IV SA/Wr 410/18

PostanowienieWSA we Wrocławiu2018-10-01

Skład orzekający: Ewa Orłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, będąca matką wychowującą dzieci, w tym dziecko niepełnosprawne, i znajdująca się w trudnej sytuacji materialnej, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoba fizyczna, będąca matką wychowującą dzieci, w tym dziecko niepełnosprawne wymagające stałej opieki, co uniemożliwia jej podjęcie zatrudnienia, oraz znajdująca się w trudnej sytuacji materialnej, wykazuje, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W związku z tym spełnione zostały przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu, wskazując na trudną sytuację materialną wynikającą z wychowywania dwójki dzieci, w tym dziecka niepełnosprawnego wymagającego rehabilitacji, co uniemożliwia jej podjęcie pracy. Wskazała na niskie dochody z świadczeń rodzinnych i wysokie wydatki związane z utrzymaniem rodziny. Z akt sprawy wynikało, że skarżąca została zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, a jej dochody z lat poprzednich były niskie, przy jednoczesnym braku majątku.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Ewa Orłowska starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 1 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku L. H. o ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi L. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [..], nr [...] w przedmiocie uznania świadczeń z funduszu alimentacyjnego za nienależnie pobrane i zobowiązania do ich zwrotu wraz z odsetkami postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Skarżąca na urzędowym formularzu z dnia 26 września 2018 r. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. W jego uzasadnieniu podała, że jest [...] matką, mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe razem z [..]córkami w wieku [...] i [..] lat. Młodsze dziecko posiada orzeczenie o [..] stopniu niepełnosprawności i wymaga systematycznej rehabilitacji, co uniemożliwia podjęcie przez stronę skarżącą zatrudnienia. Dziecko to ma problemy z [...] i posiada orzeczenie [...]. Podała, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, ponieważ nie pracuje. Źródłem jej utrzymania są świadczenia na dzieci w wysokości [...] zł na każde dziecko, czyli razem [...] zł i świadczenia z [...] w kwocie [...] zł na każde dziecko, czyli łącznie [..] zł. Dochód trzyosobowej rodziny wynosi zatem według oświadczenia skarżącej [...] zł. Natomiast wydatki związane z utrzymaniem wynoszą: czynsz [...] zł, prąd około [...] zł, telefon [..] zł, szkoła [...] zł, ubranie [...] zł, leki [...] zł, wyżywienie około [...] zł. W rubryce wierzytelności podała zaległości alimentacyjne na rzecz dzieci. Ponadto ponosi opłatę za wodę i inne naprawy. Podała również, że posiada komunalne mieszkanie o powierzchni [...] m2 i nie posiada innych nieruchomości, przedmiotów i papierów wartościowych oraz wierzytelności. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżąca została zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego w kwocie [...] zł. W aktach tych znajduje się także zeznanie podatkowe strony za 2017 r. z którego wynika, że skarżąca wykazała w 2017 r. dochód z innych źródeł w wysokości [...] zł, a w 2016 r. wykazała dochód w wysokości [...] zł. Natomiast w aktach administracyjnych sprawy o sygn. akt IV SA/Wr 108/18 znajdowały się m. in.: orzeczenie o niepełnosprawności młodszej córki, z którego wynikało, że dziecko to wymaga [...] i wymaga konieczności [...] oraz zenanie podatkowe strony za 2015 r. potwierdzające, że strona uzyskała w 2015 r. dochód z tytułu zatrudnienia w kwocie brutto [...] zł. W piśmie procesowym z dnia 28 grudnia 2017 r. znajdującym się w aktach sprawy o sygn. akt IV SA/Wr 445/17 skarżąca podała zaś, że środki finansowe jej rodziny wynoszą około [...] zł miesięcznie i są przeznaczone na zaspokojenie podstawowych potrzeb bytowych rodziny oraz że nie posiada lokat bankowych ani oszczędności. Do pisma tego, złożonego w sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 445/17, dołączyła m. in. opłaty za mieszkanie [...] zł, prąd [...] zł, wodę [..] zł, a także wspomniane wyżej zeznanie podatkowe za 2016 r. z którego wynika, że jej dochód z innych źródeł wyniósł [..] zł, przekazy pocztowe dotyczące alimentów na rzec [...] dzieci w wysokości [...] zł za październik, listopad i grudzień 2017 r., aktualne zaświadczenie urzędu pracy potwierdzające, że była zarejestrowana jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, zaświadczenie organu pomocy społecznej, z którego wynika, że skarżąca pobierała na dzieci zasiłki [...] [...] zł x [..], [...] [...] zł x[..] oraz świadczenie [..] [...] zł x[..], a także zasiłek [..] na niepełnosprawne dziecko [..] zł i dodatek do zasiłku [...] na jedno dziecko [...] zł. Przedłożyła także wyciąg z rachunku bankowego potwierdzający te świadczenia. Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Z przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej p.p.s.a.) wynika, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Mając na uwadze, że skarżąca jest [...] matką wychowującą [..]e dzieci w wieku szkolnym, w tym dziecko niepełnosprawne wymagające współudziału skarżącej w procesie [...] oraz brak możliwości zatrudnienia skarżącej i mając także na względzie wysokość wydatków związanych z utrzymaniem i brak majątku przyjąć trzeba, że strona wykazała, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. Z tych względów należało przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 tej ustawy do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy; Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło