IV SAB/Wr 8/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Pająkiewicz-Kremis (sprawozdawca), Sędziowie: Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk, Sędzia WSA Andrzej Nikiforów, , po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 29 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi J. M. na bezczynność Starosty Powiatu Trzebnickiego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 17 listopada 2024 r. I. stwierdza bezczynność Starosty Powiatu Trzebnickiego w rozpoznaniu wniosku z dnia 17 listopada 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej, która to bezczynność nie ma charakteru rażącego naruszenia prawa; II. zobowiązuje Starostę Powiatu Trzebnickiego do rozpoznania wniosku z dnia 17 listopada 2024 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; III. oddala dalej idącą skargę; IV. zasądza od Starosty Powiatu Trzebnickiego na rzecz skarżącego J. M. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W skardze z dnia 15 grudnia 2024 r. J. M. (dalej: wnioskodawca, strona, skarżący) zarzucił Staroście Powiatu Trzebnickiego (dalej: podmiot zobowiązany, Starosta Powiatu, organ) bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej na wniosek z dnia 17 listopada 2024 r. Jak wynika z treści skargi a także akt sprawy, we wspomnianym wniosku (nadanym za pośrednictwem poczty e-mail) skarżący wniósł do Starostwa Powiatowego w Trzebnicy wniosek o udzielenie informacji: - na temat działań w przedmiocie organizacji ruchu na drodze [...] od 20 lipca 2024 r.; - elektronicznej wersji dokumentów wytworzonych, otrzymanych oraz wysłanych w związku z tymi działaniami. We wniosku zawarto prośbę, aby wnioskowane informację przesłać "zwrotnie "mailem". W skardze na bezczynność organu strona podniosła, że termin udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej minął 2 grudnia 2024 r. Do dnia upływu tego terminu podmiot zobowiązany nie udostępnił stronie wnioskowanej informacji publicznej. Wskazała, że skierowane do niej w dniu 4 grudnia 2024 r. pismo organu zatytułowane "wezwanie" i dotyczące wezwania w trybie art. 64 § 2 k.p.a. do podania adresu wnioskodawcy nie miało podstaw prawnych. Jak dalej argumentowała, do treści tego wezwania strona ustosunkowała się w dniu 8 grudnia 2024 r. wyjaśniając, że oczekuje udzielenia odpowiedzi na wniosek na adres poczty elektronicznej z którego wysłany został wniosek. Na tę korespondencję organ nie zareagował. Zdaniem wnoszącego skargę, postępowanie organu jest niezrozumiałe w świetle wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu w sprawie o sygn. akt IV SAB/Wr 55/24, w którym Sąd stwierdził bezczynność tego samego organu w załatwieniu sprawy z wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej o tym samym zakresie przedmiotowym, a jedynie odnośnie do innego przedziału czasowego. W podsumowaniu skarżący stwierdził, że nieprawidłowa reakcja organu w sprawie nie jest efektem błędnego działania, lecz świadomego lekceważenia prawa obywatela do informacji. Z tych powodów, zarzucając naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 10 ust. 1 w zw. z art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej: u.d.i.p.) skarżący wniósł o: - zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku z dnia 17 listopada 2024 r.; - stwierdzenie bezczynności organu w sprawie, o charakterze rażącego naruszenia prawa; - wymierzenie organowi grzywny w wysokości nie mniejszej niż 5% jej maksymalnego wymiaru; - zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm prawem przepisanych. W odpowiedzi na skargę Starosta Powiatu Trzebnickiego wniósł o jej oddalenie w całości oraz o zasądzenie od skarżącego na rzecz Starosty kosztów sądowych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Wskazał, że bezczynność w sprawie nie zachodzi albowiem pismem z dnia 30 grudnia 2024 r. organ udzielił stronie odpowiedzi informując o braku możliwości udostępnienia informacji publicznej ze względu na brak wyraźnego i konkretnego wskazania jakich dokumentów wnioskujący się domaga i odnośnie do jakich, konkretnych zdarzeń. Podkreślił, że organ nie może w zastępstwie wnioskodawcy ustalać przedmiotu wniosku. Jak następnie argumentował, "działania planowane" co do zasady nie są objęte ustawą o dostępie do informacji publicznej. Informacja ta dotyczy bowiem wyłącznie konkretnych i zaistniałych informacji i dokumentów, a nie planowanych lub zamierzonych działań. Odwołanie się z kolei do "działań zrealizowanych odnośnie do organizacji ruchu" nie wyjaśnia z kolei, o jakie działania chodzi, ani na czym miałyby one polegać. Wskazanie "na dokumenty wytworzone, otrzymane i wysłane" również nie pozwala na ustalenie, co jest przedmiotem wniosku w świetle ustawy o dostępie do informacji publicznej. Brak jest bowiem wskazania przedmiotu tych pism. Z kolei działania "w przedmiocie organizacji ruchu" nie stanowią dokumentów urzędowych, wobec czego wniosek w tym zakresie nie spełnia wymogów związanych z udostępnieniem informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się uzasadniona. Istota sporu w sprawie sprowadza się do oceny zasadności sformułowanego w skardze zarzutu bezczynności Starosty Powiatu Trzebnickiego w udostępnieniu informacji na wniosek strony z dnia 17 listopada 2024 r. , który w ocenie skarżącego był wnioskiem złożonym w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Sąd podziela stanowisko skarżącego odnośnie do tego, że wniosek z dnia 17 listopada 2024 r. dotyczył udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902; dalej: u.d.i.p.) oraz że na dzień wniesienia skargi podmiot zobowiązany pozostawał w bezczynności w rozpoznaniu tego wniosku. W realiach zawisłego przed Sądem sporu warto w tym miejscu dodać, że skargę na bezczynność organu w postępowaniu o udzielenie informacji publicznej można złożyć nie tylko wobec "milczenia" organu, ale również w sytuacji, w której powstał spór między wnioskodawcą, a adresatem wniosku, co do charakteru żądanej informacji oraz co do zasad i trybu jej udostępnienia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2016 r., sygn. akt I OSK 2223/14, CBOSA). Przechodząc do kwestii kwalifikacji wniosku strony z dnia 17 listopada 2024 r. jako dotyczącego informacji publicznej trzeba w tym miejscu wskazać, że definicję informacji publicznej ustawodawca zawarł w treści art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Zgodnie z tym przepisem, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w tej ustawie. W przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej nie zdefiniowano pojęcia "sprawy publicznej", niewątpliwie jednak sprawy publiczne są to sprawy związane z istnieniem i funkcjonowaniem określonej wspólnoty publicznoprawnej. Przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. precyzuje pojęcie informacji publicznej, przedstawiając przykładowy katalog danych mających walor informacji publicznej. Według art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a u.d.i.p. udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych. Z kolei zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są m.in. organy władzy publicznej. Jak wynika z akt sprawy, wniosek z dnia 17 listopada 2024 r. skarżący skierował do Starosta Powiatowego w Trzebnicy, domagając się w nim udostępnienia informacji: - - na temat działań w przedmiocie organizacji ruchu na drodze [...] od 20 lipca 2024 r.; - dokumentów wytworzonych, otrzymanych oraz wysłanych w związku z tymi działaniami w tym samym okresie. Niewątpliwie, stojący na czele tego Starostwa Starosta Powiatu Trzebnickiego, który kieruje bieżącymi sprawami powiatu oraz reprezentuje powiat na zewnątrz (art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym) jest organem władzy publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. a zatem jest podmiotem zobowiązanym do udzielania informacji publicznej w myśl przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jeśli chodzi o przyjętą kwalifikację wniosku z dnia 17 listopada 2024 r. jako odnoszącego się do informacji publicznej to zgodnie z przytoczoną na wstępie definicją informacji publicznej, o kwalifikacji objętych żądaniem wniosku z dnia 17 listopada 2024 r. informacji jako mających walor informacji publicznej decyduje wyłącznie kryterium przedmiotowe. W rozwinięciu tej ostatniej kwestii wskazać trzeba na utrwalony w orzecznictwie sądowym pogląd, że sprawę z zakresu organizacji ruchu na drogach, choćby z uwagi na powszechny zakres jej oddziaływania, należy kwalifikować jako sprawę z zakresu informacji publicznej. Ta informacja jest bowiem nieodłącznym elementem życia publicznego, rzutującym na życie każdego, komu przyjdzie korzystać z ruchu drogowego w miejscu objętym projektem organizacji ruchu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 19 czerwca 2024 r. sygn. akt IV SAB/Wr 55/24 i powołane tam orzecznictwo sądów administracyjnych). Wniosek w zakresie tego, że informacje których udostępnienia domaga się skarżący dotyczą informacji publicznej potwierdza także poniższa analiza regulacji prawnych. Zgodnie z treścią art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1251), starosta zarządza ruchem na drogach powiatowych i gminnych. Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem (Dz. U. z 2017 r. poz. 784) działania w zakresie zarządzania ruchem realizowane są przez: 1) podejmowanie czynności organizacyjno-technicznych, w szczególności: a) sporządzanie projektów organizacji ruchu, b) przedstawianie projektów organizacji ruchu do zatwierdzenia, c) rozpatrywanie projektów organizacji ruchu, d) zatwierdzanie organizacji ruchu, e) przekazywanie zatwierdzonej organizacji ruchu do realizacji, f) nadzór nad zgodnością istniejącej organizacji ruchu z zatwierdzoną organizacją ruchu, g) nadzór i analizę istniejącej organizacji ruchu w zakresie bezpieczeństwa ruchu i jego efektywności, h) nadzór nad zarządzaniem ruchem; 2) obsługę systemów sterowania ruchem, sterowanie ruchem za pomocą znaków świetlnych, znaków o zmiennej treści i innych zmiennych elementów; Zadania organu zarządzającego ruchem określa m.in. § 3 wspomnianego rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Zgodnie z tym przepisem, organ zarządzający ruchem w szczególności: 1) rozpatruje projekty organizacji ruchu oraz wnioski dotyczące zmian organizacji ruchu; 2) opracowuje lub zleca do opracowania projekty organizacji ruchu uwzględniające wnioski wynikające z przeprowadzonych analiz organizacji i bezpieczeństwa ruchu; 3) zatwierdza organizacje ruchu na podstawie złożonych projektów organizacji ruchu; 4) przekazuje zatwierdzone organizacje ruchu do realizacji; 5) przechowuje projekty organizacji ruchu i prowadzi ich ewidencję; 6) opiniuje geometrię drogi w projektach budowlanych; 7) prowadzi kontrolę prawidłowości zastosowania i funkcjonowania znaków drogowych, urządzeń sygnalizacji świetlnej i urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz ich zgodności z zatwierdzoną organizacją ruchu; 8) współpracuje w zakresie organizacji ruchu i jego bezpieczeństwa z innymi organami zarządzającymi ruchem, podmiotami zarządzającymi drogami wewnętrznymi, zarządami dróg i zarządcami infrastruktury kolejowej, Policją oraz innymi jednostkami. Definicję m.in. organizacji ruchu i projektu organizacji ruchu zawiera § 1 ust. 2 , zgodnie z którym: ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o: 1) organizacji ruchu - rozumie się przez to, mające wpływ na ruch drogowy: a) geometrię drogi i zakres dostępu do drogi, b) sposób umieszczania znaków pionowych, poziomych, sygnalizatorów i urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego, c) zasady i sposób