IV SA/Wr 77/10
WyrokWSA we Wrocławiu2010-05-19
Skład orzekający: Henryk Ożóg, Lidia Serwiniowska, Wanda Wiatkowska-Ilków
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma prawo zawiesić prawo do zasiłku stałego osobie tymczasowo aresztowanej, która została wcześniej pozbawiona wolności?Ratio decidendi
Organ administracyjny ma prawo zawiesić prawo do zasiłku stałego osobie tymczasowo aresztowanej, zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej. Przepis ten kategorycznie stanowi, że osobie tymczasowo aresztowanej zawiesza się prawo do świadczeń z pomocy społecznej, a za okres tymczasowego aresztowania nie udziela się świadczeń. Sąd nie podzielił poglądu, że można zawiesić realizację świadczenia już przyznanego prawomocną decyzją, uznając, że przepis ten ma zastosowanie również do świadczeń już przyznanych.Stan faktyczny
A. G. został przyznany zasiłek stały na stałe. Następnie został tymczasowo aresztowany i osadzony w zakładzie karnym. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej zawiesił mu prawo do zasiłku stałego od dnia tymczasowego aresztowania, powołując się na przepisy ustawy o pomocy społecznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. A. G. zaskarżył decyzję SKO, argumentując, że zasiłek został przyznany na stałe ze względu na jego stan zdrowia i że pozbawienie go zasiłku jest sprzeczne z Konstytucją. W skardze podniesiono również, że zawieszenie wypłaty zasiłku nie było zasadne, powołując się na wyrok WSA w Warszawie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg, Sędziowie Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.), Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, Protokolant Aneta Januszkiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 11 maja 2010 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zawieszenia prawa do zasiłku stałego I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na rzecz adwokat M. Ł. kwotę 292,80 (słownie: dwieście dzieięćdziesiąt dwa 80/100) złotych tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa w związku z art. 8 ust. 1 pkt 2, art. 37 ust. 1-2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593) przyznało A. G. zasiłek stały od 1 czerwca 2004r. na stałe.
Pismem z dnia 10 sierpnia 2009r. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej Gminy K. zwrócił się do Zakładu Karnego w K. o udzielenie informacji czy A. G. przebywa w Zakładzie Karnym, jeśli tak to, od kiedy.
W odpowiedzi na powyższe zapytanie Z-ca Dyrektora Zakładu Karnego w K., pismem z dnia 11 sierpnia 2009r. Nr [...] poinformował, "że A. G. przebywa w tutejszej jednostce jako tymczasowe aresztowany, do dyspozycji Prokuratury Rejonowej w K. – sygn. akt [...]".
Tymczasowy areszt zastosowano od dnia 7 lipca 2009r.
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej Gminy K. zawiesił z dniem 7 lipca 2009r. decyzję przyznającą A. G. zasiłek stały z powodu przebywania w Zakładzie Karnym w K. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że pismem z dnia 11 sierpnia 2009r. Nr [...] Zakład Karny w K. poinformował, iż A. G. od dnia 7 lipca 2009r. przebywa w Zakładzie Karnym w K. Zgodnie zaś z art. 13 ustawy o pomocy społecznej zawiesza się zatem prawo do wypłaty zasiłku stałego.
W odwołaniu od przedmiotowej decyzji A. G. podniósł, że zasiłek został przyznany na stałe z uwagi na stan jego zdrowia. Pozbawienie go zasiłku stałego jest sprzeczne w Konstytucją.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzją organu pierwszej instancji.
W motywach uzasadnienia organ odwoławczy wskazał, że z pisma Zastępcy Dyrektora Zakładu Karnego w K. z dnia 11 sierpnia 2009r. wynika, że od dnia 7 lipca 2009r. A. G. przebywa w Zakładzie Karnym jako tymczasowo aresztowany do dyspozycji Prokuratury Rejonowej w K. Tymczasowy areszt zastosowano od dnia 7 lipca 2009r.
Zgodnie z treścią ustawy o pomocy społecznej osobie odbywającej karę pozbawienia wolności nie przysługuje prawo do świadczeń z pomocy społecznej. Osobie tymczasowo aresztowanej zawiesza się prawo do świadczeń z pomocy społecznej. Za okres tymczasowego aresztowania nie udziela się świadczeń.
Powyższe oznacza, że z kręgu beneficjentów pomocy społecznej wyłączono osoby odbywające karę pozbawienia wolności i tymczasowo aresztowane. Osoby odbywające wymienioną karę tracą prawo do wszystkich świadczeń pomocowych i nie nabywają uprawnień do świadczeń w czasie przebywania w zakładzie karnym. Uzasadnieniem takiej regulacji jest fakt pozostawania osadzonych na utrzymaniu państwa, poza tym wobec tych osób ryzyko wystąpienia okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy praktycznie nie występuje. Zgodnie z przepisami kodeksu karnego wykonawczego osobie odbywającej karę pozbawienia wolności i tymczasowo aresztowanej zapewnia się minimum 3 razy dziennie posiłek, o odpowiedniej wartości odżywczej, w tym co najmniej 1 gorący, odpowiednie warunki mieszkaniowe, odpowiednią do pory roku odzież, bieliznę oraz obuwie (art. 109-111 k.k.w.). Dzięki takim świadczeniom osoby te zwolnione są z zaspokajania własnym staraniem podstawowych potrzeb bytowych. Nie ma zatem przesłanek do udzielania im dodatkowego wsparcia w ramach pomocy społecznej.
Powyższe oznacza, że do czasu przebywania w Zakładzie Karnym, A.G. nie przysługuje prawo do świadczeń z pomocy społecznej.
Z tego też względu organ pierwszej instancji prawidłowo zawiesił A. G. prawo do zasiłku stałego od dnia zastosowania wobec niego tymczasowego aresztowania.
W skardze A. G. zarzucił, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. jest niezgodna z prawem. Skarżący wymienia rzeczy jakie otrzymuje osoba tymczasowo aresztowana w Zakładzie Karnym. Twierdzi, że "wszystko resztę" można kupić w kantynie. Skarżący domaga się więc przywrócenia zawieszonego zasiłku.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zakwestionowanej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia 10 maja 2010r. pełnomocnik z urzędu strony skarżącej podtrzymał twierdzenie i wnioski podnoszone w skardze. Wskazał nadto, na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2007r. I SA/Wa 2007/06 LEX nr 325189, w którym Sąd stwierdził, że przepis art. 13 ust. 2 u.p.s. ma zastosowanie dopiero przy rozpatrywaniu wniosku osoby tymczasowo aresztowanej o przyznanie określonego świadczenia podstawie u.p.s. W okresie tymczasowego aresztowania nie można wydać na rzecz takiej osoby decyzji przyznającej świadczenia z pomocy społecznej. Na podstawie art. 13 ust. 2 nie można natomiast zawiesić realizacji świadczenia już przyznanego prawomocną decyzją.
W okresie tymczasowego aresztowania nie można zatem wydać na rzecz takiej osoby decyzji przyznającej świadczenie z pomocy społecznej, jednakże nie można zawiesić realizacji świadczenia już przyznanego.
Jeżeli prawo do świadczenia istnieje w chwili aresztowania, to wypłata świadczenia jest tylko kwestią wykonania prawomocnej decyzji.
Zdaniem pełnomocnika taka sytuacja ma miejsce w rozpatrywanej sprawie. Zawieszenie więc prawa do zasiłku stałego nie było zasadne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktem widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga podlega oddaleniu.
Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593) w brzmieniu : "Osobie tymczasowo aresztowanej zawiesza się prawo do świadczenia z pomocy społecznej. Za okres tymczasowego aresztowania nie udziela się świadczeń".
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] Nr [...] przyznało skarżącemu zasiłek stały od 1 czerwca 2004r. na stałe.
Skarżący w dniu 7 lipca 2009r. został tymczasowo aresztowany i przebywa w Zakładzie Karnym w K. do dyspozycji Prokuratury Rejonowej w K. sygn. akt [...].
W tym stanie rzeczy organ administracyjny na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej zawiesił skarżącemu z dniem 7 lipca 2009r. prawo do zasiłku stałego z powodu tymczasowego aresztowania.
W ocenie Sądu organ rozpoznając sprawę nie naruszył przepisu prawa materialnego stanowiącego podstawę wydania zaskarżonej decyzji.
Z kategorycznego brzmienia przepisu art. 13 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej wynika, że "osobie tymczasowo aresztowanej zawiesza się prawno do świadczeń z pomocy społecznej".
W tej sytuacji organ orzekający był zobowiązany do zawieszenia prawa do pobierania przez skarżącego w okresie tymczasowego aresztowania zasiłku stałego z pomocy społecznej.
Ponadto w sprawie należy wskazać, że celem pomocy społecznej jest umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są w stanie sami pokonać, a zadaniem polityki społecznej jest wspieranie takich osób w dążeniu do zaspakajania niezbędnych potrzeb życiowych.
Skarżący jest osadzony tymczasowo w Zakładzie Karnym, nie jest obciążony troszczeniem się o swoje życie, stan zdrowia i zakwaterowanie bowiem ma zapewnioną podstawową egzystencję, o którą nie musi zabiegać.
Trudno zatem dopatrzyć się potrzeby dodatkowego wsparcia z pomocy społecznej, w okresie tymczasowego aresztowania skarżącego.
Z tych względów Sąd nie podziela poglądu wyrażonego w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2007r. I SA/Wa 2007/06.
Skarga zatem jako pozbawioną uzasadnionych podstaw prawnych należało oddalić na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153. poz. 1270 ze zm.).
Orzeczenie o kosztach znajduje oparcie w art. 250 cyt. wyżej ustawy w związku z § 2 i 3 oraz 18 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielanej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło