IV SA/Wr 228/17

WyrokWSA we Wrocławiu2017-11-14

Skład orzekający: Henryk Ożóg, Julia Szczygielska, Wanda Wiatkowska-Ilków

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji wstrzymującej wypłatę dodatku mieszkaniowego, uznając, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest organem właściwym do rozstrzygania o istocie sprawy administracyjnej, lecz jedynie o legalności decyzji. W niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo oceniło, że nie zaszły przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji wstrzymującej wypłatę dodatku mieszkaniowego, ponieważ nie doszło do rażącego naruszenia prawa, a jedynie do zastosowania przepisu art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, który nakłada na organ obowiązek wstrzymania wypłaty świadczenia w przypadku stwierdzenia zaległości w opłatach.
Stan faktyczny
Skarżący Z. R. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Administratora MOPS z dnia 21 czerwca 2016 r. wstrzymującej wypłatę przyznanego mu dodatku mieszkaniowego z powodu zaległości w opłatach. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności tej decyzji, uznając, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa. Po utrzymaniu tej decyzji w mocy przez SKO, skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się m.in. stwierdzenia nieważności decyzji SKO, wznowienia postępowania i przeprowadzenia mediacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Henryk Ożóg, Sędziowie sędzia NSA Julia Szczygielska (sprawozdawca), sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 14 listopada 2017 r. sprawy ze skargi Z. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 21 czerwca 2016 r. wstrzymującej wypłatę dodatku mieszkaniowego oddala skargę w całości. Decyzją z dnia 21 czerwca 2016 r., nr [...] działający z upoważnienia Prezydenta W., Administrator w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej we W. - wstrzymał od dnia 1 czerwca 2016 r. wypłatę dodatku mieszkaniowego, który został przyznany Z. R. decyzją z dnia 4 marca 2016r., Nr [...]. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że zarządca domu, pismem z dnia 19 maja 2016r. poinformował Prezydenta W., iż Z. R. nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny. Pismem dnia 9 sierpnia 2016r., zatytułowanym " Skarga Do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. o stwierdzenie nieważności decyzji w trybie art. 156 K.p.a., dotyczącym decyzji z dnia 21 czerwca 2016 r. (nr [...])", Z. R. wniósł o uzupełnienie decyzji co do rozstrzygnięcia i co do prawa wniesienia powództwa do sądu powszechnego oraz o stwierdzenie nieważności decyzji. W pismie tym skarżacy jednoczesnie zaznaczył, że "odwołanie" zostało wniesione w terminie, gdyż postanowienie z dnia 25 lipca 2016 r. ([...]) zostało doręczone dnia 8 sierpnia 2016 r. Kolegium, mając na uwadze powyższe, stosownie do art. 64 § 2, w związku z art. 63 § 2 K.p.a., pismem z dnia 14 września 2016 r., Nr [...], zwróciło się do Z. R. o sprecyzowanie żądania zawartego w opisanym wyżej piśmie z dnia 9 sierpnia 2016r., poprzez wskazanie, w jakim trybie zostało ono wniesione (na jakiej podstawie prawnej), a w szczególności, czy stanowi ono: 1) odwołanie od decyzji z dnia 21 czerwca 2016 r. (nr [...]), 2) wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 21 czerwca 2016r., Nr [...], czy też 3) wniosek o uzupełnienie decyzji z dnia 21 czerwca 2016r. Nr [...] co do rozstrzygnięcia i co do prawa wniesienia powództwa do sądu powszechnego. Równoczesnie Kolegium w wezwaniu tym zauważyło, że Prezydent W., postanowieniem z dnia 25 lipca 2016r., Nr [...], rozpatrzył już wniosek Z. R. w tym przedmiocie. Dnia 4 października 2016r. do Kolegium wpłynęło podanie Z. R. (datowane na ten sam dzień), w którym jego autor wprost wskazał, że wnosił o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 21 czerwca 2016r., Nr [...]. Do pisma tegoz skarżacy załączył kserokopie: protokołu kontroli nr [...] i karty medycznych czynności ratunkowych. Decyzją z dnia 11 października 2016 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołując się na przepis art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 k.p.a. po rozpatrzeniu wniosku Z. R. o stwierdzenie nieważności, wydanej z upoważnienia Prezydenta W., decyzji z dnia 21 czerwca 2016 r., Nr [...], wstrzymującej od dnia 1 czerwca 2016r. wypłatę dodatku mieszkaniowego przyznanego Z.R. decyzją z dnia 4 marca 2016r., Nr [...], odmówiło stwierdzenia nieważności w/w decyzji organu I instancji. Uzasadniając swe rozstrzygnięcie, Kolegium wskazało, że postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest nadzwyczajnym trybem postępowania mającym na celu eliminację z obrotu prawnego - ze skutkiem ex tunc - decyzji dotkniętych co najmniej jedną z wad, które są enumeratywnie wymienione w art. 156 § 1 K.p.a. Podkreśliło przy tym, że podstawą stwierdzenia nieważności decyzji nie może być jakiekolwiek uchybienie popełnione przy jej wydawaniu, ale tylko takie, o którym mowa w przepisach wskazanych w zdaniu poprzednim. Stwierdzenie nieważności decyzji może mieć miejsce tylko wtedy, gdy decyzja w sposób niewątpliwy dotknięta jest przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a. Dlatego wykładnia przesłanek zawartych w powołanych przepisach prawa winna mieć charakter ścieśniający. Dalej Kolegium wskazało, że stosownie do art. 157 § 2 K.p.a., postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji może zostać wszczęte na żądanie strony lub z urzędu. Niniejsze postępowanie nadzwyczajne zostało wszczęte na wniosek Z. R. - strony postępowania administracyjnego zakończonego ww. decyzją z dnia 21 czerwca 2016 r. Przechodząc do analizowanego przypadku Kolegium stwierdziło, że badana decyzja nie jest dotknięta żadną z wad, o których mowa w art. 156 § 1 K.p.a. I tak w/w decyzja z dnia 21 czerwca 2016r. została wydana przez właściwy w sprawie organ administracji publicznej, tj. przez Prezydenta W. Zgodnie bowiem z art. 7 ust 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (dalej zwanej "ustawą"), dodatek mieszkaniowy przyznaje, na wniosek osoby uprawnionej do dodatku mieszkaniowego, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji administracyjnej, a w myśl art. 7 ust. 11 zd. pierwsze ustawy, w wypadku stwierdzenia, że osoba, której przyznano dodatek mieszkaniowy, nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny, wypłatę dodatku mieszkaniowego wstrzymuje się, w drodze decyzji administracyjnej, do czasu uregulowania zaległości. Decyzja z dnia 21 czerwca 2016 r. nie jest zatem dotknięta wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a. Odnosząc się do podstawy stwierdzenia nieważności decyzji określonej w art. 156 § 1 pkt 2 in fine K.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została wydana z rażącym naruszeniem prawa, Kolegium wskazało, że pojęcie "rażące naruszenie prawa" nie zostało zdefiniowane w K.p.a., doczekało się jednak bogatej wykładni doktrynalnej oraz orzeczniczej. Przeważa pogląd, który upatruje rażącego naruszenie prawa nie w błędach jego wykładni, lecz w przekroczeniach prawa jasnych i niedwuznacznych i to takich, które z uwagi na ich skutki powodują, że dotknięte wadą rozstrzygnięcie nie da się pogodzić z obowiązującym porządkiem prawnym. O tym, czy miało miejsce rażące naruszenie prawa decyduje zatem przede wszystkim oczywistość tego naruszenia, prowadząca do nadania prawa lub jego odmowy wbrew przepisu. Innymi słowy, stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie "rażącego" naruszenia prawa może nastąpić tylko w sytuacji jednoznacznego i niebudzącego wątpliwości ustalenia, że w bezspornym stanie prawnym i faktycznym nie mogłoby zostać wydana decyzja o danej treści. W orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje pogląd wskazujący, że "rażące naruszenie prawa" zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Cechą rażącego naruszenia prawa jest również to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią zastosowanego w niej przepisu. Oceniając w świetle powyższego decyzję organu I instancji z dnia 21 czerwca 2016r., Nr [...] - Kolegium stwierdziło, że podstawę materialnoprawną jej podjęcia stanowił art. 7 ust. 11 ustawy. W myśl tego przepisu, w wypadku stwierdzenia, że osoba, której przyznano dodatek mieszkaniowy, nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny, wypłatę dodatku mieszkaniowego wstrzymuje się, w drodze decyzji administracyjnej, do czasu uregulowania zaległości. Jeżeli uregulowanie zaległości nie nastąpi w ciągu 3 miesięcy, od dnia wydania decyzji, o której mowa w zdaniu pierwszym, decyzja o przyznaniu dodatku mieszkaniowego wygasa. Zdaniem Kolegium, przewidziana w cyt. art. 7 ust. 11 ustawy sankcja stanowi środek dyscyplinujący osoby pobierające dodatek mieszkaniowy, a stwierdzenie, że osoba pobierająca to świadczenie nie uiściła kwoty stanowiącej jej udział własny w opłatach mieszkaniowych za okres dwóch pełnych miesięcy, nakazuje organowi wstrzymać wypłatę dodatku mieszkaniowego, bez względu na przyczynę zaistniałych zaległości. Obowiązek zastosowania wspomnianego przepisu wynika wyłącznie ze stwierdzenia zalegania w opłatach, przy czym nie jest wymagane ustalenie przyczyn takiego stanu rzeczy, a decyzja w tym zakresie nie ma charakteru uznaniowego. Dla prawidłowego zastosowania przepisu art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych niezbędnym jest – w ocenie Kolegium ustalenie, że osoba, której przyznano dodatek mieszkaniowy nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny oraz, że istnieją nieuregulowane (na dany okres) zaległości. W niniejszej sprawie, Zarząd Zasobu Komunalnego (zarządca domu), pismem z dnia 19 maja 2016 r., zawiadomił organ I instancji (art.8 ust.4 w/w ustawy), że Z. R. nie reguluje na bieżąco należnej - ponad przyznany dodatek mieszkaniowy - części opłat za lokal mieszkalny. Z tabeli zamieszczonej w ww. piśmie wynika, że zaległości te obejmują pełne dwa miesiące i dotyczą okresu, na który został przyznany dodatek. Z. R. nie przedstawił w terminie wyznaczonym przez Prezydenta W., zaświadczenia o uregulowaniu zaległości w opłatach mieszkaniowych, które powstały w okresie korzystania z dodatku mieszkaniowego przyznanego decyzją z dnia 4 marca 2016 r., ani innego dokumentu, z którego by to wynikało. Zostały zatem – w ocenie Kolegium, spełnione przesłanki do wydania decyzji o wstrzymaniu wypłaty dodatku mieszkaniowego. Reasumując, dotychczasowe wywody nie można w ocenie Kolegium stwierdzić, że w tym przypadku mamy do czynienia z rażącym naruszeniem przepisów procesowych lub materialnych, dających podstawę do stwierdzenia nieważności opisanej wyżej decyzji z dnia 21 czerwca 2016 r. (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.) Nie zachodzi zdaniem Kolegium także podstawa do stwierdzenia nieważności badanej decyzji przewidziana w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. (res iudicata), gdyż akt ten nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Kolegium stwierdziło również, że decyzja z dnia 21 czerwca 2016 r. została skierowana do podmiotu będącego jedyną stroną w sprawie, tj. do Z. R. Brakuje więc podstaw do stwierdzenia nieważności badanej decyzji w oparciu o art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a. Brak jest też podstaw do przyjęcia, że badana decyzja - stosownie do art. 156 § 1 pkt 5 K.p.a. - była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały. Tak samo należy stwierdzić w kwestii ewentualnego wywołania wykonaniem decyzji z dnia 21 czerwca 2016 r. czynu zagrożonego karą (art. 156 § 1 pkt 6 K.p.a.). Odnosząc się do przesłanki określonej w art. 156 § 1 pkt 7 K.p.a., Kolegium również nie stwierdziło, aby decyzja z dnia 21 czerwca 2016 r. zawierała wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Brak było bowiem takiego szczególnego przepisu prawa. Tym samym, skoro decyzja z dnia 21 czerwca 2016 r. nie jest dotknięta żadną z kwalifikowanych wad określonych w art. 156 § 1 K.p.a., należało orzec, jak na wstępie. Odnosząc się z kolei do argumentacji przedstawionej przez skarżacego, Kolegium wskazało, że pozostawanie w trudnej sytuacji życiowej nie uzasadnia stwierdzenia nieważności badanej decyzji. Z kolei użycie wulgaryzmów i słów obraźliwych w treści podania z dnia 4 października 2016r. także niczego w tym zakresie nie zmieni. W dniu 12 stycznia 2017 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. wpłynął wniosek Z. R. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej w/w decyzją Kolegium z dnia 11 października 2016r., Nr [...]. We wniosku tym Z. R. domagał się : "(...) wszczęcia postępowania mediacyjnego w trybie art. 115 p.p.s.a. i w takiej części uzupełnienia doręczonego mi orzeczenia. 2. Oraz o dodatkowe pouczenie co do prawa wniesienia powództwa do sądu powszechnego. 3. Oraz uzupełnienie decyzji nr [...]z dnia 11 października 2016 r. o dodatkowe rozstrzygnięcie w trybie art. 138 K.p.a., bowiem z dnia 9 sierpnia 2016 r. wniesione zostało w terminie do wniesienia odwołania, zaś okoliczność ta nie pozwala na swobodę w orzekaniu i zobowiązuje organ do wydania decyzji na kolejnej drodze instancyjne, pomimo treści podania sugerującej co innego, bowiem zgodnie z art. 235 K.p.a. jest to dopuszczalne tylko wtedy, gdy decyzja jest ostateczna." Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 26 stycznia 2017 r., Nr [...] utrzymało w mocy swą decyzję z dnia 11 października 2016 r., nie znajdując podstaw faktycznych i prawnych do jej uchylenia. Kolegium w pełni podzieliło argumentację zawartą w uzasadnieniu swej decyzji z dnia 11 października 2016 r., stwierdzając że żadna z normatywnie ustalonych przesłanek nieważności decyzji nie zaistniała w rozpatrywanej sprawie. Odnosząc się do żądań zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdzenia nieważności, Kolegium wyjaśnia, że w postanowieniu z dnia 15 grudnia 2016r., Nr [...], w sposób szczegółowy uzasadniło zarówno odmowę uzupełnienia decyzji Kolegium z dnia 11 października 2016r., Nr [...] o dodatkowe rozstrzygnięcie, jak i uzupełnienie o dodatkowe pouczenie co do prawa wniesienia powództwa do sądu powszechnego oraz kwestię "wszczęcia postępowania mediacyjnego w trybie art. 115 p.p.s.a.". Wobec powyższego, Kolegium orzekło jak wyzej. Pismem z dnia 4 kwietnia 2017 r. skarżący wniósł do tut. Sądu skargę m. innymi na cyt.: "decyzję Kolegium z dnia 11 października 2016 r. o nr [...] utrzymaną w trybie art. 111 kpa postanowieniem z dnia 23 lutego 2017 r. o nr [...], którym Kolegium odmawia uzupełnienia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 stycznia 2017 r. [...]) o dodatkowe pouczenie co do prawa wniesienia powództwa do sądu powszechnego, którą utrzymano w mocy zaskarżoną decyzji.". W skardze skarżący wniósł o: – zawieszenie postępowania z urzędu w oparciu o art. 124 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w związku z art. 56 p.p.s.a., gdyż pismem z dnia 27 marca 2017 r. wezwał Kolegium do stwierdzenia nieważności decyzji Kolegium z dnia 11 października 2016 r.,Nr [...]; – stwierdzenia nieważności postanowienia SKO, gdyż orzeka z rażącym naruszeniem prawa; – wznowienie postępowania w sprawie zakończonej wskazanymi decyzjami Kolegium, gdyż wyczerpał tryb instancyjny i o wznowieniu decyduje teraz sąd, który jako ostatni orzeka w sprawie; – o przeprowadzenie mediacji w trybie art. 115 p.p.s.a. w sprawie celem wyjaśnienia i rozważenia okoliczności faktycznych i prawnych sprawy oraz przyjęcie przez strony ustaleń co do sposobu jej załatwienia w granicach obowiązującego prawa ; – o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym z art. 119 p.p.s.a, gdyż rażące naruszenie prawa administracyjnego ze strony organu administracyjnego jest oczywiste i nie budzi wątpliwości; – ukaranie organu grzywną w maksymalnej kwocie za rażące naruszenie prawa; – uzupełnienie zaskarżonego postanowienia o dodatkowe pouczenia co do prawa wniesienia powództwa do sądu powszechnego. W uzasadnieniu skargi wyjaśnił, że w dniu 9 sierpnia 2016r. wniósł w terminie za pośrednictwem Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej - Dział Dodatków Mieszkaniowych we W. skargę o stwierdzenie nieważności w trybie art 156 K.p.a. decyzji Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. nr [...] z 21 czerwca 2016 r. orzekającej o wstrzymaniu od dnia 1 czerwca 2016 r. wypłatę dodatku mieszkaniowego przyznanego decyzją z dnia 4 marca 2016 r. nr [...], dodając że "Odwołanie wnoszę w terminie, bowiem 8 sierpnia 2016 r. doręczono mi postanowienie organu z dnia 25 lipca 2016 r. o nr [...] o odmowie uzupełnienia w/w decyzji w trybie art. 111 kpa". Ponieważ podanie z dnia 9 sierpnia 2016 r. wniósł za pośrednictwem organu I instancji w ustawowym terminie do wniesienia odwołania, bowiem doręczonym w dniu 8 sierpnia 2016r. postanowieniu MOPS z dnia 25 lipca 2016r., Nr [...] odmówiono mu uzupełnienia decyzji w trybie art. 111 K.p.a., to zdaniem skarżącego winno być ono rozpatrzone przez organ na drodze instancyjnej, a wydana decyzja winna orzekać w trybie art. 138 K.p.a. Tryb odwoławczy ma w ocenie skarżącego pierwszeństwo przed postępowaniem o stwierdzenie nieważności, a na co wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 24 lipca 1998 r., sygn.akt III SA 642/97 (lex nr 35491). Natomiast na podanie z dnia 9 sierpnia 2016 r. organ odwoławczy wydał w sprawie decyzję z dnia 11 października 2016 r., Nr [...] w trybie art. 156 K.p.a. Zdaniem skarżącego, doszło tym samym do rażącego naruszenia prawa, stąd wydane orzeczenia przez Kolegium należy uchylić, gdyż orzekają z rażącym naruszeniem prawa. W odpowiedzi na skargę, Kolegium wniosło o jej odrzucenie, z tej to przyczyny, że skoro skarżący wniósł skargę na decyzję Kolegium z 11 października 2016 r. czyli decyzję wydaną w pierwszej instancji, co oznacza jej niedopuszczalność w świetle art. 52 § 1 i § 2 p.p.s.a w związku z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W tej sytuacji, żądanie zawieszenia postepowania sądowoadministracyjnego i przeprowadzenia postępowania mediacyjnego są – zdaniem Kolegium bezprzedmiotowe, a wniosek o ukaranie Kolegium nie znajduje umocowania w prawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że złożona w niniejszej sprawie skarga została zgodnie z wnioskiem skarżącego rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Wskazać przy tym należy, że od dnia 15 sierpnia 2015 r. obowiązuje regulacja art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej jako p.p.s.a., w myśl którego, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym (...). Przechodząc do zasadniczych rozważań, podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), w związku z art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a., Sąd jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art. 145 lub art. 151 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższy zakres kompetencji, Sąd nie był uprawniony do rozstrzygania żądania skarżącego o wznowienie postępowania administracyjnego. Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy Sąd przyjął, że przedmiotem skargi jest w istocie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 stycznia 2017 r., Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję tegoż Kolegium z dnia 11 października 2016 r., Nr [...]. Sąd dokonując oceny przeprowadzonego postępowania oraz wydanych a zakwestionowanych przez skarżącego w/w decyzji, stwierdził, że stanowisko Kolegium nie daje podstaw do uchylenia opisanych wyżej decyzji, jak i brak jest również podstaw do stwierdzenia ich nieważności. Oznacza to, że wniesiona skarga nie mogła być uwzględniona, ponieważ kontrola zgodności z prawem zaskarżonych decyzji, do czego ograniczają się kompetencje Sądu, jako, że Sąd nie może oprzeć kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej, nie wykazała by decyzje te wydane zostały z naruszeniem przepisów, o których stanowi art. 145 § 1 p.p.s.a. Zważyć przy tym należy, że przedmiotem oceny sądowej była jedynie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia 26 stycznia 2017 r., Nr [...] oraz poprzedzająca ją decyzja tegoż Kolegium z dnia 11 października 2016 r., Nr [...], obie wydane w postępowaniu nadzwyczajnym o stwierdzenie nieważności opisanej na wstępie, wydanej z upoważnienia Prezydenta W. decyzji Administratora w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej we W. z dnia 21 czerwca 2016 r., nr [...] wstrzymującej od dnia 1 czerwca 2016 r. wypłaty dodatku mieszkaniowego, przyznanego skarżącemu decyzja z dnia 4 marca 2016 r. Istotny jest zatem w niniejszej sprawie przepis art. 16 § 1 K.p.a., który ustanawia ogólną zasadę trwałości decyzji administracyjnych. Od tej reguły ustawodawca dopuścił pewne wyjątki, gdzie jednym z nich jest stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 K.p.a., przy czym postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji uregulowane zostało przepisami art. 156 K.p.a. do art. 159 K.p.a. Trafnie zauważa Kolegium, że wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następuje na żądanie strony lub z urzędu (art.157 § 2 K.p.a.). Również zgodzić się należy z Kolegium, że przedmiotem postępowania w tym nadzwyczajnym trybie jest jedynie ustalenie istnienia jednej z wadliwości decyzji, taksatywnie wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a., a także stwierdzenie, czy nie występują przesłanki negatywne wymienione w art. 156 § 2 K.p.a. I tak ocena legalności zaskarżonej decyzji wymaga w pierwszej kolejności przywołania przesłanek pozytywnych stwierdzenia nieważności, określonych w art. 156 § 1 pkt 1-7 K.p.a. wedle którego organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która: 1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości; 2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa; 3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną; 4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie; 5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały; 6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą; 7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Wskazać w tym miejscu również należy, że wniosek strony w sprawie stwierdzenia nieważności i jego uzasadnienie nie jest jednak dla organu wiążące. Organ bowiem z urzędu musi zbadać, czy zaskarżony akt administracyjny nie jest dotknięty chociażby jedną z wad, określonych w art. 156 § 1 K.p.a. Powyższemu obowiązkowi zadość uczynił organ orzekający w rozpatrywanej sprawie. W szczególności w sposób wyczerpujący - z powołaniem się na przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych - organ wyjaśnił, dlaczego w analizowanym przypadku nie zaistniała przesłanka rażącego naruszenia prawa. W ślad za organem ponownie przypomnieć w tym miejscu należy, że naruszenia prawa mają charakter rażący, gdy czynności zmierzające do wydania decyzji administracyjnej oraz treść załatwienia sprawy w niej wyrażona stanowią zanegowanie w całości lub w części treści przepisów regulujący stan prawny sprawy. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w badanej sprawie. W punkcie wyjścia rozważań przywołać należy przepis art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, zgodnie, z którym, w wypadku stwierdzenia, że osoba, której przyznano dodatek mieszkaniowy, nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny, wypłatę dodatku mieszkaniowego wstrzymuje się, w drodze decyzji administracyjnej, do czasu uregulowania zaległości. Jeżeli uregulowanie zaległości nie nastąpi w ciągu 3 miesięcy od dnia wydania decyzji, o której mowa w zdaniu pierwszym, decyzja o przyznaniu dodatku mieszkaniowego wygasa. W wypadku uregulowania należności w terminie określonym w zdaniu drugim, dodatek mieszkaniowy wypłaca się za okres, w którym wypłata była wstrzymana. Niewątpliwie przewidziana w cyt. wyżej art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych - sankcja stanowi środek dyscyplinujący osoby pobierające dodatek mieszkaniowy, a stwierdzenie, że osoba pobierająca to świadczenie nie uiściła kwoty stanowiącej jej udział własny w opłatach mieszkaniowych za okres dwóch pełnych miesięcy, wręcz nakazuje organowi wstrzymać wypłatę dodatku mieszkaniowego - bez względu na przyczynę zaistniałych zaległości. Odwołać się w tym miejscu także należy do przyjętego w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego poglądu, zgodnie, z którym decyzja wydawana na podstawie art. 7 ust. 11 zd. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych jest decyzją związaną, co oznacza, że przepis ten nie pozostawia organowi administracji publicznej tzw. "luzu decyzyjnego" w kwestii wyboru konsekwencji prawnych normy prawa materialnego w decyzyjnym modelu stosowania prawa. W takiej sytuacji, wobec informacji podmiotu wskazanego w art. 8 ust. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych o zaleganiu przeczącego z opłatami za zajmowany lokal w wysokości obejmującej dwa pełne miesiące, Prezydent był zobligowany do wydania decyzji o wstrzymaniu wypłaty dodatku mieszkaniowego (por. wyrok NSA z 25 maja 2016 r. sygn. akt I OSK 702/15). Niesporne jest w sprawie, że skarżący mając przyznany dodatek mieszkaniowy decyzją Prezydenta W. z dnia 4 marca 2016 r., Nr [...] na okres od dnia 1 marca 2016 r. do 31 sierpnia 2016 r., spowodował powstanie w w/w okresie zaległości w opłatach mieszkaniowych, a to na skutek nie opłacania na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny. Za zasadne należało, zatem przyjąć stanowisko Kolegium zaprezentowane w decyzji z dnia 11 października 2016 r. i podtrzymanej w decyzji z dnia 26 stycznia 2017 r., że w opisanym stanie faktycznym i prawnym organ I instancji obowiązany był wstrzymać skarżącemu wypłatę dodatku mieszkaniowego przyznanego decyzją Prezydenta W. z dnia 4 marca 2016 r., Nr [...] w związku z wystąpieniem zaległości, o których mowa w art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych obejmujących pełne 2 miesiące. Wbrew zarzutom skarżącego wyartykułowanych przez stronę pod adresem decyzji z dnia 11 października 2016 r., stwierdzić należy, że Kolegium przeanalizowało wszystkie normatywne przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji i z tej oceny organ wyprowadził merytorycznie uzasadnione i logiczne wnioski. W tym zakresie Kolegium wywiązało się również z obowiązku dołożenia należytej staranności w wyjaśnieniu skarżącemu zasadności podjętego rozstrzygnięcia. Z wyczerpującego uzasadnienia decyzji Kolegium wynika, że jasno i należycie uzasadniło swoje stanowisko, a w szczególności, dlaczego i na jakiej podstawie przyjęło, iż nie zaistniała w badanej sprawie żadna z pozytywnych przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta z dnia 21 czerwca 2016 r. Organ orzekający w sprawie szczegółowo ustosunkował się do każdej normatywnej podstawy stwierdzenia nieważności. Fakt, że w wyniku dokonania tej oceny Kolegium sformułowało odmienne wnioski niż twierdzenia skarżącego nie oznacza, że pod adresem tegoż organu może być skutecznie wyartykułowany zarzut naruszenia przepisów regulujących tryb i podstawy stwierdzenia nieważności. Ustosunkowując się do zawartego w skardze żądania skarżącego o ukaranie organu grzywną, podkreślenia wymaga, że wniosek ten jest bezpodstawny, albowiem przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości złożenia do sądu administracyjnego wniosku w zakresie, w jakim domaga się tego skarżący. W kwestii zaś wniosku o przeprowadzenie w sprawie postępowania mediacyjnego powiedzieć należy, że biorąc pod uwagę brzmienie art. 115 p.p.s.a. Sąd uznał, że za jego przeprowadzeniem w okolicznościach niniejszej sprawy nie przemawiały żadne względy. Z kolei zaś w kwestii wniosku skarżącego o uzupełnienia zaskarżonej decyzji o dodatkowe pouczenia co do prawa wniesienia powództwa do sądu powszechnego, stwierdzić należy, że przedmiotowy wniosek nie ma oparcia w przepisach prawa, zwłaszcza, że tut. Sąd uprawniony jedynie do badania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji - nie stwierdził, by decyzja ta, jak i poprzedzająca ją decyzja z dnia 11 października 2016 r. wydane zostały z naruszeniem przepisów, o którym stanowi art. 145 § 1 p.p.s.a., w tym, by zachodziła podstawa do stwierdzenia jej nieważności, a co wnosił skarżący. Brak było także podstaw do zawieszenia niniejszego postępowania, a o co wnosił skarżący. Z akt sprawy niewątpliwie wynika (k.20 akt sadowych), że zakończone zostało postępowanie z wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji Kolegium z dnia 11 października 2016 r., albowiem postanowieniem tegoż Kolegium z dnia 25 kwietnia 2017 r., Nr [...] odmówiono wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tejże decyzji, a następnie kolejnym postanowieniem Kolegium z dnia 13 czerwca 2017 r. [...] utrzymało w mocy postanowienie swe z dnia 25 kwietnia 2016 r. W konsekwencji powyższych ustaleń stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu - z braku uzasadnionych podstaw, nie mógł uwzględnić skargi i wobec tego oddalił ją w myśl art. 151 p.p.s.a. o czym orzekł w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło