IV SA/Wr 706/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Julia Szczygielska po rozpoznaniu w Wydziale IV w dniu 3 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi C. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 12 marca 2015 r., sygn. akt IV SA/Wr 706/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę C. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego. Powyższe orzeczenie wraz z uzasadnieniem zostało doręczone skarżącemu w dniu 7 kwietnia 2015 r. Wnioskiem złożonym w dniu 16 marca 2015 r. skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2015 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu i umorzył postępowanie wszczęte kolejnym wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Pismem z dnia 13 kwietnia 2015 r., nr [...], które wpłynęło do tutejszego Sądu w dniu 17 kwietnia 2015 r., Okręgowa Rada Adwokacka we W., dalej: ORA, wyznaczyła pełnomocnikiem skarżącego adwokata S. D. Wnioskiem z dnia 5 maja 2015 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu z dnia 12 marca 2015 r., dopełniając czynności wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik oświadczył, że o ustanowieniu pełnomocnikiem skarżącego dowiedział się z zawiadomienia ORA w dniu 20 kwietnia 2015 r. Następnie wskazał, że niezwłocznie skontaktował się ze skarżącym, który przesłał pełnomocnikowi wyrok z uzasadnieniem w dniu 23 kwietnia 2015 r. Podniósł, że w związku z doręczeniem skarżącemu wyroku w dniu 7 kwietnia 2015 r. termin na wniesienie skargi kasacyjnej upłynął w dniu 7 maja 2015 r. Zdaniem pełnomocnika, skoro termin do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 30 dni od dnia doręczenia wyroku z uzasadnieniem to termin do wniesienia skargi kasacyjnej w przypadku ustanowienia i wyznaczenia z urzędu pełnomocnika dla strony nie powinien być krótszy. Jest to istotne o tyle, że wyznaczony pełnomocnik styka się ze sprawą po raz pierwszy dopiero po ustanowieniu. W ocenie pełnomocnika skarżącego, termin 30 dni w przypadku uzyskania prawa pomocy po wydaniu wyroku sądu I instancji winien być liczony najwcześniej od dnia powzięcia przez pełnomocnika z urzędu informacji o ustanowieniu i wyznaczeniu, czyli w realiach niniejszej sprawy od dnia 20 kwietnia 2015 r. Pełnomocnik wskazał, że niezwłocznie po powzięciu informacji o ustanowieniu go pełnomocnikiem skontaktował się ze skarżącym i uzyskał od niego wstępne informacje na temat sprawy oraz wyrok z uzasadnieniem. Następnie zapoznał się dokładnie ze sprawą. Podkreślił, że ze względu na zamieszkanie skarżącego poza W. (K.), przekazywanie dokumentów może następować tylko listownie. Wobec powyższego pełnomocnik był w stanie zakończyć sporządzanie skargi kasacyjnej w dniu 11 maja 2015 r. Powyższe okoliczności świadczą, zdaniem pełnomocnika, że skarżący bez swej winy uchybił terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej, gdyż nie mógł jej sporządzić samodzielnie, a ustanowiony pełnomocnik powziął informację o swoim wyznaczeniu dopiero w dniu 20 kwietnia 2015 r. Wniosek o przywrócenie terminu jest zatem uzasadniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej należało uwzględnić. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a.). Rozpoznając przedmiotowy wniosek w kontekście powyższego uregulowania zauważyć trzeba, że jakkolwiek wystąpienie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika złożony w otwartym terminie do wniesienia skargi kasacyjnej nie wpływa na bieg tego terminu, to okoliczność ta może stanowić jedną z podstaw uzasadniających złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia tego środka prawnego (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo LexisNexis, wyd. 5, Warszawa 2012, str. 479-480). Wyznaczenie pełnomocnika z urzędu nie oznacza bowiem możliwości podjęcia przez niego natychmiastowego działania w imieniu strony. Dlatego przy ocenie, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie, istotne jest ustalenie, kiedy pełnomocnik miał realną możliwość jego sporządzenia. Możliwość ta wyznacza zatem czas ustania przyczyny uchybienia terminu. W tej kwestii Sąd podziela utrwalony już w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, że dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, jest dzień, w którym pełnomocnik ustanowiony w trybie art. 244 p.p.s.a. miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, nie później jednak niż dzień upływu 30 dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OZ 211/12; z dnia 12 maja 2012 r., sygn. akt II GZ 243/11 oraz z dnia 19 lipca 2012 r., sygn. akt II OZ 612/12, publ. CBOSA). Podkreślenia przy tym wymaga, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 25 lipca 2013 r., sygn. akt SK 17/12 (publ. OTK-A 2013/6/86), stwierdził, że art. 87 § 1 p.p.s.a. rozumiany w ten sposób, że - w sytuacji niedochowania terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, o którym mowa w art. 177 § 1 p.p.s.a., na skutek wystąpienia o przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego - przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej ustaje z dniem, w którym powiadomiony o ustanowieniu pełnomocnik ma możliwość sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej, jest zgodny z art. 45 ust. 1 i art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy wskazać należy, że pełnomocnik skarżącego dopiero z pisma ORA, w dniu 20 kwietnia 2015 r., powziął wiadomość o ustanowieniu jego pełnomocnikiem z urzędu w niniejszej sprawie. Natomiast w dniu 13 maja 2015 r. złożył do Sądu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, którego upływ - biorąc pod uwagę datę doręczenia odpisu wyroku stronie w dniu 7 kwietnia 2015 r. - nastąpił z dniem 7 maja 2015 r. Jednocześnie pełnomocnik skarżącego dokonał czynności wniesienia skargi kasacyjnej. Na podstawie powyższych okoliczności stwierdzić należy, że przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu, w którym pełnomocnik miał rzeczywistą możliwość zapoznania się z aktami sprawy, czyli w dniu 20 kwietnia 2015 r. Złożenie przez pełnomocnika skarżącego w dniu 13 maja 2015 r. wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej, czyli w terminie trzydziestu dni od zawiadomienia jego o wyznaczeniu pełnomocnikiem z urzędu oznacza, że termin do dokonania tej czynności, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. został zachowany. W ocenie Sądu pełnomocnik skarżącego w sposób oczywisty wykazał też brak winy w uchybieniu terminu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.