IV SA/Wr 350/09

PostanowienieWSA we Wrocławiu2012-05-09

Skład orzekający: Ewa Orłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu przysługuje zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za czynności polegające na przejrzeniu akt sprawy, złożeniu wniosku o wydanie kopii akt oraz wysłaniu korespondencji do strony, w postępowaniu o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu?
Ratio decidendi
Radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu nie przysługuje zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za czynności polegające na przejrzeniu akt sprawy, złożeniu wniosku o wydanie kopii akt oraz wysłaniu korespondencji do strony w postępowaniu o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu. Wynagrodzenie w takim postępowaniu jest regulowane przepisami dotyczącymi skargi kasacyjnej, a wymienione czynności nie stanowią odpowiednika sporządzenia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem ani opinii o braku podstaw do jej sporządzenia.
Stan faktyczny
Pełnomocnik z urzędu, radca prawny K. G., złożył wniosek o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. odmawiającą udzielenia informacji publicznej. Pełnomocnik wykonał czynności takie jak badanie akt sprawy, wnioskowanie o kopie dokumentów oraz korespondencję ze stroną. Sąd rozpatrywał wniosek o zwrot kosztów, biorąc pod uwagę przebieg postępowania, w tym uchylenia i odrzucenia różnych wniosków i skarg, a także ustanowienie pełnomocnika z urzędu w toku postępowania dotyczącego skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Ewa Orłowska – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego ustanowionego z urzędu K. G. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej postanawia: odmówić przyznania od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego z dnia 15 września 2009 r., sygn. akt IV SA/Wr 350/09 przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. wyrokiem z dnia 14 października 2009 r. oddalił skargę. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 9 lutego 2011 r., sygn. akt I OZ 89/11 uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia 29 października 2010 r. odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z uwagi na oczywistą niespójność pomiędzy sentencją a uzasadnieniem zaskarżonego postanowienia. Kolejnym postanowieniem z dnia 15 marca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia powyższego wyroku z dnia 14 października 2009 r. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 20 maja 2011 r., sygn. akt I OZ 362/11 oddalił zażalenie na to postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2011 r. odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem, wymienionego wyżej, postanowienia z dnia 15 marca 2011 r. odrzucającego wniosek o przywrócenie terminu. Prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego z dnia 19 września 2011 r., umorzono postępowanie wszczęte kolejnym wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Odrębnym prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego z dnia 19 października 2011 r. przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Dnia [...] Okręgowa Izba Radców Prawnych we W. wyznaczyła pełnomocnika z urzędu radcę prawnego K. G. Pismami z dnia [...] 2011 r. wyznaczona pełnomocnik złożyła wniosek o wydanie kserokopii kart z akt sprawy, który został uwzględniony pismem Sądu z dnia 21 grudnia 2011 r. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 3 lutego 2012 r., sygn. akt I OZ 63/12 uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia 10 sierpnia 2011 r. odrzucające skargę skarżącej o stwierdzenie niezgodności z prawem, wymienionego wyżej, postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia 15 marca 2011 r. odrzucającego wniosek o przywrócenie terminu. W uzasadnieniu tego postanowienia wskazano, że Wojewódzki Sąd Administracyjny pismem z dnia 5 lipca 2011 r. nie pouczył skarżącej o obowiązku sporządzenia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem przez fachowego pełnomocnika, tj. adwokata lub radcę prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we W., pismem z dnia 13 marca 2012 r., przesłał pełnomocnikowi z urzędu odpis powyższego postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżąca pismem z dnia [...] (przekazanym przez Naczelny Sąd Administracyjny) złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 21 marca 2012 r. umorzono postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte tym kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Następnie, pismem z dnia [...], pełnomocnik z urzędu wniosła m. in. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oświadczając, że nie zostały one opłacone w całości ani w części. W uzasadnieniu tego wniosku wskazała, że po otrzymaniu zawiadomienia o wyznaczeniu jej na pełnomocnika strony skarżącej zbadała niezwłocznie akta sprawy, wystąpiła również o doręczenie kopii kart z akt sprawy w celu ustalenia stanu faktycznego i prawnego. Wskutek braku kontaktu z mocodawcą reprezentacja nie jest możliwa. Skarżąca odmówiła kontaktu pomimo dwukrotnego wysłania do niej pisma z prośbą o pilny kontakt w celu umożliwienia prowadzenia sprawy. Przesyłki zawierające te pisma zostały zwrócone na adres kancelarii z adnotacją adresat odmówił przyjęcia przesyłki Do pisma tego dołączyła kserokopie pism z dnia [...] i z dnia [...] skierowanych do skarżącej oraz dwóch kopert z adnotacją sporządzoną przez doręczyciela, że adresat odmówił przyjęcia przesyłki oraz podpisem skarżącej. Stosownie do art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm.); dalej; rozporządzenia. Przepis § 15 rozporządzenia stanowi, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 i 4 oraz 2) niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Zgodnie z § 16 rozporządzenia wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Z akt sprawy wynika, że prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego z dnia 19 października 2011 r. przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Wskutek realizacji tego postanowienia, dnia [...] Okręgowa Izba Radców Prawnych we W. wyznaczyła pełnomocnika z urzędu radcę prawnego K. G. W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik z urzędu został ustanowiony po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. postanowienia z dnia 10 sierpnia 2011 r. odrzucającego skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem, wymienionego wyżej, postanowienia Sądu z dnia 15 marca 2011 r. odrzucającego wniosek o przywrócenie terminu. Postanowienie odrzucające tę skargę zostało uchylone, powołanym wyżej, postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lutego 2012 r., sygn. akt I OZ 63/12. Powyższe oznacza, że pełnomocnik z urzędu został ustanowiony w toku postępowania dotyczącego skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu. W myśl art. 285l powołanej ustawy do postępowania wszczętego tą skargą, w przypadkach nieuregulowanych przepisami działu VIIA, stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej. Do postępowania tego stosuje się więc przytoczony wyżej przepis art. 250 ustawy, z którego wynika, że wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w powyższym rozporządzeniu. Tym samym w zakresie wynagrodzenia należnego radcy prawnemu za udział w postępowaniu wywołanym wniesieniem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu należy stosować przepisy dotyczące wynagrodzenia za udział w postępowaniu sądowym w II instancji toczącym się wskutek sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej lub opinii o braku podstaw do jej wniesienia. Wynagrodzenie, o którym mowa, zostało zaś uregulowane w przepisie § 14 ust. 2 pkt 2 lit. "b" wspominanego rozporządzenia, z którego wynika, że stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia kasacji 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli sprawy nie prowadził ten sam radca prawny w drugiej instancji – 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Stawka minimalna określona w pkt 1 wynosi w niniejszej sprawie 240 zł (§ 14 ust. 2 pkt 1 lit. "c" ). W rozpoznawanej sprawie radca prawny ustanowiona z urzędu, pismem z dnia [...] r. i z dnia [...], sporządziła wniosek o wydanie kserokopii odpowiednich numerów kart z akt sprawy, które otrzymała pismem Sądu z dnia 21 grudnia 2011 r. Ponadto wysłała do skarżącej dwa pisma z prośbą o kontakt (pismo z dnia [...] i z dnia [...]). Dnia 16 grudnia 2011 r. udostępniono pełnomocnikowi z urzędu akta sprawy. Powyższe oznacza, że pełnomocnik z urzędu nie sporządziła żadnej z czynności zbliżonej najbardziej rodzajowo (stanowiącej odpowiednik) do czynności wymienionych, w przytoczonym wyżej, przepisie § 14 ust. 2 pkt 2 lit "b" rozporządzenia, tj. skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczeni lub opinii o braku podstaw do jej sporządzenia. W tej sytuacji wniosek o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu nie zasługuje na uwzględnię. Czynności pełnomocnika polegające na przejrzeniu akt sprawy, złożeniu wniosku o wydanie kopii tych akt czy też wysłanie korespondencji do skarżącej z prośbą o kontakt nie uzasadniają bowiem przyznania wynagrodzenia, o którym mowa w § 14 ust. 2 pkt 2 lit "b" rozporządzenia w związku z art. 250 i art. 285l ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zauważyć również należy, że stosownie do art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (tj. Dz. z 2010 r. nr 10, poz. 65 ze zm.) zawód radcy prawnego polega na świadczeniu pomocy prawnej, a w szczególności na udzielaniu porad prawnych, sporządzaniu opinii prawnych, opracowywaniu projektów aktów prawnych oraz występowaniu przed sądami i urzędami. Natomiast w myśl art. 7 tej ustawy pomocą prawną jest w szczególności udzielanie porad i konsultacji prawnych, opinii prawnych, zastępstwo prawne i procesowe. Z tych względów, na podstawie art. 250 w związku z art. 285l Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz § 14 ust. 2 pkt 2 lit "b" w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit "c" i § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło