I CO 9/75
PostanowienieIzba Cywilna1975-12-09
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Wojewódzki w Szczecinie jest właściwy do rozpoznania wniosku o uznanie orzeczenia sądu zagranicznego dotyczącego rozwodu, gdy żadna ze stron nie ma miejsca zamieszkania na terenie Polski?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wyznaczenie Sądu Wojewódzkiego w Szczecinie do rozpoznania wniosku o uznanie orzeczenia sądu zagranicznego. Stwierdzono, że Sąd Wojewódzki w Szczecinie nie jest właściwy miejscowo, ponieważ wniosek dotyczy wyroku orzekającego rozwód, a żadna ze stron nie ma miejsca zamieszkania na terenie okręgu tego sądu ani nawet na obszarze Polski. Zgodnie z art. 1148 § 1 k.p.c., w sprawach o uznanie orzeczeń sądów zagranicznych właściwy jest sąd wojewódzki, który byłby miejscowo właściwy do rozpoznania sprawy, lub sąd właściwy dla miasta stołecznego Warszawy, jeśli brak jest innej podstawy. W tej sytuacji wyłącznie właściwy jest Sąd Wojewódzki w Warszawie.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni Barbara S. domagała się wyznaczenia Sądu Wojewódzkiego w Szczecinie do rozpoznania wniosku o uznanie orzeczenia sądu zagranicznego (wyroku rozwodowego Sądu Powiatowego w Sztokholmie). Sąd Najwyższy oddalił wniosek, stwierdzając niewłaściwość miejscową Sądu Wojewódzkiego w Szczecinie, gdyż żadna ze stron nie miała miejsca zamieszkania w Polsce, co czyniło wyłącznie właściwym Sąd Wojewódzki w Warszawie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wyznaczenie Sądu Wojewódzkiego w Szczecinie do rozpoznania wniosku o uznanie orzeczenia sądu zagranicznego.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia W. Kuryłowicz. Sędziowie: A. Gola (sprawozdawca), T. Żyznowski.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu na rozprawie sprawy z wniosku Barbary S. przeciwko Józefowi B. i Gua I. B. o uznanie skuteczności wyroku zagranicznego na skutek wniosku wnioskodawczyni o wyznaczenie sąduwniosek oddalił.Uzasadnienie faktyczneWnioskodawczyni domagała się wyznaczenia Sądu Wojewódzkiego w Szczecinie do rozpoznania wniosku o uznanie orzeczenia sądu zagranicznego.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Według regulacji przyjętej w art. 1148 § 1 k.p.c. o uznaniu orzeczeń sądów zagranicznych orzeka sąd wojewódzki, który byłby miejscowo właściwy do rozpoznania sprawy lub w którego okręgu znajduje się miejscowo właściwy sąd rejonowy, a w razie braku tej podstawy - sąd właściwy dla miasta st. Warszawy.W sprawie nie jest właściwy Sąd Wojewódzki w Szczecinie, gdyż wniosek dotyczy wyroku orzekającego rozwód małżeństwa Józefa B. z Gua I. B., wydanego przez Sąd Powiatowy w Sztokholmie, przy czym żadna ze stron nie ma miejsca zamieszkania na terenie okręgu właściwości tego sądu ani nawet na obszarze Polski.Ze względu na to, że art. 1148 § 1 k.p.c. określa wyłączną właściwość miejscową w sprawach o uznanie orzeczenia, pozostaje jako wyłącznie właściwy do rozpoznania wniosku w tym zakresie Sąd Wojewódzki w Warszawie, co czyni zbędnym wyznaczenie tegoż Sądu.Postępowanie w sprawach o uznanie orzeczeń sądów zagranicznych nie ma charakteru postępowania nieprocesowego. Jest to bowiem postępowanie szczególne, do którego w razie braku unormowań regulujących je należy stosować odpowiednio przepisy o procesie (art. 13 § 2 k.p.c.). Wyłącza to możliwość korzystania w tym postępowaniu z przepisów księgi drugiej k.p.c., dotyczących postępowania nieprocesowego, w tym także art. 508 k.p.c., normującego w sposób ogólny zagadnienie właściwości miejscowej sądów w postępowaniu nieprocesowym.Z tych przyczyn Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- I CZ 9/82 1982-03-04Czy wniosek o uznanie orzeczenia sądu zagranicznego o rozwodzie powinien zostać odrzucony, jeśli istnieje prawomocne orzeczenie polskiego sądu w tej samej sprawie?
- III CO 474/24 2024-05-10Czy Sąd Okręgowy w Szczecinie jest właściwy miejscowo do rozpoznania sprawy o rozwód w sytuacji, gdy strony zamieszkują za granicą?
- I CR 415/90 1990-08-23Czy orzeczenie sądu zagranicznego o rozwodzie może zostać uznane w Polsce, jeśli strona pozwana była pozbawiona możności obrony swoich praw w postępowaniu zagranicznym i orzeczenie to jest sprzeczne z podstawowymi zasada…
- IV CR 242/78 1978-07-15Czy wyrok sądu zagranicznego orzekający rozwód może być uznany przez sąd polski, jeżeli strona, której dotyczy, wyjechała za granicę, mimo że w Polsce miała stałe miejsce zamieszkania w momencie wyjazdu?
- IV CSK 77/06 2006-07-05Czy uznanie zagranicznego orzeczenia o rozwodzie jest wyłączone, jeśli sprawa została wcześniej wszczęta przed polskim sądem, nawet jeśli był on niewłaściwy miejscowo?
Powołane przepisy
art. 1148 § 1 KPCart. 13 § 2 KPCart. 508 KPC§ 1§ 2
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności.