III SAB/Wr 14/09
PostanowienieWSA we Wrocławiu2009-07-06
Skład orzekający: Jerzy Strzebińczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, wykazując trudną sytuację materialną i ponosząc wysokie koszty utrzymania oraz leczenia, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca wykazała przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Analiza jej sytuacji materialnej, uwzględniająca dochody, wydatki konieczne na utrzymanie, leczenie, a także wcześniejsze zwolnienia od kosztów sądowych, potwierdziła, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na bezczynność organu w przedmiocie niewykonania postanowień SKO. Złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wskazując na trudną sytuację materialną, wysokie koszty utrzymania i leczenia oraz ograniczone dochody. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, jednak skarżąca wniosła sprzeciw. Sąd rozpoznał sprawę ponownie.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA - Jerzy Strzebińczyk po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2009 r., na posiedzeniu niejawnym, w sprawie ze skargi D W na bezczynność D W I N G i K w przedmiocie niewykonania postanowienia S K O w L z dnia [...], Nr [...], wraz z postanowieniem tego samego organu z dnia [...] Nr [...], wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, na skutek sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 12 maja 2009 r., sygn. akt III SAB/Wr 14/09, postanawia: przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Pismem z dnia [...] r. D W (zwana dalej skarżącą) wniosła skargę na bezczynność D W I N G i K w przedmiocie niewykonania postanowień S K O w L, wymienionych w osnowie niniejszego postanowienia Sądu.
W dniu [...] r. skarżąca złożyła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Ponadto, w piśmie z dnia [...] r., podniosła, że nie korzysta z pomocy osób trzecich, nie pobiera świadczeń z opieki społecznej, nie ma zdolności kredytowej. Koszty związane z prowadzeniem spraw sądowych w latach [...] pokrywa środkami pochodzącymi z kredytu ([...] zł), zaciągniętego przez [...], przy czym – jak zaznaczyła – "kredyt się kończy, a sprawy się nie kończą". Wskazała, że każdego miesiąca ponosi stałe wydatki związane z opłatami za: energię elektryczną ([...] zł), gaz z butli ([...] zł), telefon ([...] zł), leki ratujące życie ([...] zł) oraz wodę ([...] zł). Pozostałą kwotę wolnych środków określiła jako "mniej niż minimum socjalne". Wnioskodawczyni oświadczyła, że Sądowi znane są koszty wydatku na list polecony, ksero i dojazd do punktu ksero i pocztę, ze sprecyzowaniem, że na sam dojazd do Sądu wydaje [...] zł. W ocenie skarżącej, "dalsze oszczędzanie jest niemożliwe, bowiem stanowi zagrożenie dla jej życia i życia jej męża". Wspólny dochód skarżącej i jej męża opiewa na kwotę [...] zł.
Postanowieniem z dnia 12 maja 2009 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy.
Pismem z dnia [...] r. skarżąca wniosła sprzeciw na postanowienie referendarza, wnosząc o jego uchylenie i o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowa-niu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu sprzeciw został wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd. Takie rozwiązanie normatywne oznacza, że kwestię przyznania prawa pomocy uznaje się za nierozstrzygniętą i jest ona ponownie rozpoznawana przez wojewódzki sąd administracyjny, jako sąd pierwszej instancji.
Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a przyznanie takiego prawa osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 245 § 2 oraz art. 256 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
W świetle utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego, ukształtowanego na podstawie analogicznych unormowań art. 113 kodeksu postępowania cywilnego, sformułowanie, iż "osoba fizyczna (...) nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny" oznacza, że ubiegający się o zwolnienie powinien wykazać, że nie jest w stanie poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny (por. postanowienie SN z dnia 24 września 1984 r., sygn. akt II CZ 104/84).
Dokonując analizy sytuacji materialnej wnioskodawczyni (zestawienie pozyskiwanych przez nią – [...] zł i jej męża – [...] zł comiesięcznych dochodów z wydatkami, w tym z wydatkami koniecznymi, ponoszonymi na utrzymanie, leczenie, wyżywienie, jak również wydatkami ponoszonymi na korespondencję z Sądem) oraz mając na uwadze obecny etap postępowania, Sąd uznał, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające przyznanie skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Podkreślenia wymaga, iż Sąd dokonując oceny sytuacji materialnej skarżącej miał również na uwadze fakt wcześniejszego zwolnienia skarżącej od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawach prowadzonych przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (sygn. akt I OPP 134/06), jak również w sprawach prowadzonych przed tutejszym Sądem (np. w sprawach o sygn. akt: III SAB/Wr 69/03, III SAB/Wr 9/ 05, III SA/Wr 330/04).
Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., postanowił, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło