IV SA/Wr 888/04

WyrokWSA we Wrocławiu2006-03-02

Skład orzekający: Sędzia NSA Jolanta Sikorska, Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, WSA Marcin Miemiec (sprawozdawca)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może uwzględnić dowody przedstawione dopiero w skardze, które nie były przedmiotem oceny organów administracji, w celu przyznania świadczenia przedemerytalnego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie może uwzględnić dowodów przedstawionych dopiero w skardze, które nie były przedmiotem oceny organów administracji. Takie dowody mogą być podstawą do wszczęcia nowego postępowania administracyjnego w trybie art. 154 § 1 i 2 KPA, jeśli skarżąca udokumentuje brakujący okres zatrudnienia.
Stan faktyczny
Skarżąca Z. B. ubiegała się o świadczenie przedemerytalne, jednak organy administracji odmówiły przyznania świadczenia, nie zaliczając jej okresów zatrudnienia od [...]r. do [...]r. oraz od [...]r. do [...]r., które miały być potwierdzone zeznaniami świadków. Skarżąca twierdziła, że posiadała wymagany staż pracy, a zeznania świadków były jedynymi możliwymi dowodami w przypadku jednoosobowego zakładu pracy. W skardze do sądu przedstawiła dodatkowe dokumenty, w tym kwestionariusz osobowy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska Sędzia WSA Lidia Serwiniowska WSA Marcin Miemiec (sprawozdawca) Protokolant Magdalena Domańska-Byskosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2006 r. sprawy ze skargi Z. B. na decyzję Wojewody D. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego oddala skargę. Starosta Powiatu W. decyzją z dnia [...]r., Nr [...], odmówił przyznania z dniem [...] r. pani Z. B. świadczenia przedemerytalnego. Z. B. złożyła odwołanie, w którym wniosła o uchylenie tej decyzji oraz o przyznanie jej wnioskowanego świadczenia. Domagała się, aby uznano okres jej zatrudnienia od [...]r. do [...]r. oraz od [...]r. do [...]r., w oparciu o zeznania powołanych przez nią świadków. Organ II instancji stwierdził, że odwołująca się zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w W. dnia [...]r., wnosząc o przyznanie jej świadczenia przedemerytalnego. Bezpośrednio przed rejestracją odwołująca się była zatrudniona w Zakładzie Fryzjerskim A.B. w W., w okresie od [...]r. do [...]r. w wymiarze pełnego etatu. Stosunek pracy został rozwiązany na podstawie art. 34 § 1 pkt 2 Kodeksu Pracy, z przyczyn dotyczących zakładu pracy. W dniu rozwiązania ostatniego stosunku pracy zainteresowana miała ukończony [...] rok życia. Według organu II instancji, odwołująca się udokumentowała jednak łączny staż pracy uprawniający do emerytury jedynie w wymiarze [...] lat [...] miesięcy i [...] dni. Z początkowego okresu zatrudnienia organ II instancji zaliczył odwołującej się okres od [...]r. do [...]r. z tytułu zatrudnienia w Zakładzie Fryzjerskim C. W.. Nie zaliczył natomiast okresu zatrudnienia w Zakładzie Fryzjerskim C. W. w D. od [...]r. do [...]r. oraz w Zakładzie Fryzjerskim przy Ośrodku Nowoczesna Gospodyni D. od [...]r. do [...]r. potwierdzonego zeznaniami świadków, pani A. D. oraz K. Z.. Organ II instancji utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, powołując się w uzasadnieniu na art. 37 k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r., Nr 58, poz. 514 z późn. zm.). Według tego przepisu świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli: 1) osiągnęła wiek co najmniej 58 lat kobieta i 63 lata mężczyzna i posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiety i 25 lat dla mężczyzn, 2) do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna oraz osiągnęła okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn, lub 1) do dnia rozwiązania stosunku pracy, z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, osiągnęła okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 35 lat dla kobiet i 40 lat dla mężczyzn, lub 2) do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy, posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 34 lata dla kobiet i 39 lat dla mężczyzn, a rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło w związku z niewypłacalnością pracodawcy w rozumieniu ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności. Organ II instancji podkreślił, że wymienione w tym przepisie przesłanki dotyczące odwołującej się muszą być spełnione łącznie. Z akt sprawy wynika, że odwołująca się nie spełniła wymogu 30 letniego okresu zatrudnienia. Udokumentowała bowiem jedynie okres [...] lat [...] miesięcy i [...] dni. Organy orzekające nie zaliczyły odwołującej się zatrudnienia w Zakładzie Fryzjerskim C. W. w D. od [...]r. do [...]r. oraz w Zakładzie Fryzjerskim przy Ośrodku Nowoczesna Gospodyni D. w N. od [...]r. do [...]r., potwierdzonego zeznaniami świadków powołanych przez odwołującą się. Świadkowie ci nie byli bowiem zatrudnieni przez pracodawców odwołującej się. Byli jedynie osobami zaprzyjaźnionymi bądź klientami tych zakładów fryzjerskich. Z pisma Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w W., Inspektorat w K., z dnia [...]r. wynika, że nie można potwierdzić okresu ubezpieczenia odwołującej się z tytułu zatrudnienia w Zakładzie Fryzjerskim C. B. w D. w okresie od [...] r. do [...] r. Nie figuruje ona bowiem w ewidencji płatników składek. Z kolei w piśmie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...]r. potwierdzono, że odwołująca się była objęta ubezpieczeniem społecznym z tytułu zatrudnienia w Zakładzie Fryzjerskim należącym do C. W. w D. w okresie od [...]do [...]r. w pełnym wymiarze czasu pracy. Z konfrontacji tego pisma z zeznaniami świadków A. D. oraz K. Z., które podały, ze zainteresowana pracowała w Zakładzie Fryzjerskim C. W. w okresie od [...]r. do [...]r., należało zdaniem organu II instancji uznać, że zeznania powołanych przez odwołującą się świadków są niewiarygodne i nie zasługują na uwzględnienie. Zeznania A. D. oraz K. Z. na okoliczność pracy odwołującej się w Zakładzie Fryzjerskim przy Ośrodku Nowoczesna Gospodyni D. w N. od [...]r. do [...]r. z uwagi na to, że są lakoniczne oraz że owi powołani przez odwołującą się świadkowie nigdy nie byli zatrudnieni w tym zakładzie, a jedynie korzystali z usług zakładu, nie mogą zasługiwać na uwzględnienie. Biorąc to pod uwagę organ II instancji stwierdził, że nie można tego okresu zaliczyć do co najmniej 30 letniego okresu uprawniającego do emerytury wymaganego przepisem art. 37k ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Organ II instancji przyjął zatem, tak jak organ I instancji, że przedstawione zeznania świadków są mało precyzyjne, a więc niewiarygodne. Z zeznań nie wynika bowiem jednoznacznie, że odwołująca się była zatrudniona w spornych okresach. Odwołująca się nie przedłożyła też żadnych dodatkowych dowodów, np. legitymacji ubezpieczeniowej czy kwestionariusza osobowego, na podstawie których można by domniemywać, iż była w tym czasie zatrudniona. Załączone do akt sprawy podanie o przyjęcie do pracy w Ośrodku Nowoczesnej Gospodyni w N. nie mogło więc, zdaniem organu II instancji, przesądzać o udowodnieniu zatrudnienia tam odwołującej się od [...]r. do [...]r. Wobec tego organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ II instancji zwrócił jednak w uzasadnieniu uwagę na to, że wydał decyzję w oparciu o dokumenty oraz ustalenia i dowody uzyskane w postępowaniu wyjaśniającym. Stwierdził też, że jeśli odwołująca się dostarczy dodatkowe dokumenty, bądź przedstawi nowych wiarygodnych świadków (których zeznania nie będą budziły wątpliwości), dokumentując wymagany ustawą okres uprawniający do emerytury, decyzja będzie mogła być zmieniona w trybie art. 154 § 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Na powyższą decyzję Z. B. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji jako naruszającej prawo i jej interes prawny. Powołała się na to, że w dniu złożenia wniosku o przyznanie jej prawa do świadczenia przedemerytalnego miała ukończone [...] lat życia oraz posiadała udokumentowany okres zatrudnienia wynoszący ponad [...] lat, co jest niezbędne do uzyskania prawa do świadczenia przedemerytalnego. Skarżąca nie zgodziła się z nie uznaniem przez organy orzekające jej okresu zatrudnienia od dnia [...]r. do dnia [...]r., potwierdzonego zeznaniami świadków A. D. oraz K. Z.. Skarżąca podkreśliła, że pracowała wtedy w jednoosobowym zakładzie fryzjerskim. Jej pracodawca został bowiem zlikwidowany. Jedynymi dowodami potwierdzającymi jej zatrudnienie w tym zakładzie fryzjerskim mogą być więc tylko zeznania klientek, które w tym okresie korzystały z usług tego zakładu fryzjerskiego. Tymi klientkami, które skarżąca znalazła, były A. D. i K.Z.. Skarżąca szukając dokumentacji dotyczącej jej zatrudnienia w Gminnej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska" w N. zwróciła się z wnioskiem do Centralnej Składnicy Akt Sp. z o. o. w K. o dostarczenie jej dokumentów osobowych. W odpowiedzi przesłano jej kwestionariusz osobowy sporządzony [...]r. Wynika z niego, że była pracowniczką Gminnej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska" w N. od dnia [...] r. Na dowód tego skarżąca przedłożyła uwierzytelnioną kopię tego kwestionariusza osobowego. W związku z powyższym skarżąca uważa, że zasadne jest jej żądanie uchylenia zaskarżonej decyzji i ustalenie, że skarżąca posiada okres zatrudnienia niezbędny do uzyskania prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia [...]r. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał zaskarżoną decyzję i argumenty zawarte w jej uzasadnieniu. Zakwestionował ponownie wiarygodność świadków powołanych przez skarżącą, wskazując na rozbieżności między ich oświadczeniami a dokumentacją uzyskaną w ZUS-ie. Zarzucił też skarżącej niewielką aktywność w poszukiwaniu koniecznych dowodów do udokumentowania jej stażu pracy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 cytowanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie zasługiwała na uwzględnienie. Istota sprawy sprowadza się do zaliczenia skarżącej [...] letniego okresu zatrudnienia niezbędnego do uzyskania przez nią świadczenia przedemerytalnego. Przedmiotem sporu w postępowaniu administracyjnym było zaliczenie skarżącej okresu zatrudnienia w Zakładzie Fryzjerskim C.W. w D. od [...]r. do [...]r. oraz w Zakładzie Fryzjerskim przy Ośrodku Nowoczesna Gospodyni D. od [...]r. do [...]r. potwierdzonego zeznaniami świadków, pani A. D. oraz K. Z.. Organy I i II instancji nie zaliczyły skarżącej tych okresów. W skardze do Sądu Z. B. wniosła wprawdzie o uchylenie zaskarżonej decyzji II instancji, ale w uzasadnieniu odniosła się konkretnie tylko do żądania zaliczenia jej okresu zatrudnienia od dnia [...]r. do dnia [...]r., potwierdzonego zeznaniami świadków A. D. oraz K. Z.. Sąd podzielił stanowisko organów I i II instancji, które analizując materiał dowodowy sprawy zgromadzony w powyższej sprawie uznały przedstawione zeznania świadków za niewiarygodne. Osoby te były bowiem luźno związane z przedmiotem sprawy. Korzystały jedynie z usług zakładu fryzjerskiego, w którym pracowała skarżąca. Załączone do akt zaświadczenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. Inspektorat w K. z dnia [...]r. potwierdza zatrudnienie skarżącej w Zakładzie fryzjerskim C. W. w okresie od [...]r. do [...]r. Zdaniem Sądu taki okres, stwierdzony urzędowo przez ZUS, został prawidłowo zaliczony w postępowaniu administracyjnym do okresu zatrudnienia skarżącej. Sąd zwraca też uwagę na to, że skarżąca nie mogła w okresie od [...]r. do [...]r. pracować jednocześnie u dwóch pracodawców. Na dzień [...] r. datowane jest jedynie podanie do nowego pracodawcy, a nie początek jej nowego zatrudnienia. Dowód na tę okoliczność sama skarżąca przedstawiła dopiero wnosząc skargę do Sądu. Dołączyła do skargi poświadczone dokumenty, a mianowicie kserokopię podania z dnia [...] r. o przyjęcie do pracy oraz kserokopię kwestionariusza osobowego, uzyskanego z Centralnej Składnicy Akt Sp. z o.o. w K., potwierdzającego początek jej zatrudnienia jako fryzjerki w dniu [...] r. w Gminnej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska" w N.. Sąd stwierdza, że przedłożenie tego dowodu świadczy także o bezzasadności zarzutu skargi, że jedynymi dowodami potwierdzającymi jej zatrudnienie w tym zakładzie fryzjerskim mogą być więc tylko zeznania klientek, które w tym okresie korzystały z usług tego zakładu fryzjerskiego. Sama skarżąca poprzez swe aktywne zachowanie w gromadzeniu dowodów zweryfikowała to twierdzenie. Sąd podkreśla, że także ten dowód wskazuje na niewiarygodność zeznań świadków na okoliczność okresu zatrudnienia skarżącej. W tym przedmiocie oświadczyli oni bowiem, że skarżąca była zatrudniona od [...] r. Dowód uzyskany przez skarżącą z Centralnej Składnicy Akt Sp. z o.o. w K. nie mógł być jednak uwzględniony przez Sąd. Nie był bowiem przedmiotem oceny w postępowaniu administracyjnym. Został przedłożony Sądowi już po wydaniu decyzji II instancji. Może to być przedmiotem nowego postępowania administracyjnego w sprawie przyznania skarżącej dochodzonego świadczenia. Skarżąca może się w tej sprawie zwrócić do organu I lub II instancji. Skarżąca była o tej możliwości weryfikacji decyzji administracyjnej pouczona już w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji II instancji, a także przez Sąd na rozprawie. Chodzi o możliwość skorzystania przez skarżącą z trybu art. 154 § 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, o ile dostarczy dodatkowe dokumenty, bądź przedstawi nowych wiarygodnych świadków (których zeznania nie będą budziły wątpliwości). Jeśli skarżąca udokumentuje zatem brakujący okres zatrudnienia do wymaganego ustawą okresu uprawniający do uzyskania żądanego świadczenia, zaskarżona decyzja będzie mogła być zmieniona w postępowaniu administracyjnym na korzyść skarżącej. W świetle powyższego zaskarżone decyzje należy uznać za prawidłowe. Skarga zatem jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlega oddaleniu. Orzeczono tak na podstawie art. 151 wyżej powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło