IV SA/Wr 721/05

WyrokWSA we Wrocławiu2006-06-09

Skład orzekający: Małgorzata Masternak-Kubiak, Ewa Kamieniecka, Alojzy Wyszkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kierowca wykonujący międzynarodowy transport drogowy na podstawie umowy zlecenia może być uznany za pracownika przedsiębiorcy w rozumieniu przepisów ustawy o transporcie drogowym, a niewypełniona karta opłaty drogowej stanowi dowód jej nieuiszczenia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że kierowca wykonujący transport na podstawie umowy zlecenia nie jest pracownikiem w rozumieniu Kodeksu pracy, a tym samym nie spełnia warunku prowadzenia pojazdu przez pracownika przedsiębiorcy, co wyklucza kwalifikację transportu jako przewozu na potrzeby własne. Ponadto, niewypełniona karta opłaty drogowej nie stanowi dowodu uiszczenia opłaty, co skutkuje nałożeniem kary pieniężnej.
Stan faktyczny
W dniu kontroli funkcjonariusze celni stwierdzili, że pojazd ciężarowy wykonywał międzynarodowy transport drogowy bez wymaganego zaświadczenia oraz bez uiszczenia opłaty drogowej, ponieważ kierowca przedstawił niewypełnioną kartę opłaty drogowej. Kierowca był zatrudniony na podstawie umowy zlecenia. Naczelnik Urzędu Celnego nałożył karę pieniężną. Dyrektor Izby Celnej utrzymał decyzję w mocy. Firma PHU "A" M. W. zaskarżyła decyzję, zarzucając błędną interpretację przepisów dotyczących przewozu na potrzeby własne oraz opłaty drogowej.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Małgorzata Masternak-Kubiak (spr.) Sędziowie Asesor WSA – Ewa Kamieniecka Asesor WSA – Alojzy Wyszkowski Protokolant Krzysztof Caliński po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 9 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi PHU "A" M. W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie wykonywania międzynarodowego transportu drogowego bez wymaganego zaświadczenia oraz bez uiszczenia opłaty drogowej oddala skargę. Decyzją z dnia [...]r. nr [...], Dyrektor Izby Celnej we W., na podstawie art.138 §1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. nr 98 poz. 1071 z 2000 r. ze zm. ), art. 5, art. 42 ust.1, art. 87 ust.1, art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity z 2004 r., Dz. U. nr 204, poz. 2088), pkt.1.1.1. i pkt. 1.4.1 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowymi (tekst jednolity z 2004 r., Dz. U. nr 204, poz. 2088) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w W. nr [...] z dnia [...]r. o nałożeniu na firmę PHU "A" M. W. kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych oraz za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji. Jak wynika z akt sprawy w dniu [...]r. funkcjonariusze celni Referatu Grupy Mobilnej w W. przeprowadzili kontrolę dokumentów pojazdu ciężarowego marki "lveco" o numerze rej. [...], o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony. W wyniku podjętych czynności kontrolnych ustalono, iż kierujący pojazdem A. R. wykonywał międzynarodowy transport drogowy bez wymaganego zaświadczenia oraz bez uiszczenia opłaty drogowej za przejazd po drogach krajowych. W wyniku przeprowadzonego postępowania została wydana przez Naczelnika Urzędu Celnego w W. - decyzja nr [...] z dnia [...] r. nakładająca na firmę PHU "A" M. W. karę pieniężną w wysokości [...]zł za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych oraz bez wymaganej licencji. Od powyższej decyzji firma PHU "A" M. W., reprezentowana przez pełnomocnika, złożyła odwołanie do Dyrektora Izby Celnej we W. wnosząc o jej zmianę poprzez wymierzenie kary na podstawie pkt. 1.4.4. załącznika do ustawy o transporcie drogowym w wysokości [...] zł tytułem wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z nieprawidłowo wypełnioną karta opłaty drogowej oraz kary na podstawie pkt. 1.1.7. załącznika w wysokości [...] zł tytułem wykonywania przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia. Strona zarzuciła decyzji naruszenie prawa materialnego w pkt. 1.4 załącznika do ustawy o transporcie drogowym w związku z § 4 rozporządzenia w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych poprzez błędną interpretacji w wyniku przyjęcia, iż kierowca pojazdu zatrzymanego w ramach przeprowadzonej kontroli, wykonywał transport drogowy bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych podczas gdy posiadał on niewypełnioną kartę opłaty drogowej co zdaniem strony skarżącej zgodnie z § 5 pkt.6 ww. rozporządzenia skutkuje jedynie brakiem potwierdzenia dokonania opłaty drogowej a nie jej nie uiszczeniem. Zgodnie z twierdzeniem strony okoliczność niewypełnienia karty, podobnie jak zaistnienie innych braków wskazanych w § 6 rozporządzenia stanowi naruszenie pkt. 1.4.4. załącznika do ww. ustawy w myśl którego wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z nieprawidłowo wypełnioną kartą opłaty drogowej podlega karze w wysokości 500 zł. Ponadto Strona zarzuciła organowi błędną interpretację art. 4 pkt.4 lit. a) ustawy o transporcie drogowym poprzez przyjęcie, iż przepis ten ma zastosowanie wyłącznie do pracowników zatrudnionych na podstawie umowy o pracę, podczas gdy ww. ustawa nie zawiera definicji "pracownika", natomiast wykładnia celowościowa tego przepisu wskazuje, że ustawodawca objął tym pojęciem zarówno osoby zatrudnione na podstawie umowy o pracę jak również na podstawie umowy zlecenia, świadczące pracę dla przedsiębiorcy w ramach jego działalności gospodarczej. W motywach zaskarżonego rozstrzygnięcia Dyrektor Izby Celnej we W. wskazał, iż zgodnie z przepisami art. 87 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli m.in. : wypis z licencji, dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy, a ponadto - podczas przewozu drogowego wykonywanego na potrzeby własne - również zaświadczenie lub wypis z zaświadczenia wydanego w oparciu o przepis art. 33 ustawy o transporcie drogowym. Przepis art. 4 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym określa jako niezarobkowy przewóz drogowy, zwany dalej "przewozem na potrzeby własne" - każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki: a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników, b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi, c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin, d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych; W niniejszej sprawie uznano, że nie został spełniony m. in. pierwszy z wymienionych warunków - tj. pojazd był prowadzony przez osobę, która nie była pracownikiem przedsiębiorcy. Z akt wynika bowiem, że w dniu kontroli kierowca samochodu ciężarowego A. R. wykonywał pracę na podstawie umowy zlecenia a więc wynikającą ze stosunku cywilno-prawnego. Ustawa o transporcie drogowym nie określa jaką osobę należy uznać za pracownika przedsiębiorcy w związku z tym w celu wyjaśnienia tego pojęcia zastosowanie w sprawie muszą znaleźć przepisy ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy bowiem to postanowienia tej ustawy określają status pracownika. Zgodnie z przepisami kodeksu pracownikiem jest osoba fizyczna, która na podstawie umowy o pracę lub dobrowolnego porozumienia wyrażonego w inny sposób zobowiązała się świadczyć pracę na rzecz podmiotu zatrudniającego. Terminu pracownik używa się zatem na oznaczenie wszystkich osób fizycznych zatrudnionych w ramach stosunku pracy bez względu na sposób jego powstania oraz rodzaj pełnionej pracy. Spośród innych stosunków prawnych, umowę o pracę wyróżnia, to że jej cechami jest zależność i stosunek podporządkowania oraz osobiste wykonywanie pracy w oznaczonym miejscu i czasie. Jest to umowa starannego działania a nie rezultatu jak ma to miejsce w przypadku umowy zlecenia. W świetle powyższego organ pierwszej instancji słusznie stwierdził, że w przedmiotowej sprawie A. R., zatrudniony na podstawie umowy zlecenia, nie może być uznany za pracownika firmy PHU "A" M. W. co oznacza, że wykonywał on, określony w art.4 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym, międzynarodowy transport drogowy. Zgodnie z art. 5 ust 1 ustawy podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego. Przepis art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym stanowi zaś, iż przedsiębiorcy wykonujący transport drogowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz wykonujący przewozy na potrzeby własne są obowiązani do uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych, której maksymalna wysokość nie może być wyższa niż równowartość 800 euro rocznie, z wyłączeniem: 1) przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką; 2) przejazdów po autostradach płatnych; 3) transportu kombinowanego; 4) komunikacji miejskiej; 5) zakładów pracy chronionej lub zakładów aktywności zawodowej. Zgodnie z art. 92 ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust.1 oraz wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik do ustawy. § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dn. 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczenia przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. nr 150, poz. 1684 ze zm.) stanowi, iż przedsiębiorca wykonujący transport drogowy oraz wykonujący przewozy na potrzeby własne uiszcza opłatę roczną, półroczną, miesięczną, siedmiodniową albo dobową. Uiszczenie opłaty następuje poprzez nabycie przez przedsiębiorcę karty opłaty, która następnie podlega wypełnieniu zgodnie z §5 rozporządzenia. Kartę opłaty wypełnia się przed rozpoczęciem przejazdu przez wpisanie w odpowiednim miejscu m in. numeru rejestracyjnego pojazdu, daty i godziny określających termin ważności karty, daty wydania karty. Stosownie do treści § 5 ust.6 ww. rozporządzenia karta opłaty niewypełniona lub wypełniona w sposób inny niż określony w ust.1 i ust. 3-5, a także zawierająca poprawki nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty. Jak wynika z akt sprawy w toku kontroli kierowca przedstawił kontrolującym niewypełnioną siedmiodniową kartę opłaty drogowej o nr [...]. W świetle powyższego, niewypełniona siedmiodniowa karta opłaty drogowej nie stanowiła dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty drogowej. Dodatkowo Dyrektor Izby Celnej we W. zauważa, iż kierujący pojazdem mógł i powinien zapoznać się z objaśnieniami zamieszczonymi na odwrocie każdej karty opłaty drogowej, iż niewypełniona lub nieprawidłowa wypełniona karta opłaty nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty. Odnosząc się do wniosku Strony dotyczącego zmiany kwalifikacji naruszenia i wymierzenia kary pieniężnej zgodnie z pkt. 1.4.4.załącznika do ustawy, organ odwoławczy wyjaśnił, iż punkt ten dotyczy wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z nieprawidłowo wypełniona kartą opłaty drogowej. Zatem aby można było mówić o nieprawidłowo wypełnionej karcie należy kartę wypełnić, zgodnie z przepisami ww. rozporządzenia. W przedmiotowej sprawie przedstawiona do kontroli karta była zaś w całości niewypełniona. Przepisy prawa powołane w zaskarżonej decyzji (art. 87 ust. 1 ustawy z dn. 6 września 2001 r. o transporcie drogowym) stanowią o obowiązku posiadania przez kierowcę przy sobie i okazywania na żądanie uprawnionego organu kontroli wymaganych dokumentów, zaś - jak zostało to wykazane - w chwili przeprowadzania kontroli niniejsze warunki ustawowe nie zostały spełnione. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu pełnomocnik PHU "A" M. W. zarzuca decyzji naruszenie prawa materialnego poprzez błędną interpretację w wyniku przyjęcia, że kierowca pojazdu zatrzymanego w ramach przeprowadzonej kontroli, wykonywał transport drogowy bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych podczas gdy posiadał on niewypełnioną kartę opłaty drogowej co zdaniem strony skarżącej, zgodnie z § 5 pkt 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczenia przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. nr 150, poz. 1684 ze zm.), skutkuje jedynie brakiem potwierdzenia dokonania opłaty drogowej a nie jej nie uiszczeniem. Zgodnie z twierdzeniem strony skarżącej okoliczność niewypełnienia karty, podobnie jak zaistnienie innych braków wskazanych w § 6 rozporządzenia, stanowi naruszenie pkt 1.4.4. załącznika do ustawy o transporcie drogowy, w myśl którego wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z nieprawidłowo wypełnioną kartą opłaty podlega karze w wysokości 500 zł. Ponadto strona skarżąca zarzuca błędną interpretację art. 4 pkt 4 lit a ustawy o transporcie drogowym poprzez przyjęcie, iż przepis ten ma zastosowanie wyłącznie do pracowników zatrudnionych na podstawie umowy o pracę, podczas gdy ustawa o transporcie drogowym nie zawiera definicji "pracownika", natomiast wykładnia celowościowa przepisu wskazuje, że ustawodawca objął tym pojęciem zarówno osoby zatrudnione na podstawie umowy o pracę jak również na podstawie umowy zlecenia – świadczące pracę dla przedsiębiorcy w ramach jego działalności gospodarczej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej we W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację faktyczną i prawną zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 184 Konstytucji RP z 1997 r. i art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy). Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Sądy administracyjne sprawują kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem zgodności z obowiązującym w dacie ich wydania prawem. Sąd administracyjny nie rozważa kwestii, czy decyzja organu administracji publicznej jest słuszna, lecz czy mieści się w granicach obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji, jeżeli stwierdzi on naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające postawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia prawa materialnego stąd skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Wbrew stanowisku strony skarżącej organy administracji obu instancji prawidłowo dokonały wykładni prawa materialnego, w szczególności przepisu art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym. Żadna z metod wykładni prawa przyjęta w doktrynie i orzecznictwie, nie prowadzi bowiem do rezultatu wskazywanego przez stronę skarżącą. Zgodnie z definicją zakresową zawartą w przepisie art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym, określona działalność przedsiębiorcy stanowi przewóz na potrzeby własne (niezarobkowy przewóz drogowy), jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: a) rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione przez przedsiębiorcę, b) celem przejazdu jest przewiezienie rzeczy lub osób z lub do przedsiębiorstwa, lub przeniesienie ich, wewnątrz przedsiębiorstwa lub poza przedsiębiorstwem, na jego własne potrzeby, czyli przewóz ten jest wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, c) pojazdy samochodowe używane do przewozu muszą być prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników, d) pojazdy samochodowe przewożące rzeczy lub osoby znajdują się w prawnej dyspozycji przedsiębiorcy, tzn. przedsiębiorca powinien się legitymować tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi, f) nie jest to przewóz osób w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych. Jedną z przesłanek determinujących wykonywanie transportu jako przewozu na potrzeby własne jest prowadzenie pojazdu samochodowego używanego do tego przewozu przez przedsiębiorcę lub jego pracowników. Ustawa o transporcie drogowym nie określa znaczenia "pracownika" przedsiębiorcy, dlatego dla wyjaśnienia tego pojęcia należy stosować przepisy Kodeksu pracy. W doktrynie i w orzecznictwie sądowym powszechne jest stanowisko, że wśród możliwych reguł interpretacyjnych tekstów prawnych pierwszeństwo ma wykładnia językowa (zob. M. Zieliński, Wyznaczniki reguł wykładni prawa, "Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny" 1998 r., nr 3-4), która powinna uwzględniać reguły znaczeniowe języka powszechnego, prawnego i prawniczego. Z założeń językowej racjonalności prawodawcy wynika reguła, iż jeżeli przepis jednoznacznie w danym języku formułuje normę postępowania, to tak właśnie należy dany przepis rozumieć. Rozumienie treści przepisu prawnego jest wyznaczone nie tylko przez jego brzmienie, lecz także przez treść innych przepisów prawnych mających wpływ na rozumienie interpretowanego przepisu. Pojęcie "pracownik" ma ustalone znaczenie w prawie pracy, którego najważniejszym źródłem jest ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.). Za racjonalną i uzasadnioną regułami wykładni systemowej uznać trzeba recepcję tego pojęcia w znaczeniu, w jakim zdefiniowano je w przepisach tego Kodeksu. Nie ma też żadnego rozsądnego powodu, dla którego ustalone w nich znaczenie, ukształtowane w specjalnej gałęzi prawa, należałoby pojmować inaczej, pomijając powszechnie obowiązującą normę prawną definiującą pojęcie pracownika (por. uchwała SN z dnia 15 grudnia 2005 r., I KZP 34/05, OSNKW 2006, nr 1, poz. 2). Zgodnie z art. 2 k.p. pracownikiem jest osoba, która jest zatrudniona na podstawie wyliczonych w tym przepisie czynności prawnych, to jest: umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę. Katalog wskazanych w tym przepisie sposobów nawiązania stosunku pracy ma charakter wyczerpującego wyliczenia – "nie każdy więc człowiek «pracujący» w ogólnym, potocznym tego słowa znaczeniu, tzn. wykonujący jakąś działalność zwaną pracą (...) jest pracownikiem w znaczeniu prawnym" ( T. Zieliński [w:] L. Florek red.: Kodeks pracy - Komentarz, Warszawa 2005, s. 135). Nie jest natomiast pracownikiem osoba wykonująca "określone czynności na rzecz innej osoby na innych podstawach niż wymienione w art. 2 k.p." (tamże, s. 136), a więc m.in. na podstawie umowy cywilnoprawnej (np. umowa o dzieło, umowa zlecenia czy umowa agencyjna). W przedmiotowej sprawie organy administracji prawidłowo uznały, iż w dniu [...] r. pojazd ciężarowy marki "lveco" o numerze rej. [...] nie był prowadzony ani przez przedsiębiorcę ani przez pracownika firmy PHU "A" M. W. Kierujący pojazdem wykonywał bowiem pracę na podstawie umowy zlecenia a więc wynikającą ze stosunku cywilno-prawnego. Sąd podziela stanowisko organów administracji obu instancji co do kwalifikacji materialnoprawnej rodzaju wykonywanego przez PHU "A" M. W. transportu drogowego. Skoro bowiem nie był to przewóz na potrzeby własne, o którym jest mowa w przepisie art. 4 pkt 4 ustawy, to trafnie przyjęto, że przedsiębiorca wykonywał międzynarodowy transport drogowy. Zgodnie z postanowieniami art. 4 pkt 3 lit a): "transport drogowy - krajowy transport drogowy lub międzynarodowy transport drogowy; określenie to obejmuje również każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w pkt 4". W związku z tym, że strona skarżąca wykonywała międzynarodowy transport drogowy określony w art. 4 pkt 3 ustawy, powinna posiadać, zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 ustawy, odpowiednią licencję na wykonywanie transportu drogowego. Z akt sprawy wynika, że w chwili kontroli skarżąca takiej licencji nie posiadała zatem organ administracji obowiązany był wymierzyć, na podstawie pkt 1.1.1 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowymi (tekst jednolity z 2004 r., Dz. U. nr 204, poz. 2088 ), karę pieniężną w wysokości [...] zł. W ocenie Sądu organ administracji publicznej także zasadnie nałożył na stronę skarżącą karę pieniężną w wysokości [...] zł. za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Zgodnie z przepisem art. 87 ust. 1 i ust.2 ustawy o transporcie drogowym, kierowca pojazdu samochodowego podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli m.in. wypis z zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej oraz dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych. Przepis art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym stanowi, iż przedsiębiorcy wykonujący transport drogowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz wykonujący przewozy na potrzeby własne są. obowiązani do uiszczenia opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych. Ponadto przepis § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczenia przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. nr 150, poz. 1684 z póź. zm.) stanowi, iż przedsiębiorca wykonujący transport drogowy oraz wykonujący przewozy na potrzeby własne uiszcza opłatę roczna, półroczną, miesięczną, siedmiodniową albo dobową. Uiszczenie opłaty następuje poprzez nabycie przez przedsiębiorcę karty opłaty, która następnie podlega wypełnieniu zgodnie z § 5 rozporządzenia. Wypełniona przed rozpoczęciem przejazdu karta opłaty stanowi dokument potwierdzający wniesienie opłaty. Kartę opłaty wypełnia się przed rozpoczęciem przejazdu przez wpisanie w odpowiednim miejscu m in. numeru rejestracyjnego pojazdu, daty i godziny określających termin ważności karty. Stosownie do treści § 5 ust. 6 rozporządzenia karta opłaty niewypełniona lub wypełniona w sposób inny niż określony w ust. 1 i ust. 3-5, a także zawierająca poprawki nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty. W świetle powyższego niewypełniona przez kierującego pojazdem siedmiodniowa karta opłaty drogowej nie stanowiła dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty drogowej. Zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym: "kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów wskazanych w art. 92 ust. 1 pkt.1-6 podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 15 000 zł". Stosowne do postanowień pkt. 1.4.1. załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych podlega karze pieniężnej w wysokości 3000 zł. Powyższe postanowienia mają charakter bezwzględnie obowiązujący (ius cogens), co oznacza, że w razie stwierdzenia naruszeń tych przepisów, uprawniony organ zobowiązany jest do nałożenia na podmiot wykonujący transport drogowy kary pieniężnej odpowiedniej wysokości w drodze decyzji administracyjnej. Przepisy zawierające normy bezwzględnie obowiązujące znamionuje bowiem to, że ich zastosowanie nie jest zależne od woli adresatów, którzy nie mogą zmieniać postanowień tego rodzaju norm. Ocena stanu faktycznego sprawy, wskazuje, że kara pieniężna w tym zakresie została wymierzona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Ponieważ wszczęte skargą PHU "A" M W postępowanie sądowe nie dostarczyło podstaw do postawienia organom administracji zarzutu naruszenia prawa materialnego przeto – stosownie do dyspozycji art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło