IV SA/Wr 724/15

Ewa Orłowska – starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 11 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku adwokat, ustanowionej z urzędu, A. D. – W. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi P. M. na decyzję [...] Państwowego [..] Inspektora Sanitarnego we [..] z dnia [..] nr [..] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu środków zastępczych postanawia: przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu adwokatowi, ustanowionemu z urzędu, wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej i udział w rozprawie przed NSA w wysokości [..] zł wraz ze stawką podatku VAT w kwocie [..] zł, czyli ogółem [..] zł. Postanowieniem referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu z dnia 4 października 2015 r. przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Okręgowa Rada Adwokacka pismem z dnia 14 grudnia 2015 r. wyznaczyła pełnomocnika z urzędu adwokat A. D., która obecnie nosi nazwisko D.– W. (k- 129 obejmująca udzielenie pełnomocnictwa substytucyjnego innemu adwokatowi w dniu 20 czerwca 2018 r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 19 maja 2016 r. oddalił skargę w całości (pkt I sentencji). Natomiast w pkt II sentencji zasądzono na rzecz adwokata z urzędu wynagrodzenie za udział w postępowaniu przed sądem I instancji w wysokości [..] zł (wynagrodzenie powiększone o podatek VAT). Pismem z dnia 7 lipca 2016 r. pełnomocnik z urzędu sporządziła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, czyli od pkt I sentencji. Skarga ta zawiera wniosek o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu "przy sporządzeniu i wniesieniu skargi kasacyjnej według norm przepisanych" na podstawie przepisów § 8 pkt 5 w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. "a" i ust. 1 pkt 1 lit. "a" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu. Wniosek ten zawiera oświadczenie, że opłaty z tytułu tej pomocy nie zostały opłacone w całości ani w części k-109. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 4 lipca 2018 r. sygn. akt II OSK 1954/16 oddalił skargę kasacyjną (pkt 1 sentencji). Z protokołu rozprawy przed NSA wynika, że stawiła się na niej adwokat, działająca z substytucji adwokat wyznaczonej w niniejszej sprawie z urzędu, która oświadczyła, że popiera skargę kasacyjną, wnosi i wywodzi jak w skardze kasacyjnej oraz złożyła pełnomocnictwo substytucyjne. Mając na uwadze treść zwartego w skardze kasacyjnej wniosku o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz treść powyższego oświadczenia pełnomocnika substytucyjnego złożonego na rozprawie przed NSA dotyczącego wniosków zawartych w skardze kasacyjnej i wykonane czynności przyjąć należy, iż rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega wniosek pełnomocnika ustanowionego z urzędu o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, który został zakwalifikowany jako wniosek pełnomocnika z urzędu o zasądzenie tych kosztów z tytułu sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej oraz za udział w rozprawie przed NSA. Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 powołanej ustawy do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Z dniem 2 listopada 2016 r. weszło w życie nowe rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714). Skoro ustawodawca w § 22 nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, wskazał, że w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego nowego rozporządzenia (czyli przed dniem 2 listopada 2016 r.) należy stosować przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, to w niniejszej sprawie, w której Sąd I instancji wydał wyrok w dniu 19 maja 2016 r. i skarga kasacyjna została wniesiona (nadana) w dniu 7 lipca 2016 r., a więc przed wejściem w życie tego nowego rozporządzenia (2 listopada 2016 r.) należy stosować do postępowania w II instancji, obejmującego sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej i udział w rozprawie przed NSA- przepisy dotychczasowe, czyli przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. 1801), które weszło w życie w dniu 1 stycznia 2016 r. i na podstawie przepisu § 23 nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. utraciło moc z dniem 2 listopada 2016 r. Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit "a" powołanego rozporządzenia opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi: za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej i udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - 75% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 100% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. Przedmiot zaskarżenia stanowi należność pieniężna w kwocie [..] zł (kara pieniężna za wprowadzanie do obrotu środków zastępczych). Opłata maksymalna, dotycząca postępowania przed sądem administracyjnym w I instancji, do którego nawiązuje § 21 ust. 1 pkt 2 lit "a" rozporządzenia, wynosi zatem [..] zł zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 1 lit "a" w związku z § 8 pkt 5. W myśl bowiem § 21 ust. 1 pkt 1 lit "a" opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna - opłatę maksymalną obliczoną na podstawie § 8, z którego pkt 5 wynika, że opłaty maksymalne wynoszą przy wartości przedmiotu sprawy: powyżej 10.000 zł do 50.000 zł – [..] zł. Natomiast w myśl § 4. ust. 1 rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Rozdział IV, czyli § 21, reguluje opłaty maksymalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do ust. 2 tego przepisu ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. W myśl zaś § 4 ust. 3 opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. W rozpoznawanej sprawie, zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia, należało ustalić opłatę w wysokości ½ opłaty maksymalnej wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 2 lit "a" w związku z § 8 pkt 5, czyli ½ opłaty maksymalnej wynoszącej [..] zł, co stanowi kwotę [..] zł (1/2 x [..]=[..]zł). Kwota [..] zł stanowi bowiem opłatę maksymalną obliczoną jako 75 % kwoty [..] zł, co wynika z treści § 21 ust. 1 pkt 2 lit "a" w związku z § 21 ust. 1 pkt 1 lit "a" i § 8 pkt 5. Mając powyższe na uwadze, należało przyznać pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną obejmującą sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej i udział w rozprawie przed NSA - powiększone o stawkę podatku od towarów i usług- w łącznej wysokości [..] zł (wynagrodzenie: [..]zł + podatek VAT: [..] zł =[..] zł). Z tych względów, na podstawie art. 250 i art. 258 § 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit "a" i pkt 1 lit "a" oraz § 8 pkt 5 i § 4 ust. 1, 2 i 3 i rozporządzenia w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, orzeczono jak w sentencji.