IV SA/Wr 671/12

WyrokWSA we Wrocławiu2013-01-08

Skład orzekający: Tadeusz Kuczyński, Lidia Serwiniowska, Wanda Wiatkowska-Ilków

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, w przypadku braku potwierdzenia przez właściciela lokalu faktu zamieszkiwania w nim osoby ubiegającej się o zameldowanie, jest zobowiązany do przeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego w celu ustalenia tego faktu, a także czy stan techniczny lokalu może stanowić przesłankę do odmowy zameldowania?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, w przypadku braku potwierdzenia przez właściciela lokalu faktu zamieszkiwania w nim osoby ubiegającej się o zameldowanie, jest zobowiązany do przeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego w celu ustalenia tego faktu. Stan techniczny lokalu, który uniemożliwia jego zamieszkiwanie, może być istotną okolicznością w procesie zameldowania i nie powinien być ignorowany przez organ. Naruszenie zasad postępowania dowodowego, w tym nieuwzględnienie wniosków dowodowych strony, prowadzi do wadliwości decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. M. na decyzję Wojewody D., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta W. o zameldowaniu R. W. na pobyt stały w lokalu należącym do skarżącego. Skarżący kwestionował fakt zamieszkiwania R. W. w lokalu, podnosząc m.in. jego zły stan techniczny i brak odbioru korespondencji. Organy administracji uznały, że R. W. spełnił przesłankę zamieszkania w lokalu, opierając się na jego oświadczeniu i zeznaniach świadków, ignorując część wniosków dowodowych skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody D. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. i zasądził od Wojewody D. na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, Protokolant Jolanta Pociejowska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 8 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi T. M. na decyzję Wojewody D. z dnia . [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie zameldowania na pobyt stały I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą; II. zasądza od Wojewody D. na rzecz skarżącego kwotę 357 (słownie4: trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją Wojewody D. z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...], na podstawie art.138 § 1 pkt ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego i art. 47 ust. 2 w zw. z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. Dz.U. z 2006 r., Nr 139, poz. 993 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania T. M. reprezentowanego przez adw. A.M.-S., od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2012r., nr [...], orzekającej o zameldowaniu R. W. na pobyt stały w lokalu przy ul. [...] we W., utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach uzasadnienia tego orzeczenia podano, że podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Zgodnie z art. 47 ust. 1 ustawy organ gminy obowiązany jest na podstawie zgłoszenia dokonać zameldowania lub wymeldowania przez zarejestrowanie danych dotyczących osoby. Ponadto przepisy ustawy ustalają konieczne przesłanki do dokonania czynności materialno-technicznej w postaci zameldowania. Stosownie do dyspozycji art. 6 ust. 1 ustawy pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Jednakże jeżeli zgłoszone dane budzą wątpliwości, o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania rozstrzyga właściwy organ gminy ( art. 47 ust. 2 w/w ustawy). W dniu 20 kwietnia 2012r. R.W. wniósł o zameldowanie go na pobyt stały w lokalu przy ul. [...] we W.. Wnioskodawca podał, że w dniu 10 kwietnia 2012r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym [...], działając na podstawie wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu, II Wydział Cywilny Odwoławczy z dnia 14 grudnia 2011 r. sygn. akt II Ca 1343/11 przywrócił mu posiadanie lokalu położonego przy ulicy [...] we W., tj. wprowadził go do lokalu, w którym aktualnie zamieszkuje. W dniu 15 marca 2012r. oświadczenia do protokołu złożył R. W.. Podał, że do lokalu przy ulicy [...] we W. został wprowadzony przez Komornika [...] w dniu 10 kwietnia 2012r., natomiast od dnia 18 kwietnia 2012r. stale zamieszkuje w przedmiotowym lokalu i ma tam swoje rzeczy osobiste. Posiada klucze do mieszkania, ma do niego swobodny dostęp i tam koncentruje swoje sprawy bytowe. W dniu 21 maja 2012r. organ przesłuchał świadka J.K.. Wymieniona podała, że bywa w lokalu przy ulicy [...] we W. i potwierdza, że R. W. zamieszkuje w przedmiotowym lokalu i ma tam swoje rzeczy. Także drugi świadek – T. H. potwierdził, iż bywa w wymienionym lokalu i oświadczył, że R. W. koncentruje tam swoje sprawy bytowe. Ponadto w mieszkaniu znajdują się rzeczy należące do niego. W dniu 6 czerwca 2012r. wpłynęło do Urzędu Miejskiego we W. pismo pełnomocnika strony przeciwnej w którym wnosił, by organ meldunkowy zwrócił się do Komisariatu Policji [...] o przesłanie notatki urzędowej sporządzonej w związku ze zgłoszeniem zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa (wymiana zamka w drzwiach) oraz o przesłuchanie mieszkańców wieżowca przy ulicy [...] na okoliczność nieprzebywania R. W. w spornym lokalu. Dalej podał, że R. W. nie przebywa w lokalu, ponieważ mieszkanie nie nadaje się do zamieszkiwania. Nie odebrał też kierowanej do niego korespondencji. Następnie pełnomocnik T. M. zakwestionował zeznania świadków i podtrzymał wcześniejsze zeznania, że lokal nie nadaje się do zamieszkiwania. Podniósł, że organ nie przesłuchał sąsiadów i zakwestionował wiarygodność zeznań R. W.. Decyzją z dnia [...] lipca 2012r., nr [...], Prezydent W. orzekł o zameldowaniu R. W. na pobyt stały w lokalu przy ul. [...] we W., gdyż uznał, że wymieniony spełnił konieczny i podstawowy warunek zameldowania na pobyt stały, bowiem zamieszkuje w spornym lokalu. Odwołanie od przedmiotowej decyzji wniósł T. M. reprezentowany przez pełnomocnika, kwestionując jej zasadność. Podniósł, że organ meldunkowy zezwolił na dokonanie zameldowania R. W. w lokalu pomimo braku potwierdzenia pobytu przez właściwy podmiot na formularzu zgłoszenia. Podniósł także, iż organ nie uwzględnił mi.in. protokołu komornika z którego wynika, iż mieszkanie nie nadaje się do zamieszkania, nie wystąpił do policji z zapytaniem o popełnione przestępstwo i nie uwzględnił faktu, iż R.W. nie odebrał kierowanej do niego na ten adres korespondencji. Po rozpatrzeniu sprawy, organ odwoławczy stwierdził, że w obowiązującym stanie prawnym zameldowanie osoby na pobyt stały lub czasowy uzależnione jest tylko i wyłącznie od spełnienia przestanki zamieszkania w lokalu z zamiarem stałego lub czasowego pobytu. Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, osoba posiadająca tytuł prawny do lokalu (właściciel lub najemca) zobowiązana jest do potwierdzenia na zgłoszeniu meldunkowym faktu, iż ubiegający się o zameldowanie rzeczywiście w lokalu przebywa. Potwierdzenie to nie jest jednakże zgodą na zameldowanie. W przypadku braku takiego potwierdzenia, o zameldowaniu bądź jego odmowie decyduje wyłącznie organ ewidencji ludności, który w postępowaniu administracyjnym ustala, czy przesłanka warunkująca zameldowanie zaistniała. Podstawę prawną rozstrzygnięcia w powyższym zakresie stanowi art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Przeprowadzone w powyższym zakresie postępowanie dowodowe, podstawę którego stanowiły oświadczenia złożone przez strony postępowania i świadków bezspornie wykazały, że R. W. zamieszkuje w lokalu przy ulicy [...] we W.. W lokalu posiada swoje rzeczy, ma do niego swobodny dostęp i koncentruje w nim swój pobyt stały. Nie kwestionuje tego faktu także sam odwołujący. W odwołaniu podaje, iż przed Sądem Rejonowym dla [...] toczy się sprawa z powództwa T. M. przeciwko R. W. o wydanie nieruchomości położonej przy ulicy [...] we W.. Potwierdza to, że lokal jest w posiadaniu R. W., który w nim zamieszkuje. Także inny dowód potwierdza ten fakt, tj. kserokopia protokołu Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym [...] z którego wynika, że "w imieniu dłużnika p. M. M. oświadcza, że wprowadza wierzyciela w samoistne posiadanie mieszkania przy ulicy [...] we W. (...). Klucze do mieszkania zostały dorobione, jedynie klucz do klatki schodowej nie został dorobiony, jednakże p. M. M. wydaje klucz do w/w klatki schodowej. Wierzyciel został wprowadzony w posiadanie mieszkania położonego przy ulicy [...] poprzez wydanie kompletu kluczy do w/w mieszkania (...)". (protokół z dnia 10.04.2012r. sygn. akt Km 201/12 ). Ponadto przesłuchani w sprawie świadkowie potwierdzili, że bywają w lokalu i wiedzą, że R. W. tam zamieszkuje, posiada w nim swoje rzeczy, ma klucze i swobodny dostęp do lokalu. Wobec powyższego skoro R. W. niewątpliwie wypełnił przesłankę warunkującą zameldowanie w lokalu, to obowiązkiem organu ewidencji ludności było zarejestrowanie tego faktu w formie meldunkowej rejestracji miejsca pobytu wyżej wymienionego. Sprzeciwianie się przez T. M. zameldowaniu wyżej wymienionego w spornym lokalu, którego skarżący jest właścicielem, nie mogło skutkować wydaniem przez organ meldunkowy orzeczenia o odmowie zameldowania R. W. w tym lokalu, bowiem zameldowanie nie jest uzależnione od zgody właściciela lokalu na tę czynność. Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących naruszenia przez organ meldunkowy przepisów postępowania poprzez niewystąpienie do policji w sprawie zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa oraz nieprzesłuchanie mieszkańców wieżowca przy ulicy [...] wyjaśnić należy, iż zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. Organ meldunkowy zebrał wystarczający i wiarygodny materiał dowodowy do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia. Natomiast gromadzenie zbędnego materiału powodowałoby przedłużanie terminu do załatwienia sprawy. Także zarzut nieodebrania przez wymienionego korespondencji kierowanej na adres przy ulicy [...] we W., oraz fakt prowadzenia działalności gospodarczej w miejscowości L. co zdaniem skarżącego ma potwierdzić niezamieszkiwanie wymienionego w przedmiotowym lokalu zdaje się być chybiony. Okoliczności te nie mogą stanowić dowodu, że R. W. nie zamieszkuje w lokalu przy ulicy [...] we W.. Wyjaśniając kwestie stanu technicznego mieszkania, przywołano wyrok NSA Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi sygn. Akt II SA/Łd 1963/00: "nie jest rzeczą organu właściwego w sprawach ewidencji ludności dokonywanie oceny, czy określony obiekt budowlany nadaje się na miejsce pobytu ludzi w rozumieniu przepisów prawa budowlanego... i uzależnianie od tej oceny możliwości zameldowania". Także za chybiony uznano zarzut dotyczący obowiązku przedstawienia przez osobę dokonującą zameldowania organowi meldunkowemu potwierdzenia uprawnienia do przebywania w lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie. W kwestii uprawnień do przebywania w danym lokalu powołano się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r., sygn. akt K 20/01 (OTK-A JP 2002 r., nr 3, poz. 34), stwierdzający niezgodność z Konstytucją art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Trybunał wyraził pogląd, iż ewidencja ludności służy zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego. Nie jest ona formą kontroli nad legalnością zamieszkania i pobytu. Celem obowiązku meldunkowego jest bowiem zapewnienie prawidłowego funkcjonowania ewidencji ludności. Ewidencja ludności służąca rejestrowaniu pobytu ma charakter wyłącznie porządkowy co oznacza, że zameldowanie nie jest związane z rozstrzyganiem uprawnień do lokalu, ani tym samym prawa do przebywania w nim. Jedynie stwierdzenie faktu przebywania w lokalu powinno być kryterium rozstrzygającym o zameldowaniu, natomiast podstawę do wymeldowania stanowi ustalenie przez właściwy organ faktu opuszczenia lokalu. Żadnego znaczenia w sprawach meldunkowych nie mogą mieć czynione wobec organu administracji publicznej zastrzeżenia właściciela (współwłaściciela) nieruchomości w kwestii podejmowania czynności meldunkowej. Organ meldunkowy nie rejestruje uprawnień do lokalu osób występujących o zameldowanie, lecz gromadzi informacje dotyczące danych o miejscu pobytu, a więc bada, czy osoba występująca z wnioskiem o zameldowanie faktycznie zamieszkuje w lokalu. Badaniu podlegają zdarzenia ze sfery faktów a nie ze sfery faktów oraz prawa (do lokalu). Ewidencja ludności jest rejestracją stanu faktycznego i nie stanowi formy kontroli legalności zamieszkania i pobytu, czyli posiadania prawa do korzystania z lokalu. W skardze na powyższą decyzję T. M. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika zarzucił: 1. naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, w szczególności: a. art. 10 kpa w związku z art. 79 § 1 i 2 kpa poprzez nie zawiadomienie skarżącego o miejscu i terminie przesłuchania wnioskodawcy R. W. oraz świadków J. K. oraz T.H., przez co skarżącego pozbawiono możliwości zadania wnioskodawcy oraz świadkom pytań pozwalających sprawdzić wiarogodność ich zeznań, b. art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a., polegające na nie uwzględnieniu w zaskarżonej decyzji przedłożonych do akt sprawy, a mogących mieć istotny wpływ na jej wynik, następujących dowodów: - postanowienia Prokuratury Rejonowej [...] o umorzeniu dochodzenia z dnia 4 kwietnia 2012 r., sygn. 1 Ds. 6/12, na okoliczność stałego przebywania wnioskodawcy w W., - notatki urzędowej sporządzonej przez Policję z Komisariatu Policji [...], w związku ze zgłoszeniem zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa, nr zgłoszenia ID - 371282/12 z dnia 13 kwietnia 2012 r. przez Policję, na okoliczność tego, że wnioskodawca nie przebywa w lokalu, c. naruszenie przez organ przepisów postępowania, a mianowicie art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a., polegające na nie przeprowadzeniu zawnioskowanych w sprawie dowodów, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - skierowania zapytania do Komisariatu Policji [...] o przesłanie notatki urzędowej sporządzonej w związku ze zgłoszeniem zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa, nr zgłoszenia [...] z dnia 13 kwietnia 2012 r. i przeprowadzenie dowodu z tak przesłanej notatki policyjnej, na okoliczność nie przebywania w spornej nieruchomości przez wnioskodawcę, - przesłuchania w charakterze świadków mieszkańców wieżowca mieszkalnego przy ul. [...], zamieszkałych w mieszkaniach nr 1,2,5,6, na okoliczność tego, że wnioskodawca nie przebywa na stałe w przedmiotowym lokalu, - wydruku z Centralnej Ewidencji i Informatyzacji o Działalności Gospodarczej na okoliczność wykazania koncentrowania się spraw życiowych R. W. w miejscowości L., Gmina S., d. naruszenie przez organ przepisów postępowania, a mianowicie art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a., polegające na ograniczeniu się przez ten organ i uznaniu za wiarygodne jedynie dowodu w postaci oświadczenia samego wnioskodawcy, jak i dowodu w postaci oświadczenia T. H. oraz J. K., podczas gdy osoby te, jak same przyznały, są znajomymi R. W., wobec czego istnieje uzasadnione podejrzenie, co do zeznania przez nich nieprawdy. 2. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, w szczególności przepisu art. 6. ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, poprzez uznanie, mimo nie ustalenia w sposób prawidłowy stanu faktycznego w sprawie, że R. W. przebywa na stałe w mieszkaniu położonym we W. przy ul. [...]. W związku z powyższym wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją wcześniejszą argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej w skrócie: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 p.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, uwzględnił skargę. W konsekwencji uznał, iż zaskarżona decyzja Wojewody D. oraz utrzymana przez nią w mocy decyzja organu I instancji naruszają prawo w stopniu kwalifikującym je do wyeliminowania z obrotu prawnego. W myśl art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (w brzmieniu z dnia podejmowania decyzji w sprawie) osoba, która przebywa w określonej miejscowości pod tym samym adresem dłużej niż trzy doby, jest obowiązana zameldować się na pobyt stały lub czasowy najpóźniej przed upływem czwartej doby, licząc od dnia przybycia. Pobytem stałem w świetle art. 6 ust. 1 ustawy jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Powyższe wskazuje zatem, iż czynność zameldowania na pobyt stały związana jest z wystąpieniem dwóch przesłanek, tj. przebywaniem w miejscu stałego pobytu oraz zamiarem stałego w nim przebywania. Uwzględniając cel, jakiemu służy obowiązek meldunkowy, ustawodawca wprowadził warunek przedstawienia potwierdzenia pobytu w lokalu jako okoliczności faktycznej. Jeżeli właściciel bądź inna osoba dysponująca prawem do lokalu nie może lub nie chce poświadczyć tej okoliczności, wówczas organ administracji, działając w oparciu o art. 47 ust. 2 ustawy, przeprowadza postępowanie wyjaśniające, które ma na celu ustalenie, czy osoba wnioskująca o zameldowanie, faktycznie w lokalu przebywa. Wobec powyższego należy stwierdzić, iż nie tylko brak potwierdzenia pobytu w lokalu przez ego właściciela, ale i brak wyraźniej zgody na zameldowanie nie stanowi negatywnej przesłanki do dokonania zameldowania w określonym lokalu. Postępowanie administracyjne ma zatem na celu - w pierwszej kolejności - ustalenie stanu faktycznego. Zgodnie bowiem z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Realizacji wyrażonej w tym przepisie zasady prawdy obiektywnej służy przepis art. 77 § 1 k.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób, wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego polega zaś na takim ustosunkowaniu się do każdego ze zgromadzonych w sprawie dowodów z uwzględnieniem wzajemnych powiązań między nimi, aby uzyskać jednoznaczność ustaleń faktycznych i prawnych. Dopiero jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego sprawy stwarza podstawę do wyrażenia stanowiska, które nie przekracza granic zasady swobodnej oceny dowodów, wynikającej z art. 80 k.p.a. stanowiącego, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Wynik tej oceny winien znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia (art. 107 § 3 k.p.a.). Co więcej w art. 10 k.p.a., ustawodawca ustanowił zasadę ogólną czynnego udziału strony w postępowaniu. Z zasady tej wynikają dla organu administracji publicznej obowiązki, a mianowicie zagwarantowanie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz zagwarantowanie stronie przed wydaniem określonego rozstrzygnięcia możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Odpowiednio do tych obowiązków organów administracji publicznej, powołany przepis, jest podstawą do ustalenia praw procesowych strony, tj. prawa do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym oraz prawa do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszonych żądań. Kształtuje on zatem prawa strony, czego następstwem prawnym jest to, że strona rozporządza swymi prawami, a zatem w razie odstąpienia przez stronę od ich realizacji nie można z tego tytułu wyprowadzać negatywnych następstw dla strony. W rozpoznawanej sprawie, zdaniem Sądu postępowanie administracyjne dotyczące zameldowania R. W. zostało przeprowadzone z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów procesowych. Dotyczy to przede wszystkim sposobu potraktowania przez organ środków dowodowych zgłoszonych przez skarżącego. Pierwsza kwestia dotyczy przesłuchania świadków na okoliczność przebywania R. W. w przedmiotowym lokalu. Fakt takiego pobytu poza oświadczeniem samego R. W. ustalono na podstawie zeznań dwojga świadków: J. K. (koleżanki R. W.) oraz T. H. (znajomego R. W.). Z protokołów przesłuchań wynika, że obydwie wymienione osoby zamieszkują pod innymi adresami niż ten, pod którym znajduje się budynek, w skład którego wchodzi sporny lokal (jeden ze świadków mieszka w Ś.), a w lokalu tym "bywają", co w ujęciu słownikowym oznacza, że mają z nim okazjonalny kontakt. Mimo składanych przez skarżącego w postępowaniu administracyjnym wniosków o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków w osobach mieszkańców lokali budynku nr [...] przy ul. [...] we W., sąsiadujących z mieszkaniem, którego dotyczy sprawa meldunkowa, organ decyzyjny nie uczynił zadość temu wnioskowi wyjaśniając w motywach decyzji, że w istocie zmierza on do przewlekania w terminie postępowania administracyjnego. Kolejna kwestia dotyczy wniosku skarżącego w sprawie ustalenia, czy sporny lokal – ze względu na jego stan techniczny – w ogóle nadawał się do zamieszkania. Skarżący podnosił, że z uwagi na prace remontowe, w lokalu, zdemontowano wszelką infrastrukturę techniczną i sanitarną, co uniemożliwiało jakiekolwiek korzystanie z lokalu. Organ I instancji w ogóle nie ustosunkował się do tego wniosku, zaś organ II instancji, powołując się na wyrok NSA Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi, sygn. II SA/Łd 1963/00, lakonicznie stwierdził, że decyzja meldunkowa nie jest uzależniona od ustalenia, czy określony obiekt budowalny nadaje się na miejsce pobytu ludzi. W dalszej kolejności skarżący zawarł skierowaną do organu sugestię, by zbadał, czy R. W. w ogóle zamieszkuje w spornym lokalu. Podniesiono, że nie odbiera kierowanej doń na adres lokalu korespondencji, a z wydruku Centralnej Ewidencji i Informatyki o Działalności Gospodarczej wynika, że koncentruje on swoje sprawy życiowe i zawodowe w miejscowości L., gmina S.. Wątek ten w ogóle nie został podjęty przez organ I instancji, a organ odwoławczy skwitował to lakonicznym stwierdzeniem, że podniesione okoliczności nie mogą stanowić dowodu, że R. W. nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu przy ul. [...] we W.. Wniosek strony skarżącej o przeprowadzenie dowodu na okoliczność niezamieszkiwania R. W. w lokalu ze wskazanych przez nią dokumentów (notatki policyjnej z dnia 13 kwietnia 2012 r. i notatki urzędowej policji z tej samej daty) zostały w ogóle zignorowane przez organy. Stanowisko organów w sprawie wniosków dowodowych skarżącego jest nie do zaakceptowania zarówno w świetle unormowania zawartego w art. 78 § 1 k.p.a., który stanowi, że żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy, jak i zasady zawartej w art. 8 k.p.a., głoszącej, że organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywatela do organów państwa. W interpretacji treści art. 78 § 2 k.p.a. podnosi się, że jeżeli strona wskazuje dowód, który ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, przy czym jest zgłoszony na tezę dowodową odmienną, taki dowód powinien być przeprowadzony przez organ. Zaniechanie przez organ administracji podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza gdy strona powołuje się na określone i ważne dla niej okoliczności jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, skutkującym wadliwością decyzji. Natomiast, spełnienie normy wynikającej z przepisu art. 8 k.p.a. wymaga prowadzenia postępowania administracyjnego w taki sposób, aby w szczególności w uzasadnieniu decyzji przekonać stronę, że jej stanowisko zostało poważnie wzięte pod uwagę, a jeżeli zapadło inne rozstrzygnięcie, to przyczyną tego są istotne powody. Przy założeniu, że wszyscy obywatele są równi wobec prawa, zasadom art. 8 k.p.a. nie odpowiada takie prowadzenie postępowania w sprawie, w której występują sprzeczne interesy stron, gdy organy prowadzące postępowanie - bez wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy - uwzględniają tylko jeden z wchodzących w grę punktów widzenia, nie ustosunkowując się do zgłaszanych twierdzeń i wniosków stron reprezentujących inne stanowisko w sprawie, bądź ustosunkowują się doń w sposób nie odpowiadający nałożonym w tym względzie wymogom procesowym. W ocenie Sądu postępowanie administracyjne w rozpoznawanej sprawie zostało przeprowadzone wadliwie z naruszeniem przepisów prawa procesowego. Decyzja o zameldowaniu R. W. została oparta o zeznania jego samego oraz świadków przez niego zgłoszonych, o przesłuchaniu których skarżący nie został powiadomiony bądź prawidłowo powiadomiony. Organ nie uzasadnił w przekonujący sposób dlaczego odmówił przesłuchania w charakterze świadków mieszkańców budynku zamieszkujących w sąsiedztwie spornego lokalu, co z pewnością doprowadziłoby do obiektywizacji tej części materiału dowodowego, nie przeprowadził oględzin tego lokalu, co przyczyniłoby się do weryfikacji twierdzenia skarżącego, że lokal ten nie spełnia funkcji mieszkalnych oraz weryfikacji protokołu Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla [...] z dnia 10 kwietnia 2012 r., który wyliczając urządzenia i instalacje, których brak w lokalu wskazał ponadto, że nie ma w nim jakichkolwiek mebli lub przedmiotów. Wbrew stanowisku organu, w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że stan techniczny budynku uniemożliwiający stałe w nim przebywanie, zaspokajanie elementarnych potrzeb człowieka związanych z zamieszkiwaniem, nie jest okolicznością obojętną zarówno w procesie zameldowania, jak i wymeldowania. Powyższe pozwoliłoby zweryfikować twierdzenie R. W., że w lokalu tym w ogóle zamieszkał i koncentruje w nim swoje sprawy życiowe. Dowodem, na fakt zamieszkiwania w lokalu nie może być posiadanie doń kluczy, jak zdaje się wywodzić organ. W orzecznictwie przyjmuje się, że osoba ubiegająca się o zameldowanie powinna zamieszkiwać pod danym adresem w czasie dokonywania zameldowania. Ma ono bowiem potwierdzić stan aktualny, a nie przeszły lub przyszły (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 4 kwietnia 2012 r. IV SA/Wr 761/11, Lex nr 1146154). Należałoby także przeprowadzić postępowanie dowodowe na okoliczność zamieszkiwania i koncentracji spraw życiowych R. W. w miejscowości L.. W kontekście powyższego należy m.in. wyjaśnić dlaczego korespondencja urzędowa w postępowaniu administracyjnym, dotycząca R. W. była wysyłana nie na adres przy ul. [...] we W., pod którym ma on zamieszkiwać, lecz na adres w S.. Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd uznał, iż decyzje organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponownie rozpoznając sprawę właściwy w sprawie organ uwzględni wytyczne wskazane w niniejszym wyroku, w szczególności ustali stan faktyczny (art. 7 k.p.a.), poddając analizie prawidłowo zebrany w sprawie materiał dowodowy (art. 77 § 1, 78 § 1, 79, 80, 81 k.p.a.), a wyniki tego postępowania, przedstawi w uzasadnieniu ponownie wydanego rozstrzygnięcia (art. 107 § 3 k.p.a.). Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie o kosztach zostało oparte o treść art. 200 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło