IV SA/Wr 431/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka - Ostrowska po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Z. R. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie odmowy przyznania zasiłku celowego postanawia: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Decyzją z dnia [...]r., nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., dalej: SKO, odmówiło stwierdzenia nieważności – wydanej z upoważnienia Prezydenta W. – decyzji Kierownika Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej nr 1 w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej we W. z dnia [...]r., nr [...]odmawiającej przyznania Z.R., dalej: skarżący, zasiłku celowego. Powyższą decyzję doręczono skarżącemu w dniu [...]r., zawierała ona pouczenie o tym, że przysługuje od niej prawo wystąpienia z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Pismem z dnia 9 maja 2014 r. skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na wymienioną wyżej decyzję. Z ostrożności procesowej skarżący jednocześnie wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi z uwagi na błędne pouczenie lub brak takiego pouczenia w toku postępowania w oparciu o art. 112 i art. 9 k.p.a. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej odrzucenie podnosząc, że zaskarżona decyzja została wydana przez SKO w I instancji, na podstawie art. 156 § 1 w związku z art. 157 § 1 oraz 158 § 1 k.p.a. i zawierała prawidłowe pouczenie o sposobie jej kwestionowania. Środkiem zaskarżenia tej decyzji jest wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie zaś skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie natomiast do art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym (art. 88 p.p.s.a.). W świetle przedstawionej powyżej regulacji ustawowej, sąd administracyjny rozpoznający wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w pierwszej kolejności ocenia dopuszczalność wniosku o przywrócenie terminu, co w praktyce polega na badaniu, czy w stosunku do tego wniosku istnieją ustawowe warunki jego rozpoznania (por. postanowienie NSA z dnia 19 października 2010 r., sygn. akt II FZ 428/10, Lex nr 742483). Dopiero w drugiej kolejności weryfikacji podlega wystąpienie podstaw do uwzględnienia żądania strony. Przy czym wniosek taki uznaje się za spóźniony, jeżeli zostanie wniesiony po przekroczeniu terminu określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a. Natomiast według doktryny, wniosek uznaje się za niedopuszczalny, gdy uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2 p.p.s.a.), gdy nie nastąpiło uchybienie terminu, wniosek nie dotyczy terminu procesowego (art. 278 i art. 141 § 1 p.p.s.a) lub gdy ze względu na stan sprawy przywrócenie terminu stało się zbędne (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wolters Kluwer Polska, Warszawa 2006, s. 213). Innymi słowy wniosek niedopuszczalny jest to wniosek, w stosunku do którego brak jest ustawowych warunków jego dopuszczalności. W niniejszej sprawie nie można przejść do merytorycznego badania przedmiotowego wniosku, gdyż skarżący domaga się przywrócenia terminu do dopełnienia czynności złożenia skargi, która jest niedopuszczalna i jako taka będzie podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W każdym bowiem przypadku badanie merytorycznej zasadności skargi wniesionej do sądu administracyjnego zawsze poprzedza sprawdzenie jej wymogów formalnych, w tym dopuszczalności wniesienia skargi poprzez ustalenie, czy nie zachodzi jedna z przesłanek jej odrzucenia w świetle art. 58 § 1 pkt 1 - 6 p.p.s.a. Natomiast skarga jest niedopuszczalna, jeżeli nie spełnia ustawowo określonych warunków odnośnie przedmiotu skargi, jej formy i treści. Z materiału aktowego niniejszej sprawy wynika, że zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu decyzja SKO z dnia 16 grudnia 2013 r., nr SKO 4311/210/13 została wydana przez ten organ w I instancji na podstawie art. 156 § 1 w związku z art. 157 § 1 oraz art. 158 § 1 k.p.a. Przepis art. 156 k.p.a. określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, natomiast w myśl art. 157 § 1 k.p.a. właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja została wydana przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze – ten organ. Rozstrzygnięcie w sprawie nieważności decyzji następuje w drodze decyzji (art. 158 § 1 k.p.a.). Wskazać w tym miejscu należy, że podstawową przesłanką warunkującą wniesienie skargi do sądu administracyjnego jest wyczerpanie środków zaskarżenia , co wynika z art. 52 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Stosownie do art. 52 § 2 p.p.s.a. przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. W analizowanej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której strona przed zainicjowaniem postępowania sądowo-administracyjnego nie wyczerpała przysługujących jej na drodze postępowania administracyjnego środków zaskarżenia, albowiem zaskarżona decyzja została wydana przez SKO jako organ I instancji. Od decyzji tej przysługuje, zgodnie z art. 127 § 3 k.p.a., wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, o którym mowa w art. 52 § 2 p.p.s.a., którego skarżący nie wniósł, pomimo że zaskarżona decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o prawie i terminie złożenia tego wniosku. Dokonując pod takim kątem oceny przedmiotowego wniosku Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że dotyczy on dopełnienia czynności niedopuszczalnej w postępowaniu sądowo-administracyjnym, co w świetle art. 88 p.p.s.a., jest wystarczającą podstawą jego odrzucenia. Stwierdzenie powyższego obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny do odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na podstawie art. 88 p.p.s.a., co orzeczono w sentencji postanowienia.