IV SA/Wr 492/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia NSA Julia Szczygielska Sędzia NSA Henryk Ożóg po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2014 r., na posiedzeniu niejawnym, w sprawie ze skargi J. M., na decyzję Rektora Uniwersytetu W. z dnia [...] maja 2014 r., nr [...], w przedmiocie odmowy zwolnienia z odpłatności za kształcenie na niestacjonarnych 2,5 – letnich studiach prawa, wniosku skarżącego o wyłączenie sędziego [...], postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie sędziego. Pismem z 6 czerwca 2014 r. J. M. (zwany dalej skarżącym, stroną lub wnioskodawcą) wniósł skargę na decyzję Rektora Uniwersytetu W. z [...] maja 2014 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Dziekana Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu W. z [...] kwietnia 2014 r., nr [...], w przedmiocie odmowy zwolnienia z płatności za kształcenie na kierunku prawo (2,5 letnie studia niestacjonarne – zaoczne) w semestrze 3 roku akademickiego 2013/14. Wnioskiem z 31 października 2014 r., doprecyzowanym następnie pismem z 13 listopada 2014 r., skarżący wystąpił o wyłączenie sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego [...] od rozpoznawania przedmiotowej spraw z uwagi na wątpliwości co do jego bezstronności. Uzasadniając swoje żądanie strona wskazała, że sędzia [...] pozostaje dodatkowo zatrudniony jako pracownik naukowo – dydaktyczny na Wydziale Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu W.. Z tego względu łączy go stosunek pracy z drugą stroną niniejszego postępowania – Rektorem Uniwersytetu W., co stanowi przesłankę do wyłączenia sędziego z mocy samego prawa na podstawie art. 18 § 1 pkt 1 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; powoływanej dalej w skrócie jako "p.p.s.a."). Sędzia [...] odnosząc się do wniosku skarżącego wskazał, że w sprawie nie zachodzą jakiekolwiek przesłanki ustawowe uzasadniające wyłączenie go od orzekania w przedmiotowej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 18 § 1 pkt 1 – 7 p.p.s.a. sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Stosownie do art. 19 p.p.s.a. niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W myśl art. 22 § 1 p.p.s.a. o wyłączeniu sędziego rozstrzyga sąd administracyjny, w którym sprawa się toczy. Postanowienie wydaje sąd w składzie trzech sędziów, na posiedzeniu niejawnym, po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Rozpoznając przedmiotowy wniosek w kontekście zarówno ustawowych przesłanek wyłączenia sędziego, w szczególności zawartych w art. 18 § 1 pkt 1 p.p.s.a., a także w odniesieniu do przyczyn przemawiających za wyłączeniem sędziego na żądanie strony, sąd doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do wyłączenia sędziego [...]. Powoływana w żądaniu strony argumentacja na potwierdzenie tezy, że w sprawie zachodzą wątpliwości co do bezstronności sędziego z uwagi na stosunek pracy łączący go z organem, który wydał zakwestionowane rozstrzygnięcie, w istocie odnosi się do przesłanki wyłączenia sędziego z mocy ustawy procesowej, na której przepis – art. 18 § 1 pkt 1 p.p.s.a. – skarżący powołuje się wprost. Podkreślić należy, że wskazana przesłanka wyłączenia sędziego nie odnosi się jedynie do faktu istnienia stosunku prawnego łączącego sędziego z którąkolwiek ze stron. Istotą tej instytucji jest bowiem wpływ jaki wynik sprawy będzie miał na prawa i obowiązki sędziego uczestniczącego w danym stosunku prawnym. Skora zatem przyczyną uzasadniającą – zdaniem strony – wyłączenie sędziego Tadeusza Kuczyńskiego w niniejszej sprawie był stosunek pracy łączący sędziego z drugą stroną postępowania, należało ustalić, czy wynik przedmiotowej sprawy będzie miał jakikolwiek wpływ na prawa i obowiązki sędziego, będącego jednocześnie pracownikiem naukowo – dydaktycznym. Przede wszystkim należy wziąć pod uwagę, że przedmiotem niniejszej sprawy jest odmowa zwolnienia skarżącego z odpłatności za studia. Jest to więc okoliczność związana wyłącznie z osobą skarżącego oraz jego sytuacją materialną. Zatem wynik sprawy wszczętej z inicjatywy strony nie będzie miał żadnego wpływu na prawa i obowiązki sędziego, którego wyłączenia domaga się wnioskodawca. Sąd nie dopatrzył się także w stosunku pracy łączącym sędziego ze stroną postępowania okoliczności tego rodzaju, ze mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w niniejszej sprawie. Zauważyć również należy, że sędzia [...] złożył stosowne oświadczenie podając, że w sprawie nie zachodzą przesłanki ustawowe, które mogłyby stanowić podstawę do wyłączenia. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ukształtował się już pogląd, który Sąd w niniejszym składzie w pełni akceptuje, że jeśli sędzia którego dotyczy wniosek o wyłączenie złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do jego wyłączenia od rozpoznawania sprawy i prawdziwość tego oświadczenie nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 11 stycznia 2007 r., sygn. akt II OZ 1474/06, 12 maja 2010 r., sygn. akt I OZ 332/10, 8 sierpnia 2013 r., sygn. akt II GZ 471/13). Mając powyższe rozważania na uwadze oraz działając na podstawie art. 22 § 1 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.