IV SAB/Wr 558/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Radom Sędziowie Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk (sprawozdawca) Sędzia WSA Andrzej Nikiforów po rozpoznaniu w dniu 24 września 2025 r. w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi C. S. na bezczynność Wójta Gminy Oława w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 23 lutego 2025 r. I. stwierdza, że Wójt Gminy Oława dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z dnia 23 lutego 2025 r.; II. stwierdza, że bezczynność Wójta Gminy Oława nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Wójta Gminy Oława do załatwienia sprawy; IV. zasądza od Wójta Gminy Oława na rzecz C. S. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. C. S. (dalej: skarżący) w dniu 15 maja 2025 r. wniósł skargę na bezczynność Wójta Gminy Oława (dalej: Wójt, organ) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, o co wystąpił w dniu 23 lutego 2025 r. wnioskiem z tej daty. Wnioskiem tym – złożonym za pośrednictwem ePUAP - skarżący zwrócił się o udostępnienie informacji publicznej w sprawie wycinki drzew na działce o numerze ewidencyjnym [...]/[...] położonej w miejscowości S. W związku z zauważonymi pracami wycinkowymi poprosił o wyjaśnienie następujących kwestii: "1) Czy Gmina Oława wydała na wycinkę drzew na ww. działce; 2) Jeśli tak, proszę o podanie daty wydania zgody oraz numeru decyzji; 3) Jakie gatunki drzew zostały objęte zgodą na wycinkę?; 4) Jakie były przesłanki wydania zgody na wycinkę?, 5) Czy w związku z wycinka nałożono na właściciela działki obowiązek nasadzeń zastępczych? Jeśli tak, proszę o podanie szczegółów; 6) Dlaczego przy wydawaniu zgody zezwolono inwestorowi na wycinkę drzew z całej powierzchni działki nie biorąc pod uwagę poinformowania sąsiadów (mieszkańców "ulicy [...]" mających domy w bezpośredniej bliskości) i czy jest to zgodne z planami zagospodarowania działek przemysłowych; 7) Czy została wydana opinia dendrologiczna?; 8) Jaka kwotę pieniędzy za możliwość usunięcia krzewów i drzew zapłacił inwestor na rzecz Gminy Oława?". Pismem z dnia 26 marca 2025 r. skarżący wniósł ponaglenie na przewlekłość postepowania prowadzonego przez Wójta i nierozpatrzenie wniosku z dnia 23 lutego 2025 r. Do pisma dołączył kopię Urzędowego Poświadczenia Przedłożenia i kopię ww. wniosku. W skardze na bezczynność organu wniesionej – w dniu 12 maja 2025 r. za pośrednictwem Wójta - do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący zarzucił naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 1 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 i art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (u.d.i.p.) poprzez nieudostępnienie informacji publicznej zgodnie z wnioskiem z dnia 23 lutego 2025 r. w określonym terminie. Wniósł o zobowiązanie organu do dokonania czynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem skarżącego z dnia 23 lutego 2025 r. oraz o zasadzenie kosztów postepowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi argumentował, że przesłany za pośrednictwem ePUAP wniosek skarżącego i mimo złożenia tą drogą ponaglenia w dniu 26 marca 2025 r. Wójt nie udzielił skarżącemu żądanych informacji, które stanowią informację publiczną a je posiada. Do skargi dołączył wniosek, Urzędowe Poświadczenie (UPO) doręczenia wniosku z dnia 23 lutego 2025 r., ponaglenie z dnia 26 marca 2025 r. i UPO. W odpowiedzi na skargę Wójt wniósł o oddalenie skargi w całości jako bezzasadnej, ponieważ skarżącemu została udzielona w dniu 16 maja 2025 r. odpowiedź na jego wniosek. Wyjaśnił, że po otrzymaniu skargi na bezczynność organ niezwłocznie przystąpił do jej rozpatrzenia. Ustalił brak przedmiotowego wniosku skarżącego oraz ponaglenia w systemie EZD Edicta, za pomocą którego organ importuje dokumenty z platformy ePUAP i kieruje do rozpatrzenia przez pracowników merytorycznych. W następstwie ustalenia tego faktu organ wystąpił telefonicznie do usługodawcy Z. sp. z o.o. z prośbą o wyjaśnienie braku automatycznego importu pism skarżącego do systemu EZD Edicta. Podczas tych konsultacji udało się usługodawcy skutecznie odzyskać koperty "xml" dokumentów oraz zwizualizować je wraz z załącznikami na platformie ePUAP. Usługodawca w odpowiedzi na zgłoszenie wyjaśnił, że działanie systemu EZD Edicta jest uzależnione od wielu czynników zewnętrznych, które mogą mieć wpływ na proces importu dokumentów do systemu, takie jak uszkodzony lub niepoprawnie sformatowany załącznik do przesyłki, formularz elektroniczny niezgodny ze wzorem Centralnego repozytorium Wzoru Dokumentów lub tymczasowa niedostępność usług integracyjnych platformy ePUAP w momencie przetwarzania dokumentu. Usługodawca zobowiązał się poddać analizie zaistniały incydent i zaimplementować niezbędne poprawki, aby zminimalizować ryzyko wystąpienia w przyszłości podobnych sytuacji. Niezależnie od opisanych czynności wyjaśniających organ niezwłocznie przystąpił do odpowiedzi na wniosek skarżącego i pismem z 16 maja 2025 r. – nadanym poczta tradycyjną za potwierdzeniem odbioru – udostępnił skarżącemu wnioskowane informacje. Wójt podkreślił, że uchybienie terminowi było spowodowane czynnikiem technicznym, było przypadkowe i niezamierzone i nie wynikało z winy ludzkiego błędu czy niedopatrzenia, ani lekceważenia obowiązków. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), kontrola – o której mowa powyżej – obejmuje m. in. orzekanie w sprawie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym przypadku przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działania w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Skarga do sądu administracyjnego na bezczynność w przedmiocie dostępu do informacji publicznej nie wymaga poprzedzenia jej środkiem zaskarżenia wskazanym w art. 52 p.p.s.a. W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, dalej: u.d.i.p.), jeżeli tak, to czy zachowanie organu, tak co do formy, treści i terminu wypełnia wymogi stawiane przez ustawę o dostępie do informacji publicznej. Odpowiedź ws. informacji publicznej powinna być udzielona na zasadach i w trybie określonych w ustawie, a mianowicie (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 25 czerwca 2024 r., sygn. akt IV SAB/Wr 253/24, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA): - zgodnie z art. 13 ust.1 u.d.i.p. udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2; – jeżeli w tym terminie informacja publiczna nie może być udostępniona, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.); – w przypadku uwzględnienia wniosku udostępnienie informacji publicznej następuje w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 ustawy). W tej ostatniej sytuacji podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.); – odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania następują w drodze decyzji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Przedmiotem skargi jest bezczynność Wójta Gminy Oława w udostępnieniu informacji publicznej na wniosek skarżącego z dnia 23 lutego 2025 r. Wójt Gminy Oława na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1) u.d.i.p. jest podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej jako organ władzy publicznej. Nie budzi wątpliwości Sądu, że wniosek skarżącego z dnia 23 lutego 2025 r. dotyczył informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 u.d.i.p. Akta administracyjne potwierdzają, że skarżącemu została udzielona odpowiedź (pismo z 16 maja 2025 r.) na jego wniosek z dnia 23 lutego 2025 r. po wniesieniu skargi na bezczynność (12 maja 2025 r.). Kontroli sądowej wymaga zatem dochowanie terminu udostępnienia informacji publicznej wnioskowanej przez skarżącego. Skarżący wykazał, a organ potwierdził, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej wpłynął do organu za pośrednictwem platformy e-PUAP w dniu 23 lutego 2025 r. Argumentacja organu, że nieudostępnienie informacji publicznej w 14-dniowym terminie wynikającym z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. nie było zależne od organu, lecz było wynikiem niewłaściwego działania programu importującego dokumenty (EZD Edicta) z systemu ePUAP nie może odnieść w tym zakresie skutku prawnego. Z wyjaśnień organu oraz znajdującego się w aktach administracyjnych pisma usługobiorcy organu – Z. spółki z o.o. - wynika jednoznacznie, że przesłany przez skarżącego wniosek o informację publiczną nie został pobrany do systemu EZD Edicta, za pomocą którego organ importuje dokumenty z platformy ePUAP i kieruje do rozpatrzenia przez pracowników merytorycznych. Oznacza o, że sam wniosek wpłynął do organu na adres elektronicznej skrzynki podawczej i pozostawał w zasobach systemu teleinformatycznego ePUAP (elektronicznej platformy usług administracji publicznej). Doszło natomiast do błędu oprogramowania importującego dane z systemu ePUAP, co obciąża organ. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1) ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz.U. z 2024 r., poz. 1557 ze zm.) przepisy tej ustawy stosuje się do jednostek samorządu terytorialnego i ich organów jako podmiotu publicznego. Natomiast z art. 16 tej ustawy wynika, że podmiot publiczny, organizując przetwarzanie danych w systemie teleinformatycznym, jest obowiązany zapewnić możliwość przekazywania danych również w postaci elektronicznej przez wymianę dokumentów elektronicznych związanych z załatwianiem spraw należących do jego zakresu działania, wykorzystując informatyczne nośniki danych lub środki komunikacji elektronicznej (ust. 1.). Podmiot publiczny udostępnia elektroniczną skrzynkę podawczą, spełniającą standardy określone i opublikowane na ePUAP przez ministra właściwego do spraw informatyzacji, oraz zapewnia jej obsługę. Wójt nie wykazał, by powodem braku przedmiotowego pisma w elektronicznym systemie zarządzania dokumentacją (EZD Edicta) była wada w działaniu ePUAP, co mogłoby mieć znaczenie w sprawie. Organ nie może odpowiadać za działanie elektronicznej platformy usług administracji publicznej (ePUAP), ponieważ nie jest jej administratorem. Może jedynie zgłaszać niedostępność tego systemu lub wadliwe funkcjonowanie. Z wyjaśnień organu oraz podmiotu administrującego systemem EZD Edicta wynika natomiast jasno, że powodem braku pisma w zasobach EZD Edicta było niepobranie go z zasobów ePUAP, co należy rozmieć – z elektronicznej skrzynki podawczej organu. Na funkcjonowanie wewnętrznego systemu zarządzania dokumentacją organ ma wpływ, ale nie ma to znaczenia dla oceny, czy pismo wpłynęło do organu, skoro najpierw musiało wpłynąć na elektroniczne skrzynkę podawczą w systemie ePUAP organu. Temu organ nie zaprzeczył skupiając argumentację wyłącznie na braku przedmiotowego dokumentu w systemie EZD Edicta. Zadaniem organu jest kontrolowanie wpływu pism na elektroniczna skrzynkę podawczą organu w systemie ePUAP. W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, że wniosek skarżącego o informację publiczną wpłynął do organu w dniu wynikającym z UPO, tj. 23 lutego 2025 r. i do dnia skargi na bezczynność organu nie został rozpatrzony. Skutkuje to stwierdzeniem bezczynności organu, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1 pkt 3) p.p.s.a. w pkt I sentencji wyroku. Z uwagi na treść przepisu art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd winien ocenić, czy zaistniała bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Nie ma wątpliwości, że każda stwierdzona bezczynność lub przewlekłość postępowania jest naruszeniem prawa. Natomiast nie w każdej stwierdzonej bezczynności lub przewlekłości postępowania Sąd stwierdza rażące naruszenie prawa, które stanowi postać kwalifikowaną naruszenia prawa. Dokonując oceny charakteru stwierdzonej bezczynności Sąd uznał, że naruszenie prawa w tym zakresie nie miało rażącego charakteru. Sąd miał bowiem na względzie, że o rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw strony. W orzecznictwie przyjmuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Dla uznania, rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające zaś samo przekroczenie ustawowych obowiązków, w tym terminu do załatwienia sprawy, ale musi być ono znaczne bądź też przejawiać się w całkowitym braku reakcji na wniosek strony (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., sygn. I OSK 675/12; postanowienie NSA z 27 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 468/13, CBOSA). W sprawie poddanej kontroli Sądu sytuacja taka nie wystąpiła. Wobec powyższego Sąd nie zakwalifikował zaistniałej bezczynności jako mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa, o czym - stosownie do treści art. 149 § 1a p.p.s.a. - orzekł w punkcie II sentencji wyroku. Ze względu na udzielenie skarżącemu informacji publicznej pismem z 16 maja 2025 r. co potwierdzają akta administracyjne i sądowe sprawy, Sąd na podstawie art. 161 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 149 § 1 pkt 1) p.p.s.a. umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Wójta do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 23 lutego 2025 r., o czym orzekł w pkt III sentencji wyroku. O kosztach postępowania - pkt IV sentencji wyroku - Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.. Na zasądzone koszty postępowania składa się wpis od skargi w kwocie 100 zł.