IV SA/Wr 525/15
WyrokWSA we Wrocławiu2016-02-09
Skład orzekający: Julia Szczygielska, Lidia Serwiniowska, Wanda Wiatkowska – Ilków
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek wydać zaświadczenie potwierdzające okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, jeśli dostępne dokumenty nie pozwalają na jednoznaczne potwierdzenie spełnienia przesłanek określonych w przepisach, a część dokumentacji uległa wybrakowaniu?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie ma obowiązku wydania zaświadczenia potwierdzającego okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, jeśli dostępne dokumenty, w tym akta osobowe, nie pozwalają na jednoznaczne potwierdzenie spełnienia przesłanek określonych w przepisach, a część dokumentacji uległa wybrakowaniu. Postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia jest postępowaniem uproszczonym, opartym na danych znajdujących się w posiadaniu organu, a zaświadczenie jedynie potwierdza istniejący stan faktyczny lub prawny, nie tworząc nowych uprawnień.Stan faktyczny
Skarżący S. L. zwrócił się o wydanie zaświadczenia potwierdzającego okresy służby w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury. Organy policji odmówiły wydania zaświadczenia, uznając, że zgromadzona dokumentacja nie potwierdza spełnienia przesłanek określonych w przepisach, w szczególności wymogu podejmowania co najmniej 6 razy w roku czynności szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu. Skarżący zarzucił błędy w ustaleniach faktycznych, brak dokumentacji oraz naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Julia Szczygielska Sędziowie Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.) Sędzia WSA Wanda Wiatkowska – Ilków po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 lutego 2016 r. sprawy ze skargi S. L. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia potwierdzającego okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury oddala skargę w całości.
Zaskarżonym postanowieniem Komendant Wojewódzki Policji we W. z dnia [...] lipca 2015 r. Nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Powiatowego Policji w O. z dnia [...] maja 2015 r. Nr [...], którym organ odmówił S. L. (dalej: skarżący) wydania zaświadczenia potwierdzającego okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury.
Rozstrzygnięcie powyższe organ podjął w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
W dniu 19 stycznia 2015 r. S. L. zwrócił się z wnioskiem do Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. o wydanie zaświadczenia o okresie służby za każdy rok (począwszy od 1994 r. do lutego 2011 r.) powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 r. sygn. akt U 12/13. Komendant Wojewódzki Policji we W. przesłał w/w pismo – według właściwości do rozpatrzenia Komendantowi Powiatowemu Policji w O., powiadamiając o tym fakcie stronę. Komendant Powiatowy Policji w O., mając na uwadze zakres żądania, na podstawie art. 218 § 2 kpa przeprowadził w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające.
Organ I instancji zwrócił się pismem z dnia 4 lutego 2016 r. do Naczelnika Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji we W. z wnioskiem o udostępnienie akt osobowych wymienionego emerytowanego funkcjonariusza.
Jednocześnie w dniu 5 lutego 2015 r. wystosował pismo do S. L. informujące o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do dnia 4 kwietnia 2015 r. oraz o doprecyzowanie treści żądania i wskazanie, czy zaświadczenie ma dotyczyć tylko okresów służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu, tj. wskazanych w §4 rozporządzenia w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji (...), czy też ma ono obejmować wszystkie warunki podwyższania emerytury określone w §§ 2-5 w/w rozporządzenia. Przedmiotowa korespondencja została odebrana przez Zainteresowanego w dniu 10 lutego 2015 r.
Następnie Komendant Powiatowy Policji w O. wystąpił z pismem z dnia 16 lutego 2015 r. do Komendanta Komisariatu Policji w S. (gdzie wymieniony pełnił służbę) z poleceniem dokonania rzetelnej, szczegółowej analizy wszelkiej dostępnej dokumentacji, w tym znajdującej się w archiwum jednostki, która mogłaby posłużyć do wydania przedmiotowego zaświadczenia. Jednocześnie zwrócił się o informację, czy w okresie służby S. L. wystąpiły przesłanki uzasadniające wydanie zaświadczenia uprawniającego do podwyższenia emerytury o 0,5 % podstawy wymiaru za każdy rok służby.
Komendant Komisariatu Policji w S. udzielił odpowiedzi pismami z dnia 15 marca 2015 r. oraz z dnia 19 maja 2015 r.
Kolejnym pismem z dnia 31 marca 2015 r. skierowanym do S. L. Komendant Powiatowy Policji w O. ponownie zwrócił się o doprecyzowanie treści żądania w części dotyczącej podstawy prawnej złożonego wniosku, tj. uściślenia przesłanek, w oparciu o które żądanie winno być rozpatrzone. Tym samym pismem wskazany został nowy termin zakończenia postępowania - dzień 29 maja 2015 r.
Równolegle Komendant Powiatowy Policji w O. wnioskował o udostępnienie po raz drugi akt osobowych w/w (pismo z dnia 31 marca 2015 r.), co też nastąpiło.
Po rozpoznaniu sprawy, działając na podstawie art. 219 kpa, Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] maja 2015 r. Komendant Powiatowy Policji w O. odmówił wydania zaświadczenia potwierdzającego spełnienie warunków wynikających z art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2013 r., poz. 667) w związku z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji. Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu. Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz.U. Nr 86 z 2005 r., poz. 734) za okres służby od 1994 r. do dnia [...] lutego 2011 r.
Od powyższego postanowienia S. L. wniósł zażalenie, w którym zarzucił: 1) nieujęcie lat służby od 1996 r. do 2001 r., 2) niepodanie informacji o ilości interwencji przeprowadzanych osobiście w danym roku służby oraz nieprzyjęcie jakichkolwiek kryteriów i niedokonanie oceny, ile z nich spełniało znamiona służby w szczególnych warunkach, 3) nieprzesłuchanie osób, z którymi strona pełniła służbę, 4) brak dokumentacji z sądów, prokuratur, działań w [...]. W konsekwencji skarżący uznał, iż w kontekście ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), jak również rozporządzenia z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji (...) oraz wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 r., w całym okresie pełnionej służby od 1994 r. do [...] lutego 2011 r. podejmowane przez niego czynności spełniają wymagane warunki. Jednocześnie, jako argument przywołał stwierdzenie, iż – cyt. "tłumaczenia braku dokumentacji nie mogą wpływać negatywnie na decyzję (...)". Tym samym wniósł o wydanie zaświadczenia o okresach służby z wykazem ilościowym przedmiotowych czynności.
Rozpatrując niniejszą sprawę w postępowaniu zażaleniowym organ II instancji podniósł, że problematykę związaną z pełnieniem służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury policyjnej reguluje art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...). Zgodnie natomiast z art. 15 ust. 6 tejże ustawy Rada Ministrów określa (w drodze rozporządzenia) szczegółowe warunki podwyższania emerytury. Na podstawie w/w delegacji ustawowej zostały wydane przez Radę Ministrów kolejno trzy rozporządzenia w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszom Policji - z dnia 28 lutego 1995 r. (Dz.U. Nr 21, poz. 114 ze zm.), z dnia 24 września 2002 r. (Dz. U. Nr 167, poz. 1373) oraz z dnia 4 maja 2005 r. (Dz. U. Nr 86, poz. 734 ze zm.).
W świetle § 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 października 2004 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pożarnej oraz ich rodzin (Dz.U. Nr 239 z 2009 r., poz. 2404 ze zm.) środkiem dowodowym w postępowaniu przed organami emerytalnymi jest zaświadczenie sporządzone w oparciu o akta osobowe lub inne dokumenty potwierdzające pełnienie służby w określonych warunkach, wystawione przez właściwe organy Policji.
Zdaniem Komendanta Wojewódzkiego postępowanie wyjaśniające w trybie art. 218 § 2 kpa winno być przeprowadzone pod kątem spełnienia przesłanek zawartych w art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) oraz norm określonych w § 4 rozporządzenia w sprawie szczegółowych warunków podwyższenia emerytur funkcjonariuszy Policji (...), zgodnie z którymi emeryturę podwyższa się o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, jeżeli funkcjonariusz w czasie wykonywania obowiązków służbowych:
1) podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze albo interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało szczególne zagrożenie życia lub zdrowia,
2) uczestniczył, co najmniej przez 30 dni w ciągu roku, w fizycznej ochronie osób lub mienia w warunkach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia,
3) brał bezpośredni udział w działaniach ratowniczych, w tym ratowniczo-gaśniczych lub bezpośrednio tymi działaniami na miejscu zdarzenia kierował - co najmniej przez 30 dni w ciągu roku,
4) brał udział, co najmniej przez 8 miesięcy w ciągu roku, w stałym wypełnianiu zadań w zakresie bezpośredniej ochrony i opieki nad osadzonymi:
a) w oddziałach dla nosicieli wirusa HIV, dla osadzonych wymagających stosowania szczególnych środków Ieczniczo-wychowawczych i osadzonych szczególnie niebezpiecznych - w okresie do dnia 31 sierpnia 1998 r. lub
b) w oddziałach dla osadzonych niebezpiecznych i w oddziałach terapeutycznych dla skazanych z zaburzeniami psychicznymi lub upośledzonymi umysłowo, o których mowa odpowiednio w art. 88 § 3 i art. 96 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. Nr 90. poz. 557, zpóźn. zm.) - po dniu 1 września 1998 r.
Dalej organ podkreślił, że przegląd i analiza akt osobowych strony postępowania pod kątem pozyskania informacji przydatnych do wydania przedmiotowego zaświadczenia zostały przeprowadzone na poziomie Komendy Powiatowej Policji w O. Sprawdzono m.in. rozkazy, zakresy czynności, opinie służbowe, raporty, zwolnienia lekarskie, w wyniku czego ustalono, iż wymieniony pełnił służbę w Policji w okresie od dnia [...] sierpnia 1989 r. do dnia [...] lutego 2011 r. w pionie prewencji, początkowo na stanowisku milicjanta, policjanta, młodszego dzielnicowego, dzielnicowego, a następnie asystenta. Do jego obowiązków należało m.in. rozpoznanie przydzielonego mu rejonu służbowego pod względem osobowym, terenowym, zabezpieczenie prewencyjne rejonu w celu zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego, podejmowanie niezbędnych czynności zmierzających do zapobiegania popełnianiu przestępstw i wykroczeń, kontrolowanie miejsc zagrożonych oraz osób przebywających w tych miejscach, prowadzenie obserwacji, ujawnianie osób poszukiwanych i podejrzanych, kontrolowanie nieletnich moralnie zagrożonych i pozbawionych opieki, udzielanie asysty lub pomocy przedstawicielom organów egzekucyjnych lub innym podmiotom uprawnionym, prowadzenie szkoleń związanych z problematyką nieletnich i zagrożeń oraz spotkań z uczniami w placówkach szkolnych i pozaszkolnych, sprawowanie nadzoru i kontroli nad realizacją zadań z zakresu prewencji kryminalnej, prowadzenie spraw o wykroczenia.
Z przeglądu akt osobowych wynika, że skarżący dwukrotnie przebywał na zwolnieniach lekarskich w związku z wypadkami, jakim uległ podczas pełnienia służby. Obejmowały one okresy:
1) od dnia 25 czerwca 2007 r. do dnia 11 stycznia 2008 r. (194 dni);
- skierowanie na badania do WKL z dnia 11 stycznia 2008 r., celem ustalenia zdolności do dalszej służby w Policji na zajmowanym stanowisku, w związku z wypadkiem podczas służby;
- orzeczeniem WKL nr [...] z dnia [...] lutego 2008 r. wymieniony uznany został zdolnym do służby z ograniczeniem i zdolnym do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku; orzeczeniem odszkodowawczym nr [...] przyznano 10 % trwałego uszczerbku na zdrowiu (decyzja nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. Komendanta Wojewódzkiego Policji we W.),
- po odwołaniu, orzeczeniem OKL w K. nr [...] z dnia [...] marca 2008 r. uznano S. L. zdolnym do służby w Policji i czasowo niezdolnym do służby na zajmowanym stanowisku,
2) zwolnienie lekarskie od dnia 2 maja 2008 r. do dnia 27 czerwca 2008 r. (57 dni);
decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. nr [...] z dnia [...] października 2008 r. przyznano 3 % uszczerbku na zdrowiu, pozostającym w związku ze służbą.
Organ wskazał, że Komendant Komisariatu w S. prowadzący na polecenie Komendanta Powiatowego Policji w O. analizę dokumentów wytworzonych w okresie pełnienia służby przez skarżącego, przeanalizował dostępne materiały, dokumenty i dane, zarówno będące w dyspozycji Komisariatu Policji w S., jak i pobrane z Archiwum Komendy Powiatowej Policji w O. (książki wydarzeń, notatki służbowe, rejestry interwencji, książki przebiegu służby, książki doprowadzeń, książki kontroli osób zatrzymanych). Na tej podstawie ustalono interwencje podejmowane przez skarżącego:
1) w dniu 13 października 1997 r. - zapis w książce wydarzeń nr [...], karta nr [...]; z adnotacji wynika, że podczas doprowadzania osoby podejrzanej o usiłowanie rozboju mogło być zagrożone życie lub zdrowie funkcjonariusza,
2) w dniu 10 października 2002 r. - zapis w książce wydarzeń nr [...], karta nr [...]; z adnotacji wynika, że podczas interwencji dotyczącej nietrzeźwego mężczyzny w S. przy ul. [...] mogło być zagrożone życie lub zdrowie funkcjonariusza,
3) w dniu 25 stycznia 2003 r. - zapis w książce wydarzeń nr [...], karta nr [...]; z adnotacji wynika, że podczas interwencji dotyczącej nietrzeźwego pacjenta szpitala w O. mogło być zagrożone życie lub zdrowie funkcjonariusza,
4) w dniu 8 lipca 2005 r. - zapis w notatniku służbowym S. L. nr [...], karta nr [...]: z adnotacji wynika, że podczas interwencji dotyczącej nietrzeźwego, agresywnego rowerzysty mogło być zagrożone życie lub zdrowie funkcjonariusza,
5) w dniu 17 czerwca 2006 r. - zapis w książce wydarzeń nr [...], karta nr [...]; z adnotacji wynika, że podczas interwencji domowej w D., gdzie nietrzeźwy sprawca groził nożem mogło być zagrożone życie lub zdrowie funkcjonariusza.
Stwierdzono, że ujawnione interwencje nie spełniają wymogu określonego w § 4 pkt 1 rozporządzenia w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji (...), zgodnie z którym służba pełniona jest w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, jeżeli funkcjonariusz w czasie wykonywania obowiązków służbowych podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze albo interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało szczególne zagrożenie życia lub zdrowia.
W związku z powyższym Komendant Komisariatu w S. określił, iż nie jest możliwe potwierdzenie służby zainteresowanego w warunkach, w których istniało szczególne zagrożenie życia i zdrowia.
Komendant Wojewódzki nadmienił, że brzmienie § 4 pkt 1 cyt. rozporządzenia wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 r. sygn. akt U 12/13 stwierdzającym jego niezgodność z art. 15 ust. 6 w związku z ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) w zakresie, w jakim stanowi o bezpośrednim zagrożeniu życia lub zdrowia - zostało zmienione. Nie ulega wątpliwości, że w pojęciu warunków "szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu" mieszczą się takie zdarzenia, które mogą mieć miejsce podczas pełnienia służby, choć nie pozostają w bezpośrednim związku przyczynowym z czynnościami podejmowanymi przez funkcjonariusza lub jego osobę.
Organ podkreślił, że Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wskazanego wyroku stwierdził, iż zwrot "szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu" odnosi się do kwalifikacji zagrożenia samego w sobie (per se), rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby. Wskazał, że w istotę służby w Policji wpisane jest ryzyko zagrożenia związane z normalnymi następstwami pełnienia służby (co też rekompensowane jest szeregiem przywilejów należnych policjantom, np. stabilnością zatrudnienia, dodatkami do uposażenia, czy też wcześniejszym uzyskiwaniem uprawnień emerytalnych). Z perspektywy ustawowej regulacji ważne jest, aby zagrożenie nie było normalnym następstwem służby, ale miało charakter wyjątkowy. Zwrot wskazujący bowiem na pełnienie służby w warunkach "szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu" prowadzić musi do wniosku, iż wykonywanie przez funkcjonariusza obowiązków służbowych musi mieć miejsce w sytuacjach wyjątkowych zważywszy na zagrożenie jego życia i zdrowia ("szczególnie" to: niezwykle, osobliwie, natomiast "szczególny" to: odznaczający się/charakteryzujący się czymś osobliwym, zwracający czymś uwagę; niezwykły, wyjątkowy, specjalny, nieprzeciętny - zob. M. Szymczak [red.], Słownik języka polskiego, t. 3, PWN, Warszawa 1981, s. 398).
Nadto organ zaakcentował, że Policja, jako uzbrojona formacja służąca społeczeństwu, przeznaczona jest strzec bezpieczeństwa Państwa i jego obywateli nawet z narażeniem życia (por. tekst roty ślubowania - art. 27 ust. 1 ustawy o Policji. Potencjalnie zatem na niebezpieczeństwo utraty zdrowia (a w konsekwencji także życia) narażony jest każdy policjant w trakcie swojej służby w Policji. W tej sytuacji nie wszystkie czynności wykonywane w ramach pełnienia służby w Policji można uznać za czynności podejmowane w sytuacjach istnienia zagrożenia życia i zdrowia, lecz tylko takie, które wiążą się z ich wykonywaniem w warunkach szczególnego (realnego) zagrożenia życia lub zdrowia danego funkcjonariusza.
Organ odwoławczy podkreślił, że treść § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy (...) musi być zatem rozumiana wprost i dokładnie, albowiem przepis ten wymaga spełnienia określonych przesłanek, w określonych wymiarach czasowych. Zdarzenia objęte tym przepisem mają wyjątkowy charakter. Warunkiem niezbędnym uznania, że funkcjonariusz uczestniczył w opisanych wyżej działaniach, uprawniających do wzrostu emerytury jest wystąpienie szczególnego zagrożenia życia lub zdrowia funkcjonariusza. Zagrożenie musi być rzeczywiste, wprost wynikające, a nie dające się jedynie przewidzieć; nie może mieć charakteru abstrakcyjnego, lecz musi być obiektywne i konkretne.
A zatem chodzi o konkretne sytuacje zagrożenia z określeniem ich daty i miejsca przebiegu zdarzenia, podczas którego określona osoba swoim zachowaniem stwarzała niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia funkcjonariusza wynika ze specyfiki służby u Policji. Przepisy ustawy o Policji upoważniają funkcjonariuszy do zastosowania szerokiej gamy środków przymusu bezpośredniego. Natomiast czynna napaść na policjanta, podczas której zachodzi realne zagrożenie ży cia została określona w art. 222 i art. 223 Kodeksu karnego. Nie chodzi tu zatem o codzienne trudy służby i jej niebezpieczeństwa, ale wyjątkowe zdarzenia, wprost godzące w życie czy zdrowie funkcjonariusza (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie U SA/Wa 327/13).
Organ odnosząc się do zarzutu wnioskodawcy zawartego w zażaleniu, a dotyczącego nieprzesłuchania osób, z którymi pełnił służbę organ II instancji wskazał, że postępowanie wyjaśniające w trybie art. 218 kpa ma charakter uproszczony: musi bowiem bazować na faktach i okolicznościach wynikających bezpośrednio z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów czy zbioru danych. Niedopuszczalne jest tworzenie - na potrzeby wy dania danego zaświadczenia - nowych dokumentów na przykład zeznań świadków, zeznania te mogą jedynie uzupełniać tę sferę, ale nie mogą wpływać wprost na jej treść (wyrok WSA w Warszawie II SA/Wa 883/13).
Ponadto organ nie przychylił się do argumentu strony sprowadzającego się do stwierdzenia, iż "tłumaczenia braku dokumentacji nie mogą wpływać negatywnie na decyzje (...)". Stosowna dokumentacja była bowiem gromadzona zgodnie z wymogami przez cały okres służby skarżącego, natomiast brakowanie części dokumentacji, o krótkotrwałym znaczeniu zostało przeprowadzone w oparciu o Zarządzenie Nr 93 Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 grudnia 2007 r. w sprawie jednolitego rzeczowego wykazu akt Policji (Dz. Urz. Nr 1 z 2008 r., ze zm.). Sam Wnioskodawca nie wskazał żadnych konkretnych czynności, zadań, działań (w szczególności w kontekście czasu i miejsca ich zaistnienia) podejmowanych w toku służby, których okoliczności mogłyby wskazywać na spełnienie warunków szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu.
Organ wskazał na wyrok z dnia 9 października 2012 r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku (sygn. akt II SA/Bk 395/2012), w którym Sąd stwierdził, iż "wynikający z akt sprawy fakt zniszczenia części dokumentacji dotyczącej przebiegu służby, będący następstwem upływu okresu przechowywania dokumentacji, nie pozwolił organowi na wysnucie wniosku o zaistnieniu zdarzeń szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu (...) albowiem podstawą zaświadczenia mogą być tylko dane wynikające z dokumentów, a nie dane domniemane na podstawie charakteru służby. Zaświadczenie ma być potwierdzeniem faktów ujawnionych w dokumentacji, a nie faktów, których zaistnienia można się jedynie domyślać".
Organ odwoławczy podkreślił, że podobnie w niniejszej sprawie fakt wybrakowania części dokumentacji w komórkach organizacyjnych podległych Komendantowi Powiatowemu Policji w O. nie pozwolił temu organowi na potwierdzenie pełnienia przez stronę służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury.
Reasumując, organ odwoławczy wskazał, że przepisy dotyczące wydania zaświadczenia o okresach służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury odsyłają do akt osobowych oraz innych dokumentów, mogących potwierdzić pełnienie służby w tych warunkach. Zatem wydanie zaświadczenia opiera się na treści przechowywanych i dostępnych dokumentów, baz danych, rejestrów. Jednocześnie organ odwoławczy podkreślił, że jedynym kryterium prawidłowej oceny istnienia warunków uprawniających do podwyższenia emerytury jest wykonywanie przez policjanta zadań i czynności służbowych w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu.
Ponadto organ stwierdził, że rozstrzygnięcie Komendanta Powiatowego Policji w O. oparte zostało na rzetelnej analizie akt osobowych S. L. oraz dokumentacji wytworzonej w okresie pełnienia służby przez wymienionego. Zauważono, że wykonany przegląd materiałów za lata 1994-2011 dotyczył zarówno dokumentacji dostępnej w Komisariacie Policji w S., jak również zasobów zgromadzonych w archiwum Komendy Powiatowej Policji w O. Część akt, które mogłyby posłużyć jako materiał źródłowy w postępowaniu miała je: krótkotrwałe znaczenie praktyczne i po upływie obowiązującego okresu przechowywania (2 i 5 lat) została - w myśl obowiązujących przepisów - wybrakowana. W ocenie Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. nie neguje to jednak stanowiska, iż postępowanie organu I instancji przeprowadzone zostało z należytą starannością.
Organ odwoławczy podniósł, że Komendant Powiatowy Policji w O. prowadząc postępowanie zwrócił się do podmiotów w strukturach Policji, które mogły posiadać dokumentację związaną z przedmiotowym zagadnieniem Wydając postanowienie o odmowie wystawienia żądanego zaświadczenia oparł się na wiedzy zdobytej - w myśl art. 218 kpa - w trakcie analizy ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Komendant Wojewódzki dodał, że nie można czynić organowi I instancji zarzutu na okoliczność niezwrócenia się do sądów i prokuratur w kwestii dokumentów, które mogłyby dotyczyć skarżącego, ponieważ obowiązek taki nie wynika z przepisów prawa.
Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniósł S. L. zarzucając:
1. błąd w ustaleniach faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy polegający na stwierdzeniu braku podstaw do wydania skarżącemu zaświadczenia potwierdzającego okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury,
2. brak w aktach osobowych skarżącego informacji do wydania skarżącemu zaświadczenia potwierdzającego okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, do których gromadzenia obowiązany był wydział kadr,
3. naruszenie prawa procesowego, a to:
- art. 7, 8 oraz 77 § 1 kpa, polegające na przyjęciu, że organ I instancji w sposób należyty przeprowadził postępowanie wyjaśniające, w sytuacji gdy organ I instancji ustalił, że większość dokumentacji została zniszczona w 2014 r. Organ I instancji nie podał żadnych faktów w swoim postanowieniu z ustaleń KP w S. o zdarzeniach mających wpływ na podwyższenie emerytury o 0,5 % a takowe były i kilka ujawnia sam organ II instancji,
- art. 7, 8 oraz 77 § 1 kpa, polegające na braku wszechstronnej i wnikliwej oceny całego materiału dowodowego,
- art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 126 kpa poprzez sporządzenie nienależytego i błędnego uzasadnienia postanowienia z uwagi na to, że organ II instancji w żaden sposób nie uzasadnił, braku dokumentacji do wydania zaświadczenia w aktach osobowych a w szczególności kto ponosi winę za taki stan rzeczy,
- art. 138 § 1 w zw. z art. 144 kpa polegające na utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia, w sytuacji braku podstaw do jego zastosowania w niniejszej sprawie i powoływanie się na akty prawne sprzed wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014r.,
- brak zapoznania skarżącego z zebranymi materiałami przed wydaniem postanowienia I i II instancji.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 r. "gdzie nie jest wymagana skutkowość zagrożenia życia lub zdrowia a jedynie możliwość jego występowania". Stąd skarżący uważa, że podejmowane przez niego "czynności służbowe w zakresie podejmowanych interwencji w celu przywrócenia porządku publicznego, interwencji domowych, interwencji w ochronie osób i mienia, konwojowania nietrzeźwych i agresywnych sprawców awantur i przestępstw do Policyjnej Izby Zatrzymań i Izby Wytrzeźwień, asysty przy doprowadzaniu osób chorych psychicznie do placówek zdrowia, zabezpieczania imprez masowych i sportowych w ramach pełnienia służby w [...] i nie tylko, wykonywania czynności operacyjno dochodzeniowych na miejscu przestępstw, przeszukań, zatrzymań osób, rozpoznania środowisk przestępczych, popkultur młodzieżowych, osób uzależnionych od alkoholu i narkotyków, czy pseudokibiców, pełnienia służby przy Policyjnych Pomieszczeniach dla osób zatrzymanych, czy asyst komorniczych, zabezpieczania miejsc ujawnienia niewybuchów, niewypałów, czy pocisków pozostałych po działaniach wojennych do czasu neutralizacji i.t.p. w całym okresie pełnionej służby w Policji tj. w okresie od 1994r. do 17 lutego 2011 r. spełniają warunki § 4, art. 15 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.(Dz.U.2013r, poz. 667 ze zm.) oraz Rozporządzenia Ministrów z dnia 4 maja 2005r. w sprawie szczególnych warunków podwyższenia emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej i powinien uzyskać od Komendanta Powiatowego Policji w O. zaświadczenie ile w danym roku służby w Policji w okresie od 1994 r. do 17 lutego 2011 r., wykonywał poszczególnych, wyżej wymienionych czynności służbowych i po przyjęciu jakichkolwiek kryteriów ocenienie ile z nich w danym roku spełniało znamiona służby w warunkach szczególnych a ile nie spełniało. Podanie jakie kryteria zostały brane pod uwagę do takowej oceny a ile analizowanych lat nie spełniało tych warunków.
Zwrócił uwagę, że postępowanie zostało przeprowadzone tylko w celu ustalenia czy takie zaświadczenie mu wydać. Natomiast Trybunał Konstytucyjny we wspomnianym wyroku uznał takie czynności i działania za uprawniającego do podwyższenia wymiaru emerytury Policjanta o 0,5 procent za każdy rok służby w Policji. Skarżący uważa, że tłumaczenia braku dokumentacji nie mogą wpływać negatywnie na decyzje w jego sprawie. W powyższej sprawie brak jest dokumentacji z sądów, prokuratur, działań w NPP, nie przesłuchano żadnych osób z którymi pracował. Brak jest wykazu ile służb jako dzielnicowy przez kilkanaście pełnił samodzielnie, ile działań przeprowadził na miejscach zdarzeń itp. Skarżący podaje, że policjanci zbierający informację o jego pracy sporządzili ilościowy wykaz poszczególnych czynności i interwencji co było istotą sprawy a nie został on ujawniony w postanowieniu. Komendant Wojewódzki Policji uznał, że tryb uproszczony postępowania nie pozwala na przesłuchiwanie osób.
Skarżący podniósł, że z przepisów kpa wynika, iż na organie spoczywa obowiązek podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia rzeczywistego stanu faktycznego sprawy - obowiązek dążenia do prawdy obiektywnej, to organ ustala okoliczności mające znaczenie oraz potrzebne dowody (art. 7 kpa), a postępowanie organ powinien prowadzić w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej (art. 8 kpa). Skarżący stwierdził, iż organy I instancji niejednolicie stosują przywołane przez siebie przepisy, ponieważ niektórym funkcjonariuszom przedmiotowe zaświadczenia są wydawane. Ponadto organ I instancji nie ustalił faktu, iż skarżący posiada interes prawny pozwalający mu na uzyskanie przedmiotowego zaświadczenia.
Zdaniem skarżącego za niedopuszczalną należy uznać sytuację, w której organ nie uzasadnił dlaczego nie uwzględnił pozostałych zarzutów, czym naruszył art. 107 § 3 kpa, art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 kpa.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji we W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu postanowienia.
Podkreślono, że warunki szczególne pełnienia służby, uprawniające do podwyższenia emerytury są wymienione w § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji (...).
W przypadku skarżącego nie sposób jest uznać, że spełnił on którąkolwiek z przesłanek, uprawniających do podwyższenia emerytury. Podnoszone przez niego okoliczności potencjalnie niebezpiecznych sytuacji, w których się znajdował na przestrzeni całego okresu pełnienia służby nie mogą zmienić przedstawionej oceny. Należy podkreślić, że ze służbą w Policji z reguły wiążą się różnorakie narażenia i różne ryzyka zagrożeń dla zdrowia i życia policjantów. Jednakowoż podwyższenie emerytury policyjnej może nastąpić wówczas, gdy policjant pełni służbę w warunkach szczególnych, jest narażony na sytuacje wyjątkowe, ponadprzeciętne, z którymi nie spotyka się potencjalnie każdy funkcjonariusz Policji. Poza tym zagrożenie musi istnieć realnie, a nie hipotetycznie.
W przypadku skarżącego, nie negując oczywiście jego zaangażowania w toku służby, stwierdzić jednak należy, że z posiadanych przez organy dokumentów nie wynika, aby pełnił on służbę w warunkach szczególnych, wymienionych w § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 4 maja 2005 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Przedmiotem przeprowadzonej w niniejszej sprawie kontroli sądowej było postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] lipca 2015 r. Nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Komendanta Powiatowego Policji w O. z dnia [...] maja 2015 r. Nr [...] odmawiające wydania S. L. zaświadczenia potwierdzającego okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury.
Istotne jest przy tym, że poddane kontroli Sądu opisane wyżej postanowienie, wydane zostało w oparciu o przepisy działu VII kodeksu postępowania administracyjnego (art. 217 – art. 220 kpa) regulującego postępowanie dotyczące wydania zaświadczeń.
Postępowanie w sprawie wydania zaświadczeń jest postępowanie uproszczonym i w znacznym stopniu odformalizowanym. Do postępowania tego nie znajdują zatem zastosowania te same reguły, co do postępowania w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej.
Stąd wyraźne jest oddzielenie zaświadczeń wydawanych w tym szczególnym i uproszczonym trybie postępowania od wydawania decyzji administracyjnych, o których jest mowa w art. 104 kpa.
I tak zgodnie z art. 217 § 1 kpa organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. W myśl § 2 tego przepisu, zaświadczenie wydaje się w oparciu o dwie odrębne przesłanki, czyli, gdy przepis prawa wymaga potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego (pkt 1) lub gdy osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego (pkt 2).
Jeśli chodzi o drugi przypadek, który - jak wynika z wniosku skarżącego - ma miejsce w niniejszej sprawie, organ administracji obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (art. 218 § 1 kpa).
Organ administracji może przed wydaniem zaświadczenia przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające (art. 218 § 2 kpa). Prowadzenie jednak takiego postępowania wyjaśniającego opierać się może jedynie na danych zawartych w posiadanej przez organ dokumentacji. W pierwszej kolejności zatem, w ramach takiego postępowania organ ustala jakiego rodzaju ewidencja i rejestry mogą zawierać żądane dane. Dalsza część postępowania sprowadza się do wyjaśnienia, czy posiadane dane odnoszą się do osoby wnioskodawcy oraz, co najważniejsze, czy dotyczą stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się wnioskodawca (por. Z.Kmiecik, Charakter prawny zaświadczenia a możliwość ustalania i weryfikacji jego treści, PIP 2004/10, str. 63).
Podkreślić w tym miejscu należy, że skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela prezentowane w orzecznictwie stanowisko, iż w żadnym przypadku zaświadczenie nie przyznaje, nie stwierdza, jak i nie uznaje uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, lecz tylko potwierdza istnienie stanu, faktu bądź uprawnienia lub obowiązku uprzednio przyznanego lub potwierdzonego odpowiednio w konstytutywnej lub deklaratoryjnej decyzji administracyjnej lub w innym indywidualnym akcie administracyjnym. Zaświadczenie jest czynnością materialno-techniczną i urzędowym potwierdzeniem określonych faktów lub stanu prawnego. Dlatego też nie rozstrzyga o żadnych prawach lub obowiązkach jak i nie może tworzyć nowej sytuacji prawnej. Zaświadczenie nie może rozstrzygać o istnieniu lub nieistnieniu obowiązku, ponieważ jest tylko przejawem wiedzy, nie zaś woli organu administracji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 22 grudnia 2009, sygn.akt I OSK 377/09 - treść /w:/ orzeczenia.nsa.gov.pl ).
Istotne jest w sprawie, że żądanie skarżącego o wydanie przedmiotowego zaświadczenia, pozostaje w ścisłym związku z przepisami ustawy z dnia 18 lutego 1994r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2013r., poz.667) oraz z przepisami rozporządzenia MSWiA z dnia 18 października 2004r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pożarnej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 239, poz. 2404 ze zm.), a także z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. z 2005r. Nr 86, poz. 734).
Niesporne jest w sprawie, że przepis art. 15 ust. 2 pkt 3 w/w ustawy stanowi, że emeryturę funkcjonariusza podwyższa się o 0,5% podstawy za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu.
Udokumentowanie uprawnień do podwyższenia emerytury na podstawie cyt. wyżej przepisu art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy w formie zaświadczenia, stanowiącego środek dowodowy w postępowaniu przed organami emerytalnymi, określone zaś zostało w § 14 ust. 1 pkt 3 w/w rozporządzenia MSWiA z dnia 18 października 2004r., zgodnie z którym, środkiem dowodowym potwierdzającym okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury jest zaświadczenie o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, sporządzone na podstawie akt osobowych funkcjonariusza lub innych dokumentów potwierdzających pełnienie służby w tych warunkach, wystawione przez właściwe organy Policji (...).
Istotne jest zatem, że w odniesieniu do zaświadczenia potwierdzającego wykonywanie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, cyt. wyżej przepis § 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia, stanowiący regulację szczególną, jednoznacznie wskazuje, że owo zaświadczenie wydawane jest w oparciu o akta osobowe funkcjonariusza lub w oparciu o inne dokumenty, potwierdzające pełnienie służby w tych warunkach. Powyższa regulacja pozwala na stwierdzenie, że przepis ten w postępowaniu o wydanie przedmiotowego zaświadczenia wyłączył szerszy zakres postępowania wyjaśniającego, uniemożliwiając m. innymi stosowanie uregulowania art. 75 § 1 kpa, w myśl którego jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie jest sprzeczne z prawem, w szczególności zaś dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny.
W niniejszej sprawie organy odmawiając wydania skarżącemu przedmiotowego zaświadczenia, zasadnie powołały się na postanowienia rozporządzenia RM z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji (...), gdzie § 4 tego rozporządzenia stanowi, że emeryturę podwyższa się o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, jeżeli funkcjonariusz w czasie wykonywania obowiązków służbowych 1/ podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku, czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze albo interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało zagrożenie życia lub zdrowia; 2/ uczestniczył, co najmniej przez 30 dni w ciągu roku, w fizycznej ochronie osób lub mienia w warunkach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia; 3/ uczestniczył, co najmniej przez 30 dni w ciągu roku w fizycznej ochronie osób lub mienia w warunkach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia; 4/ brał udział, co najmniej przez 8 miesięcy w ciągu roku, w stałym wypełnianiu zadań w zakresie bezpośredniej ochrony i opieki nad osadzonymi: a/ w oddziałach dla nosicieli wirusa HIV, dla osadzonych wymagających stosowania szczególnych środków leczniczo-wychowawczych i osadzonych szczególnie niebezpiecznych w okresie do dnia 31 sierpnia 1998r. lub b) w oddziałach dla osadzonych niebezpiecznych i w oddziałach terapeutycznych dla skazanych z zaburzeniami psychicznymi lub upośledzonymi umysłowo, o których mowa odpowiednio w art. 88 § 3 i art. 96 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997r. – Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. Nr 90, poz. 557, ze zm.) - po dniu 1 września 1998r."
Organy rozpoznając niniejszą sprawę zobowiązane zatem były dokonać ustaleń, czy skarżący - na zasadach określonych w cyt. wyżej § 4 rozporządzenia wykonywał obowiązki służbowe w warunkach szczególnie zagrażających jego życiu i zdrowiu, tj. w sytuacjach, w których istniało zagrożenie jego życia lub zdrowia.
Zgodzić się należy z organem, że zwrot "pełnienie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu" - pozwala na przyjęcie stanowiska, iż wykonywanie przez funkcjonariusza obowiązków służbowych musi mieć miejsce w sytuacjach wyjątkowych zważywszy na zagrożenie jego życia i zdrowia. Pogląd ten , jak trafnie zauważa organ odwoławczy znajduje potwierdzenie w przywołanym wyżej orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego, który stwierdził, że zwrot "szczególnie zagrażający życiu i zdrowiu" odnosi się do kwalifikacji zagrożenia rozumianej jako stwierdzenie zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia i zdrowia.
Należy w tym miejscu także zaakcentować i powtórzyć za organem, że Policja, jako uzbrojona formacja służąca społeczeństwu, obowiązana jest strzec bezpieczeństwa Państwa i jego obywateli, nawet z narażeniem życia (art. 27 ust. 1 ustawy o Policji).
Sąd podziela tym samym stanowisko organu, że tylko czynności podejmowane w warunkach szczególnego (nadzwyczajnego) zagrożenia życia lub zdrowia danego funkcjonariusza można uznać za czynności wykonywane w sytuacjach "istnienia zagrożenia życia lub zdrowia".
Mając na uwadze powyższe, w rozpoznawanej sprawie organy dokonały trafnej oceny istniejącej dokumentacji przez pryzmat takiego właśnie rozumienia przesłanki wykonywania obowiązków służbowych w warunkach (sytuacjach) szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu skarżącego, a co wprost wynika z obu postanowień. Na podkreślenie zasługuje także okoliczność, że organ I instancji w ramach prowadzonego postępowania, wystąpił do podmiotów w strukturach Policji, w których wnioskodawca pełnił służbę, celem zweryfikowania posiadanej dokumentacji, pod katem ustalenia, czy miały miejsce zdarzenia kwalifikujące się do wydania zaświadczenia o żądanej przez wnioskodawcę treści.
Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, pozwala na stwierdzenie, że organy przeprowadziły w sposób właściwy postępowanie wyjaśniające dokonując wnikliwej analizy (oceny) dokumentacji związanej z pełnieniem służby przez skarżącego.
Wbrew zarzutom skarżącego, przeprowadzone przez organy przedmiotowe postępowanie nie potwierdziło, istnienia wskazanych przez wnioskodawcę okresów służby, za które nabył prawo do podwyższenia świadczenia emerytury policyjnej o wskaźniki procentowe określone w art. 15 ust.2 pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...).
W szczególności nie znalazło potwierdzenia w istniejącej dokumentacji, że w którymkolwiek roku swojej służby wnioskodawca podejmował co najmniej sześciokrotnie czynności, z którymi wiązałoby się zagrożenie życia lub zdrowia w rozumieniu § 4 pkt 1 w/w rozporządzenia z dnia 4 maja 2005r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji (...).
Zdaniem Sądu w sprawie prawidłowo dokonano wykładni postanowień cyt. wyżej § 4 pkt 1 rozporządzenia, pomijając kryterium bezpośredniości w odniesieniu do zagrożenia życia lub zdrowia podczas wykonywania wskazanych w tymże przepisie obowiązków służbowych. Trybunał Konstytucyjny w swoim wyroku z dnia 27 maja 2014r. o sygn. akt U 12/13 (OTK ZU 2014, seria A, Nr 5, poz. 56) stwierdził, bowiem niezgodność § 4 pkt 1 rozporządzenia, w zakresie, w jakim stanowi o bezpośrednim zagrożeniu życia lub zdrowia, z przepisem art. 15 ust. 6 w zw. z ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994r. o zaopatrzeniu emerytalnym Policji.
Niesporne jest w sprawie, że skarżący w okresie służby wielokrotnie brał udział w różnego rodzaju interwencjach, podejmując czynności służbowe. Jednakże nie sposób zauważyć, że tego typu działania stanowiły faktycznie istotę pełnionej przez funkcjonariusza służby. Nie była to jednak aktywność, której skutki wykraczałyby poza przeciętną miarę. Poza tym podnieść należy, , że ocena charakteru czynności w warunkach zagrożenia życia i zdrowia należy do przełożonego właściwego w sprawach osobowych.
Wprawdzie art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy gwarantuje funkcjonariuszom prowadzenie przez organy Policji takich dokumentów policyjnych, które pozwoliłyby na gromadzenie danych o faktach wskazujących na pełnienie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, co umożliwia potwierdzenie lub odmowę potwierdzenia owych warunków w zaświadczeniu, tym niemniej brak takich dokumentów, które z uwagi na upływ czasu i obowiązujące w tym zakresie przepisy uległy już wybrakowaniu, sprawia, że nie jest możliwe wydanie pozytywnego zaświadczenia, ponieważ obecnie nie można domniemywać, czy były w tych dokumentach zawarte informacje istotne dla wniosku skarżącego. Tylko odpowiednie zapisy, adnotacje w takich dokumentach pozwoliłyby organowi na dokonanie ustaleń w oparciu o art. 218 § 1 i 2 kpa.
W konsekwencji powyższych ustaleń stwierdzić należy, że wniosek skarżącego został rozpatrzony przez organy wnikliwie i z należytą starannością, skoro zbadano wszystkie dostępne materiały mogące być przydatne przy rozpatrywaniu złożonego wniosku, analizując m.innymi dane z akt osobowych skarżącego, jak i zasoby archiwalne.
Skoro na podstawie posiadanych danych osobowych i innych szczegółowo opisanych w wydanych postanowieniach dokumentów pozostających w dyspozycji organów i objętych analizą nie można było znaleźć potwierdzenia dla uznania pełnienia przez skarżącego służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, a określonych w § 4 pkt 1 w/w rozporządzenia, to zasadnym było podjęcie zaskarżonego postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie organu I instancji o odmowie wydania skarżącemu wnioskowanego przez Niego zaświadczenia.
W konsekwencji powyższego, stwierdzić należy, że kontrola zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, a do czego ograniczają się kompetencje sądu administracyjnego, jako że Sąd nie może oprzeć kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej, nie wykazała by zaskarżone postanowienia wydane zostały z naruszeniem przepisów, o którym stanowi art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W tej sytuacji skargę jako niezasadną należało oddalić na podstawie art. 151 w/w ustawy.
H.B.10.03.2016 r.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło