C 1816/50
PostanowienieIzba Cywilna1951-02-24
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedłużenie stosunku służbowego z pracownikiem po upływie okresu próbnego, ale na określony czas krótszy niż trzy miesiące, skutkuje nawiązaniem umowy o pracę na czas nieokreślony, wymagającej trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że przedłużenie stosunku służbowego z pracownikiem po upływie okresu próbnego na uzgodniony, określony termin, nawet krótszy niż trzy miesiące, nie skutkuje nawiązaniem umowy o pracę na czas nieokreślony. Brak jest przepisu, który zabraniałby zawierania umów o pracę na czas krótszy niż trzy miesiące po zakończeniu okresu próbnego. W związku z tym, wyrok Sądu Apelacyjnego, który przyjął odmienne stanowisko, został uchylony.Stan faktyczny
Powód dochodził należności z tytułu umowy o pracę, twierdząc, że po okresie próbnym jego stosunek pracy został przedłużony na czas nieokreślony, a wypowiedzenie było bezskuteczne. Sąd Apelacyjny przyjął, że stosunek pracy został przedłużony do dnia 15 sierpnia 1949 r., co skutkowało nawiązaniem umowy na czas nieokreślony. Strona pozwana wniosła skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Wojewódzkiemu w Kielcach do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia A. Baziński; Sędziowie: L. Konic, S. Kałamajski (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Bohdana B. przeciwko Państwowemu Przedsiębiorstwu Budowlanemu - Zjednoczenie Krakowskie Oddział Nr 12 o należność z tytułu umowy o pracę, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Prokuratorii Generalnej R. P. działającej w imieniu strony pozwanej na wyrok Sądu Apelacyjnego w Kielcach z dnia 15 czerwca 1950 r., zaskarżony wyrok uchylił i sprawę Sądowi Wojewódzkiemu w Kielcach do ponownego rozpoznania odesłał.Uzasadnienie faktyczneBohdan B. w pozwie wniesionym dnia 15.XI 1949 r. żądał zasądzenia od Państwowego Przedsiębiorstwa Budowlanego - Zjednoczenie Krakowskie - sumy 160.500 zł. Powód wyjaśnił, że dnia 1.IV 1949 r. pozwane przedsiębiorstwo przyjęło go do pracy na trzymiesięczny okres próbny za wynagrodzeniem miesięcznym 53.500 zł z tym, iż w okresie próbnym rozwiązanie stosunku pracy może nastąpić po dwutygodniowym wypowiedzeniu. Powód wyjaśnił dalej, że dnia 30 czerwca 1949 r. przedsiębiorstwo wypowiedziało mu stosunek pracy na dzień 15 lipca 1949 r., że wypowiedzenie to było bezskuteczne, gdyż skoro zatrzymano go w pracy po dniu 30 czerwca 1949 r., stosunek pracy był nawiązany na czas nieokreślony i mógł być rozwiązany po 3-miesięcznym wypowiedzeniu.Strona pozwana powództwa nie uznała.Sąd Okręgowy w Kielcach powództwo uwzględnił. Sąd Apelacyjny w Kielcach wyrok sądu pierwszej instancji zatwierdził. Sąd Apelacyjny przyjął ustalenie Sądu Okręgowego, że okres próbny pracy powoda skończył się z dniem 30 czerwca 1949 r., że po 30 czerwca 1949 r. "pozwana instytucja przedłużyła stosunek służbowy z powodem i to nie tylko do dnia 15 lipca 1949 r., lecz do dnia 15 sierpnia 1949 r., gdyż powód od dnia 15 lipca 1949 r. do dnia 15 sierpnia 1949 r. korzystał z urlopu jako pracownik pozwanej firmy" i że "wobec tego powód nabrał charakteru pracownika, z którym pozwana zawarła umowę o pracę na czas nieokreślony i w związku z tym należało powodowi wypowiedzieć umowę o pracę na 3 miesiące naprzód stosownie do art. 25 pkt 4) umowy o pracę pracowników umysłowych".W skardze kasacyjnej Prokuratoria Generalna R. P. wnosi o uchylenie wyroku Sądu Apelacyjnego, zarzucając Sądowi Apelacyjnemu pogwałcenie przepisów postępowania i naruszenie prawa materialnego.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:(...) Słuszny jest zarzut naruszenia art. 25 pkt 4) rozp. Prezydenta R. P. o umowie o pracę pracowników umysłowych. Wniosek Sądu Apelacyjnego, że pozwane przedsiębiorstwo zawarło z powodem po dniu 30.VI 1949 r. umowę o pracę na czas nieokreślony, nie jest trafny w świetle ustaleń zaskarżonego wyroku. Jeżeli jest ustalone, jak to już wyżej przytoczono, że "pozwana instytucja przedłużyła stosunek służbowy z powodem do dnia 15 sierpnia 1949 r.", to znaczy, że strony uzgodniły termin, do którego stosunek pracy ma trwać, a w takim razie nie można mówić o zawarciu umowy o pracę na czas nieokreślony. Nie zmienia sytuacji prawnej fakt, że strony po upływie okresu próbnego uzgodniły czas trwania stosunku pracy krótszy niż 3 miesiące; nie ma bowiem przepisu, który nie zezwalałby na zawarcie umowy o pracę, po upływie okresu próbnego, na czas krótszy niż 3 miesiące; strony mogły więc zawrzeć umową choćby, jak w sprawie, na okres 2 czy 6 tygodni.Tak więc zaskarżony wyrok zapadł z naruszeniem art. 25 cyt. rozp. o umowie o pracę prac. umysł. i podlega uchyleniu. Z uwagi zaś na to, że w zaskarżonym wyroku nie ustalono, do jakiego czasu powód otrzymał wynagrodzenie ani też za jaki czas (które miesiące) zasądzono na rzecz powoda sporną sumę, sprawa musi być odesłana do ponownego merytorycznego rozpoznania.
Powiązane orzeczenia
- Ł C 1816/1950 1951-02-24Czy przedłużenie stosunku pracy po upływie okresu próbnego do określonego terminu, krótszego niż trzy miesiące, stanowi zawarcie umowy o pracę na czas nieokreślony?
- III PZP 48/85 1985-12-17Czy w sytuacji, gdy umowa o pracę zawarta na 3-miesięczny okres próbny wygasła z upływem tego terminu, a z przyczyn niezależnych od stron pracownik nie świadczył pracy w okresie próbnym, zasady współżycia społecznego daj…
- I C 421/53 1953-05-19Czy oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę na okres próbny złożone w ostatnim dniu tego okresu, ale z zachowaniem dwutygodniowego wypowiedzenia, jest skuteczne, jeśli umowa nie reguluje odmiennie sposobu rozwiązania um…
- II PK 358/12 2013-09-04Czy pracodawca może zawrzeć z tym samym pracownikiem drugą umowę o pracę na okres próbny, jeśli poprzednia umowa dotyczyła innego rodzaju pracy?
- I CR 596/57 1957-04-06Czy wypowiedzenie umowy o pracę przez pracodawcę w okresie próbnym na termin przypadający po skończeniu okresu próbnego skutkuje powstanie umowy o pracę na czas określony (od zakończenia okresu próbnego do końca terminu…
Powołane przepisy
art. 25 pkt 4art. 25
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026.