IV SA/Wr 570/16

PostanowienieWSA we Wrocławiu2017-10-18

Skład orzekający: Ewa Orłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi ustanowionemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną, jeśli wcześniej sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej?
Ratio decidendi
Adwokatowi ustanowionemu z urzędu nie przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną, jeśli wcześniej sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, ponieważ taka opinia nie zmierza do poprawy sytuacji prawnej skarżącego ani do wyjaśnienia sprawy, a jej sporządzenie w tej sytuacji może być uznane za próbę nadużycia przepisów o kosztach pomocy prawnej. Natomiast za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przysługuje wynagrodzenie w wysokości 75% opłaty z I instancji, powiększone o VAT, jeśli pełnomocnik nie brał udziału w postępowaniu przed sądem I instancji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku adwokata ustanowionego z urzędu o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Pomoc prawna została udzielona w związku ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zwrotu zasiłku okresowego. Po oddaleniu skargi przez WSA, strona wniosła skargę kasacyjną, która została odrzucona. Następnie strona wniosła zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, które również zostało odrzucone. Adwokat z urzędu sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną oraz opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku WSA. Sąd rozpoznał dwa wnioski o przyznanie wynagrodzenia za te opinie.
Rozstrzygnięcie
I. Odmówiono przyznania od Skarbu Państwa wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia zażalenia od postanowienia odrzucającego zażalenie. II. Przyznano od Skarbu Państwa wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w wysokości 180 zł wraz ze stawką podatku VAT w kwocie 41,40 zł, czyli ogółem 221,40 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Ewa Orłowska – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 18 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku adwokat, ustanowionej z urzędu, K. K. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi W. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uznania zasiłku okresowego za świadczenie nienależnie pobrane i podlegające zwrotowi postanawia: I. odmówić przyznania od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu adwokat, ustanowionej z urzędu, wynagrodzenia za sporządzenie, pismem z dnia [...], opinii o braku podstaw do wniesienia zażalenia od postanowienia Sądu z dnia 25 września 2017 r. odrzucającego zażalenie; II. przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu adwokat, ustanowionej z urzędu, wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w wysokości 180 zł wraz ze stawką podatku VAT w kwocie 41,40 zł, czyli ogółem 221,40 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2017 r. oddalił skargę w całości. Postanowieniem Sądu z dnia 17 lipca 2017 r. odrzucono skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniesioną osobiście przez stronę skarżącą, która nie należy do katalogu osób uprawnionych do osobistego wniesienia skargi kasacyjnej. Pismem z dnia 27 lipca 2017 r. skarżący sporządził osobiście zażalenie na powyższe postanowienie Sądu oraz wniósł o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 24 sierpnia 2017 r. przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu (pkt I sentencji). Okręgowa Rada Adwokacka pismem z dnia 1 września 2017 r. wyznaczyła pełnomocnika z urzędu adwokat K. K., która udzieliła pełnomocnictwa substytucyjnego innemu adwokatowi do prowadzenia we wszystkich instancjach niniejszej sprawy. Dnia 12 września 2017 r. pełnomocnik substytucyjny zapoznał się z aktami sprawy. Postanowieniem Sądu z dnia 25 września 2017 r. odrzucono zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 17 lipca 2017 r. odrzucające skargę kasacyjną, ponieważ zażalenie to zostało wniesione osobiście przez stronę skarżącą, która nie należy do katalogu osób uprawnionych do osobistego wniesienia zażalenia od postanowienia odrzucającego skargę kasacyjną. Postanowienie to zostało doręczone pełnomocnikowi z urzędu w dniu 2 października 2017 r. k- 111. Pismem z dnia [...] r. (k- 110), złożonym osobiście w Sądzie tego samego dnia, pełnomocnik z urzędu sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia zażalenia od postanowienia Sądu z dnia 25 września 2017 r. odrzucającego zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 17 lipca 2017 r. odrzucające skargę kasacyjną, ponieważ zażalenie zostało sporządzone osobiście przez stronę skarżącą. Opinia ta zawiera wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu z tytułu jej sporządzenia na postawie rozporządzenia Ministra sprawiedliwości z dnia "18 października 2016 r." wraz oświadczeniem, że opłaty nie zostały one opłacone w całości ani w części (k-110). Odrębnym pismem z dnia 28 września 2017 r. (złożonym osobiście w Sądzie w dniu 6 października 2017 r.) pełnomocnik z urzędu sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wskazanego wyżej wyroku Sądu z dnia 27 kwietnia 2017 r. oddalającego skargę w całości. Opinia ta zawiera wniosek o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu na podstawie przepisu § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" rozporządzenia z dnia "18 października 2016 r." Wniosek ten zawiera oświadczenie, że opłaty z tytułu tej pomocy nie zostały opłacone w całości ani w części. Pismem Sądu z dnia 10 października 2017 r. przesłano skarżącemu odpis wspomnianej opinii o braku podstaw do wniesienia zażalenia. Odrębnym pismem Sądu z dnia 10 października 2017 r. przesłano stronie skarżącej odpis opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej zgodnie z art. 177 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wraz z pouczeniem, że termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia doręczenia odpisu tej opinii stronie. Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlegają wymienione wyżej dwa wnioski pełnomocnika z urzędu o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu obejmujące sporządzenie, pismem z dnia [....], opinii o braku podstaw do wniesienia zażalenia od postanowienia Sądu z dnia 25 września 2017 r. odrzucającego zażalenie, które zostało sporządzona osobiście przez stronę skarżącą (k-110) oraz sporządzenie pismem z dnia 28 września 2017 r. opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej (k-112). Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 powołanej ustawy do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Z dniem 2 listopada 2016 r. weszło w życie nowe rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714). Skoro ustawodawca w § 22 tego nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, wskazał, że w jedynie sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego nowego rozporządzenia (czyli przed dniem 2 listopada 2016 r.) należy stosować przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, to w niniejszej sprawie, w której Sąd I instancji wydał wyrok oddalający skargę w dniu 27 kwietnia 2017 r., a więc już po wejściu w życie tego nowego rozporządzenia (2 listopada 2016 r.) należy stosować do postępowania w II instancji, obejmującego sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargo kasacyjnej i postępowanie zażaleniowe, przepisy tego nowego rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r. W myśl § 21 ust. 1 pkt 2 lit "d" tego rozporządzenia opłaty wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji: w postępowaniu zażaleniowym 120 zł. Zgodnie zaś z § 2 tego rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia (pkt 1) oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata ustanowionego z urzędu (pkt 2 ). W myśl § 4. ust. 1 nowego rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Stosownie do ust. 2 tego przepisu ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej 150% opłat określonych w rozdziałach 2-4, następuje z uwzględnieniem: 1) nakładu pracy adwokata, w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu; 2) wartości przedmiotu sprawy; 3) wkładu adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie; 4) stopnia zawiłości sprawy, w szczególności trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Wysokość opłat w sprawach nieokreślonych w rozporządzeniu ustala się, przyjmując za podstawę opłatę w sprawach najbardziej zbliżonego rodzaju (§ 5 rozporządzenia). W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy udzielonej z urzędu z tytułu sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia zażalenia od postanowienia Sądu z dnia 25 września 2017 r. odrzucającego zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 17 lipca 2017 r. odrzucające skargę kasacyjną. Postępowanie zażaleniowe zostaje wszczęte w wyniku skutecznego wniesienia zażalenia. W postępowaniu tym pełnomocnik może również złożyć opinię o braku podstaw do wniesienia zażalenia Na postanowienie o odrzuceniu zażalenia służy zażalenie (art. 194 § 1 pkt 8 ustawy), które w myśl § 2 tego przepisu wnosi się w terminie siedmiu dni od doręczenia postanowienia. W niniejszej sprawie w okresie biegu powyższego siedmiodniowego terminu środek zaskarżenia w postaci zażalenia nie został wniesiony, lecz opinia o braku podstaw do jego wniesienia. We wspomnianej opinii z dnia [...] o braku podstaw do wniesienia zażalenia od postanowienia Sądu z dnia 25 września 2017 r. odrzucającego zażalenie na postanowienie Sądu odrzucające skargę kasacyjną pełnomocnik podał, że nie ma podstaw do kwestionowania zasadności postanowienia odrzucającego zażalenie na postanowienie Sądu odrzucające skargę kasacyjną, ponieważ zażalenie na postanowienie Sądu odrzucające skargę kasacyjną nie zostało sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego ani żaden z innych podmiotów wskazanych w art. 175 ustawy, lecz osobiście przez skarżącego, który został pouczony przez Sąd, że omawiane zażalenie powinno być sporządzone przez fachowego pełnomocnika. Pełnomocnik dodał również, że Sąd trafnie przyjął, że zażalenie należało odrzucić. Zasądzając opłatę za zastępstwo prawne, należy mieć również na uwadze przesłanki, które zostały uregulowane w § 4 ust. 2 rozporządzenia, to jest m. in. stopień zawiłości sprawy oraz nakład pracy adwokata oraz wkład jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy. Podkreślić przy tym należy, że pełnomocnikowi ustanowionemu w ramach przyznanego stronie prawa pomocy wynagrodzenie, o którym mowa w art. 250 § 1 ustawy należy się nie zawsze, a wyłącznie za pomoc prawną faktycznie udzieloną. Decyzja o przyznaniu pomocy prawnej oznacza, że Skarb Państwa przejmuje na siebie ciężar finansowy związany z wynagrodzeniem pełnomocnika z urzędu i że sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiada za zasadność i legalność ich wydatkowania. Oznacza to uprawnienie i obowiązek ustalenia przez sąd, czy pomoc ta rzeczywiście została udzielona (zob. m.in. postanowienia NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 720/04 i z dnia 16 czerwca 2010 r., sygn. akt II FZ 143/10, dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl; również S. Babiarz, B. Dauter, M. Niezgódka-Medek, Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministracyjnych, Warszawa 2007). Udzielenie pomocy prawnej przez pełnomocnika powinno zmierzać bezpośrednio do poprawy lub ochrony sytuacji prawnej osoby, której udzielana jest pomoc (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2013 r., sygn. akt II FZ 303/13 oraz z dnia 17 września 2012 r., sygn. akt II FZ 727/12, dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Nadto, warunkiem uznania, że czynności dokonywane przez adwokata mieszczą się w ramach pomocy prawnej, za której koszty ponosi Skarb Państwa, jest zaliczenie ich do pomocy prawnej niezbędnej i efektywnej, adekwatnej do sytuacji strony (postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 12 listopada 2013 r., sygn. akt II SA/Łd 174/13, dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Przyznanie zatem pełnomocnikowi wynagrodzenia powinna poprzedzać ocena, czy działania, które podjął stanowią rzeczywistą, adekwatną do określonej sytuacji procesowej i nieopłaconą przez stronę pomoc prawną, o której mowa w art. 250 § 1 ustawy. W realiach niniejszej sprawy przyznanie wynagrodzenia za opinię o braku podstaw do wniesienia zażalenia od postanowienia z dnia 25 września 2017 r. odrzucającego zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną byłoby nieuzasadnione. Pełnomocnik bowiem sporządził wcześniejszym, pismem z dnia 28 września 2017 r., opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu z dnia 27 kwietnia 2017 r. o oddalającego skargę w całości, co pozwala na przyjęcie, że pełnomocnik stwierdził, że wyrok Sądu nie narusza prawa i w związku z tym jego zaskarżenie skargą kasacyjną nie przyniesie wyniku oczekiwanego przez stronę skarżącą. W tej sytuacji sporządzenie przez pełnomocnika kolejnej opinii, tj. opinii z dnia [...] o braku podstaw do wniesienia zażalenia od postanowienia Sądu odrzucającego zażalenie, nie zmierza do poprawy sytuacji prawnej skarżącego. Opinia ta nie przyczynia się też do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy. Z tych względów omawianej opinii nie można zakwalifikować jako pomocy prawnej, która jest w sprawie niezbędna. W takiej sytuacji, domaganie się za opinię o braku podstaw do wniesienia zażalenia od postanowienia o odrzuceniu zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej wynagrodzenia ze środków publicznych wydaje się być próbą nadużycia obowiązujących regulacji prawnych w przedmiocie kosztów udzielonej z urzędu pomocy prawnej. Celem wskazanej opinii nie jest bowiem jakakolwiek poprawa bądź też ochrona sytuacji procesowej strony skarżącej. Podobne stanowisko wyraził Naczelny Sad Administracyjny w postanowieniu z dnia sygn. akt I OZ 165/14 w którym stwierdził, że odrębną kwestią jest możliwość dostrzeżenia przez sąd nadużycia prawa, które odnosić można również do nadużycia prawa do wynagrodzenia za pomoc świadczoną z urzędu (np. właśnie sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej). Nadużycie takie wyklucza przyznanie stosowanego wynagrodzenia, gdyż jest niedopuszczalne w państwie prawnym, chcącym urzeczywistniać zasady sprawiedliwości społecznej (art. 2 ustawy zasadniczej), zwłaszcza biorąc pod uwagę zasadę konstytucyjną ochrony równowagi finansów publicznych (wywodzonej przez Trybunał Konstytucyjny z całokształtu regulacji konstytucyjnych zawartych w rozdziale X Konstytucji, zwłaszcza zaś z art. 216 oraz art. 220 Konstytucji, ale także z art. 1 Konstytucji – zob. np. wyrok TK z dnia 27 lutego 2002 r. o sygn. akt K 47/01; wyrok TK z dnia 12 grudnia 2012 r. o sygn. akt K 1/12, publ. http://trybunal.gov.pl). Z tych względów, należało w pkt I sentencji, odmówić przyznania wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia zażalenia od postanowienia Sądu z dnia 25 września 2017 r. odrzucającego zażalenie. W dalszej kolejności rozpoznaniu podlega wniosek pełnomocnika z urzędu o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu z tytułu sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wskazanego wyżej wyroku Sądu z dnia 27 kwietnia 2017 r. oddalającego skargę w całości. W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik z urzędu został wyznaczony przez ORA pismem z dnia [..], wysłanym dnia 6 września 2017 r., co wynika z daty stempla znajdującego się na kopii koperty k- 101, a więc już po wydaniu wyroku Sądu z dnia 27 kwietnia 2017 r., który zresztą został doręczony skarżącemu w dniu 2 czerwca 2017 r. i po wydaniu przez Sąd w dniu 17 lipca 2017 r. postanowienia odrzucającego skargę kasacyjną, doręczonego skarżącemu w dniu 26 lipca 2017 r. Prawo pomocy zostało zaś przyznane skarżącemu postanowieniem referendarza sądowego z dnia 24 sierpnia 2017 r. po rozpoznaniu wniosku skarżącego, zawartego w piśmie z dnia 27 lipca 2017 r., złożonego po doręczeniu w dniu 26 lipca 2017 r., skarżącemu postanowienia Sądu odrzucającego skargę kasacyjną. W myśl zaś art. 177 § 4 Prawa o postepowaniu przed sądami administracyjnymi w razie ustanowienia w ramach prawa pomocy adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego po wydaniu orzeczenia, na wniosek złożony przez stronę, której doręcza się odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzonym z urzędu, albo przez stronę, która zgłosiła wniosek o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu, jednak nie wcześniej niż od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Stosownie do art. 177 § 4 Prawa o postepowaniu przed sądami administracyjnymi jeżeli pełnomocnik wyznaczony na podstawie art. 253 § 2 nie stwierdza podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, składa w sądzie, w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej, sporządzoną przez siebie opinię w tym przedmiocie wraz z odpisem dla strony, dla której został ustanowiony. Sąd doręcza odpis opinii stronie. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej przez stronę biegnie od dnia doręczenia odpisu opinii, o czym sąd poucza stronę, dokonując doręczenia. Powyższego przepisu § 4 zdanie trzecie, czyli przepisu dotyczącego biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, nie stosuje się, jeżeli sąd stwierdzi, że opinia nie została sporządzona z zachowaniem zasad należytej staranności. W takim przypadku sąd zawiadamia o tym właściwą okręgową radę adwokacką, radę okręgowej izby radców prawnych, Krajową Radę Doradców Podatkowych lub Krajową Radę Rzeczników Patentowych, która wyznacza innego pełnomocnika (§ 5 art. 177). Zawiadomienie, o którym mowa w powołanym przepisie art. 177 § 5 nie zostało sporządzone w niniejszej sprawie. Jak już wyżej wskazano w myśl § 2 powyższego rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz 2) niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata ustanowionego z urzędu. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Stosownie do ust. 2 tego przepisu, ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej 150% opłat określonych w rozdziałach 2-4, następuje z uwzględnieniem: 1) nakładu pracy adwokata, w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu; 2) wartości przedmiotu sprawy; 3) wkładu adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie; 4) stopnia zawiłości sprawy, w szczególności trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Opłatę, o której mowa w ust. 1 i 2, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług (§ 4 ust. 3 rozporządzenia). W myśl zaś § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" opłaty wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji: za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50% opłaty określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Natomiast opłata o której mowa w pkt 1 dotycząca postępowania przed sądem administracyjnym w I instancji, do której nawiązuje powołany wyżej przepis § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" rozporządzenia, wynosi w niniejszej sprawie zgodnie z pkt 1 lit "c" tego przepisu 240 zł. W rozpoznawanej sprawie, w której pełnomocnik z urzędu nie brał udział w postępowaniu sądowym w I instancji, należało zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" rozporządzenia, ustalić opłatę w wysokości 75% opłaty wymienionej w pkt 1 lit "c" tego przepisu, tj. 75% opłaty obowiązującej w postępowaniu przed sądem I instancji, co stanowi kwotę 180 zł (240 zł x 75%). Mając powyższe na uwadze, należało, w pkt II sentencji, przyznać wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną obejmującą sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - powiększone o stawkę podatku od towarów i usług- w łącznej wysokości 221,40 zł (wynagrodzenie: 180 zł + podatek VAT: 41,40 zł =221, 40 zł). W niniejszej sprawie nie zaistniały również przesłanki, wymienione w § 4 ust. 2 rozporządzenia, które uzasadniałyby przyznanie wynagrodzenia według wyższej opłaty, gdyż została sporządzona opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Tym samym pełnomocnik z urzędu nie przyczynił się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy. Ponadto w złożonej opinii pełnomocnik z urzędu zgodził się z argumentacją sądu zawartą we wspomnianym wyroku oraz uzasadnił brak podstaw do wywiedzenia skargi kasacyjnej. W tej sytuacji, na podstawie art. 250 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" i "d" oraz § 4 ust. 1, 2 rozporządzenia w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło