IV SA/Wr 671/14

|Sygn. akt IV SA/Wr 671/14 | | , , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , Dnia 21 stycznia 2015 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący, , Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński, , Sędziowie, Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska (spr.), Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, , , Protokolant, asystent sędziego Krzysztof Caliński, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 21 stycznia 2015 r., sprawy ze skargi R. H., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., z dnia[...]. nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania prawa do pomocy finansowej realizowanej w ramach rządowego programu wspierania osób uprawnionych do, świadczenia pielęgnacyjnego, , oddala skargę., , , Postępowanie administracyjne w sprawie wszczęte zostało wnioskiem R.H. z 30 kwietnia 2014 r. o ustalenie prawa do pomocy finansowej do świadczenia pielęgnacyjnego, realizowanej w ramach rządowego programu wspierania osób uprawnionych. Prezydent Miasta W. decyzją z dnia [...]wydaną z powołaniem się na przepisy na podstawie art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. z 2013 r. poz. 267 ze zm.) oraz art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1456 ze zm.) – dalej u.ś.r. oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 marca 2014 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego (Dz. U. 2014 r. poz. 320) odmówił przyznania R.H. prawa do pomocy finansowej realizowanej w ramach rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że zgodnie z § 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 marca 2014 roku, prawo do pomocy przysługuje osobom mającym ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2014 r. przyznane na podstawie art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U z 2013 poz. 1456 ze zm.). Strona nie jest uprawniona do świadczenia pielęgnacyjnego od stycznia do grudnia 2014 roku, lecz ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad matką. Zatem nie przysługuje jej pomoc w ramach realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego. W odwołaniu od decyzji pierwszo-instancyjnej R.H. wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i wypłatę należnej pomocy finansowej za okres od kwietnia do grudnia 2014 r., kwestionując zasadność odmowy przyznania mu wnioskowanego świadczenia. Według odwołującego spełnia on wymogi do przyznania świadczenia, zaś posiadanie obecnie przez niego prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego nie stoi na przeszkodzie przywrócenia mu prawa słusznie nabytych do świadczenia pielęgnacyjnego. Podniósł, że do nabycia specjalnego zasiłku opiekuńczego ( zasadniczo gorszego niż świadczenie pielęgnacyjne) doszło jedynie w wyniku bezprawnego działania ustawodawcy, który nie miał prawa pozbawić go - na podstawie art.11 ust.3 ustawy zmieniającej ustawę o świadczeniach rodzinnych ( Dz. U. z 2012 r. poz. 1548) - prawa nabytego do świadczenia pielęgnacyjnego. Odwołujący podniósł również zarzucał niekonstytucyjność uregulowań zawartych w powołanym wyżej rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W.decyzją z dnia [...] 4 wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych ( tekst jednolity z 2013 r. Dz. U. poz. 1456 ze zm.) i § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 1741 ze zm.) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W motywach decyzji ostatecznej Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 17 ust. 1 i 1 b u.ś.r. w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw, świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1. matce albo ojcu, 2. opiekunowi faktycznemu dziecka, 3. osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4. innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Przy czym świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25, roku życia. Dalej organ odwoławczy przywołał brzmienie art. 16 a ust. 1 u. ś. r., zgodnie z którym specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2013 r. poz. 788 i 1529 oraz z 2013 r. poz. 1439) ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Kolegium wskazało, że myśl n § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2014 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego, prawo do pomocy przysługuje osobom mającym ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2014 r., przyznane na podstawie art, 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1456, 1623 i 1650). Jako bezsporny uznał organ II instancji fakt, że R.H. otrzymuje przyznane decyzją z dnia 23 października 2013 r. świadczenie w postaci specjalnego zasiłku opiekuńczego. Tym samym nie należy do kręgu osób uprawnionych do otrzymania świadczenia wynikającego z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2014 r. Decyzja ostateczna stała się przedmiotem skargi R.H. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w której wniósł o: 1/ zmianę zaskarżonej decyzji, 2/ zasądzenie wypłaty należnej pomocy finansowej do świadczenia pielęgnacyjnego za kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad oraz grudzień 2014 r. w kwocie po 200 zł za każdy miesiąc, co daje sumarycznie 1800 zł i przekazanie tego świadczenia pieniężnego na konto bankowe R.H., 3/ zasądzenie wypłaty ustawowych odsetek od zaległości (należnej pomocy), licząc je od dnia 25-tego każdego miesiąca (comiesięczna data wypłaty świadczenia opiekuńczego w W.), za który należna jest przedmiotowa pomoc, 4/ zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania przed organami administracyjnymi oraz Sądem, ewentualnie: 5/ uchylenie decyzji obu organów administracji i oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarga oparta została na zarzutach naruszenia przepisów postępowania administracyjnego oraz materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie: - art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., - art. 17 ust. 1 i ust. 1 b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, - § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz.1741) w brzmieniu nadanym rozporządzeniem zmieniającym Rady Ministrów z 12 marca 2014 r. (Dz. U. z 14.03.2014 r., poz. 320), - art. 2, art. 18, art. 32 ust. 1, art. 69, art. 71 ust. 1 Konstytucji RP oraz Protokołu 1 art. 1 Europejskiej Karty Praw Człowieka (dalej: EKPC) w zw. z wyrokiem Trybunał. Konstytucyjnego z 5 grudnia 2013 r. sygn. akt. K 27/13 w zakresie w jakim odmawia, a nie przyznaje w okresie od 1 kwietnia do 31 grudnia 2014 r. prawa do przedmiotowej pomocy osobie, która na mocy ostatecznej decyzji administracyjnej posiada przyznane prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, następnie bezprawnie wygaszone z mocy art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. (Dz. U. 2012, poz. 1548), po czym wskutek bezprawnego wygaszenia prawa słusznie nabytego nabyła prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Skarżący w całości powtórzył argumentację podniesioną w odwołaniu. W szczególności wywodził, że jako syn opiekujący się własną matką słusznie nabył prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z dniem 13.04.2012 r. "na stałe" na mocy decyzji Prezydenta Miasta W. [...]r. wydanej z upoważnienia przez Dział Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w W.u, a następnie bezprawnie wygaszone z dniem 01.07.2013 r. przez Rzeczpospolitą Polską przez art. 11 ust. 1 oraz ust. 3 ustawy zmieniającej (Dz. U. z 2012 r. poz. 548). Powyższe przepisy zostały uznane za niekonstytucyjne przez Trybunał Konstytucyjny w orzeczeniu z 5 grudnia 2013 r. (Dz. U. z 16.12.2013, poz. 1557) sygn. akt K 27/13 z nakazem Trybunału bezzwłocznej zmiany przepisów prawa przez prawodawcę, przywracając prawa nabyte pozbawionym praw do świadczenia pielęgnacyjnego opiekunom. Skarżący podał ,że wystąpił w dniu 11.06.2013 r. do MOPS w W.u o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w okresie od 01.07.2013 r. w związku z opieką nad swoją niepełnosprawną matką H.Ł.. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wraz z argumentacją, zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W związku ze sformułowanymi w skardze wnioskami strony o zasądzenie należnej pomocy finansowej do świadczenia pielęgnacyjnego za poszczególne miesiące od kwietnia do grudnia 2014 r. w kwocie po 200 zł miesięcznie wraz ustawowymi odsetek od zaległości, wyjaśnić na wstępie należy, że kognicja sądu administracyjnego ogranicza się wyłącznie do badania legalności zaskarżonych aktów administracyjnych, rozumianej jako zgodność z przepisami prawa materialnego i procesowego, o czym stanowi przepis art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Z przepisu tego wynika zasada, według której sąd administracyjny nie rozstrzyga spraw administracyjnych należących do kompetencji organów administracji publicznej, a jedynie kontroluje legalność ich aktów i czynności. A zatem przepisy określające zasady sądowej kontroli decyzji administracyjnych nie pozwalają na bezpośrednie kreowanie przez sąd administracyjny praw i obowiązków stron. Natomiast uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez sąd, następuje to w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) ( zwanej dalej p.p.s.a.). Zatem negatywna ocena zaskarżonych do sądu administracyjnego decyzji, pod kątem zgodności z prawem powoduje konieczność wyeliminowania ich z obrotu prawnego i ponowne rozpatrzenie sprawy przez właściwe organy z uwzględnieniem wytycznych zawartych w uzasadnieniu wydanego w sprawie wyroku. Wskazać również należy, że rozstrzygając daną sprawę, sąd administracyjny nie jest skrępowany wyartykułowanymi w skardze zarzutami i sformułowanymi w niej wnioskami, lecz ocenia ją w całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych danej sprawy, o czym stanowi art.134 § 1 p.p.s.a. Przy czym sąd administracyjny przy ocenie legalności aktu administracyjnego nie jest władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony i czy rozstrzygnięcie wiąże się z negatywnymi skutkami dla niej względnie czy narusza zasady współżycia społecznego . Oceniając zatem wyłącznie pod takim kątem zaskarżoną decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że nie jest ona obarczoną wadą, wynikającą z naruszenia zasad i przepisów postępowania administracyjnego i zastosowano w niej przepisy prawa materialnego zgodne z przedmiotem sprawy. Materialnoprawną podstawę wydanej w sprawie decyzji stanowiły wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej ( Dz. U. z 2013r. poz.182 ze zm.) przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2013r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne (Dz. U. z 2013 r., poz. 1741). Wskazane rozporządzenie określa szczegółowe warunki udzielania pomocy finansowej, realizowanej w ramach rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego, zwanej dalej "pomocą" (§ 1) .Rozporządzenie to określa normatywne kryteria, które muszą być spełnione, aby przewidziana nim pomoc finansowa mogła zostać przyznana. Regulacja ta w zakresie spełnienia wymogów materialno-prawnych ma walor kompletności, co oznacza, że orzekanie w przedmiocie tej pomocy nie wymaga stosowania innych ustaw. Według § 2 tego rozporządzenia, prawo do pomocy przysługiwało osobie mającej ustalone za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2014 r. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, przyznanego na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. Pomoc ta przysługuje w wysokości 200 zł miesięcznie i jest przyznawana niezależnie od dochodu. Zgodnie z ust. 1 przepisu § 3 powołanego rozporządzenia pomoc jest wypłacana w terminie wypłaty świadczenia pielęgnacyjnego, o którym mowa w § 2 ust.1 rozporządzenia. Przy czym postępowanie w sprawie ustalenia prawa do pomocy wszczyna się z urzędu, o czym stanowi § 4 powołanego wyżej rozporządzenia. Z kolei ust.3 § 5 przewiduje, że program wspierania osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne jest realizowany przy współudziale wojewodów, którzy dokonują podziału środków budżetu państwa. Brzmienie przytoczonych przepisów jest jednoznaczne i nie nasuwa żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Zarówno z przedmiotu komentowanego rozporządzenia, jak i jego poszczególnych przepisów, a to § 1, § 2 ust.1 , § 3 ust. 1, § 5 ust. 3 wynika wprost, że pomoc finansowa, o której w nich mowa, kierowana jest wyłącznie do osoby mającej ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. A zatem nie do każdego beneficjenta jakiegokolwiek świadczenia opiekuńczego, lecz skonkretyzowanego w postaci świadczenia pielęgnacyjnego. W odróżnieniu od świadczenia pielęgnacyjnego, które jest świadczeniem rodzinnym i procedowanie w stosunku do którego odbywa się w oparciu o przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych, przedmiotowa pomoc finansowa dla osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne nie ma takiego charakteru. Jest to bowiem świadczenie pomocowe, a omawiane rozporządzenie zostało wydane – o czym była już mowa na wstępie - w oparciu o delegację ustawową zawartą w ustawie o pomocy społecznej i w swojej treści wprost odwołuje się do instytucji tej ustawy. Przykładowo ust. 3 § 3 stanowi o tym, że w sprawach dotyczących ustalenia prawa do pomocy nie przeprowadza się rodzinnego wywiadu środowiskowego, o którym mowa w ustawie o pomocy społecznej. Oznacza to, że odmienne są podstawy prawne procedowania w przedmiocie pomocy dla osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne na podstawie programu rządowego wspierania osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne. W badanej sprawie pozostaje poza sporem fakt, że w dacie złożenia przez skarżącego przedmiotowego wniosku, inicjującego postępowanie administracyjne w sprawie (tj. w dniu 30 kwietnia 2014 r.), strona nie legitymowała się wymogiem, o którym mowa w komentowanym wyżej rozporządzeniu, a mianowicie nie posiadała ustalonego prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, przyznanego za miesiące od stycznia do grudnia 2014 r. na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. Z materiału aktowego tej sprawy wynika, że decyzją Prezydenta Miasta W. z dnia [...] przyznano skarżącemu – na jego wniosek z dnia 25 września 2013 r. - specjalny zasiłek opiekuńczy w związku z opieką nad matką Ł.H. na okres od 1 listopada 2013 r. do 31 października 2014 r. Powyższy fakt prawotwórczy ma zasadnicze znaczenie z punktu widzenia spełnienia normatywnych przesłanek uzasadniających przyznanie wnioskowanego świadczenia. Z ujawnionych okoliczności sprawy wynika zatem, że strona nie spełniła wymaganej, pozytywnej przesłanki w postaci legitymowania się prawem do świadczenia pielęgnacyjnego za poszczególne miesiące 2014 r. Wbrew zarzutom skargi, nie może odnieść zamierzonego skutku argument, że we wcześniejszym okresie strona legitymowała się takim prawem, przyznanym na stałe, skoro świadczenie to wygasło na podstawie art.11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2012r., poz. 1548) dalej: ustawa zmieniająca. Jednym z głównych założeń legislacyjnych wprowadzonych tą ustawa było dostosowanie systemu pomocy udzielanej rodzinom do możliwości finansowych państwa. Chodziło o takie ukształtowanie przesłanek przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego, aby przysługiwało ono rodzicom dzieci niepełnosprawnych , którzy rzeczywiście sprawują nad nimi opiekę ( zob. uzasadnienie projektu ustawy zmieniającej z 2012 r., druk sejmowy 724/VII kadencja, s.1-3). Zmiany odnoszące się do świadczeń opiekuńczych polegały na wprowadzeniu nowego świadczenia – specjalnego zasiłku pielęgnacyjnego . Zasiłek ten miał – z założenia – przysługiwać osobom, które nie spełniały nowych kryteriów przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego. Oprócz wprowadzenia specjalnego zasiłku opiekuńczego, od 1stycznia 2013 r. zostały zmienione także przesłanki przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego (art.17 ustawy o świadczeniach rodzinnych). W wyroku o sygn. K 27 /13 Trybunał Konstytucyjny uznał, że przepisy ustawy zmieniającej z 2012r. określające termin wygaśnięcia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego przysługującego zgodnie z zasadami sprzed nowelizacji, są niezgodne z art. 2 Konstytucji. Trybunał nie wypowiadał się w tym wyroku na temat nowych kryteriów przyznawania świadczeń. Odniósł się jedynie do przepisów intertemporalnych. Wykonując przywołany wyrok Trybunału Konstytucyjnego, Sejm uchwalił ustawę z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2014 r. poz. 567). Ustawodawca zastrzegł, że prawo do zasiłku dla opiekuna nie przysługuje, jeżeli opiekun bądź osoba wymagająca opieki uzyskała prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego lub świadczenia pielęgnacyjnego, o którym mowa w ustawie o świadczeniach rodzinnych . A zatem ustawodawca może swobodnie kształtować formy oraz zakres konkretnych uprawnień adresowanych do osób niepełnosprawnych i ich opiekunów, a co za tym idzie może również modyfikować ich charakter oraz wymiar. Wprawdzie osoby niepełnosprawne stanowią odrębną grupę podmiotów dostrzeżonych wprost na poziomie konstytucyjnym. Stanowi o tym art. 69 Konstytucji, wedle którego władze publiczne udzielają osobom niepełnosprawnym, zgodnie z ustawą, pomocy w zabezpieczaniu egzystencji, przysposobieniu do pracy oraz komunikacji społecznej. A zatem władze publiczne mają przede wszystkim pomagać w zabezpieczeniu egzystencji osób niepełnosprawnych. Nie jest to jednak równoznaczne z nałożeniem na organy władzy publicznej obowiązku stworzenia materialnych podstaw bytowania tych osób w takim wymiarze, jaki będzie spełniał wszelkie ich potrzeby. Omawiany przepis nie determinuje form pomocy przyznawanej przez władze publiczne osobom niepełnosprawnym. Ustawodawca ma szeroki zakres swobody co do tego, w jaki sposób oraz za pomocą jakich środków będzie realizować cele wyznaczone w art.69 Konstytucji. W związku z tym jako nieuprawniony przedstawia się zarzut naruszenia art.69 Konstytucji, który to przepis wyraża normę programową, wyznaczającą ustawodawcy obowiązek stworzenia rozwiązań zapewniających efektywne wsparcie osób niepełnosprawnych w różnych dziedzinach życia. Nie ustanawia on bezpośrednio żadnych konkretnych praw podmiotowych jednostek, ale przewiduje ich ustalenie dopiero w ustawie. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego art. 69 Konstytucji nie wyznacza określonego typu pomocy udzielanej osobom niepełnosprawnym. Nie określa także poziomu świadczeń, które mogą być przyznane, ich form czy trybu ich uzyskiwania (por. wyroki Trybunału Konstytucyjnego: z dnia 23 października 2007 r. sygn. P28/07, OTK ZU nr 9/A/2007, poz.106, cz. III, pkt 5.3.2 i z dnia 19 kwietnia 2011 r. sygn. P41/09, OTK ZU 3/A/2011, poz.25, cz. III, pkt 3.3). Zamierzonego skutku prawnego nie mogą również odnieść również zarzuty naruszenia przepisów art. 2, art. 18, art. 32 ust. 1, art. 71 ust. 1 Konstytucji RP art. 1 Europejskiej Karty Praw Człowieka. Wypada w tym miejscu przypomnieć ,że istotą zasady równości wobec prawa – o czym stanowi art. 32 ust.1 Konstytucji – jest jednakowe traktowanie wszystkich adresatów norm prawnych charakteryzujących się daną cechą istotną (relewantną). W ślad za uzasadnieniem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. sygn. K 38/13 zauważyć należy, że grupę podmiotów podobnych tworzą osoby obowiązane alimentacyjnie, jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad najbliższą osobą niepełnosprawną. W tak określonej grupie podmiotów dopuszczalne jest jednak odmienne traktowanie osób sprawujących opiekę nad niepełnosprawnymi dziećmi. Na poziomie konstytucyjnym podstawę szczególnego traktowania dzieci stanowią m.in. przepisy art. 68 ust. 3, art. 72 Konstytucji. Dzieci objęte są ochroną państwa w ramach pomocy rodzinom, szczególnie tym znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej (art. 71 ust. 1 Konstytucji). W tym kontekście ustawodawca może odmiennie ukształtować przesłanki świadczenia pielęgnacyjnego dla osób niepodejmujących bądź rezygnujących z pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem. W konsekwencji ich sytuacja prawna może być uregulowana inaczej niż w stosunku do opiekunów pozostałych osób niepełnosprawnych, niebędących dziećmi i ustawodawca może przyjąć odmienne zasady przyznawania świadczeń opiekuńczych i innej pomocy, w tym finansowej, względem niepełnosprawnych dzieci. Wynika to między innymi z założenia, że osoby dorosłe, których niepełnosprawność nie powstałą w okresie nauki, były najczęściej samodzielne i miały możliwość wypracowania własnych źródeł dochodu, a tym samym finansowania lub współfinansowania opieki, bez konieczności dodatkowego wsparcia budżetu państwa (zob. uzasadnienie projektu ustawy zmieniającej z 2012r., ps.4 ). Z tego względu nieuprawniony jest również zarzut naruszenia art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, kreujący uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego . Reasumując powyższe, zarzuty skargi przedstawiają się jako niezasadne, co obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu do oddalenia skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.