IV SA/Wr 701/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom (sprawozdawca), Sędziowie: Asesor WSA Aneta Brzezińska, Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn, po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi W. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy z dnia 11 września 2023 r. nr SKO/RŚ-423/394/2023 w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę w całości. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Legnicy utrzymało w mocy orzeczenie Wójta Gminy Złotoryja z dnia 13 lipca 2023 r. odmawiające przyznania W. D. świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawną matką. Jak wynikało z akt sprawy w dniu 17 maja 2023 r. Skarżąca wystąpiła o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką Z. P. Powołaną na wstępie decyzją organ I instancji odmówił wnioskowi Strony wskazując na art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2023 r., poz. 390 ze zm., dalej u.ś.r.). Powołując się na ustalenia wywiadu środowiskowego organ stwierdził, że w sprawie brak związku przyczynowego pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia, jego niepodejmowaniem a koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. W opinii organu Skarżąca, która ostatnie zatrudnienie zakończyła w 1999 r. nie wykazała związku, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. Rozpoznając sprawę w trybie odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy orzeczenie organu I instancji. Organ wskazał na niesporny fakt legitymowania się przez matkę Skarżącej orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności wydanym na stałe. Orzeczenie pochodzi z dnia 30 marca 2023 r., z jego treści wynika, że znaczny stopień niepełnosprawności datowany jest do dnia 23 lutego 2023 r. Wskazano w nim na konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. W toku postępowania Skarżąca wyjaśniała, że nie ma możliwości podjęcia jakiegokolwiek zatrudnienia. Ostatnie ustało w 1999 r., a od 2015 r. stan zdrowia matki uległ pogorszeniu i wymaga ona stałej opieki. Skarżąca od 2016 r. przebywa na emeryturze i w tym czasie nie podejmowała dodatkowego zatrudnienia. Obecnie nie jest w stanie podjąć zatrudnienia z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad matką. Z wywiadu środowiskowego wynika, że matka Skarżącej ma 89 lat. Leczy się z powodu schorzeń neurologicznych, ortopedycznych (rwa kulszowa z bólem lędźwiowo-krzyżowym, zmiany zwyrodnieniowe, miażdżyca kończyn dolnych, schorzenia kardiologiczne, nadciśnienie, schorzenia narządu wzroku (operacja zaćmy w 2021 r.), schorzenia układu moczowego, nietrzymanie moczu. Matka Skarżącej z uwagi na schorzenia kręgosłupa nie jest w stanie prowadzić gospodarstwa domowego (ból i związana z tym niewładność rąk). Matka Skarżącej zajmuje pokój na piętrze, gdzie nie ma łazienki i kuchni. Pokonanie schodów wymaga pomocy innych osób aby pokonać schody. Z przeprowadzonej ankiety wynika, że matka Skarżącej porusza się po domu przy pomocy kul, może stać i siedzieć. Poza domem porusza się po podwórku przy pomocy kul. Nie ma problemów z pamięcią, czasem ze słuchem (z uwagi na wiek), nie ma problemu ze wzrokiem i mówieniem. Nie może sama przygotować posiłków, robić zakupów, sprzątać, utrzymać czystości odzieży, bielizny, pościeli. Sama się myje, pomoc wymagana jest przy kąpieli. Z uwagi na schody nie może sama korzystać z toalety, w nocy korzysta z przenośnej toalety, zaś w dzień z pomocy innych osób w związku z koniecznością pokonania schodów. Nie używa pieluch. Wymaga pomocy przy zmianie bielizny osobistej, pościeli, umawianiu wizyt, wykupie leków. Nie wymaga specjalistycznych zabiegów pielęgnacyjnych, karmienia, opatrywania. Odnosząc się do tych okoliczności organ wskazał na cel świadczenia adresowanego do osób, które nie mogą zarobkować nawet w niepełnym wymiarze czasu pracy, z uwagi na konieczność opieki nad osobą niepełnosprawną. Nie mieści się w tym zakresie codzienne ale wyłącznie przez część doby świadczenia pomocy w prowadzeniu gospodarstwa domowego. Analizując zakres czynności wykonywanych przez Skarżącą w związku ze sprawowaną opieką organ stwierdził, że część z nich może być wykonywana w godzinach poprzedzających pracę, część jest istotą prowadzenia gospodarstwa domowego, zaś takie czynności jak pomoc w zejściu po schodach mogą być zastąpione przystosowaniem domu do potrzeb osób niepełnosprawnych. Organ stwierdził, że stałość opieki musi wykluczać możliwość nawet częściowego zatrudnienia. Zakres świadczeń w tym przypadku uwarunkowany jest podeszłym wiekiem matki Skarżącej, opieka nad rodzicem związana z tym faktem jest rzeczą naturalną i jest obowiązkiem każdego dziecka. Mając na uwadze cel świadczenia organ wskazał, że opieka nad osobą niepełnosprawną winna mieć charakter stały lub długotrwały i odnosić się do wszystkich niezbędnych potrzeb życiowych osoby niepełnosprawnej. Matka Strony choć jest osobą w podeszłym wieku nie jest osobą leżącą, po mieszkaniu i poza nim porusza się przy pomocy kul. Samodzielnie spożywa posiłki i korzysta z toalety. Wymaga pomocy i nadzoru w zakresie niektórych tylko czynności (pomoc w ubieraniu, kąpieli, wykupie leków, przygotowaniu posiłków, zakupach). Organ powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych zawracał uwagę na cel świadczenia – rekompensatę osobom rezygnującym z pracy części wynagrodzenia w związku z opieką nad osobą niepełnosprawną. Zwracał uwagę na konieczność wystąpienia związku przyczynowego pomiędzy ustaniem zatrudnienia a sprawowaniem opieki. Skarżąca w dacie składnia wniosku nie była osobą aktywną zawodowo, od siedmiu lat pobiera emeryturę, co na tle art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. wyklucza prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Powołując się na wykładnię tego przepisu dokonaną przez sądy administracyjne organ stwierdził, że istnieje możliwość rezygnacji z pobierania świadczenia emerytalnego, co umożliwia ustalenie wnioskowanego prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Dalej organ wskazał, że Skarżąca była zatrudniona do dnia 30 listopada 1999 r. w pełnym wymiarze czasu pracy jako księgowa. Po tej dacie nie przedstawiła żadnych dowodów podejmowania zatrudnienia. Odnosząc się do jej oświadczenia z dnia 5 lipca 2023 r. stwierdzającego, że pomagała siostrze w prowadzeniu Zajazdu i restauracji organ stwierdził, że opiekę nad matką rozpoczęła zgodnie z oświadczeniem od 2019 r., zaś w dniu 26 sierpnia 2016 r. nabyła prawo do emerytury, nie ziścił się zatem związek przyczynowy pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia a koniecznością sprawowania opieki. Organ wskazał na wyjaśnienia Strony, o podjęciu opieki nad matką od 2015 r. z uwagi na pogorszenie się jej stanu zdrowia, czego nie wykazano, przejściu na emeryturę w 2016 r. i ustaniu zatrudnienia w 1999 r. Dalej wskazał na kolejne oświadczenie, z którego wynikało, że opiekuje się matką od 2019 r. Odnosząc się do daty ustania zatrudnienia organ wskazał, że trudno dać wiarę aby po tak długim czasu i przejściu na emeryturę Strona gotowa była podjąć zatrudnienie, gdyby nie opieka nad matką, której znaczny stopień niepełnosprawności datowany jest od dnia 23 lutego 2023 r. Organ wskazał, że decyzja w przedmiocie ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego ma charakter związany. W skardze Strona zarzucała naruszenie prawa materialnego – art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. w zw. z art. 17 ust. 1 u.ś.r. i nieuznanie, że córka osoby niepełnosprawnej nie jest uprawniona do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego, gdyż nie ma związku przyczynowego między rezygnacją przez nią z zatrudnienia, a sprawowaną opieką mad niepełnosprawną matką. Wnioskowała o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zwrot kosztów postępowania. W uzasadnieniu powołując się na cel świadczenia pielęgnacyjnego – rezygnację z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną – wskazywała, że zakres opieki musi wykluczać możliwość zatrudnienia. Zadaniem organu jest zatem ustalenie, czy istnieje wskazany związek przyczynowy, przy czym chodzi nie tylko o rezygnację z zatrudnienia ale i jego niepojmowanie. W rozpoznawanej sprawie organy uznały, że Strona nie udowodniła faktu pomocy siostrze w prowadzeniu Zajazdu. Skarżąca nadal jest w wieku umożliwiającym podjęcie zatrudnienia, a pobieranie emerytury nie dyskwalifikuje jej z rynku pracy, wyklucza to konieczność opieki nad matką. Ustawodawca nie zakreśla żadnych ram czasowych aby wykazać fakt rezygnacji z zatrudnienia w związku ze sprawowaniem opieki. Nie ma również znaczenia, że Strona wcześniej nie podejmowała zatrudnienia z innych przyczyn niż konieczność sprawowania opieki, istotne jest czy w dacie wnioskowania taka przesłanka wystąpiła. Organ nie ma prawa ustalać braku przyczyny uprzedniego zatrudnienia, ocena winna dotyczyć, czy obecnie wnioskujący jest zdolny do zatrudnienia i czy wyłączną tego przyczyną jest konieczność sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, czego w sprawie zabrakło. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2022 r. poz. 2492 ze zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145 -150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 poz. 935 ze zm. dalej: p.p.s.a.). Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. Z przywołanych przepisów wynika że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Istota sporu w tej sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości stanowiska przyjętego przez organ administracji, a odmawiającego Stronie przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Organ negując uprawnienie Skarżącej wskazał na brak związku przyczynowego pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia (jego niepojmowaniem) a koniecznością sprawowania stałej i długotrwałej opieki nad niepełnosprawną w znacznym stopniu matką. Pogląd ten wsparł na dwóch okolicznościach – zakresie opieki i braku powiązania między ustaniem zatrudnienia w 1999 r., a podjęciem opieki nad osobą niepelnosprawną, której znaczny stopień niepełnosprawności ustalono w 2023 r. Skarżąca składając skargę negowała ustalenia i wnioski organu odnoszące się do przesłanki rezygnacji z zatrudnienia, stwierdzając, że obejmuje ona również jego niepodejmowanie, a zatem istotne jest czy na moment składnia wniosku jest ona w stanie podjąć zatrudnienie. Odnosząc się do tak nakreślonych stanowisk stron sporu trzeba stwierdzić, że pomimo uznania zasadności argumentacji Skarżącej, że badanie organu winno objąć także aspekt niepodejmowania zatrudnienia, tj. potencjalnych możliwości wnioskodawcy w tym zakresie, konieczne stało się oddalenie skargi. Sąd podziela bowiem pogląd organu odnoszący się do zakresu samodzielności osoby niepełnosprawnej, a w konsekwencji cech sprawowanej przez Skarżącą opieki nad niepełnosprawną w stopniu znaczącym matką. Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Rację ma organ administracji, że celem tego przepisu było częściowe wynagrodzenie – poprzez ww. świadczenie – osobom zdolnym do pracy faktu rezygnacji z tego zatrudnienia (lub niepodejmowania zatrudnienia), z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną w stopniu wskazanym w ustawie. Nie jest to świadczenie adresowane do osoby niepełnosprawnej ale do podmiotu sprawującego opiekę. Nie chodzi tu także o jakąkolwiek opiekę ale taką, której zakres, natężenie wyklucza możliwość podjęcia jakiegokolwiek zatrudnienia. Zatem przesłanką warunkującą przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego jest istnienie związku przyczynowego pomiędzy koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, co musi wykluczać podjęcie zatrudnienia lub też rezygnację z tego zatrudnienia. Zatem istotny jest zakres sprawowanej opieki w relacji potrzebami osoby niepełnosprawnej. Ustawodawca nie zdefiniował podjęcia opieka, stwierdzając jedynie, że musi być ona stała lub długotrwała, w orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtował się pogląd wskazujący, że cel i istota świadczenia pielęgnacyjnego nakazują uznanie, że w art. 17 ust. 1 u.ś.r chodzi opiekę o ustawiczną sprawowaną nad osobą niepełnosprawną. Musi się ona cechować stałością, co oznacza, że powinna być sprawowana codziennie. Opiekun musi pozostawać do dyspozycji podopiecznego - udzielając pomocy oraz wykazując ciągłą gotowość niesienia pomocy. W orzecznictwie trafnie podnosi się, że opieka uprawniająca do świadczenia pielęgnacyjnego jest takim rodzajem opieki, którego skutkiem jest brak możliwości pogodzenia jej wykonywania i jednoczesnego świadczenia czynności zarobkowych. Innymi słowy, to konieczność sprawowania określonej formy opieki stanowi przyczynę rezygnacji z zatrudnienia. Do cech takiej opieki należy zaliczyć długoterminowość jej sprawowania lub trwały charakter. Opieka ta nie może zatem być świadczona niecodziennie, a jeżeli nawet codziennie, to wyłącznie przez część doby (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2024 r., sygn. akt I OSK 50/23 - orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: CBOSA). Zatem art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. należy stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej. Świadczenie pielęgnacyjne nie jest więc przyznawane za samą opiekę nad osobą niepełnosprawną, gdyż wynika ona z obowiązku alimentacyjnego, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania tej opieki lub za rezygnację z zatrudnienia w celu jej sprawowania i w związku z tym świadczenie to nie może być traktowane jako zastępcze źródło dochodu, a jako rekompensata za rezygnację z pracy z uwagi na rzeczywistą konieczność sprawowania opieki nad osobą bliską, która jej wymaga. Innymi słowy, musi istnieć bezpośredni związek między rezygnacją z zatrudnienia (albo jego niepodejmowaniem) a sprawowaną opieką. Natomiast w sytuacji, gdy opieka nad daną osobą nie nosi cech opieki stałej (ciągłej) lub długotrwałej, taki związek przyczynowo-skutkowy nie istnieje (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2024 r., sygn. akt I OSK 2449/22 - dostępny w CBOSA). Warto też zaznaczyć, że sama nazwa określająca charakter świadczenia jako "pielęgnacyjny" sugeruje, że chodzi zasadniczo o opiekę pielęgnacyjną, związaną z ustaloną niepełnosprawnością. Dokonując ustaleń w zakresie charakteru sprawowanej opieki organy winny ocenić zakres czynności, które faktycznie są realizowane przez wnioskodawcę ale także zakres samodzielności osoby niepełnosprawnej, gdyż na gruncie obowiązujących regulacji prawnych pojęcie niepełnosprawności oraz jej stopnie nie przystają do odrębnego ryzyka socjalnego jakim jest niesamodzielność. W praktyce obecnie istnieje jeden stopień niesamodzielności, tj. znaczny jej stopień (z którym zrównana jest wskazana trwała niezdolność do samodzielnej egzystencji), co wyklucza możliwość prawnego różnicowania osób niesamodzielnych z punktu widzenia stopnia naruszenia sprawności organizmu i ich samodzielności oraz potrzeb w zakresie pielęgnacji, opieki lub wsparcia. Samo orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności, czy niezdolności do samodzielnej egzystencji, nie wystarcza zatem do określenia zakresu potrzeb osób niepełnosprawnych (opieki, pielęgnacji, wsparcia). Z uwagi na te okoliczności - na użytek ustalania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego - ustawodawca przewidział szczególne środki umożliwiające badanie, czy zakres potrzeb osoby o znacznym stopniu niepełnosprawności uniemożliwia zarazem aktywność zawodową jej opiekuna. Takim środkiem jest instytucja przewidziana w art. 23 ust. 4aa ust. 4b u.ś.r. uprawniająca do wnioskowania o przeprowadzenie wywiadu środowiskowego. Ujawnione w jego toku okoliczności faktyczne winny wykazać na ile osoba niepełnosprawna jest samodzielna, a na ile wymaga wsparcia, co umożliwi ocenę zakresu wymaganej opieki i zestawienia jej z czynnościami faktycznie realizowanymi przez osobę wymagającą opieki, a w konsekwencji ustalenia, czy wystąpił związek przyczynowy, o którym mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r. W konsekwencji organy są nie tylko uprawnione, ale i zobowiązane do przeprowadzania takich analiz, a umocowanie to wynika z art. 17 ust. 1 w zw. z art. 23 ust. 4aa u.ś.r. W realiach rozpoznawanej sprawy organ taki dowód przeprowadził, nadto przyjął od Skarżącej oświadczenia oraz ankietę sporządzoną w związku z opieką nad matką. Z ustaleń dokonanych w toku ww. czynności oraz złożonych dokumentów wynika, że matka Strony legitymuje się orzeczeniem wydanym na stale, stwierdzającym od dnia 23 lutego 2023 r. znaczny stopień niepełnosprawności. Jako przyczynę niepełnosprawności wskazano choroby neurologiczne (symbol 10-N). Z wywiadu środowiskowego wynikają opisane w stanie faktycznym schorzenia matki Skarżącej – neurologiczne i ortopedyczne. Poza tym choruje ona na nadciśnienie, jest po operacji zaćmy, schorzenia układu moczowego, nietrzymanie moczu. Wskazano, że nie jest w stanie sama prowadzić gospodarstwa domowego z uwagi na schorzenia kręgosłupa, związany z tym ból i niewładność rąk. Po domu i poza nim porusza się samodzielnie przy pomocy kul ortopedycznych. Nie ma problemów z pamięcią, wzrokiem, czasem ma problemy ze słuchem, co wynika z podeszłego wieku. Sama spożywa posiłki, wykonuje czynności higieniczne, poza kąpielą, gdyż w tej czynności wymaga pomocy. Samodzielnie korzysta z toalety, nie nosi pieluch, jedynie wkładki. Przy czym wobec faktu zajmowania pokoju na piętrze wymaga pomocy przy zejściu ze schodów, w nocy korzysta z przenośnej toalety. Pomoc jest także wymagana przy przygotowaniu posiłków, umawianiu wizyt lekarskich, zakupach sprzątaniu, zmianie pościeli i wykupie leków. Przedstawione fakty dowodzą, że matka Skarżącej pomimo licznych schorzeń i stwierdzonego stopnia niepełnosprawności, jest w znacznym stopniu samodzielna, jest osobą kontaktową, świadomą, samodzielnie spożywa posiłki. Nie jest osobą leżącą, kontroluje potrzeby fizjologiczne, nie używa pampersów, po mieszkaniu porusza się samodzielnie przy pomocy kul, podobnie poza domem, jednie pokonanie schodów wymaga pomocy. Jakkolwiek Nie jest w stanie wykonywać większości obowiązków dotyczących prowadzenia gospodarstwa domowego, wymaga pomocy przy ubieraniu się, kąpieli, przygotowaniu posiłków oraz nadzoru nad zażywaniem leków. Ustalono też, że pomoc świadczona jest przez Skarżącą. W ocenie Sądu opisane wyżej okoliczności nie dają podstaw do uznania, że skarżący sprawuje opiekę pielęgnacyjną wykluczającą możliwość podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Rację ma organ wskazując na znaczny stopień samodzielności matki Skarżącej, co wyklucza uznanie, że nie może ona podjąć jakiegokolwiek zatrudnienia. Nie kwestionując faktu zaangażowania się Skarżącej w opiekę nad matką, ani też tego, że niewątpliwie wymaga ona pomocy w zaspokajaniu swoich potrzeb życiowych, to jednocześnie trzeba zauważyć, że nie jest ona osobą leżącą, samodzielnie spożywa posiłki i wykonuje podstawowe czynności higieniczne, samodzielnie porusza się po mieszkaniu. Jest też osobą w pełni świadomą, kontaktową z prawidłowym rozeznaniem sytuacji. Wymaga pomocy przy ubieraniu, kąpieli, a także przy przygotowywaniu posiłku, umawiania wizyt lekarskich, czy pielęgniarskich. Jak wynika z akt sprawy matka Strony wymaga także pomocy w pokonaniu schodów aby dojść do toalety położnej na innym piętrze. W tym zakresie trzeba jednak przyznać rację organowi, że okoliczność ta nie może determinować przyznania lub nie świadczenia, gdyż właściwa organizacja, czy przystosowanie domu do potrzeb osoby niepełnosprawnej są w stanie usunąć tą przeszkodę. Zatem całokształt ustaleń faktycznych odnoszących się do zakresu czynności opiekuńczych nie uzasadnia podglądu Strony, że sprawowana przez nią opieka jest na tyle intensywna, że stanowi obiektywną przeszkodę dla podjęcia zatrudnienia lub innych form zarobkowania. W świetle wskazanych okoliczności zarzuty podnoszone w skardze, jakkolwiek w znacznej części uzasadnione nie mogły odnieść pożądanego skutku. Uznając zatem, że organy administracji nie naruszyły przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy konieczne stało się oddalenie skargi, o czym orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a.