IV SA/Wr 97/09

Ewa Orłowska -referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego ustanowionego z urzędu K. S. – T. o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej postanawia: 1) przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu obejmujących wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w wysokości 180 zł wraz ze stawką podatku VAT w kwocie 39,60 zł, czyli ogółem 219,60 zł; 2) zasądzić zwrot wydatków w wysokości 11,60 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. postanowieniem z dnia 29 maja 2009 r. odrzucił skargę skarżącej na powyższą decyzję. Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia 29 lipca 2009 r. przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. W wyniku realizacji wspomnianego postanowienia referendarza sądowego Okręgowa Izba Radców Prawnych we W. pismem z dnia [...] wyznaczyła pełnomocnika z urzędu radcę prawnego K. S. - T. Pismem z dnia [...] pełnomocnik z urzędu sporządziła skargę kasacyjną od powyższego postanowienia Sądu odrzucającego skargę. W skardze tej zawarto również wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia, który został przywrócony postanowieniem Sądu z dnia 23 września 2009 r. Skarga kasacyjna zawiera również wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego wraz z podatkiem VAT na rzecz pełnomocnika z urzędu, które nie zostały opłacone w całości. Kolejnym pismem z dnia [...] pełnomocnik z urzędu uzupełniała powyższą skargę kasacyjną. Złożyła w nim również wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. Wniosek ten zawiera oświadczenie, iż koszty te nie zostały opłacone przez skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny prawomocnym postanowieniem z dnia 6 stycznia 2010 r. sygn. akt I OSK 1686/09 oddalił skargę kasacyjną. Rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej zostało przekazane sądowi pierwszej instancji. Następnie pismem z dnia [...] pełnomocnik z urzędu ponowiła wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w którym wskazała, że wnosi o zasądzenie kwoty 600 zł za sporządzenie skargi kasacyjnej oraz o zwrot wydatków z tytułu wysłania dwóch przesyłek listowych do Sądu w łącznej kwocie 11,60 zł. Do pisma tego dołączyła dowód poniesienia kosztów nadania tych przesyłek w wysokości 5,80 zł każda z nich. W jego uzasadnieniu pełnomocnik podniosła natomiast, iż w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, gdyż skarżąca kwestionowała w skardze odmowę przyznania zaliczki alimentacyjnej na syna P. S. na okres zasiłkowy [...]. Zgodnie z art. 8 ust. 2 pkt 1 obowiązującej wówczas ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U nr 86, poz. 732 ze zm.; dalej ustawa o zaliczce alimentacyjnej) synowi przysługiwała za ten okres maksymalna wysokość zaliczki w kwocie 300 zł miesięcznie, co oznacza, że łączna wysokość będącej przedmiotem zaskarżenia należności pieniężnej wynosiła 3600 zł (12x300). Zgodnie z § 14 ust. 2 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności radców prawnych, w sprawie której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna stosujemy stawkę obliczoną zgodnie z § 6 tego rozporządzenia. Podała, że za sporządzenie i wniesie skargi kasacyjnej stawka minimalna wynosi 100% stawki obowiązującej z tytułu prowadzenia sprawy w pierwszej instancji. W rozpoznawanej sprawie skoro wartość przedmiotu zaskarżenia wynosiła 3600 zł, to zgodnie z § 6 pkt 3 rozporządzenia stawka minimalna w pierwszej instancji wynosiła 600 zł. Dodatkowo podkreśliła, że w trakcie postępowania sądowego dwukrotnie przesłała do Sądu dwa pisma procesowe tj. skargę kasacyjną i jej uzupełnienie i z tego tytułu poniosła wydatki w łącznej kwocie 11,60 zł. Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 157, poz. 1270 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 powołanej ustawy do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm.); dalej; rozporządzenia. Przepis § 15 rozporządzenia stanowi, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 i 4 oraz 2) niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Zgodnie z § 16 rozporządzenia wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Z treści § 14 ust. 2 pkt 2 lit. "b" rozporządzenia wynika, że stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli sprawy nie prowadził ten sam radca prawny w drugiej instancji – 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Wniosek radcy prawnego ustanowionego z urzędu o przyznanie wynagrodzenia z tytułu sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej w wysokości 600 zł nie zasługuje na uwzględnienie. Z odpowiedzi na skargę wynika, że przedmiotem zaskarżenia jest ostateczna decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...]: 1) uchylająca decyzję własną z dnia [...] nr [...] i uchylająca decyzję [...] w [...] z dnia [...] odmawiającą przyznania prawa do zaliczki alimentacyjnej, 2) przyznającą P. S. zaliczkę alimentacyjną na okres od [...] do [...] w wysokości 300 zł miesięcznie. Z kolei z treści skargi wynika, iż skarżąca kwestuje nieprzyznanie jej zaliczki alimentacyjnej na syna na dalszy okres tj. za okres od [...] do [...] i wnosi o przyznanie zaliczki za ten okres. Natomiast z wniosku pełnomocnika z dnia [...] wynika, iż przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, gdyż skarżąca kwestionuje odmowę przyznania jej zaliczki alimentacyjnej za okres zasiłkowy [...] obejmujący 12 miesięcy w kwocie 300 zł miesięcznie. Bezzasadne jest twierdzenie pełnomocnika z urzędu, iż przedmiotem zaskarżenia jest w niniejszej sprawie należność pieniężna. Zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlegają m. in. decyzje administracyjne. Przedmiot zaskarżenia, o którym mowa w § 14 ust. 2 lit. "a" rozporządzenia, określa zatem rozstrzygnięcie podjęte w sentencji decyzji będącej przedmiotem skargi. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. 1) uchyliło decyzję własną z dnia [...] nr [...] i jednocześnie uchyliło decyzję [...] w [...] z dnia [...] odmawiającą przyznania prawa do zaliczki alimentacyjnej oraz przyznało P. S. zaliczkę alimentacyjną na okres od [...] do [...] w wysokości 300 zł miesięcznie. W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest zatem prawo skarżącej do przyznania zaliczki alimentacyjnej na okres zasiłkowy od [...]. do [...] w wysokości 300 zł miesięcznie. Przesłanki uzasadniające nabycie prawa do zaliczki alimentacyjnej uregulowane zostały w art. 7 ust. 1 ustawy o zaliczce alimentacyjnej, z którego wynika, że zaliczka ta przysługuje osobie uprawnionej, wymienionej w art. 3 tej ustawy, do ukończenia 18 roku życia albo, w przypadku, gdy osoba ta uczy się w szkole lub w szkole wyższej, do ukończenia 24 roku życia. Zaliczka ta przysługuje, jeżeli dochód rodziny nie przekracza w przeliczeniu na osobę w rodzinie kwoty wskazanej w ust. 2 tego przepisu. Ponadto zaliczka ta przysługuje do wysokości świadczenia alimentacyjnego, nie więcej jednak niż do wysokości kwot wskazanych art. 8 ust. 1 i ust. 2 powołanej ustawy. Z kolei przesłanki uzasadniające odmowę przyznania tej zaliczki zostały wskazane w art. 8 ust. 3 ustawy. W myśl art. 10 ust 1 ustawy o zaliczce alimentacyjnej prawo do zaliczki ustala organ właściwy wierzyciela począwszy od miesiąca, w którym złożony został u komornika sadowego wniosek wraz z wymaganą dokumentacją, do końca okres zasiłkowego. Prawo do zaliczki ustala się w wysokości, o której mowa w art. 8, na okres zasiłkowy (art. 10 ust. 6 tej ustawy). Okres zasiłkowy jest ustalany na podstawie przepisu art. 3 pkt 10 ustawy z dnia 28 listopada 20003 r. (Dz. U nr 228, poz. 2255 ze zm.) i obejmuje on okres od 1 września do 31 sierpnia następnego roku kalendarzowego. Powyższe wskazuje, iż przedmiotem zaskarżenia nie jest zatem należność pieniężna lecz ustalenie prawa do wspomnianej zaliczki alimentacyjnej w wysokości 300 zł miesięcznie na okres zasiłkowy od [...] do [...]. Dodać trzeba, iż skarżąca nie kwestionuje wysokości miesięcznej zaliczki wynoszącej 300 zł, która to kwota jest jedną z maksymalnych kwot zaliczki alimentacyjnej wymienionych w art. 8 ust. 2 ustawy o zaliczce alimentacyjnej. Skoro zatem w niniejszej sprawie zaskarżona decyzją przyznano prawo do zaliczki alimentacyjnej nie można przyjąć, iż przedmiotem zaskarżenia stanowiła należność pieniężna, lecz prawo do tej zaliczki. W związku z powyższym nie zasługuje na uwzględnienie wniosek pełnomocnika z urzędu o przyznanie wynagrodzenia z tytułu sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej w kwocie 600 zł, ustalonego na podstawie § 6 pkt 3 rozporządzenia, który znajduje zastosowanie wyłącznie, gdy przedmiot zaskarżania stanowi należność pieniężna. Bezzasadne jest również twierdzenie, że stawka minimalna wynosi 100% stawki z obowiązującej z tytułu prowadzenia sprawy w postępowaniu przed sądem I instancji. W rozpoznawanej sprawie znajduje natomiast zastosowanie § 14 ust. 2 pkt 2 lit " b " rozporządzenia, z którego wynika, że stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli sprawy nie prowadził ten sam adwokat w drugiej instancji – 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Stawka minimalna określona w pkt 1 wynosi w niniejszej sprawie 240 zł (§ 14 ust. 2 pkt 1 lit. "c" ). Wynagrodzenie radcy prawnego za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, który nie prowadził sprawy w I instancji wynosi zatem 75% stawki minimalnej, czyli 180 zł (75 % x 240 zł). Stosownie do § 2 ust. 3 rozporządzenia, w sprawach w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Stawka podatku od towarów i usług wynosi zaś 22% (art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i sług; Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Mając powyższe na uwadze należało przyznać wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną obejmującą sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej - powiększone o stawkę podatku od towarów i usług- w łącznej wysokości 219,60 zł (wynagrodzenie: 180 zł + podatek VAT: 39,60 zł =219,60 zł). Z treści § 15 pkt 2 rozporządzenia wynika, iż zwrotowi podlegają również niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Zatem na uwzględnię zasługuje wniosek pełnomocnika z urzędu w części dotyczącej zwrotu wydatków z tytułu nadania do Sądu dwóch przesyłek listowych w łącznej kwocie 11,60 zł. Z tych względów, na podstawie art. 250 i 258 § 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. "b" i § 14 ust. 2 pkt 1 lit "c" oraz § 2 ust. 3, a także § 15 pkt 2 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, należało orzec jak w sentencji.