III SAB/Wr 20/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA - Bogumiła Kalinowska, , , po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi K. B. na bezczynność Wojewody w przedmiocie przewlekłości postępowania w rozpatrzeniu skargi na działalność Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w K. postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia [...]., uzupełnionym następnie pismem z dnia [...]., K. B. wniosła skargę na bezczynność Wojewody. W uzasadnieniu skargi wskazała, że wnosi o stwierdzenie przewlekłości postępowania w sprawie rozpatrzenia jej skargi z dnia [...] na działalność Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w K. i przyznanie jej od Urzędu Wojewódzkiego we W. kwoty 5 000 zł tytułem odszkodowania za przewlekłość. Podała również, że w skardze z dnia [...] skierowanej do Wojewody, skarżyła działalność Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w K., domagając się przeprowadzenia kontroli. W związku z tym, że do dnia [...] nie otrzymała stanowiska Wojewody w przedmiocie złożonej skargi na działalność podległej mu jednostki, domaga się kontroli sądowej postępowania i stwierdzenia przewlekłości postępowania Wojewody. W odpowiedzi na skargę podniesiono, że dwukrotnie – w dniach [...]. i [...]. – informowano skarżącą o przyczynach nie rozpoznania jej skargi na działalność powiatowej jednostki orzekającej. Nadto, z wniosków bądź pozwów K. B. toczy się wiele postępowań sądowych (m. in. Przed Sądem Okręgowym w Ś., przed Sądem Rejonowym w Ś., przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we W. oraz Naczelnym Sądem Administracyjnym), w związku z czym nie dysponuje się pełną dokumentacją dotyczącą przedmiotu skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Rozpoznając przedmiotową sprawę w pierwszej kolejności należy przeanalizować dopuszczalność wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność Wojewody, który mimo wniosku strony nie podejmuje działań kontrolnych podległego mu organu. Zgodnie za art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W świetle art. 3 § 2 pkt 1 – 4 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: decyzje administracyjne; postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie oraz inne niż wyżej określone akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, jak. np. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; Art. 3 § 2 pkt 1 przewiduje możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego również bezczynności organów we wcześniej określonych przypadkach. W sprawie niniejszej skarga dotyczy bezczynności Wojewody, w zakresie podjęcia czynności zmierzających do skontrolowania prawidłowości i sposobu wykonywania zadań podejmowanych przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności. Zakres przedmiotowy skargi na bezczynność określonej w art. 3 § 2 pkt. 8 p.p.s.a wyznaczają postanowienia art. 3 § 2 pkt. 1-4 p.p.s.a. Zaskarżenie bezczynności organu administracji jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest na mocy powyższych przepisów zaskarżenie decyzji, postanowień oraz innych aktów i czynności. Inaczej mówiąc, jeżeli organ jest zobligowany do wydania decyzji, postanowienia albo innego aktu lub podjęcia czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a tego nie czyni - stronie służy skarga na bezczynność. Wszakże czynność, której podjęcia domaga się skarżąca, nie jest żadnym z aktów opisanych w pkt. 1- 3, a zatem kluczową kwestią, dla określenia możliwości poddania bezczynności organu kontroli sądu administracyjnego pozostaje ustalenie, czy żądana czynność mieści się w zakresie art. 3 § 2 pkt. 4 p.p.s.a., tj. czy stanowi inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczący uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W literaturze podnosi się, (por. komentarz J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa, 2004 r., s. 21 - 24 oraz komentarz T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa, 2005 r., s. 59-61) że akty lub czynności, o których mowa w powołanym art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. muszą spełniać łącznie następujące przesłanki: a) nie mogą mieć charakteru decyzji lub postanowienia wydanych w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym, te bowiem są zaskarżalne na podstawie art.3 § 2 pkt 1-3 ww. ustawy, b) muszą mieć charakter publicznoprawny, ponieważ tylko w tym zakresie działalność administracji została poddana sądowej kontroli, c) muszą mieć charakter zewnętrzny, czyli muszą być skierowane do indywidualnego podmiotu niepodporządkowanego organizacyjnie ani służbowo organowi wydającemu dany akt lub podejmującemu daną czynność, d) są skierowane do indywidualnych podmiotów, e) dotyczą obowiązków lub uprawnień wynikających z przepisów prawa, a więc omawiany akt lub czynność powinna ustalać, stwierdzać, potwierdzać uprawnienia lub obowiązki określone przepisami prawa. Należy wskazać, że czynności kontrolne podejmowane przez Wojewodę w stosunku do działań realizowanych przez wojewódzkie jednostki do spraw orzekania o niepełnosprawności nie spełniają przesłanek opisanych w punktach c) i e). Zgodnie z art. 6c pkt 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. Nr 123, poz. 776 ze zm.) Wojewoda pełni bezpośredni nadzór nad powiatowymi zespołami. Kontrola przeprowadzana przez Wojewodę w tym zakresie, jest działaniem o charakterze wewnętrznym i nie jest skierowana do indywidualnego podmiotu niepodporządkowanego organizacyjnie ani służbowo organowi podejmującemu daną czynność. Przeciwnie, kontrola ta jest czynnością o charakterze technicznym, do której przeprowadzenia organ nadzorczy zobowiązany jest z urzędu, nie rodzi po stronie skarżącej jakichkolwiek uprawnień lub obowiązków. Czynności kontrolne w tym przypadku mają charakter nadzorczy, zaś podstawą ich przeprowadzenia są stosowne zapisy ustawowe. Celem kontroli jest zbadanie legalności oraz prawidłowości działania organu kontrolowanego, zaś jej wyniki mogą być podstawą do wszczęcia działań zmierzających do zapewnienia właściwej realizacji zadań zleconych kontrolowanemu organowi, na mocy stosownych przepisów. Działania kontrolne Wojewody w stosunku do zespołów powiatowych nie są więc czynnościami dotyczącymi uprawnień lub obowiązków skarżącej określonych przepisami powyższymi. Skarga K. B. z dnia [...] została zatem do Wojewody skierowana w trybie art. 227 Kodeksu postępowania administracyjnego i w tym trybie powinna być rozpoznana. Przy czym wyraźnie należy podkreślić, że wynik postępowania przeprowadzonego przez organ w trybie działu VIII K.p.a. nie daje podstaw do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, bowiem ocena prawidłowości postępowania skargowego nie podlega kontroli sądowej (por. postanowienie NSA z dnia14 lutego 2008 r. sygn. akt I OSK 778/08 niepublikowane; postanowienie NSA z dnia 12 kwietnia 2001 r., I SA 2668/00, LEX 54426; postanowienie WSA w Warszawie z dnia 14 września 2005 r. sygn. akt IV SAB/05 , LEX Nr 203689). Reasumując stwierdzić należy, iż podejmowane przez Wojewodę czynności kontrolne w stosunku do Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności nie należą do czynności objętych kontrolą wojewódzkiego sądu administracyjnego, a skarga na bezczynność organu w zakresie podjęcia tych czynności jest niedopuszczalna. Niedopuszczalne jest także rozpoznanie na drodze postępowania przed sądem administracyjnym zgłoszonego przez skarżącą roszczenia odszkodowawczego albowiem w tej mierze właściwe są sądy powszechne. Mając na uwadze powyższe, Sąd - na mocy art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. – odrzucił skargę.