IV SA/Wr 170/06
PostanowienieWSA we Wrocławiu2006-07-25
Skład orzekający: Małgorzata Masternak-Kubiak, Lidia Serwiniowska, Ewa Kamieniecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania sądowego, oparta na późniejszym wykryciu okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, może zostać uwzględniona, jeśli te okoliczności istniały już w trakcie zakończonego postępowania, a nie powstały później?Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania sądowego na podstawie art. 273 § 2 PPSA, dotycząca późniejszego wykrycia okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, może być uwzględniona tylko wtedy, gdy te okoliczności lub dowody istniały w trakcie zakończonego postępowania, ale nie były znane stronom i nie mogły zostać przez nie wykorzystane. Nie można oprzeć jej na okolicznościach, które powstały po zakończeniu postępowania. Brak takiej podstawy merytorycznej skutkuje odrzuceniem skargi.Stan faktyczny
Skarżący J. J. wniósł skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokami Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu z dnia 28 listopada 2001 r. (sygn. akt II SA/Wr 2019/01) i z dnia 13 lutego 2002 r. (sygn. akt II SA/Wr 953/01). Wyrokami tymi oddalono jego skargi na decyzję Wojewody D. odmawiającą przyznania zasiłku przedemerytalnego z powodu nieudowodnienia 35-letniego okresu zatrudnienia. Skarżący jako podstawę wznowienia wskazał uzasadnienie decyzji ZUS, z której wynikał dłuższy okres zatrudnienia. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Asesor WSA Ewa Kamieniecka Protokolant Katarzyna Leśniowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 25 lipca 2006 r. sprawy ze skargi J. J. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokami Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu II SA/Wr 2019/01 i II SA/Wr 953/01 postanawia odrzucić skargę.
J. J. wniósł, na podstawie art. 270 i art. 273 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu o wznowienie postępowania sądowego w sprawach zakończonych prawomocnymi wyrokami Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu z dnia 28 listopada 2001 r. sygn. akt II SA/Wr 2019/01 i z dnia 13 lutego 2002 r. sygn. akt II SA/Wr 953/01 oraz o uchylenie powyższych orzeczeń i merytoryczne rozpoznanie sprawy.
Wyrokami w sprawach II SA/Wr 2019/01 i II SA/Wr 953/01, Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu oddalił skargi skarżącego na decyzję Wojewody D. w przedmiocie odmowy przyznania mu zasiłku przedemerytalnego. W ocenie Sądu decyzja Wojewody D. , jak i poprzedzającą ją decyzja Starosty Powiatu W. , odmawiające skarżącemu prawa do zasiłku przedemerytalnego, są zgodne z prawem zarówno pod względem formalnym, jak i materialnym. NSA podzielił stanowisko organów administracji, iż J. J. nie przysługuje prawo do zasiłku przedemerytalnego z uwagi na fakt nie udowodnienia trzydziestopięcioletniego okresu zatrudnienia. Przesłanka ta wynikała z treści art. 37j ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. nr 6, poz. 56). Zdaniem Sądu strona skarżąca udowodniła jedynie [...] lata [...] miesięcy i [...] dni.
J. J. podnosi, iż z uzasadnienia decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W. z dnia [...] r., znak [...] o odmowie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, wynika, że udowodniony łączny okres jego zatrudnienia wynosi [...] lat i [...] miesięcy.
W związku z treścią uzasadnienia Decyzji ZUS, w dniu [...] r. strona skarżąca zwróciła się do Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z pismem o podjęcie działania w sprawie wznowienia postępowań sądowych w sprawach II SA/Wr 2019/01 i II SA/Wr 953/01.
Pismem z dnia [...] r. Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego odpowiadając na wniosek skarżącego, pouczył stronę, że przysługuje jej w powyższych sprawach skarga o wznowienie postępowania sądowego.
Strona skarżąca, mając na względzie, iż ujawniły się nowe okoliczności mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie w kwestii zasiłku przedemerytalnego, wniosła o wznowienie postępowania sądowego i uchylenie decyzji organów administracji I i II instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Generalną zasadą wyrażoną w art. 103 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające... (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) jest właściwość wojewódzkiego sądu administracyjnego w sprawie o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. Taka sytuacja występowała w niniejszej sprawie, skoro żądanie wznowienia postępowania dotyczyło wyroków z dnia 28 listopada 2001 r. sygn. akt II SA/Wr 2019/01 i z dnia 13 lutego 2002 r. sygn. akt II SA/Wr 953/01, wydanych przez Naczelny Sąd Administracyjny funkcjonujący przed dniem 1 stycznia 2004 r.
Przepisami właściwymi do rozstrzygnięcia sprawy są przepisy Działu VII (art. 270 - 285) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 (cytowana dalej jako p.p.s.a.). Przywołane przepisy ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określają także tryb procedowania w sprawie. Przewidują one dwustopniową ocenę dopuszczalności wznowienia postępowania, którego negatywny wynik przesądza o odrzuceniu skargi wznowieniowej.
Tak więc w pierwszej kolejności ocena ta odbywa się w ramach badania wstępnego skargi przewidzianego w art. 280 § 1 p.p.s.a., która ogranicza się wyłącznie do weryfikacji formalnej prowadzonej pod kątem realizacji przesłanek procesowych, terminowości oraz dochowania przez wnioskodawcę warunków formalnych przewidzianych dla skargi wznowieniowej. Następnie zaś - w ramach rozprawy - Sąd zbadał czy skarga wznowieniona jest dopuszczalna. Obowiązek taki wynika bowiem z treści art. 281 p.p.s.a. Tym samym więc regulacja ustawowa nakłada na Sąd obowiązek oceny czy wskazana przez wnioskodawcę podstawa wznowieniona jest merytorycznie uzasadniona.
Zgodnie z przepisem art. 277 p.p.s.a., skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą wznowienia jest pozbawienie strony możności działania lub brak należytej jej reprezentacji - od dnia, w którym strona lub jej przedstawiciel ustawowy dowiedzieli się o orzeczeniu wydanym przez Sąd. W myśl art. 279 p.p.s.a. skarga o wznowienie postępowania powinna ponadto zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie uchylenia lub zmiany zaskarżonego orzeczenia.
Skarżący, jako podstawę wznowienia postępowania sądowego, wskazuje uzasadnienie decyzji ZUS z dnia [...] r., znak [...] . Nie podał jednak kiedy tę decyzję otrzymał i dowiedział się o jej treści, a zatem kiedy dowiedział się o podstawie wznowienia. Z informacji ZUS Oddział we W. , udzielonej sądowi wynika, że decyzja ta została przekazana przesyłką nierejestrowaną, w związku z czym Zakład nie może podać daty jej doręczenia skarżącemu. Zgodnie z treścią art. 280 § 2 p.p.s.a. na żądanie sądu zgłaszający skargę o wznowienie postępowania obowiązany jest uprawdopodobnić okoliczności stwierdzające zachowanie terminu lub dopuszczalność wznowienia. Odnosi się to tylko do okoliczności, co do których sąd uzna, że są niewystarczająco uprawdopodobnione w skardze. Nie odnosi się jednakże do sytuacji, gdy w skardze o wznowienie postępowania nie wskazano w ogóle takich okoliczności. Wskazanie okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi jest elementem obligatoryjnym skargi (art. 279 p.p.s.a.), którego brak powoduje, że podstawa wznowieniowa, co do której nie podano okoliczności stwierdzających zachowanie terminu, nie może być przez sąd rozpoznana merytorycznie (por. wyrok NSA z dnia 29 lipca 2005 r., II FSK 795/05).
Przepisy p.s.a. (podobnie zresztą jak i przepisy Kodeksu postępowania cywilnego), w sposób wyczerpujący w art. 271 - 273, określają podstawy (przyczyny) wznowienia postępowania. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, żadnej z takich podstaw, w skardze nie wskazano.
W niniejszym przypadku ocena dopuszczalności wznowienia postępowania wypada negatywnie. Wnioskodawca oparł bowiem swe żądanie o podstawę wznowieniową określoną w przepisie art. 273 § 2 p.p.s.a., który stanowi, że "można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu". W przedmiotowej sprawie ową nową okolicznością uzasadniającą wznowienie postępowania sądowego jest treść uzasadnienia decyzji ZUS z dnia [...] r., znak [...] o odmowie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Ujawniła ona, zdaniem skarżącego, nowe okoliczności mające istotny wpływ na rozstrzygnięcia sądu administracyjnego w kwestii przyznania zasiłku przedemerytalnego, przez to, że ustaliła okres zatrudnienia skarżącego na [...] lat i [...] miesięcy, czyli korzystniejszy aniżeli w decyzji administracyjnej odmawiającej skarżącemu prawa do zasiłku przedemerytalnego z uwagi na fakt nie udowodnienia trzydziestopięcioletniego okresu zatrudnienia.
Z jednoznacznej treści przepisu art. 273 § 2 wynika, że jednym z warunków, o którym mowa w tym przepisie jest późniejsze wykrycie dowodów. Pod pojęciem "wykrycie" należy rozumieć - uczynić wiadomym ujawnić rzecz, o której się wcześniej nie wiedziało. W związku z powyższym można stwierdzić, że ze sformułowania zawartego w art. 273 § 3 cyt. ustawy wynika, iż "wykrycie" odnosi się do okoliczności faktycznych lub środków dowodowych nieujawnionych z tego powodu, iż nie były znane stronom. "Możliwość powoływania nowych faktów i dowodów ograniczona jest wyłącznie do tych okoliczności faktycznych i tych środków dowodowych, które istniały w trakcie zakończonego postępowania, ale nie istniały poza tym postępowaniem, nie były więc objęte materiałem sprawy" (por. orzeczenie SN z 15 maja 1968 r., I CO 1/68, OSNCP 1969, Nr 2, poz. 36, wyrok NSA z 6 lipca 2005 r., FSK 264/04, Lex nr 173066).
W ramach badania wstępnego Sąd dokonał tzw. weryfikacji wstępnej do czego obligował go art. 280 ustawy, zaś stosownie do treści art. 281 ustawy, w ramach rozprawy, dokonał oceny czy wskazana przez wnioskodawcę podstawa jest merytorycznie uzasadniona. Dokonując takiej oceny Sąd uznał, że w rozpatrywanej sprawie taka podstawa nie wystąpiła. Przepisy art. 280 i 281 p.s.a. w sposób jednoznaczny wskazują na obowiązek sądu odrzucenia wniosku, jeżeli skarga o wznowienie postępowania nie została wniesiona z zachowaniem wymaganego terminu albo jeżeli brak ustawowej podstawy wznowienia. Brak ustawowej podstawy wznowienia stanowi więc obowiązek odrzucenia wniosku o wznowienie postępowania, bez potrzeby czynienia ustaleń w zakresie zachowania terminu.
Skoro, jak wyżej wskazano, w niniejszej sprawie nie ma podstawy wznowienia, skarga w tym przedmiocie, na mocy art. 281 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), podlega odrzuceniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło