IV SA/Wr 136/10
PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-10-19
Skład orzekający: Halina Betta, Lidia Błystak, Katarzyna Borońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego od orzekania z powodu wątpliwości co do jego bezstronności może zostać uwzględniony bez wskazania konkretnych okoliczności uzasadniających takie wątpliwości?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego od orzekania wymaga wskazania konkretnych okoliczności faktycznych, które uzasadniają wątpliwości co do bezstronności sędziego. Subiektywne przekonanie strony bez poparcia faktami nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego. W przypadku braku takich przesłanek sąd oddala wniosek o wyłączenie.Stan faktyczny
S. K. wniósł wniosek o wyłączenie sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego od orzekania w jego sprawie dotyczącej utraty statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku, powołując się na wątpliwości co do bezstronności sędziego. Sędzia Wyszkowski oświadczył, że nie zna skarżącego i nie zachodzą przesłanki do wyłączenia. Sąd rozpatrzył wniosek i oddalił go z powodu braku konkretnych okoliczności uzasadniających wątpliwości co do bezstronności.Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek o wyłączenie sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego od orzekania w sprawie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Betta (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia NSA Lidia Błystak Sędzia WSA Katarzyna Borońska po rozpoznaniu w dniu 19 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. K. o wyłączenie od orzekania sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego w sprawie ze skargi S. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie sędziego.
W rozpatrywanej sprawie pismem z dnia 26 września 2011 r. skarżący S. K. wniósł o wyłączenie od rozpoznania jego sprawy sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego wskazując, że w jego przekonaniu zaistniały okoliczności tego rodzaju, że wywołały wątpliwości co do bezstronności sędziego.
W dniu 5 października 2011 r. sędzia WSA Alojzy Wyszkowski złożył oświadczenie, z którego wynika, że w stosunku do jego osoby nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej w skrócie: p.p.s.a.), które dawałyby podstawy do wyłączenia od rozpoznania przedmiotowej sprawy. Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski wyjaśnił, że nie zna skarżącego oraz, że nie istnieje w niniejszej sprawie okoliczność tego rodzaju, iż mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Stosownie do postanowień art. 18 § 1 p.p.s.a. sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach:
1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki;
2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia;
3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;
4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron;
5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą;
6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator;
6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie;
7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.
Zgodnie z art. 18 § 2 p.p.s.a. powody wyłączenia trwają także po ustaniu uzasadniającego je małżeństwa, przysposobienia, opieki lub kurateli. Sędzia natomiast, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (art. 18 § 3 p.p.s.a.).
Wskazać należy również, że w myśl przepisu art. 19 p.p.s.a. niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia (art. 20 § 1 p.p.s.a). Stosowanie natomiast do art. 21 p.p.s.a. sędzia powinien zawiadomić sąd o zachodzącej podstawie swojego wyłączenia i wstrzymać się od udziału w sprawie. O wyłączeniu sędziego rozstrzyga sąd administracyjny, w którym sprawa się toczy. Postanowienie wydaje sąd w składzie trzech sędziów, na posiedzeniu niejawnym, po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek dotyczy (art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a.).
Mając na względzie powyższe regulacje prawne wskazać należy, że charakter instytucji wyłączenia sędziego jest oczywisty i sprowadza się do eliminowania wszelkich przyczyn, które mogłyby skutkować pojawieniem się jakichkolwiek wątpliwości, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego przy rozpoznawaniu konkretnej sprawy (por. postanowienie NSA z dnia 18 września 2008 r., sygn. akt IOZ 696/08). W tym zakresie istota wyłączenia sędziego w oparciu o przesłanki bezwzględne wymienione enumeratywnie w art. 18 p.p.s.a., jak też w oparciu o przesłanki względne z art. 19 p.p.s.a., jest taka sama. Ma ona zapewnić jak najpełniejszą realizację zagwarantowanego, między innymi na gruncie Konstytucji RP, prawa do sądu, poprzez stworzenie warunków umożliwiających każdemu rozpatrzenia jego sprawy przez niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Podstawą wyłączenia sędziego nie mogą być zatem jedynie gołosłowne twierdzenia i subiektywne przekonanie. Konieczne jest bowiem wskazanie konkretnych okoliczności, czy to wymienionych enumeratywnie w art. 18 ustawy, czy też innych, z których wynika, że istnieją wątpliwości co do bezstronności tego sędziego zgodnie z treścią art. 19 p.p.s.a (por. postanowienie NSA z dnia 9 lutego 2009 r., sygn. akt I OZ 100/09).
Mając zatem na względzie okoliczności stanu faktycznego niniejszej sprawy i opisane powyżej regulacje normatywne Sąd uznał, że wniosek S. K. nie zasługuje na uwzględnienie. Wnioskodawca bowiem, nie podał żadnych okoliczności faktycznych uzasadniających wyłączenie sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego od rozpoznawania niniejszej sprawy, wskazując jedynie, iż w jego przekonaniu zaistniały okoliczności tego rodzaju, że wywołały wątpliwości co do bezstronności sędziego. Jak wynika z oświadczenia sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego, ze skarżącym nie łączy go żaden stosunek osobisty, który mógłby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności. Zdaniem tutejszego Sądu zatem, powzięta przez wnioskodawcę wątpliwość co do bezstronności sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego, wynika wyłącznie z jego subiektywnego przeświadczenia i nie stanowi jakiejkolwiek przesłanki do zastosowania art. 19 p.p.s.a.
Wobec zatem braku oczywistych faktycznych i prawnych przesłanek wyłączenia sędziego, należało na podstawie art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a. orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło