IV SA/Wr 300/12

WyrokWSA we Wrocławiu2012-10-09

Skład orzekający: Henryk Ożóg, Tadeusz Kuczyński, Lidia Serwiniowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo ustaliły stan faktyczny w sprawie odmowy wymeldowania z miejsca pobytu stałego, dokonując oceny zebranego materiału dowodowego zgodnie z zasadami swobodnej oceny dowodów i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego?
Ratio decidendi
Organy administracji obu instancji naruszyły przepisy postępowania, w szczególności art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego w sprawie wymeldowania. Brak jest pełnego wyjaśnienia, czy D. K. zamieszkuje w spornym lokalu z zamiarem stałego przebywania, a ocena sprzecznych dowodów nie została dokonana zgodnie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. W związku z tym, zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji zostały uchylone.
Stan faktyczny
Skarżąca Z. Ż. wniosła o wymeldowanie D. K. z miejsca pobytu stałego, twierdząc, że opuścił on lokal kilka lat temu. Organy administracji dwukrotnie odmówiły wymeldowania, uznając, że D. K. nadal koncentruje swoje sprawy życiowe w przedmiotowym lokalu, mimo sprzecznych zeznań świadków i stron. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił decyzje organów, uznając, że stan faktyczny nie został prawidłowo ustalony.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody D. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. Zasądzono od Wojewody D. na rzecz skarżącej Z. Ż. kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Nie orzeczono w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędziowie : Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński (sprawozdawca) Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Protokolant : Aneta Januszkiewicz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 9 października 2012 r. sprawy ze skargi Z. Ż. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania z miejsca pobytu stałego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewody D. na rzecz skarżącej Z. Ż. kwotę 357,00 (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją Wojewody D. z dnia [...] 2012 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego i art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 z póź. zm.), po rozpatrzeniu odwołania Z. Ż., reprezentowanej w postępowaniu przez pełnomocnika, od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] 2012 r., [...], orzekającej o odmowie wymeldowania D. K. z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. [...] we W. - utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach uzasadnienia tego orzeczenia podano, że postępowanie w sprawie wymeldowania D. K. z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. [...] we W. zostało wszczęte w dniu [...] sierpnia 2010 r. na wniosek Z. Ż., który argumentowany był tym, że wyżej wymieniony opuścił sporne mieszkanie ok. 5 lat temu. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, decyzją z dnia [...] 2011 r., nr [...], Prezydent W. orzekł o odmowie wymeldowania D. K. z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. [...] we W. Od powyższej decyzji pełnomocnik Z. Ż. wniósł za pośrednictwem organu I instancji odwołanie do Wojewody D., który decyzją z dnia [...] 2011 r., nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W trakcie postępowania uzupełniającego organ I instancji przeprowadził w dniu [...] 2011 r. dowód z oględzin lokalu przy ul. [...] we W. Podczas czynności ustalono, że jeden z trzech pokoi znajdujących się w przedmiotowej nieruchomości użytkuje D. K. wspólnie ze swoją matką. Obecna w trakcie oględzin Z. Ż. zeznała, że wyżej wymieniony nie nocuje, w spornym mieszkaniu, tylko przychodzi odwiedzać swoją matkę. Skonfliktowane strony składały podczas czynności dowodowych wykluczające się oświadczenia odnośnie faktu pobytu D. K. w miejscu zameldowania, zeznający zgodni byli, jedynie w kwestii swobodnego dostępu wyżej wymienionego do przedmiotowego lokalu. W dniu [...] listopada 2011 r. T. K. oświadczyła do protokołu, że jej syn przebywa w miejscu zameldowania na pobyt stały w ciągu dnia. Ponadto zeznająca stwierdziła, że w spornym mieszkaniu zajmują wspólnie z synem najmniejszy pokój, w którym znajdują się wszystkie jego rzeczy osobiste. Ze złożonych wyjaśnień wynika, że D. K. posiada swobodny dostęp do przedmiotowej nieruchomości. Z zeznań złożonych w dniu [...] listopada 2011 r. przez M. J. wynika, że były mąż Z. Ż. nie mieszka w miejscu zameldowania na pobyt stały od 2005 r. Ponadto świadek stwierdziła, że D. K. jedynie sporadycznie odwiedza matkę, która mieszka w spornym lokalu. Zeznający w dniu [...] 2011 r. R. K. oświadczył do protokołu, że D. K.nie mieszka na stałe w lokalu przy ul. [...] we W., a jedynie odwiedza od czasu do czasu mieszkającą tam matkę. W dniu [...] listopada 2011 r. H. P. złożył wyjaśnienia, z których wynika, że widuje kilka razy w miesiącu D. K. w pobliżu miejsca zameldowania na pobyt stały, jednak świadek nie jest w stanie stwierdzić czy wyżej wymieniony mieszka na stałe w przedmiotowej nieruchomości. Z zeznań złożonych w dniu [...] listopada 2011 r. przez M. S. wynika, że średnio 2 razy w tygodniu odwiedza T. K. w spornym lokalu, więc jest w stanie stwierdzić, że jej syn koncentruje swoje sprawy życiowe w miejscu zameldowania na pobyt stały. Zeznający w dniu [...] listopada 2011 r. B. S. oświadczył do protokołu, że codziennie widuje D. K. w okolicy ul. [...]. Ponadto świadek stwierdził, że wyżej wymieniony stale opiekuje się swoją matką mieszkającą w spornym lokalu. Uznając za wystarczający zgromadzony dotychczas materiał dowodowy w niniejszej sprawie decyzją z dnia [...] 2012 r., nr [...], Prezydent W. orzekł o odmowie wymeldowania D. K. z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. [...] we W. Od powyższej decyzji pełnomocnik Z. Ż. wniósł za pośrednictwem organu I instancji odwołanie do Wojewody D., w którym zakwestionował zasadność rozstrzygnięcia wydanego przez Prezydenta W. Po rozpatrzeniu odwołania organ II instancji stwierdził, że zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ gminy wydaje, na wniosek strony lub z urzędu, decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Podkreślono, że obowiązek meldunkowy służy prawidłowemu wykonywaniu przez organy władzy publicznej ich funkcji. Posiadanie informacji o miejscu zamieszkania i pobytu umożliwia racjonalizację szeregu działań należących do zadań państwa i samorządu terytorialnego. Celem obowiązku meldunkowego jest bowiem zapewnienie prawidłowego funkcjonowania ewidencji ludności. Stwierdzono, iż ewidencja ludności polegająca na rejestracji danych o miejscu pobytu (adresie) osób służy także ochronie interesów samych zainteresowanych (np. dzięki zameldowaniu można odnaleźć osobę w przypadku dziedziczenia przez nią majątku) oraz ochronie praw osób trzecich (np. wierzycieli w przypadku "przeprowadzki" dłużnika). Oznacza to, że obowiązek meldunkowy uznać należy w świetle Konstytucji za instytucję wynikającą z klauzuli ochrony porządku publicznego, mającą także związek z ochroną praw i interesów jednostki. Organ podniósł, że przy ocenie, czy strona opuściła miejsce zameldowania na pobyt stały mniejsze znaczenie mają twierdzenia osoby zainteresowanej, istotniejsze są zaś dające się obiektywnie stwierdzić okoliczności. Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy podczas rozpatrywania sprawy mniejsze znaczenie dowodowe przypisywał wykluczającym się wzajemnie oświadczeniom stron oraz świadków, tylko skupił się na najbardziej obiektywnym materiale, za który uznać należy przede wszystkim przeprowadzony w dniu [...] października 2011 r. dowód z oględzin lokalu przy ul. [...] we W. W trakcie czynności obie strony zgodnie oświadczyły, że D. K. posiada klucze do przedmiotowego mieszkania, tym samym ma do niego swobodny dostęp. Jest to dla przedmiotowej sprawy okoliczność kluczowa, ponieważ żaden przepis nie zobowiązuje lokatora mieszkania do przebywania w nim określoną ilość godzin dziennie, czy stałego w nim nocowania, tym niemniej swobodność dostępu przesądza o realnej możliwości koncentracji spraw życiowych w danym lokalu. Nie bez znaczenia dla przedmiotowej sprawy jest również fakt, iż zgodnie z umową darowizny z dnia [...] 2001 r. T. K. przysługuje dożywotnia, nieodpłatna służebność osobista, polegająca na prawie korzystania z pokoju dotychczas zajmowanego z możliwością używania kuchni, łazienki oraz wszystkich innych pomieszczeń i urządzeń w lokalu mieszkalnym przy ul. [...] we W. Posiadanie przez matkę D. K. służebności mieszkania ma duże znaczenie społeczne oraz gospodarcze, które w pewien sposób wpływa pośrednio na interpretację stanu faktycznego przedmiotowej sprawy. Kodeks cywilny przyznaje służebności mieszkania szerszy rozmiar uprawnień w porównaniu z innymi, pozostałymi służebnościami osobistymi. Artykuł 301 § 1 KC przewiduje, że mający służebność mieszkania może przyjąć na mieszkanie małżonka i dzieci małoletnie. Inne osoby może przyjąć tylko wtedy, gdy są przez niego utrzymywane albo potrzebne przy prowadzeniu gospodarstwa domowego. Osoby te pozostają wówczas w stosunku do właściciela nieruchomości obciążonej w charakterze osób współuprawnionych. Przejawia się w tym zarówno ochrona osób należących do najbliższej rodziny uprawnionego, jak też troska o zapewnienie uprawnionemu możliwości uzyskania pomocy przy prowadzeniu gospodarstwa domowego, co ma duże znaczenie dla osób niedołężnych i starych. W toku postępowania meldunkowego T. K. konsekwentnie utrzymywała, że wymaga opieki, więc jej syn przebywa w miejscu zameldowania na pobyt stały, gdzie współdzielą razem najmniejszy pokój. Przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie dowodowe bezsprzecznie wykazało, że D. K. ma swobodny dostęp do lokalu, w którym jest zameldowany na pobyt stały. Ponadto całokształt zachowań strony nie wskazuje na opuszczenie mieszkania przy ul. [...] we W. w sposób przewidziany w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Organy administracji nie mogą interpretować kwestii związanych z charakterem pobytu w ten sposób, że w razie wątpliwości rozstrzygają sprawę na niekorzyść obywatela. Przeciwnie, wątpliwości należy rozstrzygać na korzyść obywatela, jeśli nie stoi temu na przeszkodzie ważny interes społeczny - a takiego w sprawie nie stwierdzono. Podkreślenia wymaga również, iż trwające pomiędzy stronami przedmiotowego postępowania spory, są sporami cywilnoprawnymi i do ich rozstrzygnięcia powołane są sądy powszechne, nie zaś organy administracyjne, które nie mają kompetencji, by w trybie przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych dokonać skutecznych rozstrzygnięć w tym zakresie. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu pełnomocnik Z. Ż., adw. R. S. wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez orzeczenie o wymeldowaniu D. K. z miejsca pobytu stałego w lokalu położonym przy ul. [...]. W motywach podał m.in., że rozstrzygnięcie w sprawie zapadło na podstawie oświadczenia uczestnika postępowania i nie respektuje innych zgromadzonych dowodów, w tym zeznań wnioskodawczyni. Stwierdzono, że D. K., wbrew twierdzeniom organu II instancji, opuścił na stałe miejsce zamieszkania przy ul. [...]. Zamieszkuje i koncentruje swoje sprawy życiowe poza miejscem stałego zameldowania i czyni tak, od co najmniej 6 lat, przy czym organ I instancji nie podjął żadnych działań w celu ustalenia gdzie faktycznie przebywa na stałe. Wprawdzie przebywa on od czasu do czasu w przedmiotowym lokalu, ale wyłącznie w celu odwiedzin swojej matki. Stwierdzono dalej, że teza organu II instancji, iż warunkiem, który winien zostać spełniony jest całkowite zerwanie więzi przez uczestnika z dotychczasowym miejscem zamieszkania jest wprawdzie prawdziwa, ale nie oznacza, że musi jednocześnie zaistnieć całkowite zerwanie ze strony uczestnika więzi z osobą dla uczestnika najbliższą, czyli matką, która w tym miejscu zamieszkania, przebywa na stałe i to niezależnie od tego, jakie są intencje i powody kontaktów z nią. W jaki bowiem sposób, jak nie poprzez odwiedziny matki może uczestnik utrzymywać z nią więzi. Nadto zarzucono organowi II instancji, iż poza ogólnym przytoczeniem zeznań świadków nie dokonał żadnej analizy ich treści, a w szczególności nie wyjaśnił, dlaczego potraktował te zeznania wybiórczo pod z góry przyjętą tezę. Nie wyjaśnił, dlaczego odmówił wiarygodności zeznaniom i oświadczeniom jednych świadków, a dał ją bezkrytycznie innym w tym D. K. W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje wcześniejsze stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej p.p.s.a.). Wbrew żądaniom skargi, wnoszącej o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez wydanie orzeczenia o wymeldowaniu D. K. z przedmiotowego lokalu należy wyjaśnić, że sądy administracyjne zasadniczo nie są upoważnione do orzekania co do istoty sprawy, tzn. decydowania w sposób prawnie wiążący o prawach i obowiązkach podmiotów pozostających w sporze. Przystępując do oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny dopatrzał się naruszenia przez organ przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych przytaczanej dalej jako ustawa, ewidencja ludności polega na rejestracji danych o miejscu pobytu osób, o urodzeniach, dotyczących obowiązku wojskowego, zmianach stanu cywilnego, obywatelstwa, imion i nazwisk oraz o zgonach. Według art. 15 ust. 2 tej ustawy, organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu i decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Zgodnie z art. 7 kpa, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 kpa). Wynik tak przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego oraz będącego jego częścią postępowania dowodowego, organy administracji mają obowiązek ująć w uzasadnieniu faktycznym decyzji. Uzasadnienie takie powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej (art. 107 §3 kpa). Zdaniem Sądu, organy obu instancji przeprowadziły postępowanie dowodowe i ustaliły stan faktyczny istotny dla rozstrzygnięcia sprawy z naruszeniem wskazanych ogólnych zasad postępowania administracyjnego. W niniejszej sprawie zasadnicze znaczenie miało ustalenie, czy w dacie rozstrzygania sprawy przez organy meldunkowe D. K. zamieszkiwał z zamiarem stałego przebywania w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności w spornym lokalu we W. Organy nie przeprowadziły jednak pełnych ustaleń w tym zakresie, poprzestając przede wszystkim na przeprowadzeniu dowodów z przesłuchania stron i zeznań świadków, przy czym, zdaniem Sądu, ocena zebranego w ten sposób materiału dowodowego nie została dokonana zgodnie z zasadami swobodnej oceny dowodów. Fakt, że D. K. nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu, poza wnioskodawczynią postępowania, Z. Ż., potwierdzili wprost K. Ż. (mąż wnioskodawczyni), A. P., (koleżanka wnioskodawczyni), M. J. (koleżanka wnioskodawczyni). Taka też informacja wynika z treści pism Zastępcy Komendanta Komisariatu Policji W.: z dnia [...] kwietnia 2011 r., w którym stwierdzono, że jedynie odwiedza on swoją matkę oraz z dnia [...] maja 2011 r., w którym ponadto podano, że matka uczestnika postępowania oświadczyła, że nie mieszka on pod wskazanym adresem. Treść notatki z dnia [...] maja 2011r. została podtrzymana przez przesłuchanego w dniu [...] listopada 2011w charakterze świadka posterunkowego B. W., który był jej autorem. Z kolei, fakt zamieszkiwania D. K. w przedmiotowym lokalu, poza samym D. K., jego matką, T. K. wprost potwierdzili H. P. (sąsiad), M. S. (koleżanka matki uczestnika T. K.). Świadek R. K. (sąsiad) zeznał, że bardzo często widuje D. K. na klatce schodowej, który opiekuje się swoją matką, często chodzi na zakupy. Przesłuchany po raz kolejny w tej sprawie R. K. jednoznacznie oświadczył, że D. K. nie mieszka w przedmiotowym lokalu, a poprzednio był nakłaniany do zeznawania na korzyść D. K. Inny świadek, H. P., który najpierw wprost zeznał, że D. K. mieszka w spornym lokalu, podczas drugiego przesłuchania oświadczył, że nie potrafi jednoznacznie stwierdzić, czy wymieniony zamieszkuje na stałe w tym lokalu. Organ administracji dysponując sprzecznymi ze sobą zeznaniami świadków nie może uchylić się od oceny wiarygodności tych dowodów, a tym samym od dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7, 77 § 1, art. 80 k.p.a.). Jeżeli spośród dwóch twierdzeń jedno jest prawdziwe, a drugie fałszywe, należy dokonać stosowanego wyboru, wskazując kryteria, jakimi kierował się organ uznając daną okoliczność za udowodnioną. Zdaniem Sądu, takich ustaleń dotyczących oceny wiarygodności zeznań świadków w sprawie zabrakło. Wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego polega na takim ustosunkowaniu się do każdego ze zgromadzonych w sprawie dowodów z uwzględnieniem wzajemnych powiązań między nimi, aby uzyskać jednoznaczność ustaleń faktycznych i prawnych. Dopiero, jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego sprawy stworzyłoby podstawy do wyrażenia stanowiska, które nie przekraczałoby granic zasady swobodnej oceny dowodów wynikającej z art. 80 k.p.a. Zgodnie z wymogami art. 77 § 1 k.p.a., obowiązek przeprowadzenia całego postępowania co do wszystkich istotnych okoliczności spoczywa na organie i nie może być przerzucony na stronę. Jeżeli strona przedstawi niepełny materiał dowodowy, organ ma obowiązek z własnej inicjatywy go uzupełnić. W kluczowej dla rozstrzygnięcia kwestii dotyczącej ustalenia czy uczestnik zamieszkał w spornym lokalu, koncentrując w nim swoje sprawy życiowe w znaczeniu tego terminu przyjmowanym w orzecznictwie (miejsce w którym się przebywa, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przyjmuje gości, pracuje, itp.) organ wprawdzie przeprowadził dowód z oględzin (kontroli) tego miejsca, jednak poza konstatacją, że posiada on klucze do mieszkania i ma doń swobodny dostęp, nie dokonał w oparciu o normy prawa procesowego, zasadą logiki i doświadczenia życiowego oceny, czy z oględzin pokoju, w którym D. K. ma zamieszkiwać wraz ze swą matką rzeczywiście wynika, że koncentruje on tu swoje sprawy życiowe. Należy zatem w bezsporny sposób wyjaśnić, czy pobyt D. K. w przedmiotowym budynku mimo swobodnego dostępu ograniczał się jedynie do choćby częstych, ale okazjonalnych wizyt, których z całą pewnością nie można nazwać stałym zamieszkiwaniem, czy też miał on cechy znamionujące zamieszkiwanie w lokalu. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się bowiem pogląd, że pobyt stały w danym lokalu oznacza zamieszkiwanie pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego lub długotrwałego przebywania z wolą koncentracji w danym miejscu swoich spraw życiowych w tym założenia ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów. Nie spełnia natomiast tych kryteriów jedynie posiadanie kluczy do lokalu czy też okazjonalne jego odwiedzanie (wyroki Wojewódzkiego Sądu w Warszawie: z dnia 21 maja 2008r., sygn. akt IV SA/Wa 437/08, z dnia 20 kwietnia 2012 r. IV SA/Wa 1987/11, zamieszczone w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Zwrócić należy uwagę, że sprawa dotycząca wymeldowania jest sprawą, w której występują skonfliktowane podmioty o sprzecznych interesach. Zgodnie z art. 80 k.p.a. organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Dokonując z tego punktu widzenia działania organów w niniejszej sprawie Sąd stwierdził, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie dawał bezspornych podstaw do uznania, że zachodziły normatywnie określone przesłanki do odmowy wymeldowania D. K. z przedmiotowego lokalu. W sytuacji bowiem, gdy organ dysponował sprzecznymi twierdzeniami uczestniczących w postępowaniu podmiotów odnośnie tych przesłanek, jego obowiązkiem było podjęcie kroków zmierzających do wszechstronnego ich wyjaśnienia. W takim przypadku, najlepszą formą postępowania wyjaśniającego jest rozprawa administracyjna. Art. 89 ust. 2 k.p.a. stanowi, że organ powinien ją przeprowadzić wówczas, gdy zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron, jest to potrzebne do wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków, biegłych albo w drodze oględzin. Rozprawa zapewnia bowiem możliwość ich konfrontacji. Nie ulega zatem wątpliwości, że niewyjaśnienie powyższych okoliczności stanowi naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, 77 § 1 i 80 kpa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy administracyjne nie wyjaśniły bowiem w sposób nie budzący wątpliwości przesłanek określonych w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, skutkujących wymeldowaniem lub odmową wymeldowania, t.j. faktu, czy strona zamieszkuje obecnie z zamiarem stałego pobytu w przedmiotowym lokalu. Mając to na uwadze konieczne było uchylenie zarówno zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. Orzeczenie zawarte w punkcie IlI wyroku zostało wydane na podstawie art. 152 p.p.s.a. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji przeprowadzi pełne postępowanie wyjaśniające celem ustalenia czy D. K. przebywa w spornym lokalu z zamiarem stałego pobytu. Organ dokona również wszechstronnej analizy wszystkich zgromadzonych w sprawie dowodów, z wyjaśnieniem którym z tych dowodów dał wiarę, a którym jej odmówił i dlaczego, co pozwoli dopiero na końcowe załatwienie sprawy. Organ uwzględni przy tym wszystkie przedstawione wyżej uwagi i wyeliminuje dotychczasowe naruszenia prawa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło