IV SAB/Wr 157/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryk Ożóg, Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (spr.), Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 września 2016 r. sprawy ze skargi K. P. na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku dotyczącego przyznania świadczenia wychowawczego postanawia I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej kwotę 100 (słownie: stu) złotych z tytułu uiszczonego wpisu sądowego. Pismem z dnia 15 lipca 2016 r. nr [...] Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Ś. zawiadomił K. P. o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku z dnia 5 maja 2016 r. o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko I.W.-P.. Organ pomocy wskazał, że pismem z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] wezwał wnioskodawcę do osobistego zgłoszenia się celem poprawienia wniosku w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania. W piśmie tym został zawarty rygor niezastosowania się do wezwania, czyli pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia. Pismo wnioskodawcy z dnia 1 lipca 2016 r. nie czyniło zadość wezwaniu organu, w związku z czym wniosek o przyznanie prawa do świadczenia wychowawczego należało pozostawić bez rozpatrzenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 5 maja 2016 r. w sprawie przyznania świadczenia wychowawczego skarżący wniósł o zobowiązanie organu do merytorycznego zakończenia sprawy w terminie 14 dni od dnia doręczenia akt organowi oraz zobowiązanie organu do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Według skarżącego, jeżeli organ nie zgadzał się ze stanowiskiem strony co do składu rodziny, powinien merytorycznie odnieść się do sprawy przez wydanie odmownej decyzji administracyjnej, od której przysługiwałoby stronie odwołanie. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej wniósł o oddalenie skargi. Organ poinformował też, że w sprawie nie został zastosowany tryb z art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty i czynności wskazane w art. 3 § 2 pkt 1 – 7 i § 3, a także na bezczynności organów administracji publicznej lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a omawianej ustawy. Badanie merytorycznej zasadności skargi na bezczynność organu musi poprzedzać sprawdzenie jej wymogów formalnych, w tym jej dopuszczalności. Zgodnie z przepisem art. 52 § 1 p.p.s.a, skargę (w tym także skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania) można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przepis ten w § 2 stanowi, że przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. W przypadku skargi na bezczynność, jej wniesienie dopuszczalne jest wówczas, gdy strona wyczerpała tryb przewidziany w art. 37 § 1 k.p.a. Zgodnie ze wskazanym przepisem na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Niewyczerpanie środków zaskarżenia sprawia, że wniesienie skargi nie jest dopuszczalne i obliguje sąd administracyjny do jej odrzucenia, co wynika z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Powołane przepisy jednoznacznie wskazują, że ustawodawca uzależnił dopuszczalność skargi do sądu administracyjnego - w zależności od rodzaju skarżonego działania organu administracji publicznej - od wyczerpania przysługujących stronie środków zaskarżenia, bądź wezwania właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa. Przepis art. 52 § 1 p.p.s.a. określa związek między postępowaniem administracyjnym, w którym podejmowane są decyzje administracyjne i postanowienia, podlegające zaskarżeniu do wojewódzkiego sądu administracyjnego, a postępowaniem sądowoadministracyjnym. Wyraża on zasadę, że postępowanie sądowoadministracyjne nie może zostać uruchomione, jeżeli przed wniesieniem skargi nie zostały wykorzystane określone środki weryfikacji kwestionowanych indywidualnych aktów administracyjnych. Taka intencja ustawodawcy znajduje potwierdzenie w regulacji ujętej w powołanym wyżej art. 52 § 2 p.p.s.a. Zatem niezachowanie określonego tam trybu ma miejsce wówczas, gdy strona nie wniosła przysługujących jej w postępowaniu administracyjnym środków zaskarżenia. W niniejszej sprawie skarżący pismem z dnia 29 lipca 2015 r. wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. w przedmiocie wyżej opisanym, bez uprzedniego wyczerpania środka zaskarżenia, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a., tj. wniesienia zażalenia do organu wyższego stopnia lub wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Z powyższego wynika, że warunek wyczerpania środków zaskarżenia nie został w niniejszej sprawie spełniony. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.