IV SA/Wr 308/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. J. na czynność Prezydenta Miasta Legnicy z dnia 22 kwietnia 2025 r. nr OKS.4430.17.2025.XVII w przedmiocie przekazania podania według właściwości postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 28 kwietnia 2025 r. M. J. (dalej: skarżąca) wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na czynność Prezydenta Miasta Legnicy (dalej: organ) z dnia 22 kwietnia nr OKS.4430.17.2025.XVII w przedmiocie przekazania podania według właściwości. Zaskarżoną czynność stanowiło skierowane do skarżącej zawiadomienie o przekazaniu przez organ do Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego jako organu właściwego w sprawie, w oparciu o art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm. - dalej: k.p.a.), złożonego przez skarżącą podania (wniosku) o wydanie zaświadczenia. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej czynności (zawiadomienia) oraz nakazanie organowi wydania zaświadczenia zgodnie z wnioskiem. W odpowiedzi na skargę z dnia 5 czerwca 2025 r. pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Na wstępie należy wskazać, że stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola ta sprawowana jest zaś pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). W myśl art. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne powołane są do rozpoznawania spraw sądowoadministracyjnych. Z kolei stosownie do art. 3 § 2 wskazanej ustawy, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a., postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Niezależnie od powyższego, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3). Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie wyłącznie w sprawach ściśle przez ustawę określonych. Wymaga podkreślenia, że zaskarżone zawiadomienie o przekazaniu wniosku zostało wydane na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. W myśl wskazanej regulacji, jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Brzmienie art. 65 § 1 k.p.a. nie budzi wątpliwości interpretacyjnych, że przekazanie podania organowi właściwemu jest czynnością materialno-techniczną, o podjęciu której organ ma obowiązek zawiadomić wnoszącego podanie. Nie wymaga wydania w tym przedmiocie decyzji administracyjnej, postanowienia czy też innego aktu z zakresu administracji publicznej. Nie stanowi zatem decyzji lub postanowienia, które może stanowić przedmiot zaskarżenia w myśl art. 3 § 2 pkt 1 i 2 p.p.s.a. Zawiadomienie o przekazaniu podania nie jest również czynnością materialno-techniczną w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., która może stanowić samoistny przedmiot zaskarżenia. Czynność ta bowiem nie potwierdza ani też nie zaprzecza, że dotyczy uprawnienia lub obowiązku wynikających wprost z ustawy. Podejmując tą czynność organ jedynie informuje stronę, że nie rozpozna jej sprawy na podstawie wniesionego podania z uwagi na swoją niewłaściwość rzeczową lub miejscową, której przestrzeganie jest obowiązkiem organów administracji publicznej (art. 19 k.p.a.). W art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. nie chodzi zaś o prawo do załatwienia sprawy w trybie postępowania administracyjnego, lecz o zindywidualizowane w przepisie prawa w odniesieniu do konkretnego podmiotu uprawnienie albo obowiązek, które może on wykonywać samodzielnie, korzystając w tym zakresie z ochrony prawnej. Źródłem tego uprawnienia są zatem przepisy prawa materialnego, a nie procesowego (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 września 2013 r., sygn. akt I OPS 2/13). Co nie mniej istotne, przekazanie podania organowi właściwemu nie oznacza, że organ administracji publicznej w sposób władczy odmawia stronie uruchomienia postępowania jurysdykcyjnego. Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej (art. 61 § 3 k.p.a.) lub dzień wystawienia dowodu otrzymania (art. 61 § 3a k.p.a.), a podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu (art. 65 § 2 k.p.a.). Tym samym, przekazanie podania (wniosku) jako czynność materialno-techniczna pozostaje poza wskazanym w art. 3 § 2 p.p.s.a. zakresem kognicji sądu administracyjnego, gdyż nie jest ona ani rozstrzygnięciem indywidualnym mającym postać decyzji administracyjnej lub postanowienia, ani też nie może być kwalifikowana jako inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W związku z powyższym nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 18 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 38/12 oraz z dnia 17 lipca 2014 r., sygn. akt I OSK 1545/14). Końcowo wymaga wskazania, że również żaden przepis szczególny w rozumieniu art. 3 § 3 p.p.s.a. nie przewiduje możliwości zainicjowania postępowania sądowoadministracyjnego skargą wniesioną na zawiadomienie o przekazaniu podania. Reasumując powyższe stwierdzić należy, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie podlega właściwości sądu administracyjnego, co obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji postanowienia.