działania sygnalizacji, znaków świetlnych, znaków o zmiennej treści i innych zmiennych elementów; 2) projekcie organizacji ruchu - rozumie się przez to dokumentację sporządzoną w celu zatwierdzenia stałej, zmiennej albo czasowej organizacji ruchu przez właściwy organ zarządzający ruchem albo właściwy podmiot zarządzający drogą wewnętrzną.O czym była już mowa, treść wniosku z dnia 17 listopada 2024 r. dotyczy udzielenia informacji na temat - działań w przedmiocie organizacji ruchu na drodze [...] od 20 lipca 2024 r., a nadto, dokumentów wytworzonych, otrzymanych oraz wysłanych w związku z tymi działaniami w tym samym okresie. Złożony przez stronę wniosek dotyczy zatem kwestii związanych z szeroko pojętym zagadnieniem organizacji ruchu na drodze nr [...] (która jest drogą powiatową – przypis Sądu) a dodatkowo, interesujące wnioskodawcę informację i dokumenty wpisują się w przesłankę z u.d.i.p. dotyczącą informacji o trybie działania władz publicznych (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a u.d.i.p.). Sąd nie podziela stanowiska organu przedstawionego w piśmie z dnia 30 grudnia 2024 r. oraz podtrzymanego w odpowiedzi na skargę w zakresie podanych tam argumentów dla których udzielenia żądanych przez stronę informacji – w ocenie podmiotu zobowiązanego – nie było możliwe. W ocenie Sądu, sposób zredagowania wniosku jest jasny, czytelny, a tym samym obligujący organ do jego rozpoznania według zasad określonych w u.d.i.p. Przypomnieć w tym miejscu trzeba, że zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Z kolei zgodnie z art. 13 ust. 2 u.d.i.p. ,jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. W nawiązaniu do zaprezentowanego w sprawie stanowiska organu stwierdzić nadto trzeba, że trafnie podnosi skarżący w skardze, że podmiot zobowiązany powinien doskonale zdawać sobie sprawę z tego - jak i w jakim terminie należało rozpoznać wniosek strony, skoro wyrokiem z dnia 19 czerwca 2024 r., sygn. akt IV SAB/Wr 55/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził bezczynność tego organu w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, jaki skarżący złożył do tego samego organu, formułując żądanie udostępnienia informacji publicznej o identycznym zakresie przedmiotowym a jedynie za inny okres. Odwołując się do treści wspomnianego wyroku z dnia 19 czerwca 2024 r., sygn. akt IV SAB/Wr 55/24 przypomnieć w tym miejscu trzeba, że wywiedziona w tej sprawie skarga strony dotyczyła zarzucanej organowi bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej na wniosek z dnia 25 listopada 2023 r. w którym to wniosku wnioskodawca wystąpił o przesłanie mu informacji na temat działań w przedmiocie organizacji ruchu na drodze [...] po 5 stycznia 2023 r. oraz elektronicznej wersji dokumentów wytworzonych, otrzymanych oraz wysłanych w związku z tymi działaniami. Znamienne jest to, że w sprawie o sygn. akt IV SAB/Wr 55/24 podmiot zobowiązany przesłał wnioskodawcy wszystkie dokumenty żądane we wniosku, jakkolwiek nastąpiło to już po wniesieniu skargi, stąd w punkcie III wyroku z dnia 19 czerwca 2024 r., sygn. akt IV SAB/Wr 55/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Starosty do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 25 listopada 2023 r. Kierując się przedstawioną argumentacją Sąd w składzie orzekającym uznał, że w analizowanych okolicznościach faktycznych doszło do naruszenia art. 13 ust. 1 u.d.i.p. albowiem podmiot zobowiązany nie udostępnił stronie informacji publicznej na wniosek z dnia 17 listopada 2024 r. w terminie ustawowym. Co zostało już odnotowane, odpowiedź na ten wniosek, jakiej organ udzielił stronie w piśmie z dnia 30 grudnia 2024 r. nie może zostać uznana za prawidłową realizację obowiązków informacyjnych z ustawy o dostępie do informacji publicznej, albowiem wbrew twierdzeniom organu i podnoszonym przez niego argumentom, przedmiot wniosku został w sposób dostateczny wyartykułowany. Organ był zatem w stanie ustalić przedmiot wniosku. Wbrew stanowisku organu, sformułowanie wniosku dotyczące udzielenia informacji na temat działań w przedmiocie organizacji ruchu na drodze [...] w okresie od 20 lipca 2024 r. nie wymagało sprecyzowania w zakresie tego "o jakie działania chodzi, ani na czym miałyby one polegać". Żądanie wniosku dotyczące "dokumentów wytworzonych, otrzymanych i wysłanych" nie wymagało – w ocenie Sądu – wskazania przedmiotu tych pism, na co zwraca uwagę organ w odpowiedzi na skargę. W ocenie Sądu, przedmiot żądania wniosku w tej części został dostatecznie sprecyzowany. Niezrozumiałe jest twierdzenie organu, że wniosek nie mógł zostać rozpoznany także dlatego, że "działania w przedmiocie organizacji ruchu" nie stanowią dokumentów urzędowych. Informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.). Informacją taką jest każda informacja wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Status informacji publicznej uzyskuje taka informacja, która związana jest z funkcjonowaniem wspólnoty publicznoprawnej - Państwa. Pojęcia informacji publicznej nie można odnosić wyłącznie do dokumentów wytworzonych przez organ władzy publicznej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 sierpnia 2024 r., sygn. akt IV SAB/Wr 137/24). Z kolei zawarta w odpowiedzi na skargę argumentacja organu odnośnie do pytania o "działania zaplanowane" nie pokrywa się z treścią wniosku z dnia 17 listopada 2024 r ., gdzie brak jest zapytania o działania zaplanowane. W uzupełnieniu dotychczasowych rozważań wypada również odnieść się do prawidłowości postępowania organu, który w dniu 4 grudnia 2024 r. skierował do strony wezwanie w trybie art. 64 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: k.p.a.) do usunięcia braków formalnych wniosku z dnia 17 listopada 2024 r., poprzez wskazanie adresu składającego wniosek, w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Otóż, jakkolwiek ostatecznie organ nie zastosował wspomnianego rygoru procesowego, to decyzja organu o potrzebie wezwania wnioskodawcy do uzupełnienia opisanego braku formalnego wniosku nie była prawidłowa. Umknęło uwadze organu przy redagowaniu wspomnianego wezwania, że postępowanie w sprawie udostępnienia informacji publicznej ma charakter uproszczony i odformalizowany, osoba zadająca pytanie nie musi być nawet w pełni zidentyfikowana, a sam wniosek może zostać złożony zwykłym mejlem, bez podpisu. Innymi słowy, wniosek o udzielenie informacji publicznej może przybrać każdą formę, o ile wynika z niego co jest przedmiotem wniosku. Powyższe oznacza, że wniosek składany w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej nie musi odpowiadać żadnym szczególnym wymogom formalnym. Nie stanowi on bowiem podania w rozumieniu art. 63 k.p.a., a zatem na tym etapie rozpatrywania wniosku nie stosuje się przepisów k.p.a. Sytuacja ta zmienia się dopiero wówczas, gdy organ zamierza wydać decyzje o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Zamierzając wydać decyzję na podstawie art. 16 lub 17 k.p.a. organ zobowiązany jest już procedować w trybie i na zasadach przewidzianych w k.p.a. Kierując się przedstawioną argumentacją, Sąd działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.) stwierdził bezczynność Starosty w rozpoznaniu wniosku z dnia 17 listopada 2024 r. (punkt I sentencji wyroku) oraz na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązał ten organ do rozpoznania wniosku z dnia 17 listopada 2024 r., w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (punkt II sentencji wyroku). Będąc zobligowanym normą z art. 149 § 1a p.p.s.a. do orzeczenia, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa Sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała charakteru kwalifikowanego naruszenia prawa. Zgodnie z orzecznictwem, rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 lutego 2025 r., sygn. akt III SAB/Gl 2/25).Ocena, czy mamy do czynienia z naruszeniem rażącym, powinna być dokonywana w powiązaniu z okolicznościami danej sprawy, rozpatrywanej indywidualnie, wyznaczonej przez wiele elementów zmiennych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 stycznia 2025 r., sygn. akt III OSK 1732/24). Zdaniem Sądu, stwierdzona w sprawie bezczynność organu, jakkolwiek niewątpliwa, nie uzasadnia przyjęcia, że bezczynność organu nosi cechy kwalifikowanego naruszenia prawa. Organ zareagował na wniosek strony dochodząc do mylnego wniosku, że sposób zredagowania wniosku uniemożliwia ustalenie jego przedmiotu. Błędna ocena wniosku w tym względzie, jakkolwiek w sprawie nie powinna mieć miejsca (w tym m.in. w świetle powołanego już wcześniej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 19 czerwca 2024 r., sygn. akt IV SAB/Wr 55/24) nie jest wystarczającą przesłanką do przyjęcia, że bezczynność jakiej dopuścił się organ w sprawie nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Co się tyczy sformułowanego w skardze żądania wymierzenia organowi grzywny w wysokości nie mniejszej niż 5% maksymalnego jej wymiaru to Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia tego żądania. Zgodnie z art. 149 § 2 p.p.s.a sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Na tle redakcji art. 149 § 2 p.p.s.a. trzeba zauważyć, że sam fakt bezczynności nie stanowi dostatecznej przesłanki do przyznania sumy pieniężnej od organu na rzecz skarżącego. Przyznanie sumy pieniężnej jest dodatkowym środkiem o charakterze dyscyplinująco-represyjnym, który powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy, a więc w tego rodzaju sytuacjach, gdzie oceniając całokształt działań organu, można dojść do przekonania, że noszą one znamiona celowego unikania załatwienia sprawy, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tych dodatkowych sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa. Ponadto, przyznanie sumy pieniężnej wobec strony postępowania pełni funkcję kompensacyjną, ma na celu wyrównanie uszczerbku (krzywdy, straty), jakich doznała strona skarżąca na skutek bezczynności organu administracji, które to okoliczności powinny zostać wyraźnie wskazane i uzasadnione przez skarżącego w treści wniesionej skargi (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 listopada 2024 r., sygn. akt II SAB/Po 127/24). Co również wymaga w tym miejscu odnotowania, rozstrzygnięcie przewidziane w art. 149 § 2 p.p.s.a. oparte jest na uznaniu sędziowskim. Z użytej w art. 149 § 2 p.p.s.a. formuły "może orzec" wynika, że sąd administracyjny jest uprawniony, a nie zobowiązany do przyznania stronie skarżącej sumy pieniężnej w razie stwierdzenia, iż organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłości. W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę całokształt okoliczności sprawy a nadto treść skargi Sąd nie stwierdził podstaw do przyznania stronie od organu sumy pieniężnej. W ocenie Sądu, okoliczności sprawy nie wskazują na obawę, że bez orzeczenia tej dodatkowej sankcji organ nie będzie realizował w przyszłości obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zdaniem Sądu, orzeczone w punkcie II sentencji wyroku zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku z dnia 17 listopada 2024 r. w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy stanowić będzie w rozważanych okolicznościach dostateczny środek prawny wymuszający na organie rozpoznanie wniosku. Z tych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w punkcie III sentencji wyroku. O kosztach postępowania (punkt IV sentencji wyroku) Sąd orzekł w punkcie IV sentencji wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. Zasądzona od organu na rzecz skarżącego kwota 100 zł odpowiada wysokości kosztów jakie poniósł skarżący inicjując postępowanie sądowe w sprawie.