III SAB/Wr 14/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Strzebinczyk, Sędziowie Sędzia NSA Anna Moskała (sprawozdawca), Sędzia WSA Maciej Guziński, Protokolant Paulina Białkowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 8 grudnia 2011 r. wniosku o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika T. G. w sprawie ze skargi B. G. na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. w przedmiocie niewydania decyzji w sprawie przyznania płatności ONW postanawia: odmówić dopuszczenia T. G. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. W dniu [...] r. B. G. złożyła w Biurze Powiatowym ARiMR w O. wniosek o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz wniosek dotyczący wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. We wniosku tym podała nadany jej w dniu [...] r. numer identyfikacyjny producenta. W dniu [...] r. zawiadomiono stronę o wszczęciu postępowania w przedmiocie wpisu do ewidencji producentów B. G., a następnie postanowieniem z [...] r. zawieszono postępowanie w sprawie z wniosku z dnia [...] r. Pismem z [...] r. skarżąca wniosła skargę na bezczynność organu w przedmiocie niewydania decyzji w sprawie przyznania płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. W uzasadnieniu podniosła, że od [...] r. posiada numer identyfikacyjny i figuruje w ewidencji producentów rolnych, a działania organów rolnych są pretekstem do zawieszenia postępowania, podczas gdy skarżąca spełnia wszystkie warunki do wydania decyzji w sprawie. W odpowiedzi na skargę organ zauważył, że nie jest możliwe podjęcie rozstrzygnięcia w przedmiocie przyznania płatności bez uprzedniego zweryfikowania przesłanek warunkujących posiadanie statusu producenta rolnego. W dniu [...] r. skarżąca udzieliła swojemu mężowi T. G. pełnomocnictwa do reprezentowania jej w niniejszej sprawie. Wyrokiem z dnia [...] r. oddalono skargę na bezczynność. Pismem z tego samego dnia (nadanym w urzędzie pocztowym [...] r.) skarżąca wniosła o uzupełnienie tego wyroku. Na rozprawie, której przedmiotem był wniosek o uzupełnienie wyroku pełnomocnik skarżącej wniósł o dopuszczenie go do udziału w sprawie w charakterze uczestnika. Na rozprawie w dniu [...] r. T. G. podtrzymał wniosek o dopuszczenie go do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania, powołując się na domniemanie, że wraz ze skarżącą są jednym producentem rolnym. W odpowiedzi na pytania składu orzekającego o źródło, z którego wywodzi takie domniemanie, wnioskodawca stwierdził, że on i skarżąca (w niniejszej sprawie) są właścicielami odrębnych gospodarstw i prowadzą odrębną działalność rolniczą. Nie ten jednak fakt, ani też stan cywilny wnioskodawcy, stanowią podstawę wniosku. Wywodzi on bowiem swój tytuł prawny do udziału w niniejszym postępowaniu sądo- woadministracyjnym z ostatecznej decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR we W. z dnia [...] r. o wykreśleniu skarżącej z ewidencji producentów i z decyzji z [...] r. o odmowie wpisania jej do tejże ewidencji. Wnioskodawca odmówił przy tym odpowiedzi na kolejne, konkretne pytania Sądu: o to, czy pozostaje on w ważnym związku małżeńskim i o to, czy jego związek ze skarżącą nadal trwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 33 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Warunkiem takiego uczestnictwa jest zatem uprzedni udział w jurysdykcyjnym postępowaniu administracyjnym w charakterze strony. Z kolei w myśl § 2 w art. 33 p.p.s.a., udział w charakterze uczestnika postępowania na prawach strony może zgłosić również osoba, która co prawda nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jednakże wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. W rozpoznawanej sprawie w rachubę wchodziła ewentualnie druga z wymienionych sytuacji. Kwestią wymagającą rozważenia była możliwość dopuszczenia wnioskodawcy do toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego, wszczętego wyłącznie przez skarżącą. W orzecznictwie sądowym i w piśmiennictwie utrwalony jest trafny pogląd, iż o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowo- administracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt, a nie interes faktyczny podmiotu żądającego dopuszczenia (zob. np. wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 1993 r., I SA 1719/92, OSP 1994, z. 10, poz. 199, z aprobującą glosą P. Kucharskiego). Podkreśla się także, że interes prawny musi być własny, co oznacza, że nie można opierać go wyłącznie na sytuacji prawnej innego podmiotu, nawet jeżeli w konkretnej sprawie charakter związków tych podmiotów byłby nie tylko faktyczny, ale i prawny (por. postanowienie NSA z dnia 2 kwietnia 2008 r" II OZ 280/08, LEX Nr 506870). Dalszego podkreślenia wymaga, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie była bezczynność organu. Organ zawiesił postępowanie w sprawie przyznania płatności wnioskowanych wyłącznie przez skarżącą z jednego powodu: braku - jak twierdzą zgodnie organy obu instancji - numeru ewidencyjnego producenta rolnego. Wspomniano już, że o dopuszczeniu danego podmiotu do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania decyduje jego własny interes prawny, oparty na konkretnej normie prawa materialnego. Zdaniem składu orzekającego, wnioskodawca nie uprawdopodobnił nawet, że posiada jakikolwiek interes prawny (w podanym rozumieniu) do uczestniczenia w postępowaniu sądowoadmini-stracyjnym w niniejszej sprawie. Nie można bowiem uznać za ewentualne uprawdopodobnienie interesu prawnego, gołosłownego (ogólnikowego przy tym) powołania się tylko na rzekome domniemanie, iż wnioskodawca oraz skarżąca są jednym producentem rolnym (celowe podkreślenia Sądu). W świetle art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004 r., Nr 10, poz. 76 ze zm.), dopuszczającego możliwość nadania jednego tylko numeru ewidencyjnego producenta rolnego w odniesieniu do małżonków lub współposiadaczy gospodarstwa rolnego (za wymaganą zgodą współmałżonka lub pozostałych współposiadaczy), zgłoszone żądanie byłoby ewentualnie zrozumiałe, gdyby wnioskodawca wywodził swój interes właśnie ze stosunku małżeństwa łączącego go ze skarżącą (lub z faktu współposiadania gospodarstwa rolnego). Zainteresowany jednoznacznie jednak oświadczył, że nie wywodzi swojego interesu prawnego z żadnej z tych okoliczności. Odmówił zresztą potwierdzenia (zaprzeczenia) faktu ewentualnego pozostawania w związku z małżeńskim ze skarżącą. Zaakcentował też, że są właścicielami odrębnych gospodarstw rolnych i prowadzą odrębną działalność rolniczą. Uwzględniając dotychczasowe wywody i mając na względzie uregulowanie przyjęte w art. 33 § 2 p.p.s.a. należało zatem orzec, jak w sentencji.