IV SO/Wr 2/13

PostanowienieWSA we Wrocławiu2015-04-15

Skład orzekający: Julia Szczygielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o stwierdzenie nieważności postępowania sądowego jest zasadny, gdy postępowanie, którego dotyczy, zostało już prawomocnie zakończone poprzez oddalenie skargi na przewlekłość postępowania?
Ratio decidendi
Wniosek o stwierdzenie nieważności postępowania sądowego jest bezprzedmiotowy, jeżeli w toku postępowania wystąpiło zdarzenie, w następstwie którego przestała istnieć sprawa sądowoadministracyjna, a przed wydaniem wyroku przestał istnieć przedmiot postępowania. W sytuacji, gdy skarga na przewlekłość postępowania została prawomocnie oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny, dalsze postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności postępowania sądowego staje się bezprzedmiotowe.
Stan faktyczny
Skarżący Z. R. złożył wniosek o wymierzenie grzywny Dyrektorowi MOPS we W. za nieprzekazanie w terminie skargi z dnia 16 listopada 2012 r. do WSA. Następnie skarżący złożył skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki do NSA, a także wniosek o przyznanie prawa pomocy. Po odrzuceniu zażalenia skarżącego na odmowę dokonania czynności procesowych, skarżący złożył wniosek o stwierdzenie nieważności postępowania i postanowienia sądu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę skarżącego na przewlekłość postępowania. Wobec prawomocnego oddalenia skargi na przewlekłość, WSA uznał dalszy wniosek o stwierdzenie nieważności postępowania za bezprzedmiotowy.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Julia Szczygielska po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy wniosku Z. R. o stwierdzenie nieważności postępowania sądowego w sprawie z wniosku Z. R. o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. za nieprzekazanie w terminie skargi wraz z aktami sprawy postanawia: umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne. W dniu 2 stycznia 2013 r. skarżący Z. R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniosek o wymierzenie grzywny Miejskiemu Ośrodkowi Pomocy Społecznej we W., w maksymalnej ustawowo wysokości, za nieprzekazanie Sądowi skargi z dnia 16 listopada 2012 r. w ustawowym terminie 30-tu dni w trybie art. 54 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi złożonej w siedzibie organu administracyjnego na decyzję ostateczną Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W., Działu Świadczeń Sekcja Dodatków Mieszkaniowych nr [...]., o odmowie zmiany decyzji z dnia [...]w oparciu o art. 154 k.p.a. oraz zawartego w piśmie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w związku z błędnym pouczeniem, co do środka zaskarżenia. W odpowiedzi na powyższy wniosek, Dyrektor MOPS we W. stwierdził, że z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, na okoliczność w/wym. wniosku wynika, że faktycznie nastąpiło uchybienie obowiązkowi, o którym mowa w art. 54 § 2 cytowanej ustawy. Dyrektor MOPS podkreślił, że nie był w posiadaniu informacji o wpłynięciu do MOPS skargi z dnia 16 listopada 2012 r. Skarga ta wpłynęła i została zarejestrowana w siedzibie komórki organizacyjnej MOPS - Działu Świadczeń, która mieści się pod innym adresem niż siedziba Ośrodka, w której urzęduje Dyrektor. Ze sprawą nie został zapoznany Dyrektor MOPS, w związku z czym przedmiotowa skarga nie została zadekretowana na konkretnego pracownika lub komórkę odpowiedzialną za załatwienie tej skargi. Nadto podkreślono, że decyzja na którą Z. R. złożył w dniu 16 listopada 2012 r. w Dziale Świadczeń tut. Ośrodka skargę do WSA, nie funkcjonuje już w obrocie prawnym, ponieważ została wyeliminowana przez orzeczenie Samorządowego Kolegium Odwoławcze we W. z dnia [...]. Nie jest to w ocenie strony przeciwnej okoliczność usprawiedliwiająca do uchybienia wskazanemu na wstępie obowiązkowi, jednak sytuacja ta mimo wszystko nie pociąga za sobą ujemnych skutków dla Z. R. lub naruszenia jego interesu prawnego. W załączeniu przekazano oryginał skargi Z. R. z dnia 16 listopada 2013 r. oraz oryginały akt sprawy, które ze względu na toczące się w czasie wpływu tej skargi do MOPS - przed organem wyższej instancji postępowania: odwoławczego oraz w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, zostały zwrócone do MOPS dopiero w dniu 16 stycznia br. Zarządzeniem z dnia 18 lutego 2013 r. sędzia sprawozdawca skierowała sprawę na rozprawę. W pismach z dnia 19 i 22 kwietnia 2013 r. skarżący wniósł "skargę na skład sędziowski". Powyższe pisma zostały włączone do akt sprawy. Zarządzeniem z dnia 5 czerwca 2013 r. Przewodniczący Wydziału wyznaczył termin rozprawy na dzień 2 lipca 2013 r. W dniu 11 czerwca 2013r. skarżący wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem tut. Sądu skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki , wnosząc m. innymi o zwolnienie z kosztów sądowych – opłaty stałej wynikającej z art.17 ust.1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004r. W tym samym dniu skarżący złożył w tut. Sądzie wniosek o przyznanie prawa pomocy , podając w rubryce oznaczonej pkt.3.5 "Czego dotyczy" – " Skarga do NSA o naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez uzasadnionej zwłoki". W odpowiedzi na złożony przedmiotowy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, referendarz sądowy [...]pismem z dnia 11 maja 2013r. poinformowała skarżącego powołując się na przepis art.6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.), że skarżący jest zwolniony z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych, na podstawie art. 239 pkt 1 lit "a" p.p.s.a. z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W dniu 18 czerwca 2013r. skarżący wniósł do tut. Sądu pismo zatytułowane : "Zażalenie na odmowę dokonania czynności procesowych i publikacji postanowienia", domagając się rozpoznania jego wniosku i zwolnienie go z opłaty sądowej od wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargi z dnia 11 czerwca 2013 r. Wyznaczona na dzień 2 lipca 2013 r. rozprawa przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu została odroczona z uwagi na konieczność nadania biegu złożonemu przez skarżącego w dniu 1 lipca 2013 r. wnioskowi o wyłączenie wszystkich sędziów WSA we Wrocławiu i Opolu do rozpoznawania spraw, pism procesowych i składanych wniosków. Postanowieniem z dnia 4 lipca 2013 r., sygn. akt IV SO/Wr 2/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił zażalenie Z. R. na odmowę dokonania czynności procesowych i publikacji postanowienia w sprawie z wniosku Z. R. o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. za nieprzekazanie w terminie skargi wraz z aktami sprawy. Pismem z dnia 15 lipca 2013 r. skarżący złożył wniosek o "stwierdzenie nieważności postępowania i postanowienia sądu z dnia 4 lipca 2013 r." Postanowieniem z dnia 25 lipca 2013 r., sygn. akt I OPP 49/13 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę Z. R. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu , sygn. akt IV SO/Wr 2/13. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie można zarzucić Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu, że naruszył prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Od dnia wpływu do Sądu wniosku o wymierzenie organowi grzywny (2 stycznia 2013 r.) do dnia złożenia przez skarżącego skargi na przewlekłość postępowania (11 czerwca 2013 r.) upłynęło 5 miesięcy. W tym okresie Sąd podejmował poszczególne czynności procesowe konieczne do rozpoznania sprawy w rozsądnych terminach. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 5 września 2013 r., sygn. akt I OW 217/13, wyznaczył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach do rozpoznania wniosku strony o wyłączenie sędziów sądów administracyjnych we Wrocławiu i w Opolu. Prawomocnym zarządzeniem z dnia 17 lutego 2015 r., sygn. akt IV SO/Gl 39/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach pozostawił przedmiotowy wniosek skarżącego bez rozpoznania. Akta sprawy przesłane przez Naczelny Sąd Administracyjny wpłynęły do tutejszego Sądu w dniu 9 kwietnia 2015 r. W toku postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu pismem z dnia 6 sierpnia 2013 r. skarżący wystąpił z wnioskiem o "(...) stwierdzenie nieważności postępowania sądowoadministracyjnego oraz niezgodności z prawem prawomocnych orzeczeń opublikowanych w sygnowanych sprawach (...)", w tym m.in. w sprawie o sygnaturze akt IV SO/Wr 2/13. Kolejnymi pismami z dnia 19 sierpnia i 10 września 2013 r. skarżący powtórzył treść swojego żądania w zakresie stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnych orzeczeń, w ostatnim z wymienionych pism wskazując, że swoim żądaniem obejmuje prawomocne orzeczenia kończące postępowanie w sprawie. W uzasadnieniu swojego wniosku skarżący wskazał, że domaga się stwierdzenia niezgodności z prawem opublikowanych orzeczeń, gdyż stanowią one o jego uprzedmiotowieniu, prowadzą do obejścia prawa, zamykają mu drogę do obrony swoich praw i do sprawiedliwego wyroku oraz przeciwstawiają się przepisom o pomocy społecznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności postępowania sądowego jest bezprzedmiotowy. Zgodnie z art. 161 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania: 1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę; 2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania; 3) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia, gdy w jego toku wystąpi zdarzenie, w następstwie którego przestanie istnieć sprawa sądowoadministracyjna, tj. jeżeli w toku danego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot postępowania (por. postanowienie NSA z dnia 21 listopada 2007 r., II FSK 1259/06, LEX nr 494285). Z uzasadnienia przedmiotowego wniosku wynika, że ma on swój byt w skardze z dnia 11 czerwca 2013 r. na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, w której skarżący domagał się "stwierdzenia nieważności postępowania sądowego w sprawie" w związku z naruszeniem prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki oraz odszkodowania od Skarbu Państwa odszkodowania w kwocie 50.000 zł. Istotną okolicznością w sprawie jest, że prawomocnym postanowieniem z dnia 25 lipca 2014 r. sygn. akt I OPP 49/13 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę Z. R. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu, sygn. akt IV SO/Wr 2/13. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło