IV SAB/Wr 62/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA – Jolanta Sikorska po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. Cz. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej p o s t a n a w i a: odrzucić skargę. Skarżąca K. Cz. złożyła w niniejszej sprawie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu za pośrednictwem [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W., w której podała, że chce złożyć skargę na Państwowy Powiatowy Inspektorat Sanitarny w O. W uzasadnieniu skargi podała, że jej sprawa prowadzona jest od prawie dwóch lat bez postępu, co działa na jej niekorzyść. Zarzuciła stronniczość w podejmowaniu decyzji. Wyjaśniła, że jest to jej drugie odwołanie od decyzji dotyczącej choroby zawodowej oraz, że już przy pierwszym rozpoznaniu sprawy nie wyjaśniono jej zastrzeżeń w sprawie. Podała, że zgadza się z decyzją [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. uchylającą decyzję organu I instancji i przekazującą sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania. Uważa, że sprawa wraca do organu I instancji nic nie wnosząc do sprawy z tego względu, że już za pierwszym razem nie została wyjaśniona. W jej ocenie, starała się na różne sposoby udowodnić, że tylko praca zawodowa spowodowała u niej chorobę zawodową w postaci zespołu cieśni nadgarstka. Wskazując na powyższe wniosła o pozytywne rozpatrzenie skargi i wydanie decyzji odnośnie błędów w prowadzeniu sprawy przez organ I instancji. W odpowiedzi na skargę [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o jej oddalenie. Domagając się odrzucenia skargi podniósł, że skarga narusza przepis art. 229 pkt 2 k.p.a., a z ostrożności procesowej, że narusza również art. 37 i art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 229 pkt 2 k.p.a., organem właściwym w sprawie skarg w szczególności dotyczących zaniedbań lub nienależytego wykonywania zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników naruszających interes skarżących, a także na przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw jest organ wyższego stopnia, którym w niniejszej sprawie jest [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. zgodnie z art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Zgodnie zaś z art. 37 p.p.s.a., na niezałatwienie sprawy w terminie lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, którym zgodnie z art. 12 ust. 2 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej jest [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. Organ zarzucił, że skarżąca nie składała do tego organu skargi w trybie art. art. 227 k.p.a. i nie toczyło się postępowanie, o którym mowa w art. 234 pkt 1 k.p.a. Nie składała też zażalenia na podstawie art. 37 k.p.a. Zatem przed wniesieniem skargi do Sądu nie wyczerpała środków zaskarżenia, jakie służyły jej w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W dalszej części odpowiedzi na skargę organ przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego w sprawie istnienia podstaw do stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej. Zarządzeniem Sędziego z dnia 1 czerwca 2012 r. skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi przez podanie, czy skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest: 1) skargą na przewlekłe prowadzenie sprawy przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. oraz, czy przed wniesieniem skargi do Sądu skarżąca składała zażalenie do [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. na przewlekłe prowadzenie sprawy przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. oraz nadesłanie tego zażalenia, 2) skargą na przewlekłe prowadzenie sprawy przez [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. oraz, czy przed wniesieniem skargi do Sądu skarżąca składała zażalenie do organu wyższego stopnia na przewlekłe prowadzenie sprawy przez ten organ. Wezwanie to zostało doręczone skarżącej w dniu 8 czerwca 2012 r. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżąca w zakreślonym terminie nadesłała dodatkowy egzemplarz skargi wniesionej w niniejszej sprawie oraz nienazwane pismo procesowe, w którym na wstępie jako organ administracji publicznej podała: [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W., przedmiot sprawy określiła jako: działalność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. w przedmiocie postępowania administracyjnego przed organem I instancji w sprawie choroby zawodowej oraz podała, że skarga dotyczy: przewlekłego prowadzenia sprawy, stronniczości w podejmowaniu decyzji, zaniedbań formalnych i merytorycznych w sprawie oraz działania na jej niekorzyść. W uzasadnieniu podała, że w okresie dwóch lat prowadzenia sprawy przez organ I instancji dwukrotnie odwoływała się do organu II instancji. W drugim odwołaniu wyszczególniła wszystkie rażące błędy popełnione w toku postępowania, zaznaczyła też długi okres rozpatrywania sprawy choroby zawodowej. Wnosząc skargę uznała, że jeżeli tego nie zrobi, sprawa nadal będzie wracała do organów obu instancji, a decyzja będzie dla niej negatywna. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga podlegała odrzuceniu. Zgodnie z art. 58 § 1 p.p.s.a., Sąd odrzuca skargę: 1) jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego; 2) wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia; 3) gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi; 4) jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona; 5) jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie; 6) jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Określone powyższym przepisem prawa podstawy odrzucenia skargi nawiązują do przesłanek dopuszczalności zaskarżenia aktu lub czynności organu administracji publicznej do sądu administracyjnego rozumianych jako określone przepisami prawa warunki prawidłowego zaskarżenia dotyczące przedmiotu skargi, jej formy, treści, ale także dotyczące przesłanek o charakterze przedmiotowym i podmiotowym określających, od jakiej formy działalności organów administracji publicznej skarga przysługuje i który z podmiotów jest legitymowany do wniesienia skargi. Skarga do sądu administracyjnego musi bowiem czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym (określonym w art. 46 p.p.s.a), a ponadto musi spełniać jeszcze inne wymagania, które z mocy art. 57 § 1 p.p.s.a. należy w skardze zawrzeć. Tymi dodatkowymi elementami są: wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy i określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. Niezależnie od powyższego, zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. (§ 2). Jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. (§ 3). W przypadku innych aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, należy również przed wniesieniem skargi do sądu wezwać na piśmie właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. Termin, o którym mowa w § 3, nie ma zastosowania. (§ 4). W skardze wniesionej w niniejszej sprawie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu za pośrednictwem [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. skarżąca podała, że chce złożyć skargę na Państwowy Powiatowy Inspektorat Sanitarny w O. W uzasadnieniu podniosła, że jej sprawa, której przedmiotem jest istnienie podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej prowadzona jest od prawie dwóch lat bez postępu. Podniosła zarzuty dotyczące nieprawidłowości jakich w jej ocenie dopuszczają się organy rozpoznając sprawę. Podała, że zgadza się z decyzją kasacyjną organu II instancji, jednak w dalszej części uzasadnienia skargi podniosła, że w jej ocenie sprawa wraca do organu I instancji nic nie wnosząc do sprawy z tego względu, że już za pierwszym razem nie została wyjaśniona. Podnosząc powyższe zarzuty wniosła o pozytywne rozpatrzenie skargi i wydanie decyzji odnośnie błędów w prowadzeniu sprawy przez organ I instancji. Wobec niejednoznacznego, w ocenie Sądu, oznaczenia w skardze organu, którego zarzut przewlekłości postępowania w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej dotyczy oraz niewykazania przez skarżącą wyczerpania przed wniesieniem skargi do Sądu środków zaskarżenia służących w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, zarządzeniem Sędziego z dnia 1 czerwca 2012 r. skarżąca została wezwana do usunięcia w zakreślonym terminie braków formalnych skargi w powyższym zakresie. W zakreślonym terminie skarżąca nadesłała do Sądu kolejny egzemplarz skargi, nie usunęła jednak braków formalnych skargi, do których usunięcia została wezwana w/w zarządzeniem Sędziego. Nie wskazała w sposób jednoznaczny, którego organu zarzut przewlekłości postępowania dotyczy. Nie wykazała też, że przed wniesieniem skargi do Sądu wyczerpała tryb, o jakim mowa w art. 37 § 2 k.p.a. Z nadesłanych przez organ akt administracyjnych, jak również z dokumentów dołączonych przez skarżącą do pisma procesowego z dnia 11 czerwca 2012 r. nie wynika, by tryb ten został wyczerpany. W tych okolicznościach faktycznych i prawnych Sąd uznał, że skargę należy odrzucić. Jeżeli bowiem przyjąć, że przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest przewlekłe prowadzenie przez organy Inspekcji Sanitarnej sprawy administracyjnej dotyczącej istnienia podstaw do stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej, i to niezależnie od tego, czy przewlekłość ta dotyczy prowadzenia postępowania przez organ pierwszej, czy drugiej instancji, skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. z powodu niedopełnienia przez skarżącą zawartego w art. 52 § 1 p.p.s.a. wymogu wyczerpania, przed wniesieniem skargi do Sądu, środków zaskarżenia służących skarżącej w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Jeżeli natomiast przyjąć, że przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest skarga powszechna, o jakiej mowa Dziale VIII k.p.a., w szczególności skarga określona w art. 227 k.p.a., zgodnie z którym: "Przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw.", to skarga wniesiona w tym przedmiocie do Sądu administracyjnego także podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd administracyjny nie jest bowiem właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych w rozumieniu Działu VIII k.p.a., a więc skarg związanych z krytyką należytego wykonywania zadań przez właściwe organy albo ich pracowników, ani także do oceny prawidłowości prowadzonego postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. Sąd kontroluje bowiem działalność administracji publicznej w zakresie określonym w p.p.s.a., a ta forma działalności administracji (skargi powszechne w rozumieniu Działu VIII k.p.a.) nie została wymieniona w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 08.05.2009 r. sygn. II OSK 689/09, lex nr 574/240). W tej sytuacji, na podstawie wyżej wskazanych przepisów prawa, orzeczono jak w postanowieniu.