IV SAB/Wr 160/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ewa Kamieniecka (spr.), Sędziowie sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, Protokolant starszy asystent sędziego Aleksandra Wysocka, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 5 lutego 2020 r. sprawy ze skargi E. S. na bezczynność Wójta Gminy K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Wójta Gminy K. do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 4 maja 2018 r. w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi; II. stwierdza, że w sprawie wystąpiła bezczynność, która miała charakter rażącego naruszenia prawa; III. zasądza od Wójta Gminy K. na rzecz skarżącego kwotę 100,00 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia 4 maja 2018 r. E. S. zwrócił się do Wójta Gminy K. o udostępnienie m. in. następującej informacji publicznej: kserokopii wydruków księgowych rozliczonych delegacji służbowych wszystkich pracowników Urzędu Gminy K. za lata 2012 – 2017. W odpowiedzi na wniosek, w piśmie z dnia 29 maja 2018 r. Wójt Gminy wskazał, że odpowiedź została wnioskodawcy udzielona w piśmie z dnia 20 lutego 2018 r. Z załączonego pisma z dnia 20 lutego 2018 r. wynika, że brak jest w aktach Urzędu zestawienia delegacji służbowych wszystkich pracowników Urzędu Gminy K. za lata 2012 – 2017, stąd też nie możliwe przekazanie takiego dokumentu. Kolejnym wnioskiem z dnia 7 stycznia 2019 r. zainteresowany zwrócił się ponownie do Wójta Gminy o udostępnienie wydruku księgowego rozliczonych delegacji służbowych pracowników Urzędu Gminy za okres od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2017 r., zgodnie z pierwszym wnioskiem z dnia 4 maja 2018 r. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 17 stycznia 2019 r. Wójt Gminy wskazał, że informacja dotycząca rozliczonych delegacji służbowych pracowników Urzędu Gminy zostanie udzielona. Poinformował zainteresowanego, że wnioskowane dane dostępne są Biuletynie Informacji Publicznej, gdzie opublikowane są sprawozdania roczne za lata 2012 – 2017. W piśmie z dnia 24 stycznia 2019 r. wnioskodawca wyjaśnił, że w sprawozdaniach rocznych nie ma wykazów, o które występował. Oczekuje bowiem wydruku księgowego rozliczonych delegacji wszystkich pracowników za okres od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2017 r. W odpowiedzi Wójt Gminy w piśmie z dnia 5 lutego 2019 r. ponownie poinformował, że wnioskowane dane dostępne są w Biuletynie Informacji Publicznej, zamieszczając linki do sprawozdań rocznych za poszczególne lata. W kolejnym wniosku z dnia 20 lutego 2019 r. zainteresowany wskazał, że oczekuje sporządzenia wydruku zestawienia lub kserokopii tego dokumentu, rozliczonych poleceń służbowego wyjazdu wszystkich pracowników Urzędu Gminy za lata 2012 – 2017. Wyjaśnił, że nie wnosił o zbiorcze zestawienie wydatków na podróże służbowe krajowe i zagraniczne pracowników Urzędu Gminy, do których jest odsyłany. Wniosek dotyczy indywidualnego zestawienia wszystkich rozliczonych podróży służbowych pracowników Urzędu Gminy, których łączny koszt powinien stanowić wynik, do którego w odpowiedzi z dnia 5 lutego 2019 r. został odesłany. Celowo jest mylony łączny koszt podróży służbowych pracowników Urzędu Gminy w poszczególnych latach z indywidualnym zestawieniem rozliczonych podróży służbowych pracowników Urzędu w poszczególnych latach. Pismem z dnia 4 marca 2019 r. Wójt Gminy poinformował wnioskodawcę, że odpowiedź została już udzielona w piśmie z dnia 5 lutego 2019 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność Wójta Gminy w udostępnieniu informacji publicznej skarżący zarzucił naruszenie art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej i wniósł o zobowiązanie organu do udostępnienia informacji publicznej oraz stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Według skarżącego otrzymuje on albo nieprawdziwe informacje (informacja już udzielona lub informacja przedłożona na posiedzeniu Komisji Rewizyjnej) albo też informacje nie dotyczące przedmiotu wniosku. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy wniósł o oddalenie skargi, wskazując że organ nie ma wiedzy, jaki wydruk księgowy rozliczonych delegacji został przygotowany przez poprzedniego Sekretarza Gminy. Poza tym skarżący nie precyzuje, dlaczego treść udzielanych mu odpowiedzi nie spełnia jego oczekiwań. Ponadto niektóre z żądanych dokumentów źródłowych są archiwizowane przez okres 5 lat i po upływie tego okresu są poddawane procedurze brakowania i trwale usuwane. W piśmie procesowym z dnia 24 września 2019 r. skarżący podtrzymał swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.), kontrola – o której mowa powyżej – obejmuje m. in. orzekanie w sprawie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Jak wynika zaś z art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Do takich zaś spraw należy postępowanie prowadzone w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Podstawą oceny zasadności skargi na bezczynność zawsze będzie stan faktyczny istniejący w dacie orzekania (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 września 2013 r., sygn. akt II OSK 1591/13 oraz z dnia 27 maja 2015 r., sygn. akt I OSK 2331/13, dostępne w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpatrywanej sprawie zaskarżeniu podlegała bezczynność związana z udostępnieniem informacji publicznej. Jak wynika z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 1330, dalej u.d.i.p.), każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych tym aktem prawnym. Stosownie zaś do treści art. 2 ust. 1 u.d.i.p., prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5, który wprowadza w tym zakresie pewne ograniczenia związane z ochroną informacji niejawnych oraz innych tajemnic ustawowo chronionych, a także ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. W myśl art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Do wymienionego katalogu zaliczają się w szczególności organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Przepisy powołanej ustawy nakładają na podmioty dysponujące informacjami publicznymi obowiązek ich udostępnienia bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). W przypadku, gdy informacja publiczna nie może zostać udostępniona w czternastodniowym terminie, należy powiadomić wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni się informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Natomiast odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następuje w drodze decyzji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Mając powyższe regulacje na uwadze należy podkreślić, że w toku oceny zasadności skargi w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej sąd administracyjny zobowiązany jest do ustalenia, czy podmiot, do którego skierowano wniosek był zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, czy dane, o które wnioskowała strona skarżąca, miały charakter informacji publicznej oraz czy żądanie wnioskodawcy zostało rozpatrzone w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami tj. w formie i w terminie wynikających z regulacji ustawowej. W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że Wójt Gminy – jako podmiot, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. – zobowiązany jest do udostępniania informacji publicznych. Wątpliwości nie budzi również fakt, że oczekiwane przez stronę informacje miały publiczny charakter, albowiem dotyczyły one wydatków ponoszonych przez Gminę na podróże służbowe pracowników, finansowanych ze środków publicznych. Przedmiot sporu w niniejszej sprawie wiąże się z oceną, czy organ rozpatrzył żądanie udostępnienia informacji publicznej w całości i w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami prawa. Trzeba przy tym podkreślić, że na równi z niepodjęciem przez organ określonych czynności względem wniosku o udostępnienie informacji publicznej należy traktować udzielenie wnioskodawcy informacji innej niż ta, której oczekiwał, informacji wymijającej, nieprecyzyjnej, a także przedstawienie informacji niebędącej pełną odpowiedzią na wniosek zainteresowanego podmiotu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 18 stycznia 2018 r., sygn. akt II SAB/Bk 170/17 wraz z powołanym w nim orzecznictwem). Przechodząc do rozpatrzenia istoty sporu należy zwrócić uwagę, że skarżący we wniosku z dnia 4 maja 2018 r. i w kolejnych wnioskach żądał udostępnienia "wydruków księgowych rozliczonych delegacji służbowych wszystkich pracowników Urzędu gminy za lata 2012 – 2017". We wniosku z dnia 20 lutego 2019 r. zainteresowany dokładnie sprecyzował, że oczekuje wydruku zestawienia lub kserokopii tego dokumentu, rozliczonych poleceń służbowego wyjazdu wszystkich pracowników Urzędu Gminy za lata 2012 – 2017. Wyjaśnił, że nie wnosił o zbiorcze zestawienie wydatków na podróże służbowe krajowe i zagraniczne pracowników Urzędu Gminy, zamieszczone na stronach internetowych Urzędu Gminy, ale wniosek dotyczył indywidualnego zestawienia wszystkich rozliczonych podróży służbowych pracowników Urzędu Gminy, których łączny koszt powinien stanowić wynik, zamieszczony w sprawozdaniu rocznym. Jak wyjaśnił skarżący, celowo jest mylony przez organ łączny koszt podróży służbowych pracowników Urzędu Gminy w poszczególnych latach z indywidualnym zestawieniem rozliczonych podróży służbowych pracowników Urzędu w poszczególnych latach. Skarżący we wniosku z dnia 4 maja 2018 r. wyjaśnił, że oczekuje wydruków księgowych rozliczonych delegacji służbowych pracowników Urzędu Gminy, o których mowa jest w piśmie z dnia 13 stycznia 2015 r., sygnowanym przez Sekretarza Gminy. Nieuzasadnione są więc twierdzenia organu, że organ nie ma wiedzy, o jaki wydruk księgowy rozliczonych delegacji zwraca się skarżący, a skarżący nie precyzuje, dlaczego treść udzielanych mu odpowiedzi nie spełnia jego oczekiwań. Wobec powyższego zasadny jest zarzut skarżącego odnośnie bezczynności Wójta Gminy w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 4 maja 2018 r., bowiem udzielana przez organ w tym zakresie informacja jest wymijająca i niejasna, a także nie jest pełną odpowiedzią na wniosek zainteresowanego. Mając na uwadze powyższe należało zatem stwierdzić, że organ dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku skarżącego z dnia 4 maja 2018 r., dopuszczając się tym samym naruszenia art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Do dnia wyrokowania przez tutejszy Sąd, organ bowiem nie udostępnił oczekiwanej przez stronę informacji ani nie załatwił sprawy w inny, prawem przewidziany sposób. Stąd też Sąd, działając na zasadzie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku skarżącego w terminie 14 dni od daty otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (punkt I sentencji wyroku). Poddając analizie uchybienie w zakresie nieudostępnienia informacji publicznej należało wziąć pod uwagę, że organ nie pozostawał zupełnie bierny w rozpatrzeniu wniosku skarżącego z dnia 4 maja 2018 r. i kolejnych wniosków. Organ udzielał bowiem – w jego mniemaniu – wystarczające odpowiedzi na składane wnioski. I choć jego stanowisko w tym przedmiocie było błędne, co w konsekwencji wiązało się z uwzględnieniem wniesionej skargi, to wynikało ono z przyjętej przez organ oceny prawnej. Stąd też należało uznać, że bezczynność podmiotu zobowiązanego nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. orzeczono w punkcie II sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie III wyroku, dotyczące kosztów postępowania sądowego, obejmujących wpis od skargi w kwocie 100 złotych, podjęte zostało na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a.