IV SA/Wr 467/08

Ewa Orłowska -referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata ustanowionego z urzędu W. B. o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi E. D. – R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie kontynuacji wypłaty świadczeń z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego, składki zdrowotnej i wyrównania zasiłku stałego postanawia: przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. adwokatowi ustanowionemu z urzędu zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu obejmujących: I) wynagrodzenie za udział w postępowaniu sądowym w I instancji w wysokości 240 zł wraz ze stawką podatku VAT w kwocie 52,80 zł, czyli ogółem 292,80 zł, II) wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie dwóch skarg kasacyjnych w łącznej wysokości 240 zł (120 zł x2) wraz ze stawką podatku VAT w łącznej kwocie 52,80 zł (26,40 x2), czyli ogółem 292,80 zł, III) wynagrodzenie za udział w trzech postępowaniach zażaleniowych w łącznej kwocie 360 zł (120 zł x3) wraz ze stawką podatku VAT w kwocie 79,20 zł (26,40 złx3), czyli ogółem 439,20 zł . Skarżąca pismem z dnia [...] 2008 r. wniosła skargę na wskazaną w sentencji decyzję oraz złożyła wniosek o przyznanie pomocy prawnej. Postanowieniem referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we W. z dnia 12 stycznia 2009 r. przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata (pkt II sentencji; k-47). Pismem z dnia [...] 2009 r. Okręgowa Rada Adwokacka we W. wyznaczyła pełnomocnika z urzędu adwokata W. B. (k-57). Pismem z dnia [.... pełnomocnik z urzędu poinformował Sąd, iż przesłał skarżącej blankiet pełnomocnictwa w celu jego podpisania, które zostanie przesłane do Sądu niezwłocznie po podpisaniu przez stronę (k-62). Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. postanowieniem z dnia 18 lutego 2009 r. odrzucił skargę skarżącej na wymienioną w sentencji decyzję (k-64), które zostało doręczone adwokatowi w dniu [...] (k-77) Następnie pismem z dnia [...] lutego 2009 r. adwokat z urzędu sporządził skargę kasacyjną od powyższego postanowienia Sądu z dnia 18 lutego 2009 r. wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym w sytuacji gdyby skarga kasacyjna została oddalona. Do skargi dołączył ponownie wspomniane pismo z dnia [...] oraz dodatkowe pismo z dnia [...] skierowane do skarżącej (brak adresu) zawierające prośbę o podpisanie i odesłanie blankietu pełnomocnictwa (k-75). Zarządzeniem Sądu z dnia 3 marca 2009 r. wezwano adwokata z urzędu do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego do reprezentowania skarżącej (k-76 i 78). Pismem z dnia [...] adwokat wniósł o przedłużenie terminu do nadesłania wymaganego pełnomocnictwa, gdyż w piśmie Okręgowej Rady Adwokackiej z dnia [...] błędnie wskazano adres skarżącej, a poprawny adres ustalił w rozmowie telefonicznej z pracownikiem sekretariatu Sądu (k-83). Postanowieniem z dnia 1 kwietnia 2009 r. Sąd odrzucił skargę kasacyjną od postanowienia Sądu z dnia 18 lutego 2009 r. (k-86). Postanowienie to zostało doręczone adwokatowi z urzędu w dniu [....] (k-92. ). Następnie pismem z dnia [...] adwokat wniósł o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej sporządzonej pismem z dnia [...] (k-97). Do wniosku tego dołączył pismo z dnia [...], w którym poinformował, że zgłosił udział w sprawie, przedkłada pełnomocnictwo procesowe i wniósł o doręczenie wszelkich orzeczeń Sądu na adres kancelarii. Do wniosku dołączył ponadto pełnomocnictwo z dnia [...] do prowadzenia sprawy o sygn. akt IV SA/Wr 467/08 oraz sporządzenia i podpisania skargi kasacyjnej (k-101). Do powyższego wniosku adwokat dołączy także wniosek z dnia [...] o doręczenie na adres kancelarii odpisu postanowienia Sądu z dnia 18 lutego 2009 r. o odrzuceniu skargi na decyzję organu I instancji w celu wywiedzenia skargi kasacyjnej, w którym podniósł, że ustanowienie pełnomocnika w ramach prawa pomocy nie jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa i w związku z tym, do momentu złożenia pełnomocnictwa Sąd nie mógł mu doręczyć skutecznie żadnego orzeczenia, w tym postanowienia Sądu z dnia 18 lutego 2009 r. odrzucającego skargę (k-102). Z kolei pismem z dnia [...] adwokat wniósł żalenie od postanowienia Sądu z dnia 1 kwietnia 2009 r. odrzucającego skargę kasacyjną żądając jego uchylenia i zasądzenia kosztów pomocy prawnej w postępowaniu zażaleniowym, gdyż nie zostały one uiszczone przez skarżącą (k-103). Postanowieniem z dnia 27 kwietnia 2009 r. Sąd odmówił przywrócenia terminu do uzupełnia braków formalnych skargi kasacyjnej (k-107). Pismem z dnia [...] (k-118) adwokat wniósł zażalenie od tego postanowienia wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie kosztów pomocy prawnej w postępowaniu zażaleniowym, które nie zostały opłacone przez skarżącą. Zarządzeniem Sądu z dnia 14 maja 2009 r. ponownie przesłano adwokatowi odpis postanowienia Sądu z dnia 18 lutego 2009 r. odrzucającego skargę na decyzję organu I instancji (k-121 i 122), które zostało ponownie doręczone pełnomocnikowi [...] (k-124). Pismem z dnia [...] adwokat z urzędu sporządził ponowną skargę kasacyjną od postanowienia Sądu z dnia 18 lutego 2009 r., w której wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym, w sytuacji gdyby skarga kasacyjna została oddalona (k-126). Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 30 czerwca 2009 r., sygn. akt I OZ 680/09 oddalił zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 1 kwietnia 2009 r. odrzucające skargę kasacyjną od postanowienia Sądu z dnia 18 lutego 2009 r. odrzucającego skargę na decyzję organu I instancji (k-134). Z kolei postanowieniem z dnia 30 czerwca 2009 r., sygn. akt I OZ 681/09 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 27 kwietnia 2009 r. odmawiające przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej z dnia 26 lutego 2009 r. od postanowienia Sądu z dnia 18 lutego 2009 r. odrzucającego skargę na decyzję organu I instancji (k-138). Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 7 sierpnia 2009 r. sygn. akt I OSK 680/08 oddalił wniosek adwokata z urzędu o uzupełnienia powyższego postanowienia 30 czerwca 2009 r. sygn. akt I OZ 680/09 o zakresie zwrotu kosztów postępowania w postępowaniu zażaleniowym. Postanowieniem opatrzonym tą sama datą NSA oddalił również wniosek adwokata z urzędu o uzupełnienia powyższego postanowienia 30 czerwca 2009 r. sygn. akt I OZ 681/09 o zakresie zwrotu kosztów postępowania w postępowaniu zażaleniowym. W motywach uzasadnienia tych rozstrzygnięć wskazano, że wynagrodzenie za pomoc prawną świadczoną z urzędu przyznawane jest przez sąd I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 18 września 2009 r. odrzucił ponowną skargę kasacyjną sporządzoną pismem z dnia [...] od postanowienia Sądu z dnia 18 lutego 2009 r. odrzucającego skargę na decyzję organu I instancji (k-167). Adwokat z urzędu pismem z dnia [...] (k-176) wniósł zażalenie od powyższego postanowienia Sądu z dnia 18 września 2009 r. odrzucającego skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił to zażalenie i postanowieniem z dnia 5 listopada 2009 r., sygn. akt I OZ 1019/09 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Z kolei postanowieniem z dnia 14 stycznia 2009 r., sygn. akt I OSK 1752/09 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną z dnia [...] maja 2009 r. od postanowienia Sądu z dnia 18 lutego 2009 r. odrzucającego skargę na decyzję organu I instancji, natomiast rozstrzygnięcie w przedmiocie wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu zostało przekazane sądowi I instancji (k-204). Pismem z dnia [...] adwokat wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym, w postępowaniu kasacyjnym i zażaleniowy tzn : w postępowaniu przed sądem I instancji 292,80 zł (240 + VAT), w trzech postępowaniu zażaleniowych przed NSA obejmujących sygnatury I OZ 681/09, I OZ 1019/09, I OZ 680/09 w wysokości łącznej 439,20 zł (360 zł + VAT), w postępowaniu kasacyjnym przed NSA 219,60 zł (180 zł + VAT). Wskazał, że koszty te wynoszą łącznie 951,60 zł (780 zł + VAT) i oświadczył, że nie zostały one opłacone w całości ani w części przez skarżącą (k-210). Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 157, poz. 1270 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 powołanej ustawy do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz. U. nr 163 , poz. 1348 ze zm. ). Przepis § 19 cytowanego wyżej rozporządzenia stanowi, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 – 5 oraz 2) niezbędne udokumentowane wydatki adwokata. Natomiast § 20 tego rozporządzenia stanowi, że wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Przepis § 19 cytowanego wyżej rozporządzenia stanowi, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb państwa obejmują: 3) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 – 5 oraz 4) niezbędne udokumentowane wydatki adwokata. Natomiast § 20 tego rozporządzenia stanowi, że wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. W myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia, w sprawach w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Stawka podatku od towarów i usług wynosi zaś 22% (art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i sług; Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Stosownie do § 18 ust. 1 pkt 1 lit "c" rozporządzenia stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji w innej sprawie niż wymienione w lit. "a" i "b" - 240 zł. Mając na uwadze treść tego przepisu należało przyznać adwokatowi z urzędu wynagrodzenie za udział w postępowaniu sądowym w pierwszej instancji w wysokości 240 zł powiększone o stawkę podatku VAT w kwocie 52,80 zł, czyli łącznie 292,80 zł. Z kolei z treści § 18 ust. 1 pkt 2 lit " b " rozporządzenia wynika, że stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli sprawy nie prowadził ten sam adwokat w drugiej instancji – 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Stawka minimalna określona w pkt 1 wynosi w niniejszej sprawie 240 zł (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" ). Wynagrodzenie adwokata, który prowadził sprawę w I instancji, za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, wynosi zatem 50% stawki minimalnej, czyli 120 zł (50 % x 240 zł). Mając powyższe na uwadze, należało również uwzględnić wniosek adwokata z urzędu, który prowadził sprawę w pierwszej instancji o przyznanie wynagrodzenia za udzieloną pomoc prawną obejmującą sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu pierwszej instancji z dnia 18 lutego 2009 r., która została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia z dnia 14 stycznia 2010 r., sygn. akt I OSK 1752/09 - poprzez zasądzenie tego wynagrodzenia w wysokości 120 zł powiększonego o stawkę podatku od towarów i usług- w wysokości 26,40, czyli łącznie 146,40 zł (wynagrodzenie: 120 zł + podatek VAT: 26,40 zł =146,40 zł). Zauważyć trzeba, iż w skardze kasacyjnej z dnia [...] lutego 2009 r. (k-72, i 73 ) zawarty jest również wniosek o zasądzenie wynagrodzenia za jej sporządzenie i wniesienie, który mimo, iż została ona odrzucona przez Sąd pierwszej instancji postanowieniem z dnia 1 kwietnia 2009 r., także zasługuje na uwzględnienie poprzez przyznanie adwokatowi z urzędu wynagrodzenia za jej sporządzenie i wniesienie w wysokości 120 zł powiększonego o podatek VAT w kwocie 26,40 zł, czyli ogółem 146,40 zł. Natomiast z treści § 18 ust. 1 pkt 2 lit "d" wynika, iż wynagrodzenie adwokata z urzędu za udział w postępowaniu zażaleniowym wynosi 120 zł. W niniejszej sprawie adwokat z urzędu brał udział w trzech postępowaniach zażaleniowych zakończonych postanowieniami Naczelnego Sądu Administracyjnego: 1) z dnia 30 czerwca 2009 r., sygn. akt I OZ 680/09 oddalającym zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 1 kwietnia 2009 r. odrzucające skargę kasacyjną od postanowienia Sądu z dnia 18 lutego 2009 r. odrzucającego skargę na decyzję organu I instancji (k-134) oraz 2) postanowieniem z dnia 30 czerwca 2009 r., sygn. akt I OZ 681/09 oddalającym zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 27 kwietnia 2009 r. odmawiające przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej z dnia [...] lutego 2009 r. od postanowienia Sądu z dnia 18 lutego 2009 r. odrzucającego skargę na decyzję organu I instancji (k-138), a także 3) postanowieniem z dnia 5 listopada 2009 r., sygn. akt I OZ 1019/09 uchylającym postanowienia Sądu z dnia 18 września 2009 r. odrzucające skargę kasacyjną i przekazującym sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W tej sytuacji uwzględnić należy także wniosek o zasądzenie wynagrodzenia za udział w trzech postępowaniach zażaleniowych poprzez zasądzenie wynagrodzenia za każde z tych postępowań w kwocie 120 zł powiększonego o podatek VAT 26,40 zł, czyli łącznie 439,20 zł (120 + 26,40 =146,40 x 3 = 439,20 ). Z tych względów, na podstawie art. 250 i 258 § 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit "c" i pkt 2 lit "b" oraz pkt 2 lit "d " i § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, należało orzec jak w sentencji.