IV SA/Wr 275/10

WyrokWSA we Wrocławiu2010-08-12

Skład orzekający: Jolanta Sikorska, Henryk Ożóg, Wanda Wiatkowska-Ilków

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy policjantowi w służbie stałej, który nabył lokal mieszkalny w drodze darowizny, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego na podstawie art. 94 ust. 1 ustawy o Policji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nabycie lokalu mieszkalnego w drodze darowizny nie pozbawia policjanta prawa do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu, o której mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Kluczowe jest, czy uzyskany lokal zaspokaja potrzeby mieszkaniowe policjanta i jego rodziny zgodnie z obowiązującymi normami. Organy administracji nie zbadały tej kwestii, co skutkowało uchyleniem decyzji.
Stan faktyczny
Policjant T. W. wystąpił o pomoc finansową na nabycie lokalu mieszkalnego. Wniosek został odrzucony przez organy obu instancji, ponieważ policjant nabył lokal w drodze darowizny, co organy uznały za wykluczające prawo do pomocy finansowej. Policjant zaskarżył decyzje, argumentując, że ustawa nie ogranicza pomocy do nabycia odpłatnego. Sąd uchylił zaskarżone decyzje, wskazując na potrzebę zbadania, czy darowany lokal zaspokaja potrzeby mieszkaniowe policjanta.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędzia WSA Wanda Wiatkowska- Ilków Protokolant Asystent sędziego Aleksandra Siwińska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na nabycie lokalu mieszkalnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2010 r. nr [...]wydaną na podstawie art.138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 94 i art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn. Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 ze zm.) oraz § 2 i § 3 rozporz. Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 105 z 2005 r., poz. 884 ze zm.), a także § 1, § 2 oraz § 3 rozporz. Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1468 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania T. W. od decyzji nr [...] z dnia 08.01.2010 r. wydanej przez Komendanta Powiatowego Policji w L. w sprawie odmowy przyznania pomocy finansowej na nabycie lokalu mieszkalnego, Komendant Wojewódzki Policji we W. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji podał, że T. W. jest policjantem Komendy Powiatowej Policji w L.. Został przyjęty do służby z dniem 03.08.1987 r., a mianowany policjantem w służbie stałej z dniem 03.08.1990 r. Wnioskiem z dnia 03.12.2009 r. wystąpił do Komendanta Powiatowego Policji w L. o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego położonego w R.Ś. nr [...] gm. L.. Po rozpatrzeniu powyższego wniosku Komendant Powiatowy Policji w L. decyzją z dnia [...] 2010 r. nr [...] odmówił skarżącemu przyznania pomocy finansowej na nabycie lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ pierwszej instancji podał, że T.W.nabył lokal mieszkalny w drodze darowizny. Organ ten wskazał, że stosownie do przepisu art. 94 ust. 1 ustawy o Policji funkcjonariuszowi w służbie stałej, który nie otrzymał przydziału lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Zdaniem organu pierwszej instancji, użyte w powyższym przepisie prawa pojęcie "na uzyskanie" oznacza nabycie odpłatne, a w przypadku darowizny koszty ponoszone są kosztami pośrednimi, nie są kosztami uzyskania lokalu. Dodał, że pomoc finansowa na uzyskanie lokalu nie przysługuje na remont, czy modernizację lokalu a jedynie na uzyskanie lokalu. T. W. złożył odwołanie od powyższej decyzji, w którym podał, że nie zgadza się ze stanowiskiem Komendanta Powiatowego Policji w L. Podniósł, że w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji ustawodawca nie podał, na czym ma polegać uzyskanie lokalu mieszkalnego i z przeprowadzeniem jakich czynności cywilnoprawnych nabycie jest powiązane. Z przepisu tego nie wynika, aby pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego wiązała się tylko i wyłącznie z jego zakupem. Zdaniem odwołującego się, gdyby intencją ustawodawcy było zawężanie możliwości uzyskania mieszkania do określonych czynności cywilnoprawnych, to zamieściłby stosowną regulację w ustawie. Ponieważ ustawa unormowań takich nie zawiera, przepis ten należy rozumieć w ten sposób, że ustawodawca miał na myśli każdą formę uzyskania lokalu mieszkalnego, a więc zarówno odpłatną, jak i nieodpłatną, w wyniku której policjant wchodzi w posiadanie lokalu mieszkalnego. Nie jest w związku z tym dopuszczalna interpretacja zawężająca treść przepisu i na podstawie potocznego rozumienia tego słowa przyjmowanie, że nabycie związane jest z przejęciem własności. Zdaniem odwołującego się, przepis art. 94 ust. 1 ustawy o Policji pozostaje w ścisłym związku z art. 95 tej ustawy i wyraża się w tym, że szeroko rozumiana pomoc finansowa przysługuje policjantowi, który nie uzyskał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej a powinien był taki lokal uzyskać. Rozpatrując powyższe odwołanie organ drugiej instancji ustalił, że na podstawie umowy darowizny sporządzonej w formie aktu notarialnego w dniu 17.11.2009 r. Rep. A nr [...]F. i S. małżonkowie W. podarowali synowi T. W.lokal mieszkalny nr 1 położony w R. Ś. nr 11. W tym stanie faktycznym Komendant Wojewódzki Policji we W. zważył, że ustawa o Policji ustanawia w art. 88 prawo policjanta w służbie stałej do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. W art. 94 w/w ustawy ustanowiona została zastępcza forma realizacji tego prawa - prawo do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Zgodnie z art. 94 ust. 1 w/w ustawy policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Na podstawie art. 94 ust. 2 tejże ustawy, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji określił w drodze rozporządzenia z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów szczegółowe przepisy, tj. tryb postępowania oraz szczegółowe zasady przyznawania, cofania oraz zwracania pomocy finansowej, o której mowa w ust. 1, uwzględniając przypadki, w których pomoc ta jest przyznawana, cofana lub podlega zwrotowi, jak również sposób obliczania wysokości pomocy finansowej przyznawanej lub orzekanej do zwrotu, a także rodzaje dokumentów wymaganych przy ubieganiu się o przyznanie tej pomocy. W myśl § 3 ust 1 i ust. 2 pkt 2 w/w rozporządzenia, pomoc finansową przyznaje się na wniosek policjanta. Wzór wniosku o przyznanie pomocy finansowej określa załącznik do rozporządzenia. Do wniosku dołącza się dokumenty potwierdzające fakt ubiegania się przez policjanta lub jego małżonka pozostającego z nim we wspólności majątkowej o lokal mieszkalny lub dom jednorodzinny w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, a w szczególności wyciąg z księgi wieczystej oraz umowę kupna lokalu (domu jednorodzinnego) sporządzoną w formie aktu notarialnego lub umowę przedwstępną. Zdaniem organu odwoławczego, trafnie organ I instancji odmawiając T. W. przyznania pomocy finansowej na nabycie lokalu mieszkalnego powołał się w uzasadnieniu wydanej decyzji na orzecznictwo sądowoadministracyjne i prawidłowo przyjął, że pojęcie "na uzyskanie" oznacza w tym przypadku nabycie odpłatne. Podkreślił, że darowizna jest darmym tytułem nabycia. Koszty ponoszone w związku ze sporządzeniem aktu notarialnego są ponoszone zawsze, a ponadto mogą być poniesione przez darczyńcę i są kosztami pośrednimi, a nie kosztami uzyskania lokalu. Pomoc finansowa na uzyskanie lokalu nie przysługuje na remont czy modernizację lokalu ale jedynie na jego uzyskanie. W tej sytuacji, zdaniem organu odwoławczego, brak jest w sprawie podstaw do udzielenia odwołującemu się pomocy finansowej na uzyskanie tego lokalu mieszkalnego. Reasumując Komendant Wojewódzki Policji we W. stwierdził, że okoliczność otrzymania przez odwołującego się lokalu mieszkalnego na podstawie umowy darowizny, a nie na podstawie umowy kupna wyklucza w świetle wyżej powołanych przepisów prawo do przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. T. W. złożył skargę na powyższą decyzję, w której domagał się uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji, jak i decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji, podtrzymując argumentację zawartą w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji we W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto dodał, że prawo policjanta do lokalu mieszkalnego zostało unormowane w rozdziale 8 ustawy o Policji. Podstawowym prawem policjanta w służbie stałej, jest prawo do lokalu mieszkalnego w naturze (art. 88 ustawy). Przepis art. 94 tej ustawy przewiduje prawo policjanta do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego jako zastępczą formę zaspokojenia prawa policjanta do lokalu mieszkalnego w naturze. Z powyższego wynika, że policjant w służbie stałej ma albo prawo do przydziału lokalu mieszkalnego, czyli zaspokojenie prawa w jego formie podstawowej, albo jeżeli nie nastąpiło zaspokojenie prawa w tej formie - prawo do pomocy finansowej, czyli prawo do formy zastępczej. Jednakże prawa policjanta w służbie stałej do przydziału lokalu mieszkalnego lub otrzymania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego nie można rozpatrywać tylko w obrębie tych dwóch przepisów. Dla konkretyzacji prawa policjanta wynikającego z art. 88 ustawy o Policji, bądź z art. 94 cyt. ustawy, koniecznym jest, aby nie była spełniona w stosunku do takiego policjanta nawet choćby jedna z negatywnych przesłanek wymienionych w art. 95 ustawy o Policji. Przepis ten zawiera katalog negatywnych przesłanek, których spełnienie, choćby jednej, wyklucza prawo policjanta do otrzymania przydziału lokalu, nawet gdyby pozostawał w gronie potencjalnie uprawnionych w myśl art. 88 ustawy o Policji. Powyższe prowadzi do wniosku, że prawo do otrzymania pomocy finansowej, jako zastępczej formy prawa, uzależnione jest od bytu prawa do otrzymania przydziału lokalu mieszkalnego. Inaczej mówiąc, policjant w służbie stałej, który nie jest uprawniony do przydziału lokalu mieszkalnego z tego powodu, że w stosunku do niego zachodzi jedna z przesłanek negatywnych wymienionych w art. 95 ustawy, nie ma również z tego powodu prawa do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu. Jedną z takich przesłanek wymienionych w art. 95 jest posiadanie przez policjanta albo przez jego małżonka lokalu mieszkalnego lub domu odpowiadającego przysługującej mu powierzchni mieszkalnej. Organ odwoławczy wskazał, że skarżący od dnia 17 listopada 2009 r. w miejscowości pobliskiej, w której pełni służbę, posiada lokal mieszkalny nabyty w drodze umowy darowizny o powierzchni mieszkalnej zgodnej z przysługującymi mu normami, o czym świadczą zgromadzone w sprawie dowody. W dacie zatem wystąpienia z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej skarżący posiadał lokal mieszkalny w pobliskiej miejscowości, w której pełni służbę, odpowiadający przysługującej mu powierzchni mieszkalnej, co wyłącza jego prawo do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu wynikające z art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Przede wszystkim jednak organ II instancji podniósł, że pomoc finansowa jaka przysługuje policjantowi zgodnie z art. 94 ust. 1 ustawy o Policji musi służyć konkretnemu celowi, to jest musi być przeznaczona na nabycie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego. Organ ten powołał się w tej mierze na ugruntowany pogląd w orzecznictwie sądowym, że użyte przez ustawodawcę w cytowanym przepisie pojęcie "na uzyskanie" oznacza nabycie odpłatne, argumentując brak podstaw do przyznania w takiej sytuacji policjantowi w służbie stałej pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w sposób podany w zaskarżonej decyzji. Powołał się też w tej mierze na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w uchwale z dnia 29.03.1999 r. sygn. akt OPS 1/99 zgodnie z którym: "Stosownie do przepisu art. 94 ust. 1 w związku z art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. Nr 30 poz. 179 z późn. zm.), policjantowi nie przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu lub domu, jeżeli policjant nie ma prawa do przydziału lokalu mieszkalnego określonego w art. 90 tej ustawy, w drodze decyzji administracyjnej, ponieważ posiada inny odpowiedni lokal mieszkalny w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej (art. 95 powołanej ustawy)". Mając powyższe na uwadze, organ ten wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawujący zgodnie z art. 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem uznał, że wydane w sprawie decyzje zostały podjęte z istotnym naruszeniem zarówno przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania administracyjnego, które to naruszenie powodowało konieczność uchylenia wydanych w sprawie decyzji. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji stanowią przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn. Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 ze zm.) oraz przepisy rozporządzeń wykonawczych wydanych na podstawie delegacji zawartych w art. 94 ust. 2 i art. 97 ust. 1 w/w ustawy, to jest przepisy rozporz. MSWiA z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1468 ze zm.) i roporz. MSWiA z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 105, poz. 884 ze zm.). Trafnie zauważa w uzasadnieniu skargi skarżący, że w świetle przepisu art. 88 ust. 1 ustawy o Policji, Policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Z tak określonym prawem do lokalu wiążą się przewidziane powołaną ustawą formy zaspokajania potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszy Policji, którymi są: 1. przydział policjantowi lokalu służbowego (art. 88 ust. 1 ustawy), 2. przyznanie policjantowi równoważnika pieniężnego, jeżeli policjant lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej (art. 92 ust. 1 ustawy), 3. przyznanie policjantowi pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość (art. 94 ust. 1 ustawy). Zasady przyznawania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, zasady zwrotu tej pomocy oraz jej wysokość określa, wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 94 ust. 2 ustawy o Policji, rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów. Akt ten, jako akt wykonawczy, nie reguluje przesłanek nabycia prawa do pomocy finansowej. Uregulowania te zawiera ustawa o Policji, zaś powyższe rozporządzenie normuje natomiast szczegółowe zasady przyznawania, cofania oraz zwracania pomocy finansowej. Możliwość zatem nabycia prawa do pomocy finansowej należy oceniać wyłącznie na podstawie art. 94 w związku z art. 88, art. 89 i art. 95 ustawy o Policji. Przepisy te mają wprost zastosowanie do policjantów ubiegających się o uzyskanie pomocy finansowej. Zgodzić się należy ze stanowiskiem skarżącego, że z powołanych wyżej przepisów prawa jednoznacznie wynika, że każdemu policjantowi w służbie stałej, który nie ma zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego, bądź równoważnik pieniężny albo pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Gramatyczna wykładnia art. 88 ust. 1 ustawy o Policji w związku z art. 94 ust. 1 tej ustawy wskazuje, że przysługujące policjantowi prawo do lokalu mieszkalnego jest realizowane w pierwszej kolejności przez przydział lokalu, a dopiero, gdy przydziału nie dokonano, policjantowi w służbie stałej przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego, jako zastępcza forma zaspokojenia prawa policjanta do lokalu mieszkalnego. Pomoc finansowa, o której mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji jest zatem konsekwencją niezrealizowania uprawnień policjanta, który ma prawo do otrzymania lokalu mieszkalnego, o jakim mowa w art. 88 ust. 1 ustawy z zasobów, o jakich mowa w art. 90 ustawy. Treść przepisu art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, według której przedmiotowa pomoc finansowa przysługuje policjantowi w sytuacji określonej tą normą prawną na uzyskanie spółdzielczego lokalu mieszkalnego, lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość lub domu jednorodzinnego, wyraźnie wskazuje, że chodzi tu o pomoc, która ma umożliwić policjantowi uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego. Z literalnego brzmienia przepisu art. 94 ust. 1 ustawy o Policji wynika, że uprawniony do pomocy jest wyłącznie policjant w służbie stałej. To on jest podmiotem uprawnień wynikających z wyżej powołanych przepisów prawa, natomiast wskazani w art. 89 ustawy o Policji członkowie rodziny policjanta uwzględniani są tylko przy przydziale lokalu, jak również wysokości równoważnika lub pomocy finansowej. Zarówno przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, jak i przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów nie ograniczają przyznania pomocy finansowej do nabycia lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość na wyłączną własność uprawnionego, tj. policjanta w służbie stałej. Istotny jest cel powołanych uregulowań prawnych dotyczących pomocy finansowej, polegający na przeznaczeniu przez uprawnionego policjanta uzyskanych środków na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych policjanta w służbie stałej i członków jego rodziny określonych w art. 89 ustawy. Skoro celem pomocy finansowej, o jakiej mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, jest zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych policjanta w służbie stałej i członków jego rodziny o jakich mowa w art. 89 ustawy, cel ten może być osiągnięty również w przypadku nabycia przez policjanta w służbie stałej lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość również w drodze darowizny. Samo zaś nabycie przez niemającego zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych policjanta w służbie stałej lokalu mieszkalnego na własność na podstawie umowy darowizny, nie może go pozbawiać prawa do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, o jakiej mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Zakres przedmiotowy pojęcia "uzyskanie" obejmuje wszelkie zdarzenia prawne, z którymi łączy się skutek nabycia lokalu. Zgodzić się należy ze stanowiskiem skarżącego, że gdyby intencją ustawodawcy było zawężenie możliwości uzyskania lokalu mieszkalnego przez policjanta w służbie stałej do określonych czynności cywilno-prawnych, to zawarłby w tej mierze stosowną regulację w ustawie. Skoro ustawa o Policji takich unormowań nie zawiera, przez "uzyskanie" lokalu mieszkalnego, o jakim mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji należy rozumieć każdą formę uzyskania przez policjanta w służbie stałej lokalu mieszkalnego, zarówno odpłatną jak i nieodpłatną, w wyniku której policjant w służbie stałej wchodzi w posiadanie lokalu mieszkalnego. Stosowanie wykładni zawężającej przepisu art. 94 ust. 1 ustawy o Policji nie jest dopuszczalne. Problemem posiadania przez policjanta w służbie stałej prawa do pomocy finansowej przewidzianej w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji w sytuacji nabycia przez policjanta lokalu mieszkalnego w drodze darowizny zajmował się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 maja 2010 r. sygn. akt I OSK 1616/09 (baza orzeczeń NSA), w którym wyraził pogląd, że: "Policjant w służbie stałej zachowuje prawo do pomocy finansowej przewiedzianej w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji nie tylko w przypadku nieprzydzielenia mu lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, ale także w sytuacji posiadania lokalu mieszkalnego (bez względu na źródło jego uzyskania), którego powierzchnia mieszkalna jest niezgodna (mniejsza) z przysługującą." W uzasadnieniu tego wyroku Sąd ten stwierdził, że bez znaczenia prawnego dla ustalenia uprawnienia do pomocy finansowej jest sposób uzyskania lokalu (odpłatnie czy nieodpłatnie). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego "uzyskanie lokalu", o którym mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji może nastąpić w każdy sposób. Na uprawnienie policjanta do pomocy finansowej pozostaje bez wpływu sposób w jaki uzyskał lokal mieszkalny. Istotne natomiast pozostaje, czy lokal ten odpowiada co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej. Określenie "pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego" (art. 94 ust. 1) jest szerokie i odnosi się także do przypadku, gdy policjant uzyskał w drodze darowizny lokal mieszkalny, który jednak z uwagi na jego powierzchnię, niezgodną z obowiązującymi normami, nie zaspokaja prawa do lokalu mieszkalnego określonego w art. 88 ust. 1 ustawy o Policji. Z niekwestionowanych i prawidłowo ustalonych okoliczności faktycznych niniejszej sprawy wynika, że skarżący uzyskał własność lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w R. Ś. nr [...] na podstawie umowy darowizny zawartej w formie aktu notarialnego w dniu 17 listopada 2009 r. nr Rep. A [...] ze swoimi rodzicami F. i S. małżonkami W. Wskutek błędnej wykładni art. 94 ust. 1 ustawy o Policji organy administracji obu instancji w ogóle jednak nie wyjaśniły i nie ustaliły, czy powyższy lokal mieszkalny, na którego uzyskanie skarżący policjant ubiega się o przyznanie pomocy finansowej spełnia normy zaludnienia określone przepisami rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów. Takich ustaleń organy rozpatrujące sprawę, z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., nie poczyniły. Ustalenia te mają istotne znaczenie w sprawie. Na rozprawie, na pytanie Sądu skarżący oświadczył, że nie potrafi powiedzieć, jaka jest powierzchnia mieszkalna uzyskanego przez niego na podstawie umowy darowizny lokalu mieszkalnego oraz, czy lokal ten odpowiada normom mieszkaniowym przysługującym jemu i jego rodzinie. Odnosząc się do argumentacji organu przytoczonej w odpowiedzi na skargę, Sąd rozpoznający sprawę przyznaje, że orzecznictwo sądowoadministracyjne dotyczące kwestii posiadania przez policjanta w służbie stałej prawa do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, o jakiej mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, nie było jednolite. Zauważyć jednak należy, że podobny pogląd, jak zaprezentowany w niniejszej sprawie, w kwestii dotyczącej posiadania przez policjanta w służbie stałej prawa do pomocy finansowej, o jakiej mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji zajął Naczelny Sąd Administracyjny nie tylko w cytowanym wyżej wyroku w sprawie sygn. akt I OSK 1616/09. Trafność wykładni omawianego przepisu prawa potwierdza też, zdaniem Sądu, uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 marca 1999 r. sygn. OPS 1/99 (ONSA 1999, nr 3, poz. 77), której treść organ zacytował w odpowiedzi na skargę. Zauważyć jednak należy, że z uchwały tej jednoznacznie wynika brak prawa policjanta do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu lub domu, jeżeli policjant nie ma prawa do uzyskania przydziału lokalu mieszkalnego określonego w art. 90 ustawy o Policji w drodze decyzji administracyjnej z uwagi na posiadanie innego odpowiedniego lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej (art. 95 ustawy). Z uchwały tej jednoznacznie wynika, że posiadanie przez policjanta w służbie stałej nie jakiegokolwiek, lecz odpowiedniego lokalu mieszkalnego, wyklucza prawo tegoż policjanta do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu lub domu. Skoro zatem nabycie przez będącego policjantem w służbie stałej skarżącego lokalu mieszkalnego na podstawie umowy darowizny nie pozbawia go prawa do pomocy finansowej przewidzianej w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, a organy rozpoznające sprawę nie wyjaśniły i nie ustaliły, czy powierzchnia mieszkalna nabytego przez skarżącego lokalu jest zgodna z przysługującą, zarówno decyzja wydana przez organ pierwszej instancji, jak i zaskarżona decyzja podlegały uchyleniu z powodu istotnego naruszenia wyżej wskazanych przepisów prawa materialnego, jak i wskazanych przepisów k.p.a., co orzeczono na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy, mając na względzie to, co powiedziano wyżej odnośnie meritum, wyjaśnią i ustalą, czy powierzchnia mieszkalna nabytego przez skarżącego na podstawie umowy darowizny lokalu odpowiada określonym w odrębnych przepisach normom mieszkaniowym przysługującym skarżącemu i jego rodzinie i dopiero wówczas ocenią zasadność zgłoszonego przez skarżącego wniosku o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, o jakiej mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Sąd nie orzekł w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na jej odmowny charakter.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło