IV SA/Wr 341/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska po rozpoznaniu w dniu 19 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Komisji Międzyzakładowej A w L. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej uchwały w sprawie ze skargi Komisji Międzyzakładowej A w L. na uchwałę Rady Miejskiej w Ś. z dnia [...] 2016 r., nr [...] w przedmiocie utworzenia Zespołu [...] w Ś. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej uchwały. Pismem z dnia 7 lipca 2016 r. Komisja Międzyzakładowa A w L. (zwana dalej wnioskodawczynią, stroną lub skarżącą) wniosła skargę na uchwałę nr [...] Rady Miejskiej w Ś. z dnia [...] 2016 r. w sprawie utworzenia Zespołu [...] w Ś. W skardze strona wniosła o "zabezpieczenie nieważności" zakwestionowanej uchwały, precyzując w piśmie z dnia 26 września 2016 r., że jest to żądanie wstrzymania wykonania uchwały. Uzasadniając swój wniosek skarżąca podniosła, że za wstrzymaniem wykonania przemawiają fakty zawarte w skardze. W piśmie z dnia 17 sierpnia 2016 r. strona uzupełniająco dodała, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej uchwały, zwłaszcza przed 31 sierpnia 2016 r., uniemożliwi obchodzenie prawa polegające na tym, że organ proceduje mimo wszczętego postępowania sądowego. Dalej wskazała, że działania organu spowodowały już chaos w oświacie [...], przejawiający się odwołaniem dyrektorów łączonych placówek, przeprowadzeniem konkursu na stanowisko dyrektora powstającego zespołu, zwolnieniem niektórych nauczycieli oraz brakiem uzgodnień z partnerami społecznymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o którym mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Postanowienie, o którym mowa w § 3 i 4, sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (§ 5). Na wstępie podkreślić należy, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jest formą tymczasowej ochrony sądowej będącej wyjątkiem od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a, stanowiącej, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jedynie wystąpienie szczególnych warunków, którymi są: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków, może doprowadzić do tego, że w konkretnej sytuacji skarżący otrzyma tę wyjątkową ochronę przed konsekwencjami wynikającymi z kwestionowanych aktów lub czynności. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przez pojęcie znacznej szkody rozumie się taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04). Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 352/06). Zwrócić zatem uwagę należy, że przesłankami wstrzymania wykonania nie są jakiekolwiek skutki czy jakakolwiek szkoda, lecz szkoda i skutki kwalifikowane tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. Wykazanie istnienia tych szczególnych warunków, które uzasadniałyby potrzebę udzielenia skarżącemu tymczasowej ochrony sądowej, leży jednak po jego stronie. Wnioskując zatem o wstrzymanie wykonania określonego aktu lub czynność skarżący winien należycie udowodnić, że jego obiektywna sytuacja daje podstawy do stwierdzenia, że w rzeczywistości zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym celu swoje twierdzenia skarżący winien poprzeć odpowiednimi dokumentami pozwalającymi na weryfikację przez Sąd jego sytuacji (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 marca 2010 r., sygn. akt II FSK 502/09 oraz z dnia 11 maja 2011 r., sygn. akt I FZ 88/11). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że Sąd nie znalazł podstaw do wstrzymania wykonania przedmiotowej uchwały. Wnioskodawczyni nie poparła swoich twierdzeń żadnymi dowodami, które świadczyłyby o zaistnieniu przesłanki wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Argument, że organ wykonuje kolejne czynności związane utworzeniem zespołu placówek tak jakby działał legalnie nie jest uzasadniony. Zakwestionowany akt wszedł bowiem do obrotu prawnego i wywołuje wynikające z niego skutki prawne. Dopiero zainicjowanie odpowiedniej procedury związanej z kontrolą legalności może doprowadzić do stwierdzenia nieważności uchwały. I tylko wówczas będzie można oceniać każde działanie organu gminy z zastosowaniem kryterium legalności. Stąd też zwolnienia nauczycieli, odwołanie dyrektorów łączonych placówek, czy też przeprowadzenie konkursu na stanowisko dyrektora zespołu – same w sobie – nie mogły świadczyć o wystąpieniu szczególnych okoliczności związanych z wykonywaniem uchwały. Ponadto działań organu nie można było traktować również w kategoriach niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, czy też powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zwłaszcza ostatnia z wymienionych przesłanek nie znajdowała w niniejszej sprawie zastosowania, gdyż choć powołanie zespołu placówek jest znacznym działaniem organizacyjnym, to nie prowadzi ono jednak do ich faktycznej likwidacji. Stąd też skutki wykonania uchwały będą mogły zostać zniesione w razie stwierdzenia jej nieważności bez spowodowania większej trudności, zaś Gmina poniesie odpowiedzialność odszkodowawczą za szkody spowodowane wadliwym utworzeniem zespołu placówek oświatowych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 sierpnia 2012 r., sygn. akt I OZ 670/12). Mając powyższe na uwadze należało uznać wniosek skarżącej za nieuzasadniony i na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. orzec jak w sentencji.