IV SAB/Wr 41/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.), Sędziowie sędzia NSA Julia Szczygielska, sędzia WSA Wanda Wiatkowska – Ilków, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 listopada 2015 r. sprawy ze skargi Z. R. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. w przedmiocie weryfikacji decyzji SKO we W. z dnia [...], nr [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. z dnia [...], nr [...], którą odmówiono dodatku mieszkaniowego na okres od dnia 1 października 2013 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. i przyznano dodatek mieszkaniowy od dnia 1 stycznia 2014 r. do dnia 31marca 2014 r oddala skargę w całości. Wnioskiem z dnia 28 listopada 2013 r. Z. R. (zwany dalej stroną, wnioskodawcą lub skarżącym) wystąpił z żądaniem stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. z dnia [...], nr [...] orzekającej o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego na okres od dnia 1 października 2013 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. oraz o przyznaniu dodatku mieszkaniowego na okres od dnia 1 stycznia 2014 r. do dnia 31 marca 2014 r. w kwocie 320,15 złotych miesięcznie. Decyzją z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., działając na podstawie art. 156 § 1 w zw. z art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., zwanej dalej k.p.a.), odmówiło stwierdzenia nieważności opisanej na wstępie decyzji Prezydenta W. Podaniem z dnia 14 stycznia 2014 r. skarżący wystąpił z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, formułując jednocześnie żądanie uzupełnienia powyższego rozstrzygnięcia oraz stwierdzenia jego nieważności. Postanowieniem z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., w oparciu o art. 134 k.p.a., stwierdziło niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, gdyż z uwagi na żądanie uzupełnienia decyzji, okazał się ona przedwczesny. Wnioskodawca, pismem z dnia 31 maca 2014 r., wystąpił o usunięcie naruszenia prawa "(...) i rozpatrzenie podania z dnia 14 stycznia 2014 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy wywołanej postanowieniem SKO z dnia [...], w którym Kolegium odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...]" Kolegium – po zapoznaniu się z ww. wezwaniem – działając na podstawie art. 37 § 1 i art. 105 § 1 w zw. z art. 126 k.p.a. umorzyło postępowanie wszczęte tym żądaniem (postanowienie z dnia [...], nr [...]). Pismem z dnia 21 listopada 2014 r. skarżący po raz kolejny wezwał Kolegium – w trybie art. 37 k.p.a. – do usunięcia naruszenia prawa domagając się "(...) rozpatrzenia podania z 31.III.2014 r. wniesionego do SKO w terminie i weryfikację decyzji kolegium z [...] w trybie art. 127 § 3 k.p.a. (...)". Kolegium w odpowiedzi na powyższe wezwanie poinformowało skarżącego o dotychczasowym przebiegu postępowania stwierdzając, że podjęcie rozstrzygnięcia niezaspokajającego oczekiwań strony nie może być utożsamiane z brakiem rozpatrzenia podania strony w ogóle. Pismem z dnia 22 grudnia 2014 r. Z. R. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. m.in. w przedmiocie "(...) weryfikacji decyzji Kolegium z dnia [...] nr [...] w trybie art. 127 § 3 kpa na złożone w terminie podanie z dnia 31 marca 2014 r., w związku z wezwaniem skierowanym do SKO z dnia 21 listopada 2014 r. w trybie art. 37 kpa (...)". Skarżący podniósł, że skoro w sprawach zainicjonowanych przez niego w okresie od października 2012 r. do września 2013 r. organ uznał się za właściwy do ich rozpatrzenia w przysługującym trybie, to nie może w kolejnych sprawach uznać się niewłaściwym i odmówić dokonania weryfikacji, tym bardziej, że został on wezwany do usunięcia naruszenia prawa. W ocenie skarżącego okoliczność ta stanowi o bezczynności organu, zaś twierdzenia Kolegium, że doszło do rozpoznania podania, nie dowodzą dokonania weryfikacji zaskarżonego orzeczenia w przysługującym trybie na złożone w terminie podanie. W odpowiedzi na skargę Kolegium przedstawiło przebieg postępowania, stwierdzając, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i winna podlegać oddaleniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), w brzmieniu obowiązującym na dzień wniesienia skargi, kontrola ta obejmuje również bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a, a więc m.in. także w sprawach dotyczących wydania przez te organy decyzji administracyjnych oraz postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowania, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty. Podstawę formalną orzekania przez sąd administracyjny w sprawie skarg na bezczynność lub przewlekłość postępowania stanowi przepis art. 149 § 1 p.p.s.a. w brzmieniu adekwatnym do daty wszczęcia niniejszego postępowania, zgodnie z którym sąd administracyjny, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zaznaczyć przy tym należy, że w przypadku skargi na bezczynność organu czy przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego, przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Pojęcie bezczynności nie zostało zdefiniowane przez ustawodawcę, jednakże w sądowej praktyce stosowania prawa ukształtował się w zasadzie jednolity pogląd, zgodnie z którym bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie określonym terminie wymieniony organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności (zob. T. Woś (w:) T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2010, s. 70; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 24 lipca 2013 r., sygn. akt I OSK 2749/12, 3 lipca 2014 r., sygn. akt II OSK 348/13, 4 września 2014 r., sygn. akt I OSK 413/14). Zaznaczyć również należy, że sąd administracyjny dokonując badania zasadności wniesionej skargi na bezczynność nie analizuje prawidłowości rozstrzygnięć wydawanych przez organy. Celem skargi na bezczynność organu jest bowiem doprowadzenie do wydania przez organ aktu lub dokonania wynikającej z przepisów prawa czynności w sprawie wszczętej żądaniem strony, nie zaś doprowadzenie do wydania przez organ aktu o treści i formie oczekiwanej przez wnioskodawcę. Nakazanie wydania decyzji administracyjnej możliwe jest jedynie wówczas, gdy organ nie rozstrzygnął toczącej się przed nim sprawy, nie zaś wtedy, gdy sprawa została załatwiona w sposób nieodpowiadający żądaniom wnioskodawcy. W niniejszej sprawie, przedmiotem skargi wniesionej do tutejszego Sądu pismem z dnia 22 grudnia 2014 r. jest – zarzucana przez skarżącego – bezczynność Kolegium w przedmiocie weryfikacji decyzji tego organu z dnia [...], nr SKO [...] na wniosek z dnia 31 marca 2014 r. W pierwszej kolejności podkreślić należy, że powołany przez skarżącego wniosek nie inicjował postępowania, którego celem była weryfikacja wskazanej powyżej decyzji. Jak wynika bowiem z akt administracyjnych wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Kolegium z dnia [...] został wniesiony do biura podawczego tego organu w dniu 14 stycznia 2014 r. Natomiast żądanie wyrażone w piśmie strony z dnia 31 marca 2014 r., stanowiło niewątpliwie wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a więc środek prawny służący eliminowaniu bezczynności lub przewlekłości organów w prowadzonych przezeń postępowaniach administracyjnych. O takich charakterze pisma świadczy nie tylko jego nazwa, ale przede wszystkim jego treść, z której można wywieść, że celem działania strony nie było wszczęcie kolejnego postępowania administracyjnego związanego z weryfikacją decyzji SKO z dnia [...], lecz wyłącznie doprowadzenie do rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej tą decyzją, złożonego w dniu 14 stycznia 2014 r. W ocenie Sądu podniesiony przez skarżącego zarzut bezczynności okazał się nieuzasadniony. Zauważyć bowiem należy, że żądanie dotyczące ponownego rozpatrzenia sprawy zakończonej zakwestionowaną decyzją, zostało przez organ rozpoznane w dniu [...], kiedy to stwierdzono niedopuszczalność złożonego wniosku z uwagi na jego przedwczesny charakter. Wydane w tym zakresie ostateczne postanowienie zostało doręczone skarżącemu w dniu 26 marca 2014 r. Wypada zauważyć przy tym, że strona zakwestionowała jego prawidłowość wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, która została oddalona prawomocnym wyrokiem z dnia 5 listopada 2014 r., sygn. akt IV SA/Wr 334/14. Podnoszona przez skarżącego okoliczność niewywiązania się przez Kolegium z obowiązku rozpoznania jego wniosku o weryfikację wydanej decyzji pomimo tego, że został ona złożony – jak twierdzi skarżący – w terminie, dotyczyła zupełnie innej płaszczyzny prawnej niniejszego stanu faktycznego, która nie mogła być przedmiotem niniejszej sprawy. Jej istotą nie było bowiem rozważenie, czy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został wniesiony w terminie, lecz ustalenie czy w ogóle został on przez Kolegium rozpoznany. Skoro zatem w stosunku do żądania skarżącego wydano stosowne postanowienie, które nie załatwiało co prawda sprawy zgodnie z oczekiwaniami skarżącego, ale stanowiło prawną formę działania organu administracji publicznej, należało ocenić podniesiony zarzut bezczynności jako nieuzasadniony. Mając na uwadze powyższe, Sąd – działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji wyroku.