I CNP 9/15
Izba Cywilna2015-12-03
Skład orzekający: Dariusz Dończyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądowego może zostać odrzucona jako oczywiście bezzasadna, jeśli zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego nie noszą cech kwalifikowanych, rażąco błędnych lub sprzecznych z ogólnie przyjętymi standardami?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, gdy jej bezzasadność jest oczywista, co oznacza, że już z jej treści, bez głębszej analizy, wynika, że nie może być uwzględniona. Orzeczenie niezgodne z prawem to takie, które jest sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami, ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć, lub zostało wydane w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa, które jest oczywiste. Nawet jeśli wcześniejsze orzeczenie SN uznało zarzuty za zasadne w kontekście skargi kasacyjnej, nie przesądza to o kwalifikowanym charakterze naruszeń w rozumieniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.Stan faktyczny
Skarżące wniosły skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie w sprawie o odszkodowanie, zadośćuczynienie, rentę i ustalenie. Jako podstawę skargi wskazały naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 5 w zw. z art. 446 § 2 k.c. oraz art. 362 w zw. z art. 361 k.c.) oraz przepisów prawa procesowego (art. 316 § 1, art. 328 § 2 i art. 382 k.p.c.). Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania i nie obciążył powodów kosztami postępowania przed Sądem Najwyższym.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CNP 9/15 POSTANOWIENIE Dnia 3 grudnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Dończyk w sprawie ze skargi D. R. i małoletniej J. R. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 24 stycznia 2013 r., sygn. akt I ACa 492/12, wydanego w sprawie z powództwa D. R. i małoletniej J. R. przeciwko P. S.A. w Warszawie o odszkodowanie, zadośćuczynienie, rentę i ustalenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 3 grudnia 2015 r., 1) odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania; 2) nie obciąża powodów kosztami postępowania przed Sądem Najwyższym.
2 UZASADNIENIE Skarżące D. R. oraz małoletnia J. R., na podstawie art. 4241 § 1 k.p.c., domagały się stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 24 stycznia 2013 r. (sygn. akt I ACa 492/12) wydanego w sprawie o odszkodowanie, zadośćuczynienie, rentę oraz ustalenie. Uzasadniając swoje żądanie skarżące powołany się na naruszenie przez Sąd Apelacyjny przepisów prawa materialnego, tj. art. 5 w zw. z art. 446 § 2 k.c. oraz art. 362 w zw. z art. 361 k.c., a także przepisów prawa procesowego (art. 316 § 1, art. 328 § 2 i art. 382 k.p.c.). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W przedmiocie przyjęcia (odmowy przyjęcia) skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia Sąd Najwyższy orzeka w ramach tzw. przesądu, którego celem jest wyeliminowanie takich skarg, które są oczywiście bezzasadne (art. 4249 w zw. z art. 3989 § 2 i art. 42412 k.p.c.). Oceny, czy skarga jest „oczywiście bezzasadna” dokonuje się w powiązaniu z pojęciem „niezgodności orzeczenia z prawem”, skoro jest ono elementem konstrukcyjnym skargi (art. 4245 § 1 pkt 3 i 6 k.p.c.). Orzeczenie niezgodne z prawem - w rozumieniu art. 4241 k.p.c. w zw. z art. 4171 § 2 k.c. - to orzeczenie, które jest sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami i z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć albo zostało wydane w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa, które jest oczywiste i nie wymaga głębszej analizy prawniczej. Takie definiowanie pojęcia „orzeczenie niezgodne z prawem” wynika ze specyfiki władzy sądowniczej oraz jej ustroju i w konsekwencji konieczności formułowania autonomicznej definicji bezprawności, jako przesłanki odpowiedzialności państwa za szkodę wyrządzoną orzeczeniem sądowym. Przyjąć zatem należy, że bezzasadność skargi jest oczywista, gdy już z jej treści, bez głębszej analizy i jurydycznych dociekań, wynika, że nie może być uwzględniona. Podniesione w skardze zarzuty wypełniające jej podstawy nie uzasadniają wniosku, że wykładnia i zastosowanie wskazanych przepisów przez Sąd drugiej instancji były sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni
3 przepisami i z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć albo, aby zaskarżone orzeczenie zostało wydane w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa, które jest oczywiste i nie wymaga głębszej analizy prawniczej. Wprawdzie sformułowane w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego zostały uznane za zasadne w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 2014 r., sygn. akt I CSK 367/13 - wydanym na skutek rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej przez powoda W. R. od tego samego wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie – jednakże, pomijając nawet brak związania tą ocenę prawną w relacji między powódkami i pozwanym (art. 365 § 1 k.p.c.), to ocena ta nie przesądzała o tym, że naruszenia tych przepisów miały charakter kwalifikowany w wyżej przedstawionym znaczeniu, a wydane orzeczenie Sądu drugiej instancji było orzeczeniem niezgodnym z prawem w rozumieniu art. 4241 k.p.c. w zw. z art. 4171 § 2 k.c. Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi do rozpoznania (art. 4249 k.p.c.). W przedmiocie żądania zasądzenia kosztów postępowania przez Sądem Najwyższym orzeczono na podstawie art. 102 w zw. art. 108 § 1, art. 391 § 1, art. 39821 k.p.c. oraz z art. 42412 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- I CNP 48/16 2017-05-09Czy skarga o stwierdzenie niezgodności prawomocnego orzeczenia z prawem jest dopuszczalna, gdy od zaskarżalnego nią orzeczenia została wniesiona skarga kasacyjna, a także czy zostały spełnione wymogi formalne dotyczące p…
- II BP 7/11 2011-06-22Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy strona nie wyczerpała dostępnych środków prawnych, w szczególności zażalenia na postanowienie odrzucające wniosek o doręczeni…
- I CNP 108/23 2023-12-04Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być wniesiona, gdy skarga kasacyjna była dopuszczalna, ale nie została skutecznie wniesiona?
- IV CNP 52/14 2015-03-11Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli nie uprawdopodobniono szkody i nie wykazano niemożności wzruszenia orzeczenia innymi środkami prawnymi?
- III BP 3/09 2010-01-08Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji jest dopuszczalna, gdy strona nie skorzystała ze wszystkich przysługujących jej środków prawnych, a nie zachodzą wyjątkowe ok…
Powołane przepisy
art. 4241 § 1 KPCart. 5art. 446 § 2 KCart. 362art. 361 KCart. 316 § 1art. 328 § 2art. 382 KPCart. 4249art. 3989 § 2art. 42412 KPCart. 4245 § 1 pkt 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy