IV SA/Wr 237/18
WyrokWSA we Wrocławiu2018-09-18
Skład orzekający: Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Gabriel Węgrzyn, Alojzy Wyszkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie zasiłku dla opiekuna złożony po upływie terminu określonego w art. 5 ust. 1 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów może zostać uwzględniony, jeśli pierwotny wniosek został złożony w terminie, a prawo do zasiłku wygasło z powodu podjęcia zatrudnienia?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że wniosek o przyznanie zasiłku dla opiekuna złożony po upływie terminu określonego w art. 5 ust. 1 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (który jest terminem prawa materialnego, bezwzględnym i nieprzywracalnym) nie może zostać uwzględniony, nawet jeśli pierwotny wniosek został złożony w terminie, a prawo do zasiłku wygasło z powodu podjęcia zatrudnienia. Przekroczenie tego terminu skutkuje wygaśnięciem uprawnienia.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o zasiłek dla opiekuna w 2017 r. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, wskazując na upływ terminu do złożenia wniosku (15 września 2014 r.) oraz fakt podjęcia zatrudnienia w 2014 r., co skutkowało uchyleniem wcześniejszej decyzji przyznającej zasiłek. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, podkreślając, że nowy wniosek został złożony po terminie. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów KPA oraz błędną interpretację ustawy o zasiłkach dla opiekunów, twierdząc, że jej pierwszy wniosek złożony w terminie powinien być traktowany jako kontynuacja.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska (spr.) Sędziowie sędzia WSA Gabriel Węgrzyn, sędzia WSA Alojzy Wyszkowski, , Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Hurman, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 18 września 2018 r. sprawy ze skargi D.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku dla opiekuna oddala skargę w całości.
Postępowanie administracyjne w sprawie wszczęte zostało wnioskiem D. D. ( zwanej dalej : wnioskodawczynią , stroną , skarżącą ) z dnia 18 września 2017 r. , którym wystąpiła ona o ustalenie prawa do zasiłku dla opiekuna, w związku ze sprawowaniem opieki nad matką – J. S..
Decyzją z dnia [...]r. nr[...], wydaną z upoważnienia Burmistrza S., przez Specjalistę ds. świadczeń rodzinnych i funduszu alimentacyjnego odmówiono przyznania stronie wnioskowanego świadczenia . W uzasadnieniu tej decyzji organ I instancji poczynił następujące ustalenia:
- decyzją z dnia [...], wydaną z upoważnienia Burmistrza S., przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. przyznano stronie zasiłek dla opiekuna, z tytułu opieki sprawowanej nad matką J. S. na okres od dnia 1 lipca 2013 r. bezterminowo,
- kolejną decyzją z dnia [...]. nr [...], wydaną z upoważnienia Burmistrza S., przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. uchylono - za zgodą strony - powyższą decyzję z dnia [...]. nr[...]w związku z podjęciem przez nią zatrudnienia i zaprzestania sprawowania opieki nad niepełnosprawna matką.
W uzasadnieniu prawnym swojego rozstrzygnięcia organ I instancji przytoczył brzmienie art. 5 ust. 1 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów , według którego wniosek o zasiłek dla opiekuna powinien być złożony nie później niż w terminie 4 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy, to jest do dnia 15 września 2014 r. Dodatkowo organ stwierdził, że z uwagi na to, iż strona od dnia 2 września 2014 r. podjęła zatrudnienie i zrezygnowała z pobierania zasiłku dla opiekuna, a następnie pozostawała zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy, w sprawie nie została spełniona także przesłanka z art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych.
W odwołaniu od powyższej decyzji strona wniosła o jej uchylenie i przyznanie wnioskowanego świadczenia. Odwołująca podniosła , że pierwotnie złożyła wniosek o przyznanie zasiłku dla opiekuna w terminie ustawowym - wyznaczonym przepisem art. 5 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Natomiast wskazana regulacja nie mówi nic o ponownym wniosku, zatem - jej zdaniem - cały czas obowiązuje wniosek pierwszy. Wywodziła dalej, że fakt rezygnacji z pobierania zasiłku świadczy jedynie o jej uczciwości, zaś zasiłek dla bezrobotnych pobierała jedynie dlatego, że kształtował się na wyższym poziomie niż zasiłek dla opiekuna. Z kolei ustosunkowując się do argumentacji organu I instancji dotyczącej spełniania przesłanek określonych w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych podała , że zajmuje się ciężko chorą matką, co wymaga całodobowej opieki. Z tego powodu nie jest już w stanie podejmować pracy zarobkowej. Matka posiada orzeczenie o niezdolności do samodzielnej egzystencji, a stan jej zdrowia nie rokuje poprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia [...], (dalej : organ odwoławczy, II instancji) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W motywach decyzji ostatecznej kolegium odwołując się do treści art. 1 i art. 2 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów oraz do skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 grudnia 2013 r. (sygn. akt K 27/13), podkreśliło, że zasiłek dla opiekuna mógł zostać przyznany osobom, które utraciły prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, przyznanego uprzednio wydaną decyzją i tylko wtedy, gdy utrata została spowodowana wygaśnięciem decyzji z mocy prawa na podstawie art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1458 oraz z 2013 r. poz. 1557) z dniem 1 lipca 2013 r. (art. 2 ust. 1 ustawy). Jednocześnie ustawodawca zakreślił termin, dla wystąpienia przez osoby, których krąg określono w przepisie art. 1 i art. 2 powołanej wyżej ustaw , z odpowiednim wnioskiem. Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 1 tej ustawy postępowanie w sprawie ustalenia prawa do zasiłku dla opiekuna organ ustalający prawo do świadczeń pielęgnacyjnych wszczyna na wniosek osoby ubiegającej się o zasiłek dla opiekuna. Wniosek mógł być złożony nie później niż w terminie 4 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy. Ustawa weszła w życie z dniem 15 maja 2014 r. Termin opisany w art. 5 ust. 1 analizowanej ustawy zakończył zatem swój bieg z upływem 15 września 2014 r. Jednocześnie organ II instancji wskazał, że przepisy komentowanej ustawy przewidują w omawianym zakresie jedynie jeden wyjątek. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 3 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów w przypadku, o którym mowa w ust. 2 - to jest upływu terminu, na który została wydana decyzja - prawo do zasiłku dla opiekuna przysługuje, jeżeli wniosek o ustalenie prawa do zasiłku dla opiekuna został złożony w okresie 3 miesięcy, licząc od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. W konsekwencji, co do zasady wniosek o przyznanie prawa do zasiłku dla opiekuna mógł być złożony najpóźniej do dnia 15 września 2014 r. , zaś jego uchybienie wiąże się z utratą prawa do zasiłku. Przy czym chodzi tu o "każdy" wniosek, za wyjątkiem wniosku składanego w okolicznościach opisanych w art. 6 ust. 2 i ust. 3 tej ustawy.
Końcowo Kolegium podkreśliło, że fakt złożenia przez stronę pierwszego wniosku w terminie przewidzianym w ustawie, pozwolił na ustalenie jej prawo do świadczenia za okres, w którym je pobierała. Nie może być jednak uzasadnieniem dla przyznania prawa do świadczenia na wniosek złożony w dniu 18 września 2017 r. Bezsprzecznie bowiem, prawo do zasiłku dla opiekuna, ustalone pierwotnie, wygasło stronie na mocy niekwestionowanej decyzji organu pierwszej instancji z dnia 22 września 2014 r. W tym czasie strona nie spełniała już bowiem przesłanek umożliwiających przyznanie jej wnioskowanego świadczenia. Zdaniem organu odwoławczego, niezależnie od powyższego skarżąca może rozważyć wystąpienie o inne świadczenia, przewidziane w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1952, ze zm.).
Decyzja ostateczna stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w której skarżąca wniosła o uchylenie w całości decyzji organu II instancji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Skarga oparta została na zarzucie naruszenia przepisów :
- art. 7, art. 10 § 1, w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80 i art. 35 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej jako k.p.a.),
- art. 5 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów poprzez jego błędną interpretację, polegającą na tym ,że skoro w czerwcu 2014 r. przyznano jej zasiłek bezterminowo, to drugi z wniosków winien być traktowany jako kontynuacja poprzedniego,
- art. 5 k.c. poprzez stronnicze i sprzeczne z zasadami współżycia społecznego rozstrzygnięcie .
W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła , że organ odwoławczy nie wysłuchał jej racji, a długi czas oczekiwania na decyzję świadczy o "matactwach urzędników i lekceważeniu obywatela". Natomiast odmowę przyznania świadczenia traktuje jako swoistego rodzaju karę za podjęcie zatrudnienia. Wywodziła , że nadal pełni rolę opiekuna prawnego i faktycznego matki wobec tego winno jej zostać przyznane prawo do świadczenia pielęgnacyjnego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o jej oddalenie , podtrzymując stanowisko i argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji . Na rozprawie w dniu 18 września 2018 r. skarżąca przyznała, że w dniu 5 kwietnia 2018 r. złożyła odrębny wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego i sprawa jest na etapie postępowania odwoławczego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, że kognicja sądu administracyjnego ogranicza się wyłącznie do badania legalności zaskarżonych aktów administracyjnych, rozumianej jako zgodność z przepisami prawa materialnego i procesowego , o czym stanowi przepis art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 2188 ze zm.). Z przepisu tego wynika zasada, według której sąd administracyjny nie rozstrzyga spraw administracyjnych należących do kompetencji organów administracji publicznej, a jedynie kontroluje legalność ich aktów i czynności. A zatem przepisy określające zasady sądowej kontroli decyzji administracyjnych nie pozwalają na bezpośrednie kreowanie przez sąd administracyjny praw i obowiązków stron. Natomiast uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez sąd, następuje to w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, zwanej dalej p.p.s.a.). Zatem negatywna ocena zaskarżonych do sądu administracyjnego decyzji, pod kątem zgodności z prawem powoduje konieczność wyeliminowania ich z obrotu prawnego i ponowne rozpatrzenie sprawy przez właściwe organy z uwzględnieniem wytycznych zawartych w uzasadnieniu wydanego w sprawie wyroku. Wskazać również należy, że rozstrzygając daną sprawę, sąd administracyjny nie jest skrępowany wyartykułowanymi w skardze zarzutami i sformułowanymi w niej wnioskami, lecz ocenia ją w całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych danej sprawy , o czym stanowi art.134 § 1 p.p.s.a.
Oceniając więc wyłącznie pod takim kątem zaskarżoną decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby była ona obarczoną wadą, skutkującą koniecznością wyeliminowania jej z obrotu prawnego, wydano ją bowiem w poprawnie przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym i zastosowano przepisy prawa materialnego zgodne z przedmiotem sprawy.
W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutów natury procesowej, tylko bowiem niewadliwie przeprowadzone postępowanie i prawidłowo ustalony stan faktyczny ma znaczenie dla poprawnego, zgodnego z obowiązującym stanem prawnym, rozpoznania sprawy i pozwala organowi na kreowanie lub znoszenie praw i obowiązków strony. Analizując w takim aspekcie wydane w sprawie orzeczenia Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby przeprowadzone w sprawie postępowanie obarczone było wadami wynikającymi z naruszenia zasad i przepisów tegoż postępowania, a w szczególności w zakresie prowadzonego postępowania dowodowego oraz zasady zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W myśl art. 7 k.p.a. statuującego zasadę prawdy obiektywnej i art. 77 k.p.a. konkretyzującego i rozwijającego tę zasadę - na organach administracyjnych spoczywa obowiązek podjęcia niezbędnych działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. To przede wszystkim na organie administracyjnym ciąży obowiązek określenia, jakie dowody są niezbędne dla ustalenia stanu faktycznego oraz przeprowadzenia z urzędu niezbędnych dowodów i rozpatrzenia materiału dowodowego w całości. W rozpatrywanej sprawie organy w toku prowadzonego postępowania spełniły wymogi wynikające z powołanych wyżej przepisów. Organy nie naruszyły bowiem obowiązku zebrania wyczerpującego materiału dowodowego i dopełniły obowiązku wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w stopniu koniecznym do rozstrzygnięcia i ustalenia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności z punktu widzenia podstawy materialno-prawnej decyzji, a mianowicie daty wpływu do organu przedmiotowego wniosku. Przy czym organ rozpatrując materiał dowodowy, nie pominął jakiegokolwiek przeprowadzonego dowodu. W związku z tym nie ma podstaw do przyjęcia, że materiale dowodowym są takie braki lub luki, które uzasadniałyby konieczność przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego. Wobec tego prowadzone przez organy postępowanie wyjaśniające i ocena zgromadzonego materiału dowodowego ma walor kompletności. W ocenie Sądu ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organy obu instancji wyprowadziły merytorycznie uzasadnione i logiczne wnioski, będące wynikiem swobodnej oceny dowodów (art.80 k.p.a.). Natomiast fakt, że strona nie zaakceptowała zasadności przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierowały się organy przy załatwianiu sprawy nie świadczy o naruszeniu przez nie przepisów postępowania. Nie wymaga się bowiem od organu osiągnięcia rezultatu, to znaczy przekonania strony, że adresowana do niej decyzja jest słuszna i zgodna z prawem ( podobnie wyrok NSA z 29 czerwca 2010r. sygn. I OSK 124/10). Dlatego też organy obu instancji przy rozpoznaniu przedmiotowej sprawy nie naruszyły ogólnych zasad postępowania administracyjnego, o których mowa w art. 7, art.77 , art.80 k.p.a.
Wskazanej oceny kontrolowanego postępowania w sprawie przyznania skarżącej zasiłku dla opiekuna nie niweczą także nieprzydatne z punktu widzenia przedmiotu tego postępowania, zbędne rozważania organu I instancji dotyczące ewentualnego spełnienia przez stronę przesłanek warunkujących przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Uchybienie to nie mogło mieć jednak wpływu na wynik tej sprawy, bowiem kwestia ta jest przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego. Zamierzonego skutku prawnego nie może odnieść również zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a., mimo iluzorycznego charakteru skierowanego do strony zawiadomienia złożonego w trybie art. 79a k.p.a w zw. z art. 10 k.p.a. i odebranego przez nią osobiście w dniu 13 grudnia 2017 r. (k. 30) tj . w tej samej dacie w której strona odebrała decyzję organu I instancji (k. 31). Przepis art. 10 §1 k.p.a. statuuje zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko , wedle którego dla przyjęcia naruszenia tej zasady przez organ, konieczne jest wykazanie przez stronę, jakiej konkretnie czynności procesowej nie mogła ona dokonać, jakiego dowodu w sprawie nie mogła przedstawić i jaki wpływ na wynik sprawy mogło mieć to naruszenie (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego : z dnia 21 lipca 2010 r., II OSK 881/10, Lex nr 746920 oraz z dnia 12 października 2010 r. II OSK 1279/09, Lex nr 746442). Innymi słowy , dopiero wykazanie przez stronę, że naruszenie przez organ wspomnianej zasady uniemożliwiło jej podjęcie konkretnie wskazanej czynności procesowej (najczęściej w sferze postępowania dowodowego), a także wykazanie, że uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, daje podstawy do przyjęcia, że doszło do naruszenia powołanego przepisu. Takiego zaś wpływu braku efektywnego powiadomienia z art. 10 § 1 kpa ( art. 79a k.p.a.) na wynik sprawy skarżąca nie wykazała.
Na obecnym etapie postępowania nie może także odnieść oczekiwanego rezultatu zarzut naruszenia art. 35 § 1 k.p.a. dotyczący przekroczenie terminów załatwienia niniejszej sprawy w obu instancjach. Bezczynność organu administracji może być bowiem zwalczana przez stronę w odrębnym trybie, w drodze ponaglenia na niezałatwienie sprawy przez organ administracji w ustawowym terminie, a w razie bezskuteczności tego środka, w drodze skargi na bezczynność organu w załatwieniu sprawy.
Z kolei poddawszy kontroli materialną treści rozstrzygnięcia Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dostrzegł również naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Zasady i tryb przyznawania zasiłku dla opiekunów regulują przepisy ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 2092) . Powyższa regulacja wykonuje wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 grudnia 2013 r., sygn. K 27/13 (opubl. Dz. U. z 2013 r., poz. 1557), którym Trybunał zakwestionował zgodność z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przepisów art. 11 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r., poz. 1548), a którymi to przepisami z dniem 1 lipca 2013 r. wygaszono z mocy prawa decyzje przyznające opiekunom dorosłych osób niepełnosprawnych świadczenia pielęgnacyjne, przyznane na dotychczasowych zasadach. Założeniem ustawodawcy było objęcie wspomnianym zasiłkiem jedynie tych osób, którym decyzja o przyznaniu im prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasła z mocy prawa na podstawie przywołanych przepisów z dniem 1 lipca 2013 r., na co wskazuje jednoznacznie przepis art. 1 tej ustawy oraz uzasadnienie projektodawcy dołączone do projektu tej ustawy (druk sejmowy nr 2252). Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów zasiłek dla opiekuna przysługuje osobie, jeżeli decyzja o przyznaniu jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasła z mocy prawa na podstawie art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1548 oraz z 2013 r. poz. 1557) z dniem 1 lipca 2013 r.
Według art. 2 ust. 2 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów, zasiłek dla opiekuna przysługuje:1) za okresy od dnia 1 lipca 2013 r. do dnia poprzedzającego dzień wejścia w życie ustawy ( tj. do dnia 14 maja 2014r.) , w których osoba spełniała warunki do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego określone w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992, z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2012 r.; 2) od dnia wejścia w życie ustawy ( tj. od dnia 15 maja 2014r.) , jeżeli osoba spełnia warunki do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego określone w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2012 r. Na mocy art. 5 ust. 1 ustawy zakreślono termin materialny czterech miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy do wystąpienia z wnioskiem o przyznanie zasiłku dla opiekuna .
W badanej sprawie pozostaje poza sporem fakt , że strona skorzystała z owego zadośćuczynienia niekonstytucyjnemu wygaszeniu decyzji przyznających świadczenia pielęgnacyjne. Decyzją organu pomocowego z dnia [...] przyznano bowiem skarżącej zasiłek dla opiekuna, z tytułu opieki sprawowanej nad matką na okres od dnia 1 lipca 2013 r. do bezterminowo. Przyznanie tego świadczenia nastąpiło właśnie w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Jednakże w związku z podjęciem przez skarżącą zatrudnienia kolejną decyzją tego organu z dnia [...] uchylono w całości powyższą decyzję z dnia [...] Z ujawnionych okoliczności sprawy wynika zatem ,że pierwszy wniosek o przyznanie zasiłku dla opiekuna strona złożyła w terminie przewidzianym w ustawie o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów, co pozwoliło ustalić jej prawo do zasiłku dla opiekuna przewidzianego w powołanej wyżej ustawie za okres, w którym pobierała owo świadczenie tj. od lipca 2013 r. Jednak uprawnienie to wygasło na mocy niekwestionowanej przez stronę decyzji organu pomocowego ,bowiem przestała ona spełniać przesłanki warunkujące przyznanie prawa do zasiłku dla opiekuna z uwagi na podjęcie zatrudnienie.
Natomiast kolejny wniosek o przyznanie tego samego świadczenia, inicjujący postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją odmowną , skarżąca złożyła po upływie terminu wskazanego w art. 5 ust. 1 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Ustawa weszła w życie 15 maja 2014 r., tak więc czteromiesięczny termin do złożenia wniosku upłynął z dniem 15 września 2014 r. Tymczasem skarżąca w dniu 18 września 2017 r. złożyła przedmiotowy wniosek , potraktowany trafnie przez organy orzekające w sprawie jako kolejny wniosek . Wymaga podkreślenia ,że termin , o którym mowa w art. 5 ust. 1 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów , przewidziany na złożenie wniosku jest terminem prawa materialnego, ma zatem charakter bezwzględny i jako taki nie jest przywracalny, czy jak chce tego strona "odnawialny" . Wobec tego przekroczenie terminu wskazanego w art. 5 ust. 1 tej ustawy skutkuje wygaśnięciem uprawnienia.
Wbrew zarzutom skargi uprawnienia do przedmiotowego świadczenia strona nie może wywodzić z decyzją organu z dnia [...], albowiem decyzja ta została w całości wyeliminowana z obrotu prawnego decyzją tego samego organu z dnia [...] i tym samym skarżąca nie może wyprowadzać korzystnych dla siebie skutki z niefunkcjonującej w obrocie prawnym decyzji administracyjnej.
W związku z tym należy zaaprobować stanowisko obu organów orzekających w sprawie , zobowiązanych do działania na podstawie i w granicach prawa ( art. 6 k.p.a.), że świetle przedstawionych powyżej okoliczności faktycznych i prawnych skarżącej nie przysługiwało prawo do zasiłku dla opiekuna określonego w art. 1 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Jednocześnie jako pozbawiony doniosłości prawnej przedstawia się zarzut naruszenia art. 5 k.c. Wprawdzie Sąd orzekający w analizowanej sprawie dostrzega trudną sytuację życiową skarżącej oraz niebudzący wątpliwości fakt sprawowania przez nią opieki nad niepełnosprawną matką, to jednak ponownie przypomnieć należy, że sąd administracyjny dokonuje kontroli legalności decyzji administracyjnych, pod względem ich zgodności z przepisami prawa. Z kolei organy administracji obowiązane są do przestrzegania naczelnych zasad postępowania administracyjnego, do których zalicza się m.in. zasada praworządności ( legalności ) , wyartykułowana w art. 6 k.p.a. , a więc działanie wyłącznie na podstawie i w granicach prawa. Oznacza to ,że żadne względy , w tym natury słusznościowej lub zasady współżycia społecznego nie mogą być brane pod uwagę. Konkludując powyższe, skoro zatem przepis prawa materialnego nie dawał postaw do przyznania skarżącej zasiłku dla opiekuna z uwagi na jednoznacznie brzmiącą i nie nasuwająca żadnych wątpliwości regulację art. 5 ust.1 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów , to organom administracji nie pozostawało nic innego, jak tylko odmówić stronie prawa do wnioskowanego świadczenia.
Stwierdzenie powyższego oznacza ,że zarzuty skargi przedstawiają się jako bezzasadne, co obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny do jej oddalenia w całości na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło