IV SA/Wr 873/13

PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-08-04

Skład orzekający: Ewa Orłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Jaka jest wysokość wynagrodzenia dla adwokata ustanowionego z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, uwzględniając przepisy dotyczące opłat za czynności adwokackie oraz podatek VAT, a także kwestię stosowania przepisów przejściowych w przypadku zmiany rozporządzenia regulującego te kwestie?
Ratio decidendi
Sąd przyznał wynagrodzenie adwokatowi z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w wysokości 120 zł powiększone o podatek VAT (27,60 zł), co daje łącznie 147,60 zł. Rozstrzygnięcie oparto na przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, stosując przepisy dotychczasowe ze względu na moment wszczęcia postępowania, mimo zmiany rozporządzenia przed jego zakończeniem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku adwokata D. H.-K., ustanowionego z urzędu, o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej. Wcześniej przyznano stronie prawo pomocy, wyznaczono adwokata, a Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę. Adwokat złożyła skargę kasacyjną, która została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd I instancji rozpoznał wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu adwokat, ustanowionej z urzędu, wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w wysokości 120 zł wraz ze stawką podatku VAT w kwocie 27,60 zł, czyli ogółem 147,60 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Ewa Orłowska – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 4 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku adwokat, ustanowionej z urzędu, D. H. – K. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi K. K. na decyzję [...] Państwowego [...] Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej postanawia: przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu adwokat, ustanowionej z urzędu, wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w wysokości 120 zł wraz ze stawką podatku VAT w kwocie 27,60 zł, czyli ogółem 147,60 zł. Postanowieniem referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu z dnia 27 listopada 2013 r. przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. W celu realizacji tego postanowienia Okręgowa Rada Adwokacka we W. pismem z dnia 2 grudnia 2013 r. wyznaczyła pełnomocnika z urzędu adwokat D. H. – K. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2014 r. oddalił skargę na wskazaną w sentencji decyzję. W wyroku tym zasądzono na rzecz powyższej adwokat z urzędu wynagrodzenie za udział w postępowaniu przed sądem I instancji w wysokości 295,20 zł zawierające podatek VAT. Wyrok ten został doręczony pełnomocnikowi z urzędu w dniu 23 maja 2014 r.. Pismem z dnia 18 czerwca 2014 r. adwokat z urzędu sporządziła i wniosła skargę kasacyjną od wspomnianego wyroku Sądu. Skarga ta zawiera wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wraz z oświadczeniem, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części. Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie pismem z dnia 6 sierpnia 2014 r. wyznaczyła adwokata z urzędu R. P. D. do pełnienia czynności przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie o sygn. akt II SA/Wr 873/13. Pismo to zostało również wysłane do wiadomości Tutejszego Sądu i wyżej wyznaczonej pełnomocnik z urzędu, która sporządziła i wniosła skargę kasacyjną. Następnie pismem z dnia 5 września 2014 r. Okręgowa Rada Adwokacka w W. poinformowała, że w piśmie z dnia 6 sierpnia 2013 r. omyłkowo wyznaczyła adwokata z urzędu R. P. D. w sprawie o sygn. akt II SA/Wr 873/13, a powinna być to sprawa o sygnaturze akt IV SA/Wr 873/13. Pismo to zostało również wysłane do wiadomości Tutejszego Sądu i obu pełnomocników z urzędu. Pełnomocnik z urzędu, która sporządziła skargę kasacyjną sporządziła również pismem z dnia 20 października 2015 r., adresowane do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zawierające wniosek o przeprowadzenie dowodu z dokumentów. Naczelny Sad Administracyjny zawiadomił o rozprawie wyznaczonej na dzień 17 maja 2016 r. pełnomocnika z urzędu wyznaczonego przez Okręgową Radę Adwokacką w W. tj. adw. z urzędu R. P. D., który 17 maja 2016 r. udzielił pełnomocnictwa substytucyjnego innemu adwokatowi. Z protokołu rozprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym z dnia 17 maja 2016 r. wynika, że stawił się na niej wyżej ustanowiony pełnomocnik substytucyjny. Tego samego dnia NSA wyrokiem oddalił skargę kasacyjną, odnośnie zaś wynagrodzenia za pomoc prawną świadczona z urzędu w uzasadnieniu tego orzeczenia wskazano, że jest ono przyznawane przez Sąd I instancji. Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega zawarty w skardze kasacyjnej wniosek pełnomocnika z urzędu adw. D. H. – K. o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (k-119). Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 718) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 powołanej ustawy do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje dotychczasowe rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm. ). Przepis § 19 cytowanego wyżej rozporządzenia stanowi, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 – 5 oraz 2) niezbędne udokumentowane wydatki adwokata. Natomiast § 20 tego rozporządzenia stanowi, że wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Z treści § 18 ust. 1 pkt 2 lit " b " rozporządzenia wynika, że stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli sprawy nie prowadził ten sam adwokat w drugiej instancji – 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Stawka minimalna określona w pkt 1, dotyczącym postępowania przed sądem administracyjnym w I instancji, do którego nawiązuje § 18 ust. 1 pkt 2 lit "b" rozporządzenia, wynosi w niniejszej sprawie 240 zł (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" ), a 50% tej stawki stanowi kwota 120 zł. Wynagrodzenie adwokata za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, który prowadził sprawę w I instancji i nie brał udziału w rozprawie przed NSA, wynosi zatem 50% stawki minimalnej, czyli 120 zł (50 % x 240 zł). Stosownie do § 2 ust. 3 rozporządzenia, w sprawach w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Stawka podatku od towarów i usług wynosi zaś 23% (art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług; Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm.). Mając powyższe na uwadze, należało przyznać wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną obejmującą sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej - powiększone o stawkę podatku od towarów i usług- w łącznej wysokości 147,60 zł (wynagrodzenie: 120 zł + podatek VAT: 27,60 zł =147,60 zł). Uwzględniono przy tym treść § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1801). Z przepisu tego wynika bowiem, że mimo, iż nowe rozporządzenie weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r., to jednak w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia, stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W niniejszej sprawie - dotyczącej wynagrodzenia za udział adwokata w postępowaniu w II instancji w związku ze sporządzeniem i wniesieniem skargi kasacyjnej, która została wniesiona pismem z dnia 18 czerwca 2014 r., a więc przed dniem wejścia w życie nowego rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. – i rozpoznana w dniu 17 maja 2016 r., czyli już po dniu wejścia w życie tego nowego rozporządzenia zastosować należy do czasu zakończenia rozpoczętego postępowania w II instancji - przepisy dotychczasowe, zawarte w powołanym wyżej rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 września 2006 r., sygn. akt II PZ 36/06, LEX nr 1087236 i sygn. II PZ 34/06 OSNP 2007/19-20/282). Z tych względów, na podstawie art. 250 i art. 258 § 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 18 ust. 1 pkt 2 lit "b" i § 18 ust. 1 pkt 1 lit "c" oraz § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło