IV SA/Wr 67/12
WyrokWSA we Wrocławiu2012-03-22
Skład orzekający: Lidia Serwiniowska, Henryk Ożóg, Tomasz Świetlikowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasiłek celowy przyznany na podstawie art. 40 ustawy o pomocy społecznej powinien w pełni rekompensować straty poniesione w wyniku zdarzenia losowego, czy też jego celem jest jedynie zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych i wsparcie w przezwyciężeniu trudnej sytuacji życiowej?Ratio decidendi
Zasiłek celowy przyznawany na podstawie art. 40 ustawy o pomocy społecznej ma charakter pomocy doraźnej, ukierunkowanej na konkretny cel, jakim jest zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych i umożliwienie przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej, a nie na pełną rekompensatę poniesionych strat. Pomoc społeczna ma charakter subsydiarny i uzupełniający, co oznacza, że wspiera ona osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb, ale nie zwalnia ich z obowiązku samodzielnego przezwyciężania trudności. Organ administracyjny, przyznając zasiłek, ma obowiązek rozważyć wszystkie okoliczności faktyczne i prawne, ale jego decyzja, choć nie może być dowolna, mieści się w granicach uznania administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżąca R. K. wniosła o przyznanie zasiłku celowego w związku ze stratami poniesionymi podczas powodzi w 2009 roku. Po wielokrotnych postępowaniach przed organami pierwszej i drugiej instancji oraz interwencjach sądowych, organ pierwszej instancji przyznał zasiłek w kwocie 872,60 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, uznając, że przyznana kwota powinna wystarczyć na zakup niezbędnych rzeczy (zamrażarka, piekarnik, materiały do remontu piwnicy), a otrzymana wcześniej zapomoga powinna pokryć koszty zakupu odzieży i obuwia. Skarżąca kwestionowała wysokość przyznanej kwoty, wskazując na swoje trudne położenie materialne i potrzebę remontu mieszkania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Henryk Ożóg, Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski, Protokolant Agnieszka Figura, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 22 marca 2012 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku celowego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] października 2011 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., na podstawie art. 138 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 40 ust. 1-3 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (tekst jednolity z 1009 r., Dz. U. Nr 175, poz. 1362 ze zm.), zwanej dalej ustawą o pomocy społecznej - po rozpatrzeniu odwołania R. K. (zwanej dalej skarżącą) od decyzji wydanej z upoważnienia Burmistrza S. Ś. przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w S.Ś. z dnia [...] sierpnia 2011 roku nr [...] o przyznaniu zasiłku celowego z uwagi na zaistniałe zdarzenie losowe w kwocie 872,60 zł - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzje organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ wskazał, że skarżąca wnioskiem z dnia 29 czerwca 2009 r. zwróciła się cło Ośrodka Pomocy Społecznej w S. Ś. o przyznanie pomocy w związku z poniesionymi stratami powstałymi podczas powodzi w 2009 r.
Organ I instancji decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. (nr [...]) odmówił skarżącej przyznania pomocy w formie zasiłku celowego z uwagi na zaistniałe zdarzenie losowe.
Od decyzji tej skarżąca wniosła odwołanie twierdząc, że w nocy z 26 na 27 czerwca woda, która wdarła się do budynku mieszkalnego zniszczyła okno piwniczne, drzwi wejściowe na klatkę schodową, piwnice zalewając zamrażarkę, ubrania jesienno-zimowe, buty jesienno-zimowe, meble, piekarnik elektryczny i jako dowód dołączyła zdjęcia. Ponadto skarżąca wskazała na bardzo trudna sytuacje materialną rodziny, co jest znane Ośrodkowi Pomocy Społecznej w S. Ś. bowiem co miesiąc zwracają się do niego o udzielenie pomocy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia, wskazując w uzasadnieniu decyzji motywy jej podjęcia.
Organ I instancji po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...] września 2009 r. nr [...] ponownie orzekł o odmowie przyznania zasiłku celowego z uwagi na zaistniałe zdarzenie losowe.
Od decyzji tej strona także wniosła odwołanie.
Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] października 2009 r. (nr [...]) działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Na powyższą decyzję strona wniosła skargę do wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2010 r. sygn.. akt IV SA/Wr 606/09 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w S. Ś. w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] po raz kolejny orzekł o odmowie przyznania stronie wnioskowanego zasiłku celowego.
Od decyzji tej strona także wniosła odwołanie.
Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] września 2010 r. nr [...] ponownie uchyliło w całości zaskarżoną decyzje i przekazało sprawę organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia, wskazując w uzasadnieniu na konieczność poczynienia ustaleń zgodnie z wskazaniami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zawartymi w wyroku z dnia 8 kwietnia 2010 r. sygn,. akt IV SA/Wr 606/09.
Organ I instancji po uzupełnieniu materiału dowodowego decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r.. [...] ponownie orzekł o odmowie przyznania skarżącej wnioskowanego świadczenia pieniężnego.
Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] uchyliło w całości zaskarżoną decyzje i przekazało sprawę organowi l instancji dc ponownego rozpatrzenia, wskazując w uzasadnieniu decyzji motywy jej podjęcia.
Na przewlekłość postępowania Samorządowego Kolegium Odwoławczego skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu .
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu po rozpoznaniu skargi wyrokiem z dnia 8 listopada 2011 r. sygn.. akt IV SAB/Wr 84/11 oddalił skargę.
Organ I instancji po uzupełnieniu postępowania dowodowego decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 roku nr [...] przyznał skarżącej zasiłek celowy w wysokości 872,60 zł .
Od tej decyzji skarżąca wniosła odwołanie, w którym to podniosła, iż Wspólnota Mieszkaniowa stwierdziła, iż nie może z otrzymanego odszkodowania wyremontować korytarza piwnicznego i klatki schodowej bowiem są to części przynależne do jej mieszkania. Ponadto stwierdziła, iż zapomogę, którą otrzymała w związku ze stratami jakie poniosła podczas powodzi z byłego zakładu pracy w wysokości 800,00 zł przeznaczyła na zakup odzieży jesienno- zimowej (kurtki, buty). Strona zakwestionowała także wiarygodność opinii biegłego, stwierdzając iż jego obiektywność jest bardzo wątpliwa bowiem jest On pracownikiem Urzędu Miejskiego w S. Ś. i dodała, że obecnie oprócz remontu piwnicy i klatki schodowej obecnie trzeba wyremontować mieszkanie gdyż uległo zawilgoceniu. Na zakończenia skarżąca stwierdziła, iż przyznaną kwotę może potraktować jako pierwszą ratę na usunięcie skutków powodziowych i popowodziowych oraz na zakup zamrażarki, piecyka elektrycznego oraz odzieży i butów jesienno-zimowych.
Utrzymując w mocy powyższą decyzję SKO stwierdziło, że z przeprowadzonego w dniu 29 czerwca 2009 r. wynika, że skarżąca zamieszkuje i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe razem z mężem i córką. Rodzina zajmuje w lokalu własnościowym usytuowanym na parterze w budynku nr [...] przy ulicy [...]. Zarówno wnioskodawczyni jak i Jej mąż są osobami chorymi i z tego tytułu otrzymują rentę.
Z protokołu komisji powołanej zarządzeniem Burmistrza S. Ś. Nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 roku do spraw ustalenia strat i szacowania szkód powstałych wskutek powodzi, która miała miejsce na terenie gminy S. Ś. w dniach 26-27 czerwca 2009 roku wynika, że zalaniu uległa klatka schodowa i piwnica, w piwnica woda była do wysokości l metra. Zniszczeniu uległy sprzęty oraz rzeczy, które się w niej znajdowały tj. zamrażarka, meble, w których była odzież i obuwie. Ponadto z protokółu wynika, iż namoknięciu uległy drzwi wejściowe oraz drzwi do piwnicy.
Organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji z zastrzeżeniem rozwiązania przyjętego w art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy nie może zatem ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu l instancji, a obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę.
Zdaniem organu, podkreślenia wymaga, iż w myśl art. 2 ustawy o pomocy społecznej, pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Natomiast rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 3 i 4 ustawy o pomocy społecznej).
Podstawę prawną przyznania wnioskowanej przez stronę pomocy stanowi art. 40 ustawy o pomocy społecznej. W myśl tego przepisu, zasiłek celowy może być przyznany osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku zdarzenia losowego. Zasiłek celowy może, być przyznany także osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku klęski żywiołowej lub ekologicznej. Świadczenie to może być przyznane niezależnie od dochodu i może nie podlegać zwrotowi. Decyzja oparta na powyższym przepisie jest decyzja uznaniową, co nie oznacza, że może być decyzją dowolną. Organ administracyjny by uniknąć zarzutu, że decyzja jest dowolna winien rozważyć wszystkie okoliczności faktyczne i prawne, a następnie wykazać jakie powody przemawiały za takim, a nie innym rozstrzygnięciem.
Organ rozpatrując powyższą sprawę podkreślił, że osoby i rodziny powinny przezwyciężać trudne sytuacje życiowe wykorzystując własne możliwości, środki i uprawnienia. Dopiero niemożność pokonania w ten sposób trudnych sytuacji życiowych stanowi przesłankę włączenia się instytucji państwa. Pomoc społeczna ma zatem charakter uzupełniający. Oznacza to, że świadczenia z pomocy społecznej mają na celu jedynie wspieranie osób i rodzin w trudnym dla nich okresie, natomiast nie mogą stanowić stałego źródła dochodu. Osoby korzystające z pomocy powinny dołożyć wszelkich starań by za pomocą własnych sił i możliwości zmienić trudna sytuację w jakiej się znalazły. Oznacza to, że na organie nie ciąży obowiązek zaspokojenia wszystkich potrzeb osób ubiegających się o przyznanie pomocy, a możliwe jest do spełnienia jedynie to na co pozwalają środki w chwili załatwienia sprawy.
Przepisy ustawy o pomocy społecznej nie określają także wysokości zasiłku celowego i nie podają kryterium ustalania jego wysokości. Wyznacznikiem ustalenia wysokości zasiłku celowego jest z jednej strony sytuacja materialna wnioskodawcy i cel, na który zasiłek jest j przyznawany, a z drugiej strony możliwości organu pomocy społecznej.
Z przedłożonych Kolegium Odwoławczemu akt sprawy, zdaniem organu wynika, iż strona podczas powodzi, która miała miejsce na terenie gminy Stronie Śląskie w dniach 26-27 czerwca 2009 r. poniosła określone straty. Z ustaleń Komisji do spraw ustalenia strat i szacowania szkód powołanej zarządzeniem Burmistrza S. Ś. Nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 roku do spraw ustalenia strat i szacowania szkód powstałych wskutek powodzi wynika, że zalaniu uległa klatka schodowa i piwnica. W piwnicy woda była do wysokości l metra. Zniszczeniu uległy sprzęty oraz rzeczy, które się w niej znajdowały tj. zamrażarka, meble, w których była odzież i obuwie. Ponadto z protokołu wynika, iż namoknięciu uległy drzwi wejściowe oraz drzwi do piwnicy. Strona oszacowała straty poniesione w związku z zalaniem piwnicy na kwotę 4 tysięcy zł. Jej zdaniem do kwoty tej należy doliczyć koszt remontu klatki schodowej i piwnicy, których nie potrafi oszacować (protokół przesłuchania strony z dnia 2 sierpnia 2011 roku w aktach sprawy).
Zdaniem organu odwoławczego, Organ I instancji w ramach postępowania dowodowego zgodnie z zaleceniami zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 kwietnia 2010 r. sygn. akt IV SA/Wr 606/09 poczynił ustalenia celem oszacowania poniesionych przez stronę strat, zwracając się z zapytaniem do trzech sklepów odzieżowe-obuwniczych z terenu Stronią Śląskiego z prośbą o podanie cen obuwia jesiennego i odzieżowego oraz kurtek jesiennych i zimowych męskich, damskich i dziecięcych i ustalił, iż koszt zakupu kurtek i obuwia jesienno-zimowego dla całej rodziny wynosi 1020 zł. Ponadto organ ustalił, na podstawie portalu aukcji internetowych Allegro, iż zamrażarkę można zakupić w kwocie 500,00 zł, piekarnik elektryczny nowy w kwocie 80,00 zł., natomiast zakup : preparatu do zabezpieczenia ścian przed grzybicą i pleśnią , gruntu do ścian i farby wynosi 72,60 zł.
Zdaniem Kolegium Odwoławczego organ l instancji zasadnie przyjął ustalając wysokość przyznanego zasiłku celowego iż kwota 872,60 zł powinna wystarczyć na zakup używanej zamrażarki, nowego piekarnika elektrycznego oraz dokonania niezbędnych artykułów celem wyremontowania piwnicy. Zasadne, zdaniem składu orzekającego, jest przyjęcie przez organ I instancji, że strona z otrzymanej zapomogi w wysokości 800,00 zł winna zakupić rodzinie niezbędną odzież i obuwie jesienno-zimowe i nie uwzględniła tych celi przy ustalaniu wysokości przyznanej pomocy.
Organ podkreślił, że nie bez znaczenia w przedmiotowej sprawie jest także fakt, iż pomoc jaka była przyznawana osobom i rodzinom w związku z powodzią przeznaczona była przede wszystkim dla tych osób i rodzin, które poniosły straty w gospodarstwie domowym uniemożliwiające normalne funkcjonowanie rodziny we własnym mieszkaniu, a wnioskodawczyni nic poniosła tego typu strat.
W skardze na powyższą decyzje złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, R. K. stwierdziła, że kwota którą otrzymała (872,60 zł) nie wystarczy na pokrycie najważniejszych strat. Podkreśliła także swoją ciężką sytuacji życiową i to, że nie stać jej na wykonanie remontu piwnicy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi w całości podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać trzeba, że po myśli art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Z brzmienia art. 145 §1 p.p.s.a. wynika, że interwencja sądu administracyjnego wobec zaskarżonego aktu lub działania organu administracji następuje wówczas, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli miało ono, bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie natomiast z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Badając zaskarżoną decyzję z uwzględnieniem powyższych wskazań uznano, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Odwołując się do prawa materialnego, które stanowiło podstawę rozstrzygnięć w sprawie poddanej kontroli Sądu, zauważa się, iż zgodnie z art. 39 ust. 1 i 2 ustawy zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej. Wyznacznikami ustalenia wysokości tego zasiłku z jednej strony jest sytuacja materialna wnioskodawcy i cel, na który zasiłek ten jest przyznawany, a z drugiej strony możliwości finansowe organów pomocy społecznej. Natomiast zgodnie z przepisem art. 40 ust. 1-3 ustawy zasiłek celowy może być przyznany również osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku zdarzenia losowego. Może być przyznany także osobie lub rodzinie, które poniosły straty w wyniku klęski żywiołowej lub ekologicznej. Zasiłek celowy, o którym mowa w ust. 1 i ust. 2 art., 40 ustawy może być przyznany niezależnie od dochodu i może nie podlegać zwrotowi.
Zasiłek celowy przyznany na podstawie art. 40 ustawy ma charakter pomocy doraźnej, ukierunkowanej na konkretny cel - stratę, która musi być szczegółowo wykazana przez wnioskodawcę (por. wyrok z dnia 18 sierpnia 2005 r. sygn. akt I SA/Wa 1298/04 publ. LEX nr 191791).
Rozpatrując sprawę przyznania zasiłku celowego na podstawie art. 40 ustawy organ I instancji musi mieć na uwadze art. 2 ust. 1 tego aktu, zgodnie z którego brzmieniem pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mająca na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości oraz art. 3 ust.1 ustawy, według którego pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Istotne jest dla oceny sprawy, iż pomoc społeczna jest instytucją stosowaną wyjątkowo, w sytuacjach, w których rodzina nie jest w stanie sama podołać okolicznościom życiowym.
Z powyższej przytoczonej regulacji wynika bezspornie, iż finansowe wsparcie, którego przyznania domagała się skarżąca nie jest skierowane bezwzględnie do wszystkich osób, które doznały uszczerbku w wyniku zdarzeń losowych o czym skarżący mówi w skardze. Adresatem żądanej przez nią pomocy jest natomiast określony ustawą o pomocy społecznej krąg podmiotów, a więc podmiotów znajdujących się w trudnych sytuacjach życiowych, w tym także w sytuacjach wynikłych ze zdarzeń losowych, czy klęsk żywiołowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Nadto, co uznać trzeba także za istotne, celem tego wsparcie nie jest pełna rekompensata z tytułu trudności życiowych, czy poniesionych strat, lecz wyłącznie umożliwienie zaspokojenia niezbędnych potrzeb i powrotu do życia w warunkach odpowiadających godności człowieka. Udzielane w ramach pomocy społecznej wsparcie ma charakter pomocniczy, co oznacza, iż tylko uzupełnia środki, możliwości i uprawnienia własne osoby objętej systemem świadczeń z pomocy społecznej i łączyć się musi z współdziałaniem z jej strony, zmierzającym do przezwyciężenia powstałych trudności życiowych. Osoba wnioskująca o przyznanie pomocy zobligowana jest w pierwszej kolejności do przezwyciężania we własnym zakresie swych problemów, a dopiero gdy nie jest w stanie tego dokonać, pomoc społeczna może zostać jej przyznana.
W ocenie Sądu, organy obu instancji, w ramach postępowania dowodowego zgodnie z zaleceniami zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 kwietnia 2010 r. sygn. akt IV SA/Wr 606/09 poczynił ustalenia celem oszacowania poniesionych przez stronę strat, zwracając się z zapytaniem do trzech sklepów odzieżowe-obuwniczych z terenu S. Ś. z prośbą o podanie cen obuwia jesiennego i odzieżowego oraz kurtek jesiennych i zimowych męskich, damskich i dziecięcych i ustalił, iż koszt zakupu kurtek i obuwia jesienno-zimowego dla całej rodziny wynosi 1020 zł. Ponadto organ ustalił, że zamrażarkę można zakupić w kwocie 500,00 zł, piekarnik elektryczny nowy w kwocie 80,00 zł., natomiast zakup: preparatu do zabezpieczenia ścian przed grzybicą i pleśnią, gruntu do ścian i farby wynosi 72,60 zł.
Zdaniem Sądu organy zasadnie przyjęły, iż wysokość przyznanego zasiłku celowego powinna wystarczyć na zakup używanej zamrażarki, nowego piekarnika elektrycznego oraz dokonania niezbędnych artykułów celem wyremontowania piwnicy. Zasadne, zdaniem składu orzekającego, jest także przyjęcie przez organ I instancji, że strona z otrzymanej zapomogi w wysokości 800,00 zł winna zakupić rodzinie niezbędną odzież i obuwie jesienno-zimowe i nie uwzględniła tych celi przy ustalaniu wysokości przyznanej pomocy.
W związku z powyższym uwzględniono aktualne potrzeby skarżącej i udzielono pomocy, zgodnie z zasadą subsydiarności, uwzględniając aktualną sytuację rodziny skarżącej. Nie można również zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej, że organ nie wziął pod uwagę strat, jakie powódź wyrządziła w jej domu.
Istotne dla oceny legalności zaskarżonej decyzji jest również zwrócenie uwagi na charakter decyzji wydawanych w sprawach przyznawania pomocy ze środków budżetowych na podstawie przywołanego art. 40 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. W przypadku kontroli sądowej – niezbędne jest zbadanie, czy zakres uznania administracyjnego nie został przez organy przekroczony, a także, czy dana decyzja zostało w sposób należyty i poddający się weryfikacji uzasadniona. Podkreślić trzeba, że aczkolwiek uznanie administracyjne nie nakazuje organowi spełnienia każdego żądania obywatela, to jednak nie pozwala organowi na dowolność w załatwieniu sprawy (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 26.09.2000 r., I SA 945/00, LEX 79608).
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organy administracji dokonały zasadnych i prawidłowych ustaleń faktycznych w zakresie sytuacji skarżącego i na ich podstawie wydały słuszne rozstrzygnięcie mieszczące się w granicach uznania administracyjnego. Ustalono przede wszystkim, jakie straty poniosła skarżąca i w jaka kwota potrzebna byłaby do naprawy skutków powodzi. Zdaniem Sądu rodzaj, forma i rozmiar świadczeń z pomocy społecznej powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, a potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 3 i 4 ustawy). Aktualna sytuacja życiowa skarżącej i jej rodziny pozwala zaś przyjąć, iż jest ona w stanie samodzielnie pokonać trudności wynikające ze skutków powodzi. Należy także podkreślić, iż udzielenie pomocy z tytułu strat poniesionych na skutek zdarzenia losowego nie stanowi bezwzględnego obowiązku organu i z całą pewnością nie można uznać, iż organ jest zobligowany do pokrycia w całości poniesionych przez stronę strat. Specjalne zasiłki celowe przyznawane w związku ze zdarzeniami losowymi nie mają charakteru odszkodowawczego. Regulacja prawna związana z udzielaniem pomocy osobom w trudnych sytuacjach życiowych, w tym także osobom, które poniosły straty w wyniku zdarzeń losowych, czy klęski żywiołowej lub ekologicznej zawarta została w ustawie o pomocy społecznej, co nie pozwala na interpretowanie poszczególnych, określonych w niej rodzajów form pomocy bez zwrócenia uwagi na zasadnicze cele tego aktu prawnego i utożsamiania wsparcia udzielanego ze środków publicznych z sui generis odszkodowaniem za straty majątkowe (por. wyrok Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Gliwicach z dnia 2 czerwca 2011 r., sygn. akt IV SA/Gl 346/11).
W tej sytuacji zarzuty skargi nie znajdują usprawiedliwionych podstaw prawnych, na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło