IV SA/Wr 138/15
WyrokWSA we Wrocławiu2015-10-21
Skład orzekający: Wanda Wiatkowska – Ilków, Tadeusz Kuczyński, Lidia Serwiniowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o umorzeniu postępowania wszczętego wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, wydane na podstawie art. 37 § 1 i art. 105 § 1 k.p.a., może być przedmiotem wznowienia postępowania na podstawie art. 145-152 k.p.a.?Ratio decidendi
Postanowienie o umorzeniu postępowania wszczętego wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, wydane na podstawie art. 37 § 1 i art. 105 § 1 k.p.a., nie jest postanowieniem, na które przysługuje zażalenie ani postanowieniem określonym w art. 134 k.p.a. W związku z tym, zgodnie z art. 126 k.p.a., nie może być przedmiotem wznowienia postępowania na podstawie art. 145-152 k.p.a. Organ administracyjny prawidłowo wydał postanowienie o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a.Stan faktyczny
Strona Z. R. złożyła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) odmawiające wznowienia postępowania. Postępowanie, którego dotyczył wniosek o wznowienie, zostało umorzone przez SKO postanowieniem z marca 2014 r. na podstawie art. 37 i 105 k.p.a. w związku z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. SKO odmówiło wznowienia, argumentując, że postanowienie umarzające postępowanie nie jest postanowieniem, na które przysługuje zażalenie ani postanowieniem określonym w art. 134 k.p.a., co wyklucza możliwość jego wznowienia na podstawie art. 126 k.p.a.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Wiatkowska – Ilków (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędzia WSA Lidia Serwiniowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 października 2015 r sprawy ze skargi Z. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania, w którym Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] umorzyło postępowanie wszczęte wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa oddala skargę w całości.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. postanowieniem z dnia [...] października 2014r. na podstawie art. 149 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego (dalej jako k.p.a.), odmówiło wznowienia postępowania, w którym Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. - postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. ([...]), po zapoznaniu się z wezwaniem Z. R. do usunięcia naruszenia prawa dotyczącego "bezczynności Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. i brak orzeczenia na pismo strony z dnia 27 stycznia 2014 r. zawierające wezwanie do dokonania czynność i usunięcia naruszenia prawa z żądaniem rozpatrzenia podania z dnia 28 sierpnia 2013 r.", działając na podstawie art. 37 § 1 i art. 105 § 1, w związku z art. 126 k.p.a. - umorzyło postępowanie wszczęte wskazanym wyżej wezwaniem.
W uzasadnieniu podało, że podaniem z dnia 28 lipca 2014 r. Z. R. wniósł - w punkcie 12. - o wznowienie postępowania w sprawie, w której Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wydało postanowienie "z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] umarzające postępowanie w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia prawa i rozpoznania podania z dnia 28 sierpnia 2013 r. jako odwołania od decyzji MOPS w oparciu o art. 235 kpa". Powołując się na art. 145 § 1 i § 2, zażądał wznowienia postępowania "Gdyż wyszły na jaw istotne nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, decyzje wydane zostały bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska Powiatowego Urzędu Pracy w części wniosku dotyczącej pomocy w uzyskaniu zatrudnienia oraz, że dowody okazały się fałszywe, zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez sąd a popełnione przestępstwo jest oczywiste i wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia i zdrowia ludzkiego". W uzasadnieniu takiego wniosku Z. R. zacytował obszerne fragmenty kilku decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W., a także pisma z dnia 10 grudnia 2012 r., by następnie wyeksponować swoje niezadowolenie z faktu, nieudzielania lub udzielania w niewielkiej wysokości pomocy społecznej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze zważyło, co następuje:
Przede wszystkim wyjaśniło, że nie budziło wątpliwości Kolegium, iż opisany wyżej wniosek dotyczył postanowienia o sygnaturze [...] (wszystkie pozostałe dane, poza podanym przez wnioskodawcę oznaczeniem "4411", dotyczyły sprawy SKO [...]).
Stosownie do art. 126 k.p.a., przepisy art. 145 - 152 k.p.a. o wznowieniu postępowania stosuje się odpowiednio do postanowień, ale wyłącznie ściśle określonego rodzaju, a mianowicie: 1) od których przysługuje zażalenie, 2) określonych w art. 134 k.p.a. Nie każde postanowienie może być zaskarżone zażaleniem. Zgodnie z art. 141 § 1 k.p.a., na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi.
Będące przedmiotem wniosku Z. R. z dnia 28 lipca 2014 r., a opisane na wstępie postanowienie wydane zostało na podstawie art. 37 k.p.a. Na postanowienie to nie przysługuje zażalenie.
Gdy wznowienie postępowania nie jest możliwe z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych, organ administracyjny wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania, na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2008 r., II OSK 1949/06, LEX nr 437529). Przyczyny przedmiotowe to m.in. sytuacja, gdy sprawa nie była rozstrzygnięta w formie decyzji lub postanowienia zaskarżalnego (por. M. Jaśkowska, Komentarz do art. 149 k.p.a., LEX 2014 r.).
Skoro zatem nie istniała prawna możliwość wniesienia zażalenia na ww. postanowienie Kolegium, to tym samym - zgodnie z art. 126 k.p.a. - niedopuszczalna jest jego weryfikacja na zasadach przewidzianych dla wznowienia postępowania. Dla porządku spostrzec jeszcze trzeba, że postanowienie objęte wnioskiem Z. R. nie jest postanowieniem określonym w art. 134 k.p.a. (nie dotyczyło kwestii terminu do wniesienia odwołania lub dopuszczalności odwołania).
Mając na, względzie fakt, że w opisanej sytuacji prawnej wznowienie postępowania stanowiłoby rażące naruszenie art. 126 k.p.a., Kolegium zobligowane było do odmowy wznowienia postępowania.
Wnioskiem z dnia 8 grudnia 2014r. zainteresowany zwrócił się do Kolegium o ponowne rozpoznanie sprawy. W uzasadnieniu wniosku podał, że "prawdopodobnie występuje nieważność rozstrzygnięcia ponieważ w sprawie orzekali członkowie SKO, wyłączeni z rozpoznania sprawy z urzędu, bowiem są stroną postępowania albo pozostają z nią w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy może mieć wpływ na jego prawa i obowiązki. Domagał się wznowienia postępowania w głównej mierze w trybie art. 145 § 2 k.p.a. gdyż wznowienie postępowania jest niezbędne do uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia i zdrowia mojego gdyż popełniono przestępstwo i jest ono oczywiste i przestępstwo to ma wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy postanowieniem z dnia [...] grudnia 2014r. (Nr [...]) utrzymało w mocy postanowienie z [...] października 2014r. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie podało, że uzasadniając postanowienie z dnia [...] października 2014r. Kolegium opisało okoliczności faktyczne, wyjaśniło również okoliczności prawne.
Ponownie rozpoznając sprawę uznaje te wyjaśnienia za prawidłowe i kompletne, również obecnie nie znajdując podstaw do wznowienia postępowania, w którym Kolegium umorzyło postępowanie wszczęte wezwaniem skarżącego do usunięcia naruszenia prawa . Dodało, że nie znajduje żadnych nowych okoliczności faktycznych i prawnych, które uzasadniałyby zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia.
Nie wynikają one również z uzasadnienia wniosku skarżącego o ponowne rozpoznanie sprawy. W szczególności taką okolicznością nie jest – sugerowane przez stronę wydanie postanowienia przez pracownika organu, który podlega wyłączeniu na mocy art. 24 § 1 pkt 1 k.p.a. Żaden z członków Kolegium nie pozostaje ze stroną w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy, może mieć wpływ na jego prawa i obowiązki co oznacza, że nie doszło do naruszenia art. 24 § 1 pkt 1 k.p.a. Zatem nie ma podstaw do uchylenia lub zmiany wnioskowanego postanowienia z dnia [...] października 2014r.
Skargę między innymi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] grudnia 2014r. o nr [...] postanawiające o odmowie wznowienia postępowania w sprawie, w której wydano postanowienie z dnia [...] marca 2014r., w którym umorzono postępowanie na wezwanie strony w trybie art. 37 k.p.a. do usunięcia naruszenia prawa złożył Z. R.
Wniósł także o stwierdzenie rażącego naruszenia prawa i nieważności postanowień w trybie art. 156 k.p.a. oraz wznowienia postępowania oraz wymierzenia grzywny organowi za bezczynność i przewlekłość w przedmiocie weryfikacji orzeczeń zarówno Prezydenta W., jak i Kolegium w trybie art. 154 i 145 k.p.a. w związku z art. 127 § 3 i 128 k.p.a.
Uzasadnienie skargi rozpoczyna następującym stwierdzeniem: " Funta kłaków nie dam za to, iż Sąd rozumie, jaki jest cel tej paranoi w wyniku której Kolegium wydało zaskarżone postanowienia i od czego wszystko się zaczęło. Ja sam mam obecnie trudności w rozszyfrowaniu toku przebiegu sprawy, a co mówić o człowieku, którego to nie boli, jakim jest sędzia, wobec okoliczności, że doręczone mi postanowienia Kolegium nic nie wyjaśniają, a skupiają się na twierdzeniu, że moje żądania są bezzasadne, jak to napisano w innym postanowieniu kierują się pieniactwem. To są chamy i zbrodniarze totalitarnego państwa, jak Ukraińcy i Czerwoni Kmerzy mordujący swych braci za pomocą siekiery i motyki".
Stwierdził też, że zadaniem organu administracyjnego jest załatwienie sprawy aby przez dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i prawnego ustalić okoliczności mogące mieć wpływ na prawa i obowiązki stron postępowania mając na uwadze jego słuszny interes. Postawa organów odmawiająca wszczęcia postępowania w trybie art. 154 i 145 pozostaje w sprzeczności z wartościami które wynikają z konstytucji i wartości jakie przysługują człowiekowi z racji jego urodzenia. Odmawia mu się pomocy, a taka postawa stanowi zagrożenie dla życia i zdrowia.
Wskazał na postanowienie NSA z dnia 13 stycznia 2015r. sygn. akt I OZ 1214/14 w którym stwierdzono, że "naruszenie ekonomii w postępowaniu administracyjnosądowym jest okolicznością na uchylenie postanowienia. Wskazał na rozumienie tego pojęcia (ekonomii) przez organ II instancji a także przez niego.
W cenie skarżącego organy działają niezgodnie z prawem na jego niekorzyść, gmatwają sprawę a nie wyjaśnia jej.
Zarzucił, że we wydaniu postanowienia z dnia [...] maja 2013r. o odmowie wszczęcia postępowania w trybie art. 156 k.p.a. uczestniczył członek R. R., który brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji Kolegium a także Sąd odmawia weryfikacji tegoż postanowienia w trybie art. 127 § 3 k.p.a
Stwierdził, że domaga się wymierzenia grzywny w maksymalnej wysokości za przewlekłość postępowania.
Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest skarga na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. nr [...].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, uzasadniając swoje stanowisko przywołał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Odpowiadając na twierdzenia skarżącego zawarte w powołanym na wstępie rozważanym fragmencie skargi zauważył, że postanowienia organów zostały wydane na wniosek zainteresowanego Zauważyło, że przez ostatnie kilkanaście miesięcy zainicjował w Kolegium setki spraw, w których prowadzeniu przez Kolegium – z czym się zgodził ze skarżącym. – trudno doszukać się sensu, a tym bardziej wpływu na sytuację majątkową wnioskodawcy. Oczywisty fakt, że rozstrzygnięcia Kolegium nie satysfakcjonują zainteresowanego, nie spowoduje jednak, że Kolegium zacznie orzekać w sposób jaki za właściwy uznaje autor skargi. Nie odbierając Z. R. prawa do dokonywania jakichkolwiek powodów, aby uznać ją za prawidłową tylko dlatego, że Z. R. uważa ją za słuszną.
Stwierdziło, że mając na uwadze fakt, że w sytuacji opisanej w zaskarżonym postanowieniu wznowienie postepowania stanowiłoby rażące naruszenie art. 126 k.p.a. wnosi o oddalenie.
Podniosło także, że mając na uwadze sposób sformułowania wniosku o wymierzenie grzywny za "przewlekłość i bezczynność" nie jest w stanie się do takiego wniosku odnieść.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważy, co następuje :
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwości między organami jednostek samorządu terytorialnego (...). Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola zaskarżonego postanowienia w zakresie jego legalności daje podstawę do stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Przedmiotem skargi jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] grudnia 2014r. Nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] października 2014r. ([...]) odmawiające wznowienia postępowania, w którym Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. postanowieniem z dnia [...] marca 2014r. działając na podstawie art. 37 § 1 i 105 § 1 w związku z art. 126 k.p.a. umorzyło postępowanie, wszczęte wezwaniem Z. R. do usunięcia naruszenia prawa.
Upraszczając: skarżący domagał się wznowienia postępowania w sprawie zakończonej postanowieniem z dnia [...] marca 2014r. ([...]). Postanowieniem z dnia [...] marca 2014r. organ ustosunkował się do wezwania skarżącego do usunięcia naruszenia prawa i w oparciu o art. 37 § 1 k.p.a., art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie wszczęte opisane wyżej wezwaniem.
Mając na uwadze wniosek o wznowienie postępowania oraz postanowienie z dnia [...] marca 2014r. należy stwierdzić:
Zgodnie z art. 145 § 1 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli (...).
W niniejszej sprawie przedmiotem wznowienia postępowania jest postanowienie z dnia [...] marca 2014r. a nie wskazane w art. 145 § 1 k.p.a. decyzja.
W myśl zaś art. 126 Kodeksu postępowania administracyjnego do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 105, art. 107 § 2-5 oraz art. 109-113, a do postanowień od których przysługuje zażalenie oraz postanowień określonych w art. 134 również art. 145-152 oraz art. 156-159 z tym, że zamiast decyzji, o której mowa w art. 151 § 1 i art. 158 § 1 wydaje się postanowienie.
Z powołanego wyżej przepisu wynika jednoznacznie – co zresztą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia stwierdzał organ, że wznowienie postępowania w sprawie zakończonej wydaniem postanowienia może nastąpić wówczas, gdy przysługuje na nie zażalenie i w przypadkach określonych w art. 134 k.p.a.
Art. 134 k.p.a. stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Zatem postanowienie z dnia [...] marca 2014r. nie należało do wymienionych w art. 134 k.p.a. Nie jest również postanowieniem od którego służy zażalenie.
Art. 141 § 1 k.p.a. stwierdza, że na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi.
Na postanowienie wydane w trybie art. 37 k.p.a nie służy zażalenie.
Zatem powołane wyżej przepisy wskazują, że do postanowienia z dnia [...] marca 2014r. nie mają zastosowania przepisy dotyczące wznowienia postępowania – art. 145-152 k.p.a.
Tym samym organy prawidłowo wydały –mając na uwadze treść art. 149 § 3 k.p.a postanowienie o odmowie wznowienia postępowania.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak wyżej.
J.T. 19.11.15r.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło