C 97/51

PostanowienieIzba Cywilna1951-04-05

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przy ustalaniu wysokości kosztów procesu, w tym opłat sądowych i wynagrodzenia adwokackiego, należy uwzględnić zmianę systemu pieniężnego i odpowiednio przeliczyć wartość przedmiotu sporu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że przy obliczaniu kosztów procesu, w tym opłat sądowych i wynagrodzenia adwokackiego, należy uwzględnić zmianę systemu pieniężnego. Opłaty sądowe podlegają przeliczeniu w stosunku 1:100, natomiast wartość przedmiotu sporu, od której liczone jest wynagrodzenie adwokackie, powinna być przeliczona w stosunku 3:100, zgodnie z przepisami dotyczącymi zmiany systemu pieniężnego.
Stan faktyczny
Powódka Zofia K. uzyskała wyrok, w którym Sąd Wojewódzki w Krakowie zwolnił zajęte ruchomości spod egzekucji i zasądził na jej rzecz koszty procesu w kwocie 1036 zł 50 gr. Pozwany Skarb Państwa wniósł zażalenie na wysokość kosztów, domagając się ich obniżenia. Wartość przedmiotu sporu została określona przez powódkę na 482.000 zł w starej walucie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Krakowie w przedmiocie wysokości kosztów procesu i obniżył zasądzoną kwotę do 729 zł 50 gr.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: p.o. Prezes W. Święcicki; Sędziowie: dr J. Jodłowski (sprawozdawca), S. Gross.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Zofii K. przeciwko Skarbowi Państwa, po rozpoznaniu zażalenia pozwanego w przedmiocie wysokości kosztów procesu na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Krakowie zawarte w wyroku z dnia 15 stycznia 1951 r., zaskarżone postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Krakowie zmienił i zasądzoną tym postanowieniem od pozwanego Skarbu Państwa na rzecz powódki Zofii K. sumę kosztów procesu zmniejszył do 729 zł 50 gr.Uzasadnienie faktyczneWyrokiem z dnia 15.I 1951 r. Sąd Wojewódzki w Krakowie zwolnił spod egzekucji ruchomości zajęte przez Wydział Finansowy M.R.N. w Krakowie za dług Tadeusza K., szczegółowo w wyroku tym wymienione, jako stanowiące własność powódki Zofii K., a ponadto zasądził od Skarbu Państwa na rzecz powódki sumę 1036 zł 50 gr kosztów procesu.Na powyższe orzeczenie o kosztach wniosła zażalenie Prokuratoria Generalna R.P. wnosząc o zmianę tego orzeczenia i obniżenie zasądzonych na rzecz powódki kosztów procesu do kwoty 441 zł 50 gr. W uzasadnieniu zażalenia Prokuratoria Generalna R.P. wywodzi, że przy obliczaniu należnych powódce kosztów procesu należy przerachować wartość przedmiotu sporu, podaną przez powódkę na 482.000 zł w dawnej walucie, na 4.820 zł w nowej walucie i od tej kwoty przyznać koszta sporu.Zażalenie Prokuratorii Generalnej R.P. jest tylko częściowo trafne. O ile chodzi mianowicie o zwrot opłat sądowych uiszczonych przez powódkę (art. 109 § 3 k.p.c.), to skoro opłaty te w łącznej kwocie 15.350 zł (dawnych) powódka uiściła w dniu 3.X 1950 r., przeto należność jej z tego tytułu stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 28.X 1950 r. o zmianie systemu pieniężnego (Dz. U. R. P. nr 50, poz. 459) podlega przerachowaniu w stosunku 1 : 100, tj. na kwotę 153 zł 50 gr (nowych).Co się tyczy natomiast wynagrodzenia adwokackiego, to zgodnie z rozporządzeniem Min. Sprawiedliwości z dnia 14.VIII 1952 r. w sprawie norm i zasad wynagrodzenia adwokatów (Dz. U. R. P. nr 35, poz. 319) wynagrodzenie to należy liczyć od wartości przedmiotu sporu. Wartość tę powódka określiła na sumę 482.000 zł odpowiadającą szacunkowi spornych ruchomości dokonanemu przez organ egzekucyjny M.R.N. w Krakowie w protokołach zajęcia z dnia 20.IX 1950 r. W związku ze zmianą systemu pieniężnego pierwotna wartość przedmiotu sporu ulega przeliczeniu na nową walutę. Podstawę takiego przeliczenia stanowić powinna cena szacunkowa spornych ruchomości w nowym pieniądzu ustalona w oparciu o cz. II ust. 3 uchwały Rady Ministrów z dnia 28.X 1950 r. w sprawie zmiany systemu pieniężnego (Monitor Polski nr A-116, poz. 1446) w stosunku 3 : 100, w tym samym stosunku ulega przeliczeniu należność Skarbu Państwa, w poszukiwaniu której dokonane zostało zajęcie spornych należności (§ 2 pkt 1) rozp. Rady Min. z dnia 28.X 1950 r. w sprawie określania stosunku przeliczenia niektórych zobowiązań - Dz. U. R. P. nr 50, poz. 461). Wartość przedmiotu sporu w sprawie niniejszej ulega więc przeliczeniu na sumę 14.460 zł i od tej sumy powinno być obliczone wynagrodzenie adwokackie, którego zwrot należy się powódce.Według zasad powołanego rozp. Min. Sprawiedl. z dnia 14.VIII 1950 r. wynagrodzenie adwokackie od ustalonej wyżej wartości przedmiotu sporu wynosi 576 zł, co łącznie z podlegającą zwrotowi kwotą opłat sądowych stanowi sumę 729 zł 50 gr, i do tej też sumy należało obniżyć zasądzoną na rzecz powódki kwotę kosztów procesu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 109 § 3 KPCart. 8 ust. 1§ 3§ 2 pkt 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.