III SAB/Wr 14/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA - Małgorzata Malinowska - Grakowicz po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2011 r., na posiedzeniu niejawnym, w sprawie ze skargi B.G., na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O., w przedmiocie niewydania decyzji w sprawie przyznania płatności ONW, wniosku T. G. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania, postanawia: odmówić dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. W dniu [...] r. B.G. złożyła w Biurze Powiatowym ARiMR w O. wniosek o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz wniosek dotyczący wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW). We wniosku tym B. G. podała nadany jej w dniu [...] r. numer identyfikacyjny producenta. W dniu [...] r. zawiadomiono stronę o wszczęciu postępowania w przedmiocie wpisu do ewidencji producentów B.G. i następnie postanowieniem z dnia [...] r. zawieszono postępowanie w sprawie wniosku z dnia [...] r. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że według art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. Nr 10, poz.76 z późn. zm.) za producenta rolnego uznaje się osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej będącą posiadaczem gospodarstwa rolnego lub posiadaczem zwierząt. Przy czym zgodnie z art. 12 ust. 4 cytowanej powyżej ustawy, w przypadku małżonków oraz podmiotów będących współposiadaczami gospodarstwa rolnego nadaje się jeden numer identyfikacyjny; numer identyfikacyjny nadaje się temu z małżonków lub współposiadaczy, co do którego współmałżonek lub współposiadacz wyraził pisemną zgodę. Skarżąca B.G. w dacie złożenia wniosku o wpis do ewidencji producentów i w dacie uzyskania takiego wpisu pozostawała w związku małżeńskim z T. G. T.G. natomiast został już wcześniej wpisany do ewidencji producentów rolnych i otrzymał w dniu [...] r. numer identyfikacyjny. Pismem z dnia [...] r. B. G. wniosła skargę na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. w przedmiocie niewydania decyzji w sprawie przyznania płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW). W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że od 2005 r. posiada numer ewidencyjny i figuruje w ewidencji producentów rolnych, a działania organów rolnych są pretekstem do zawieszenia postępowania, podczas gdy skarżąca spełnia wszystkie warunki do wydania decyzji w sprawie. W odpowiedzi na skargę organ zauważył, że nie jest możliwe podjęcie rozstrzygnięcia w przedmiocie przyznania stronie płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego i płatności ONW bez uprzedniego zweryfikowania przesłanek warunkujących posiadanie statusu producenta rolnego. W dniu [...] r. skarżąca udzieliła swojemu mężowi – T. G. - pełnomocnictwa do reprezentowania jej w rozpoznawanej sprawie. Wyrokiem z dnia [...] r. oddalono skargę w niniejszej sprawie. Pismem nadanym w urzędzie pocztowym w dniu [...] r. skarżąca złożyła wniosek o uzupełnienie powołanego wyżej wyroku. Na rozprawie w dniu [...] r. pełnomocnik strony skarżącej – T. G., złożył wniosek o dopuszczenie go do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. Sąd oddalił ten wniosek, wpisując sentencję postanowienia do protokołu rozprawy. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że na etapie rozpoznawania wniosku o uzupełnienie wyroku brak jest normy prawa materialnego, która została naruszona i która decydowałaby o posiadaniu przez T.G. prawa do uczestniczenia w postępowaniu przed Sądem na prawach strony. Nie godząc się z tym rozstrzygnięciem B. i T.G. wnieśli zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Postanowieniem z dnia [...] r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie z dnia [...] r. wskazując, że w momencie rozpoznawania wniosku T. G. o dopuszczenie go do udziału w sprawie postępowanie sądowoadministracyjne nie zostało jeszcze zakończone, a zatem należało rozpoznać wniosek i ustalić istnienie interesu prawnego wnioskodawcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 33 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Warunkiem takiego uczestnictwa zatem jest uprzedni udział w postępowaniu administracyjnym, czyli w administracyjnym postępowaniu jurysdykcyjnym. W myśl § 2 art. 33 p.p.s.a. udział w charakterze uczestnika postępowania na prawach strony może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. W niniejszej sprawie postępowanie sądowoadministracyjne zostało wszczęte wskutek skargi wniesionej przez B. G. na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. w przedmiocie niewydania decyzji w sprawie wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Kwestią wymagającą rozważenia była możliwość dopuszczenia do toczącego się postępowania męża skarżącej – T.G. Wskazać przy tym należy, iż w orzecznictwie sądowym i piśmiennictwie utrwalony jest pogląd, że o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt, a nie interes faktyczny (zob. wyr. NSA z dnia 15 kwietnia 1993 r., I SA 1719/92, OSP 1994, z. 10, poz. 199 z aprobującą glosą P. Kucharskiego). Podkreśla się także, że interes prawny musi być własny, co oznacza, że nie można opierać go wyłącznie na sytuacji prawnej innego podmiotu, nawet jeżeli w konkretnej sprawie charakter związków tych podmiotów byłby nie tylko faktyczny, ale i prawny (zob. postanowienie NSA z dnia 2 kwietnia 2008 r., II OZ 280/08, LEX nr 506870). Wskazać trzeba, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie była bezczynność organu polegająca na niewydaniu decyzji dotyczącej wniosku B. G. o przyznanie płatności. Istotne przy tym znaczenie miał fakt posługiwania się przez B.G. we wniosku o przyznanie tej płatności własnym numerem identyfikacyjnym, innym niż numer nadany jej mężowi. Podkreślić także trzeba, że przyczyną niewydania przez organ decyzji w sprawie wniosku B. G. o przyznanie jej płatności było dążenie do ustalenia, czy wnioskodawczyni miała status producenta rolnego i czy prawidłowo uzyskała wpis do ewidencji producentów. Zawieszenie zatem przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w O. postępowania w sprawie wszczętej wnioskiem B.G. i w konsekwencji nierozpoznanie tego wniosku w wyznaczonym przez przepisy prawa terminie, nastąpiło wskutek konieczności ustalenia istnienia po stronie wnioskodawczyni uprawnienia do złożenia wniosku o przyznanie płatności. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się więc do ustalenia, czy organ pozostawał w bezczynności w sprawie wszczętej wnioskiem B. G. jako producenta rolnego posługującego się własnym numerem identyfikacyjnym (odrębnym od numeru nadanego jej mężowi). Ocenie Sądu nie podlegało natomiast postępowanie dotyczące weryfikacji samego wniosku (zasadności przyznania lub odmowy przyznania płatności). Jak wskazano na wstępie, o dopuszczeniu danego podmiotu do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania decyduje własny, osobisty interes prawny, oparty na konkretnej normie prawa materialnego. Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie T.G. nie ma indywidualnego interesu prawnego w ustaleniu, czy organ pozostawał w bezczynności w sprawie dotyczącej wniosku B. G. o przyznanie płatności ONW, który to wniosek złożyła ona jako samodzielny producent rolny, posługujący się własnym numerem identyfikacyjnym. Interesu prawnego nie można bowiem opierać na sytuacji prawnej innego podmiotu, nawet jeżeli w konkretnej sprawie charakter związków tych podmiotów byłby nie tylko faktyczny, ale i prawny. Wobec powyższego na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.