I CR 376/59

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia L. Konic. Sędziowie: Z. Masłowski, J. Ignatowicz (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Konstantego L. przeciwko Przedsiębiorstwu Budowy Huty o 9.880,38 zł za pracę, po rozpoznaniu rewizji strony pozwanej od wyroku Sądu Wojewódzkiego dla m. st. Warszawy z dnia 10 października 1658 r., zaskarżony wyrok uchylił i sprawę przekazał Sądowi Wojewódzkiemu dla m. st. Warszawy do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneWyrokiem z dnia 10 października 1958 r. Sąd Wojewódzki dla m. st. Warszawy zasądził od Przedsiębiorstwa Budowy Huty na rzecz Konstantego L. kwotę 9.880,38 zł ustaliwszy, co następuje: Na podstawie umowy zawartej w czerwcu 1952 r. powód, będący z zawodu wozakiem, zobowiązał się przy użyciu własnych środków transportowych wywieźć odpowiednią ilość ziemi z terenu budowy. W wykonaniu tej umowy wywiózł m.i. w październiku 1952 r. 540 m3 ziemi i wystawił odpowiedni rachunek na kwotą dochodzoną w niniejszej sprawie. Opierając się na powyższym ustaleniu oraz mając na uwadze, że strona pozwana nie udowodniła, aby uregulowała należność za wywiezienie wymienionej ilości ziemi, Sąd Wojewódzki uznał, że żądanie pozwu jest uzasadnione.Wymieniony na wstępie wyrok zaskarżyła strona pozwana.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:(...) Strona pozwana powołała się w rewizji na dwuletnie przedawnienie z art. 258 pkt 1 k.z. W związku z tym zarzutem wyjaśnić przede wszystkim należy, że co do zasady jest on trafny, tzn. że wierzytelność powoda, której dochodzi w sprawie niniejszej, jest wierzytelnością przemysłowca lub rzemieślnika z tytułu dokonania roboty w rozumieniu wymienionego przepisu. W przepisie tym chodzi o wierzytelność osób trudniących się zarobkowo produkcją lub działalnością usługową, a taka właśnie działalność należy do pracy zawodowej powoda, skoro dostarcza on za wynagrodzeniem usług pod postacią przewozu towarów lub - tak jak w sprawie niniejszej - niwelacji terenu i wywozu ziemi. Z tego więc punktu widzenia nie ma znaczenia okoliczność, czy działalność powoda zakwalifikuje się jako działalność przemysłowca, czy też rzemieślnika, różnica bowiem między działalnością zarobkową przemysłowca i rzemieślnika w rozumieniu art. 285 pkt 1 k.z. polega jedynie na tym, że pierwszy prowadzi tę działalność na większą skalę i przede wszystkim przy użyciu pracy najemnej, drugi zaś czyni to w mniejszym rozmiarze i posługuje się w przeważającej mierze pracą własną (por. Korzonek i Roschblüth: Kodeks zobowiązań. Komentarz, str. 750). Bez znaczenia jest również okoliczność, czy odprzedane towary lub wykonane roboty mają służyć celom konsumpcyjnym dłużnika, czy też zostały oddane - tak jak w wypadku, o który chodzi w sprawie niniejszej - na potrzeby przedsiębiorstwa przemysłowego (por. Longchamps de Berier: Zobowiązania, wyd. 1938 r., s. 428).Sąd Najwyższy nie mógł jednak w związku z powyższym zarzutem zmienić zaskarżonego wyroku i oddalić powództwa z powodu przedawnienia roszczenia powoda, gdyż wobec tego, że zarzut ten został po raz pierwszy zgłoszony w postępowaniu rewizyjnym, brak jest ustaleń faktycznych, które pozwalałyby na ocenę, czy dwuletni okres przedawnienia istotnie już upłynął, a w szczególności, od jakiej daty okres ten należało liczyć.W związku z powyższym należy nadto zaznaczyć, że zgodnie z ustalonym orzecznictwem w takiej sytuacji (tzn. wobec tego, że ustalenia Sądu I instancji nie wystarczają do oceny, czy zarzut przedawnienia jest słuszny) zarzut ten nie mógłby być uwzględniony w postępowaniu rewizyjnym. Ponieważ jednak zaskarżony wyrok podlega uchyleniu z innych przyczyn, nie ma przeszkód, aby obecnie strona pozwana powołała się na przedawnienie i udowodniła okoliczności, które ewentualnie uzasadniają jej twierdzenia.Z zasad powyższych Sąd Najwyższy z mocy art. 384 k.p.c. orzekł jak w sentencji.