IV SA/Wr 399/12
PostanowienieWSA we Wrocławiu2012-09-12
Skład orzekający: Ewa Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest uprawniony do zmiany adwokata ustanowionego z urzędu na wniosek strony, gdy prawo pomocy zostało już przyznane?Ratio decidendi
Wniosek strony o zmianę adwokata ustanowionego z urzędu jest bezprzedmiotowy, ponieważ prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata zostało już przyznane prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego, a wyznaczony adwokat jest uprawniony do reprezentowania strony. Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera przepisu upoważniającego sąd do zmiany adwokata z urzędu, a w przypadku wątpliwości strona powinna zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej.Stan faktyczny
Skarżący T. S. wniósł o zmianę adwokata ustanowionego z urzędu, argumentując potrzebą posiadania specjalisty z prawa pracy. Wcześniej przyznano mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, a Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła konkretnego pełnomocnika. Skarżący nie był zadowolony ze stanowiska wyznaczonego adwokata w sprawie dotyczącej odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w przedmiocie prawa do zasiłku przedemerytalnego.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte wnioskiem o zmianę adwokata ustanowionego z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Ewa Orłowska – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 12 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. S. o zmianę adwokata ustanowionego z urzędu w sprawie ze skargi T. S. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...]., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie prawa do zasiłku przedemerytalnego postanawia: umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte wnioskiem o zmianę adwokata ustanowionego z urzędu.
Postanowieniem referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we W. z dnia 6 czerwca 2012 r., sygn. akt IV SO/Wr 15/12 przyznano skarżącemu, przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego, prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Postanowienie to zostało doręczone skarżącemu w dniu [...]. Tego samego dnia Okręgowa Rada Adwokacka we W. wyznaczyła pełnomocnika z urzędu R. K. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 22 czerwca 2012 r. w związku z uprawomocnieniem się powyższego postanowienia przyznającego prawo pomocy zakreślono sprawę w repertorium SO.
Termin rozprawy został wyznaczony na dzień [...]
Skarżący pismem z dnia [...] wniósł o zmianę adwokata ustanowionego z urzędu, poprzez ustanowienie adwokata, który posiadałby specjalizację z zakresu prawa pracy, ponieważ adwokat wyznaczony przez właściwą Radę nie spełnia jego oczekiwań. W uzasadnieniu tego wniosku podniósł również, że jego sytuacja materialna nie uległa zmianie. Do pisma tego dołączył pismo adwokata z urzędu, z dnia [...], w którym pełnomocnik ten stwierdził, że skarga wniesiona przez skarżącego w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego nie jest zasadna. W piśmie tym adwokat z urzędu wyjaśnił również skarżącemu, że jeżeli nie jest zadowolony z jego stanowiska i podjętych w sprawie czynności może wystąpić do Okręgowej Rady Adwokackiej o wyznaczenie innego pełnomocnika z urzędu.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ) Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1 i 2 tego przepisu. W myśl art. 258 § 3 tej ustawy do postanowień referendarza sądowego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące postanowień sądu.
Z treści art. 245 § 3 cytowanej wyżej ustawy wynika, że ustanowienie adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym.
Wniosek skarżącego z dnia [...] o zmianę przez wojewódzki sąd administracyjny pełnomocnika z urzędu poprzez wyznaczenie innego adwokata posiadającego specjalizację z zakresu prawa pracy, jest bezprzedmiotowy, gdyż z akt sprawy wynika, że prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego z dnia 6 czerwca 2012 r., sygn. akt IV SO Wr 15/12 skarżącemu zostało już przyznane prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.
Pomoc prawna w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu została zatem przyznana skarżącemu przed wszczęciem postępowania sądowego. Z kolei Okręgowa Rada Adwokacka we W. pismem z dnia [...] wyznaczyła pełnomocnika z urzędu adwokata R. K.
Powyższe oznacza, iż skarżącemu zostało już przyznane prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, zaś wyznaczony przez Okręgową Radę Adwokacką we W. adwokat jest uprawniony do reprezentowania skarżącego w postępowaniu sądowym w pierwszej instancji, jak i w drugiej instancji.
W przypadku wątpliwości dotyczących pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu strona zainteresowana winna zwrócić się o ich rozstrzygnięcie do okręgowej rady adwokackiej. (art. 28 ust. 1 zdanie drugie ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (tj. Dz. U. z 2009 r. nr 146, poz. 1188 ze zm.).
W myśl art. 28 ust. 2 Prawa o adwokaturze, w sprawach w których pomoc prawna ma z mocy przepisów prawa nastąpić z urzędu, zwolnić adwokata od udzielenia tej pomocy może tylko organ, który go wyznaczył, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W powołanej wyżej ustawie, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na podstawie której skarżącemu zostało przyznane prawo pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu brak jest stosownej regulacji upoważniającej wojewódzki sąd administracyjny do zmiany adwokata ustanowionego z urzędu wyznaczonego przez właściwą radę adwokacką.
Przepis szczególny upoważniający sąd do zwolnienia z ważnych przyczyn adwokata lub radcę prawnego ustanowionego z urzędu od obowiązku zastępowania strony w procesie zawiera np. kodeks postępowania cywilnego, tj. art. 118 § 3 tej ustawy. Jednakże w przypadku uwzględnienia wniosku adwokata sąd cywilny zwraca się również do właściwej rady adwokackiej o wyznaczenie innego adwokata.
Natomiast procedura przyznania prawa pomocy stronie działającej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym została wyczerpująco uregulowana w przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, która jak już wyżej wskazano, nie zawiera przepisu upoważniającego sąd do zmiany adwokata z urzędu.
Strona skarżąca może zwrócić się zatem o zmianę pełnomocnika z urzędu do właściwej Okręgowej Rady Adwokackiej, o czym skarżący został również poinformowany, we wspomnianym wyżej, piśmie pełnomocnika z urzędu z dnia [...].
Z tych względów, wniosek skarżącego o zmianę pełnomocnika z urzędu poprzez ustanowienie kolejnego adwokata należało uznać za bezprzedmiotowy.
Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 258 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło