IV SAB/Wr 6/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Masternak - Kubiak (spr.) Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Protokolant Anna Rudzińska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 23 maja 2007 r. sprawy ze skargi M. U. na bezczynność Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w Ś. w przedmiocie wydania dokumentów postanawia odrzucić skargę W dniu [...] r. decyzją nr [...] r. Dowódca Jednostki Wojskowej nr [...] w Ś. odmówił st. sierż. M. U. przyznania świadczenia pieniężnego wypłacanego przez okres jednego roku co miesiąc w wysokości kwoty uposażenia zasadniczego z uwagi na nie posiadanie okresu 15 lat nieprzerwanej służby wojskowej. Pismem z dnia [...] r., adresowanym do Dowódcy [...] L. D. K. P. , M. U. poddał w wątpliwość umocowanie Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] w Ś. do wydania decyzji, o której mowa wyżej, podnosząc jednocześnie, iż odmówiono mu wydania wyciągu z rozkazu dziennego nr [...] z dnia [...] r. W dniu [...] r. M. U. ponownie zwrócił się z pismem do Dowódcy [...] L. D. K. P. w związku z brakiem odpowiedzi na pismo z dnia [...] r. W dniu [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. W. wpłynęła skarga M. U. na bezczynność Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] w Ś. w przedmiocie wydania dokumentu o nazwie " Wyciąg z Rozkazu Dowódcy [...] B. K. P. Nr [...] z dnia [...] r. dotyczącego zaliczenia wysługi lat jako ciągłość służby wojskowej. W uzasadnieniu skargi skarżący podnosi, iż w dniu [...] r. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej na własną prośbę nabywając prawa emerytalne. Składając wszystkie niezbędne dokumenty w Wojskowym Biurze Emerytalnym w Z. G. w celu wypłaty emerytury oraz pobierania przez pierwsze 12 miesięcy świadczenia pieniężnego w wysokości uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego w ostatnim dniu pełnienia służby poinformowano skarżącego, iż aby to świadczenie otrzymał musi przedstawić decyzje o pełnieniu zawodowej służby wojskowej nieprzerwanie przez okres 15-tu lat. Skarżący natomiast miał przerwę w służbie wojskowej od [...] r. do [...] r. M. U. podnosi, iż istnieje dokument w którym Dowódca Jednostki w Ś. w rozkazie Nr [...] z dnia [...] r., działając jeszcze na podstawie starej ustawy o zawodowej służbie wojskowej, ustalił początek jego wysługi lat na dzień [...] r. Wydania właśnie tego rozkazu odmówiono skarżącemu bez podania przyczyny. Wówczas zwrócił się on do Dowódcy [...] L. D. K. P. jako do organu nadrzędnego z odwołaniem za pośrednictwem mojej byłej jednostki, lecz pismo to nie dotarło do właściwego adresata z niewiadomych przyczyn. Skarżący otrzymał jedynie zdawkową odpowiedź w sprawie błędów w uprzednim piśmie, które wysłała do niego jednostka w której służył. M. U. zwrócił się zatem bezpośrednio do Dowódcy [...] L. D. K. P. W dniu [...] r. otrzymał od Dowódcy Dywizji pismo, iż niezwłocznie zajmie się ta sprawą. Odpowiadając na skargę Dowódca Jednostki Wojskowej [...] w Ś. wskazał, iż z informacji zawartej w piśmie z dnia [...] r. Dowódcy [...] L. D. K. P. , adresowanym do Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] wynika, iż aktualnie rozpatrywane jest odwołanie M. U. od decyzji Dowódcy JW. Nr [...] nr [...] z dnia [...] r. W związku z powyższym Dowódca Jednostki Wojskowej nr [...] został zobowiązany do przesłania niezbędnych dokumentów organowi II instancji. Mając na względzie powyższe należy stwierdzić, iż działanie Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] nie może być rozpatrywane w kategoriach bezczynności. Postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt II SAB/Go 35/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. W. stwierdził swoją niewłaściwość miejscową i przekazał skargę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we W. jako właściwemu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 184 Konstytucji RP z 1997 r. oraz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle obowiązujących przepisów prawa Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości orzeka między innymi w zakresie skarg na bezczynność organów administracji (art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej zwana p.p.s.a.), oceniając postępowanie organów z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Właściwość Sądu dotyczy, zatem niepodejmowania przez organy administracji nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych. W przypadku skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Zdaniem Sądu należy stanowczo podnieść, iż wniesienie skargi na bezczynność jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu, mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania danego aktu (zob. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., Warszawa 2004 r., s. 28; por. też wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 czerwca 1983 r., sygn. akt SA/Wr 6/83, GP 1983, nr 24). Zasadniczy problem w tej sprawie sprowadzał się do wykładni i zastosowania przepisu art. 3 § 2 pkt 4 ustawy p.p.s.a.. Przepis ten stanowi, że sąd administracyjny orzeka w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Analiza tego przepisu prowadzi do następujących konstatacji: Po pierwsze, w przepisie tym mowa jest o aktach lub czynnościach z zakresu administracji publicznej innych niż decyzje i postanowienia wydawane w administracyjnych postępowaniach jurysdykcyjnych, co zdaje się wyraźnie wskazywać, że chodzi o sprawy indywidualne, podobnie jak w przypadku spraw załatwianych w drodze decyzji administracyjnej, tyle tylko, że w sprawach tych nie orzeka się w drodze decyzji administracyjnej, lecz mogą być podejmowane akty lub czynności dotyczące określonych adresatów. Tak jak decyzja czy postanowienie administracyjne są kierowane do określonych podmiotów, tak akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 ust. 1 pkt 4, są kierowane przez organ administracji publicznej również do określonych podmiotów. Z omawianego przepisu można wnosić, iż wolą ustawodawcy było objęcie kontrolą sądu administracyjnego tych prawnych form działania administracji publicznej, które mogą być i są podejmowane przez organy administracji publicznej w stosunku do podmiotów administrowanych, w sprawach, dla których załatwienia nie jest przewidziana forma decyzji lub postanowienia administracyjnego. Akt lub czynność podejmowane są w sprawie indywidualnej w tym znaczeniu, że jej przedmiotem jest określony i zindywidualizowany stosunek administracyjny, którego źródłem jest przepis prawa powszechnie obowiązującego. Prowadzi to do wniosku, że o akcie lub czynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., na który może być wniesiona skarga do sądu administracyjnego, można mówić wówczas, gdy akt (czynność) podjęty jest w sprawie indywidualnej, skierowany jest do oznaczonego podmiotu administrowanego, dotyczy uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, którego akt (czynność) dotyczy, jest określone w przepisie prawa powszechnie obowiązującego. Przedstawione wyżej rozumienie przepisu art. 3 § 2 pkt 4 ustawy ma znaczenie przy stosowaniu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy, ponieważ skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna w takim przypadku, gdy przedmiotem bezczynności jest niewydanie aktu lub niepodjęcie czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy p.p.s.a. Skarga na bezczynność organu jest pochodną skargi na określone prawne formy działania organów administracji publicznej. Wynika to z użytego w przepisie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy sformułowania: "w przypadkach określonych w 1-4". Oznacza to, że skarga na bezczynność organów przysługuje tylko w tych sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a), oraz w tych sprawach, w których mogą być podejmowane akty lub czynności określone w (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.), a także wówczas, gdy odrębna ustawa tak stanowi. Uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a., Sąd zobowiązuje organ do wydania aktu lub czynności bądź przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisu prawa (art. 149 p.p.s.a). Inaczej mówiąc, skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna tylko w sprawie, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a oraz w innych sprawach, jeżeli ustawa szczególna tak stanowi. Istota skargi wniesionej w niniejszej sprawie dotyczy żądania nakazania wydania dokumentu o nazwie " Wyciąg z Rozkazu Dowódcy [...] B. K. P. Nr [...] z dnia [...] r. dotyczącego zaliczenia wysługi lat jako ciągłość służby wojskowej. W ocenie Sądu żądanie skarżącego nie mieści się w kognicji sądu administracyjnego. Rozkaz dzienny nie jest publicznoprawnym aktem administracyjnym, bądź czynnością skierowaną do indywidualnego podmiotu zewnętrznego dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Jest to bowiem czynność wewnętrzna, skierowana do podmiotu podporządkowanego służbowo, ustalająca porządek działania w jednostce wojskowej, w danym dniu. Brak działania dowódcy jednostki wojskowej w zakresie wydania rozkazu dziennego nie dotyczy uprawnień lub obowiązków skarżącego wynikających z przepisów prawa, a wobec tego w tych sprawach skarga do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. jest niedopuszczalna, także w przypadku bezczynności organu w tych sprawach. Oznacza to, że sąd administracyjny nie jest właściwy do nakazania Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w Ś. wydania dokumentu o nazwie " Wyciąg z Rozkazu Dowódcy [...] B. K. P. Nr [...] z dnia [...] r. dotyczącego zaliczenia wysługi lat jako ciągłość służby wojskowej. Z tych względów wniosek skarżącego podlega odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).