C 560/53
PostanowienieIzba Cywilna1953-08-07
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umieszczenie zawiadomienia o przesyłce pocztowej w skrytce pocztowej adresata, który posiada skrytkę i kieruje do niej wszelkie przesyłki, wywołuje skutki doręczenia zastępczego na podstawie art. 149 k.p.c.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że umieszczenie zawiadomienia o przesyłce pocztowej w skrytce pocztowej adresata nie wywołuje skutków doręczenia zastępczego na podstawie art. 149 k.p.c. Przepisy kodeksu postępowania cywilnego oraz rozporządzenia o doręczaniu pism sądowych przez pocztę nie przewidują doręczenia za pomocą skrytek pocztowych. Doręczenie zastępcze na podstawie art. 149 k.p.c. wymaga uprzedniego usiłowania doręczenia pisma w mieszkaniu lub lokalu adresata, czego nie zastępuje umieszczenie pisma w skrytce pocztowej.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki w Poznaniu przekazał sprawę Sądowi Najwyższemu w związku z zagadnieniem prawnym dotyczącym skuteczności doręczenia zastępczego. Zagadnienie dotyczyło sytuacji, w której zawiadomienie o przesyłce pocztowej zostało umieszczone w skrytce pocztowej adresata, który posiadał skrytkę i kierował do niej wszelkie przesyłki.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odpowiedział przecząco na pytanie prawne Sądu Wojewódzkiego, uznając, że umieszczenie zawiadomienia o przesyłce pocztowej w skrytce pocztowej nie wywołuje skutków doręczenia zastępczego.Pełny tekst orzeczenia
Uzasadnienie faktyczne...Sąd Wojewódzki w Poznaniu na posiedzeniu w dniu 22 kwietnia 1953 r. postanowił na zasadzie art. 388 k.p.c. przekazać sprawę Sądowi Najwyższemu uznając, iż "rozstrzygnięcie zażalenia zależy od rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości, czy w przypadku posiadania przez adresata skrytki pocztowej i kierowania do niej zgodnie z umową wszelkich przesyłek pocztowych, umieszczenie w niej zawiadomienia o przesyłce pocztowej, o którym mowa w art. 149 k.p.c., wywiera skutki doręczenia stosownie do art. 149 k.p.c.".Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Zasady i tryb postępowania przy doręczaniu pism sądowych są unormowane w kodeksie postępowania cywilnego, w artykułach 139 do 158, oraz gdy chodzi o doręczenia przez pocztę, w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 30 września 1933 r. wydanego w porozumieniu z Ministrem Poczt i Telegrafów o doręczaniu pism sądowych przez pocztę w postępowaniu cywilnym i karnym (Dz. U. R. P. Nr 76, poz. 548). Ani powyższe przepisy k.p.c., ani cyt. rozporządzanie nie przewidują doręczenia pism sądowych za pomocą tzw. skrytek pocztowych. Unormowane zasady doręczania pism sądowych są częścią postępowania w sprawach cywilnych (i karnych) i jako takie nie mogą być skutecznie zmieniane umową czy porozumieniem między adresatem i organem doręczającym, urzędem pocztowym lub listonoszem doręczycielem... Prócz tej zasadniczej przesłanki, przeciwko takim umowom czy porozumieniom przemawia i wzgląd praktyczny. Umowy takie uwzględniające życzenia indywidualne adresatów, mogłyby bowiem doprowadzić do nieporozumień i chaosu w istotnej dziedzinie postępowania sądowego, jaką jest doręczanie pism, co jest oczywiście niedopuszczalne z punktu widzenia interesu wymiaru sprawiedliwości.Doręczania unormowane w cyt. postanowieniu Sądu Wojewódzkiego artykule 149 k.p.c. należą do rzędu tzw. doręczeń zastępczych. Doręczenie zastępcze na zasadzie art. 149 k.p.c. dopuszczalne jest "w razie niemożności" doręczenia w sposób wynikający z art. 144 do 148. Warunkiem doręczenia zastępczego w myśl art. 149 k.p.c. jest uprzednie usiłowanie doręczenia pisma sądowego adresatowi w jego mieszkaniu, lokalu itp. Umieszczenie pisma sądowego w skrytce pocztowej nie jest doręczaniem zastępczym", gdyż nie było poprzedzone próbą doręczenia w mieszkaniu, lokalu itp. adresata; poza tym umieszczenie pisma sądowego w skrytce pocztowej nie jest złożeniem pisma "w urzędzie pocztowym" w rozumieniu art. 149.Z powyższych wywodów wynika, że na pytanie zawarte w postanowieniu Sądu Wojewódzkiego odpowiedzieć należy przecząco...
Powiązane orzeczenia
- IV PRN 2/76 1976-03-23Czy doręczenie przesyłki sądowej poprzez złożenie jej w urzędzie pocztowym, z jednoczesnym umieszczeniem zawiadomienia na drzwiach mieszkania adresata, jest skuteczne, jeśli adres ten nie jest faktycznym miejscem zamiesz…
- IV CZ 71/08 2008-09-04Czy doręczenie zastępcze przesyłki sądowej, polegające na pozostawieniu zawiadomienia o jej nadejściu w drzwiach mieszkania adresata, jest skuteczne, jeśli adresat posiada oddawczą skrzynkę pocztową, a na przesyłce brak…
- I CZ 6/15 2015-03-12Czy doręczenie zastępcze pisma sądowego, dokonane zgodnie z art. 139 § 1 i 2 k.p.c., może zostać uznane za skuteczne, jeśli pełnomocnik twierdzi, że nie otrzymał zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki?
- I PZ 17/14 2014-09-30Czy doręczenie zastępcze pisma sądowego, dokonane zgodnie z art. 139 § 1 k.p.c. poprzez pozostawienie pisma w placówce pocztowej i umieszczenie zawiadomienia w oddawczej skrzynce pocztowej, jest skuteczne, nawet jeśli ad…
- II UZ 38/15 2016-01-12Czy doręczenie zastępcze w trybie art. 139 § 1 k.p.c. jest skuteczne, gdy zawiadomienie o przesyłce zostało pozostawione pod niewłaściwym adresem?
Powołane przepisy
art. 388 KPCart. 149 KPCart. 144art. 149
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026.