IV SA/Wr 337/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2019 r. na posiedzeniu niejawnym: zażalenia R. S. na zarządzenie przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 24 lipca 2018 r., sygn. akt IV SA/Wr 337/18 o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego oraz sprawy ze skargi R. S. na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w Ś. z dnia [...] maja 2018 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej postanawia: I. odrzucić zażalenie; II. odrzucić skargę. Pismem z dnia 28 czerwca 2018 r. R. S. (zwany dalej stroną lub skarżącym) wniósł skargę na opisaną w sentencji decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w Ś. w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej (k.2). Zarządzeniem przewodniczącego Wydziału IV tutejszego Sądu z dnia 24 lipca 2018 r. skarżący został wezwany do uiszczenia w terminie 7 dni wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 200 złotych pod rygorem jej odrzucenia (k.14). Postanowieniem z dnia 16 października 2018 r., sygn. akt I OZ 950/18 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącego wniesione na powyższe zarządzenie (k.49). W związku z tym, zarządzeniem z dnia 26 listopada 2018 r. strona została wezwana do wykonania prawomocnego zarządzenia przewodniczącego wydziału z dnia 24 lipca 2018 r. wzywającego ją do uiszczenia w terminie 7 dni wpisu sądowego od wniesionej przez nią skargi w kwocie 200 złotych, pod rygorem jej odrzucenia (k.57- 58). Wskazane wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 7 stycznia 2019 r. (k.62). Skarżący w przewidzianym okresie, który upływał z dniem 14 stycznia br., nie usunął braków fiskalnych skargi. Jednakże w tym dniu wniósł on drogą elektroniczną (po raz kolejny) zażalenie na zarządzenie przewodniczącego wydziału z dnia 24 lipca 2018 r. o wezwaniu go do uiszczenia wpisu sądowego (k.64-65). Zarządzeniem z dnia 16 stycznia 2019 r. skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych wniesionego zażalenia poprzez jego podpisanie w terminie 7 dni po rygorem odrzucenia zażalenia (k.68-69). Wskazane zarządzenie zostało doręczone skarżącemu w dniu 5 lutego 2019 r. (k.72). W odpowiedzi, odpis własnoręcznie podpisanego zażalenia skarżący złożył w urzędomacie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w dniu 12 lutego 2019 r. Pismem nadanym w placówce pocztowej operatora wyznaczonego w dniu 13 lutego 2019 r. Inspektorat ZUS przekazał według właściwości tutejszemu Sądowi wniesione do niego zażalenie (k.73-76). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 194 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej p.p.s.a.), zażalenie powinno czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pism w postępowaniu sądowym, co oznacza, że powinno zawierać m.in. podpis strony (art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). Wobec powyższego, przewodniczący wydziału, mając na względzie treść art. 49 § 1 p.p.s.a., wezwał stronę do podpisania zażalenia wniesionego na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w terminie siedmiu dni od doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia wniesionego środka zaskarżenia. Wezwanie zostało doręczone stronie skarżącej w dniu 5 lutego 2019 r. W myśl art. 83 § 1 i 2 p.p.s.a., terminy oblicza się według przepisów prawa cywilnego, z zastrzeżeniem, że jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. Zgodnie z art. 111 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 1025 ze zm.), termin oznaczony w dniach kończy się z upływem ostatniego dnia. Jednakże, gdy początkiem terminu oznaczonego w dniach jest pewne zdarzenie, nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło. W niniejszej sprawie termin na usunięcie braków formalnych zażalenia upływał z dniem 12 lutego 2019 r., który wypadał we wtorek. W tym dniu, dokładnie o godzinie 23:52, skarżący złożył w urzędomacie ZUS odpis wniesionego zażalenia, zaopatrzony w jego własnoręczny podpis. W ocenie Sądu dokonana przez stronę czynność była jednak spóźniona, albowiem usunięcie przez nią braków formalnych zażalenia nastąpiło po upływie wyznaczonego terminu. Trzeba bowiem podkreślić, że w toku już wszczętego postępowania sądowoadministracyjnego strona winna każde pismo procesowe kierować bezpośrednio do sądu, czyniąc to – co do zasady – osobiście. Wyjątki od tego przewiduje art. 83 § 3 p.p.s.a., który stanowi, że równoznaczne z wniesieniem pisma do sądu jest oddanie go w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, albo polskim urzędzie konsularnym. Poza tym stosownie do § 4 cytowanego przepisu, taki sam skutek wywoła złożenie pisma przez żołnierza w dowództwie jednostki wojskowej albo przez osobę pozbawioną wolności w administracji zakładu karnego lub aresztu śledczego oraz przez członka załogi polskiego statku morskiego u kapitana statku. Przepisy p.p.s.a. nie przewidują jednak, aby złożenie pisma procesowego w każdej dowolnie wybranej przez stronę jednostce administracji publicznego, należało traktować na równi z wniesieniem go do sądu. Oczywiście strona może skierować pismo procesowe do takiej jednostki licząc, że zostanie ono w końcu przekazane według właściwości do sądu administracyjnego. Niemniej jednak nie będzie mogła ona oczekiwać, że dochowany zostanie tym samym wyznaczony jej termin na dokonanie określonej czynności procesowej. W razie skierowania pisma procesowego do innego organu, datą wniesienia tego pisma do sądu będzie bowiem dzień jego nadania przez organ niewłaściwy na adres właściwego sądu administracyjnego w placówce pocztowej operatora wyznaczonego. W okolicznościach niniejszej sprawy należało zatem przyjąć, że zażalenie uzupełnione o własnoręczny podpis skarżącego zostało wniesione do tutejszego Sądu w dniu nadania go pocztą przez Inspektorat ZUS, tj. w dniu 13 lutego 2019 r. Stąd też w konsekwencji w zakreślonym terminie, który upływał z dniem 12 lutego 2019 r., strona skarżąca nie uzupełniła braków formalnych wniesionego zażalenia. Poza tym trzeba również zaznaczyć, że przedmiotowe zażalenie było nie tylko obarczone brakami formalnymi, lecz w ogóle było niedopuszczalne. Zostało ono bowiem wniesione na prawomocne zarządzenie przewodniczącego wydziału z dnia 24 lipca 2018 r. o wezwaniu skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego, którego prawidłowość została już skontrolowana w toku postępowania zażaleniowego toczącego się z inicjatywy skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 16 października 2018 r., sygn. akt I OZ 950/18 oddalił wówczas wniesione w tym zakresie zażalenie skarżącego. Strona wyczerpała zatem przysługujące jej środki odwoławcze w stosunku do wskazanego zarządzenia i nie mogła ponownie podjąć skutecznych starań w celu jego podważenia. Również ewentualne próby zwalczania przez stronę samego wezwania do wykonania prawomocnego zarządzenia przewodniczącego wydziału, dotyczącego obowiązku uiszczenia wpisu sądowego należało uznać za niedopuszczalne, albowiem ustawa procesowa nie przewidywała żadnego środka zaskarżenia, który by dawał taka możliwość. Wobec powyższego przedmiotowe niedopuszczalne zażalenie, którego braków strona dodatkowo nie usunęła w terminie, należało odrzucić na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w punkcie I sentencji niniejszego postanowienia. Przechodząc do rozpatrzenia skargi, trzeba przede wszystkim wskazać, że zgodnie z art. 220 § 1 zd. 1 p.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona stosowna opłata. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (§ 3). Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że w dniu 7 stycznia 2019 r. doręczono skarżącemu wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia przewodniczącego wydziału o obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej przez niego skargi, z tym pouczeniem, że nieopłacenie wpisu sądowego w terminie siedmiu dni od dnia jego doręczenia będzie skutkowało odrzuceniem skargi. Skoro w przedmiotowej sprawie wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia przewodniczącego wydziału o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi zostało doręczone skarżącemu w dniu 7 stycznia 2019 r., to siedmiodniowy termin na opłacenie skargi upływał z dniem 14 stycznia 2019 r., który wypadał w poniedziałek. W wyznaczonym terminie skarżący nie uiścił jednak wymaganego wpisu, a z obowiązku tego nie zwalniało go zażalenie wniesione w dniu 14 stycznia 2019 r. Wobec tego skargę – jako nieopłaconą – należało odrzucić na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie II sentencji niniejszego postanowienia.