I CSK 13/14
WyrokIzba Cywilna2014-10-10
Skład orzekający: Marta Romańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd drugiej instancji może swobodnie zmieniać rozstrzygnięcie sądu pierwszej instancji w zakresie zasądzonej sumy na podstawie art. 322 k.p.c., czy też zmiana taka jest możliwa tylko wtedy, gdy sąd drugiej instancji uzna i wykaże, że suma jest rażąco nieodpowiednia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że przedstawione przez powoda problemy nie mają cech zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Apelacyjny prawidłowo obniżył wysokość wynagrodzenia, opierając się na analizie całego materiału dowodowego i zmianie ustaleń faktycznych co do zakresu naruszenia praw powoda, a nie na "swoim uznaniu" czy opierając się na jednym dowodzie.Stan faktyczny
Powód domagał się zapłaty od pozwanej spółki. Sąd Okręgowy zasądził określoną kwotę, jednak Sąd Apelacyjny obniżył ją, zmieniając ustalenia faktyczne co do liczby naruszonych zdjęć i stosując inną metodę obliczenia wynagrodzenia. Powód wniósł skargę kasacyjną, podnosząc istotne zagadnienia prawne dotyczące stosowania art. 322 k.p.c.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz pozwanej kwotę 3.600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 13/14 POSTANOWIENIE Dnia 10 października 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marta Romańska w sprawie z powództwa S. Z. przeciwko E. […] S.A. w P. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 10 października 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 5 września 2013 r., sygn. akt I ACa […], 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza od powoda na rzecz pozwanej kwotę 3.600 (trzy tysiące sześćset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
2 UZASADNIENIE Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądowym, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Cel wymagań przewidzianych przez art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty tylko wtedy, gdy skarżący powoła i uzasadnieni istnienie przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania, a rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w tym przedmiocie jest konsekwencją oceny, czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają tym, o jakich jest mowa w art. 3989 § 1 k.p.c. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej powód powołał się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.), przedstawionych w formie pytań: 1) „czy sąd II instancji może swobodnie zmieniać według swojego uznania zaskarżone rozstrzygnięcie sądu I instancji w zakresie zasądzenia przez sąd I instancji odpowiedniej sumy według swojej oceny na podstawie art. 322 k.p.c., czy też zmiana takiego rozstrzygnięcia sądu I instancji przez sąd II instancji jest możliwa, gdy sąd II instancji uzna i wykaże, że zasądzona suma jest niewspółmiernie nieodpowiednia, tj. rażąco wygórowana lub rażąco niska?” oraz 2) „czy sąd może zasądzić odpowiednią sumę według swej oceny na podstawie art. 322 k.p.c. opierając się w całości i wprost na jednym z przeprowadzonych w sprawie dowodów, bez uwzględniania chociażby pośrednio pozostałego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i bez uwzględniania pozostałych okoliczności sprawy?” Przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w związku z występowaniem w sprawie istotnego zagadnienia prawnego wymaga przedstawienia problemu o charakterze abstrakcyjnym, nierozstrzygniętego w dotychczasowym orzecznictwie i wymagającego pogłębionej wykładni (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 2 października 2001 r., I PKN 129/01, OSNP 2003, nr 18, poz. 436). W postanowieniu z 23 marca 2012 r., II PK 284/11 (nie publ.), Sąd Najwyższy
3 wyjaśnił, że zagadnieniem prawnym jest zagadnienie, które wiąże się z określonym przepisem prawa materialnego lub procesowego względnie uregulowaniem prawnym, których wyjaśnienie ma nie tylko znaczenie dla rozstrzygnięcia konkretnej sprawy, ale także dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw. Wskazanie na zagadnienie prawne uzasadniające wniosek o rozpoznanie skargi kasacyjnej powinno nastąpić przez jego sformułowanie jako problemu prawnego wymagającego rozstrzygnięcia, określenie przepisów prawa, w związku z którymi powstało i wskazanie argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Dopiero wówczas Sąd Najwyższy ma podstawę do rozważenia, czy przedstawione zagadnienie jest rzeczywiście zagadnieniem „prawnym” oraz czy jest to zagadnienie „istotne”. Problemy sformułowane przez powoda we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie mają cech zagadnienia prawnego w znaczeniu podanym wyżej. Odpowiedź na pytania sformułowane przez powoda nie sprawia problemów, w tym w szczególności na tle wykładni art. 322 k.p.c. Przepis ten był wielokrotnie wykładany przez Sąd Najwyższy, a wątpliwości w związku z przesłankami jego stosowania podsumowuje wyrok Sądu Najwyższego z 19 grudnia 2013 r., II CSK 179/13, nie publ. Jak wynika z motywów zaskarżonego wyroku, obniżenie przez Sąd Apelacyjny wysokości wynagrodzenia zasądzonego na rzecz powoda w stosunku do tego, które przyznał mu Sąd Okręgowy wynikało ze zmiany ustaleń faktycznych co do zakresu naruszenia praw powoda. Sąd Apelacyjny nie zaakceptował ustalenia, że naruszenie dotyczyło 43 sztuk zdjęć, a zamiast tego przyjął, że zdjęć tych było 39, a ta korekta ustaleń spowodowała zmiany w sposobie wyliczenia należnego powodowi zadośćuczynienia i wynagrodzenia. Z motywów tego wyroku wynika nadto, że Sąd Apelacyjny zastosował inną niż Sąd Okręgowy metodę obliczenia należnego powodowi wynagrodzenia nie na podstawie „swojego uznania”, czy „opierając się w całości i wprost na jednym z przeprowadzonych w sprawie dowodów”, ale po przeanalizowaniu całego materiału dowodowego i objaśnieniu metody obliczenia wynagrodzenia, którą uznał za właściwą w świetle poczynionych ustaleń i danych o tym, na jakich polach i w jakim czasie prawa powoda były naruszane. Ustalenia faktyczne i ocena dowodów przeprowadzonych
4 w sprawie nie mogą być przedmiotem skutecznych zarzutów skargi kasacyjnej, gdyż dla Sądu Najwyższego przy rozpoznawaniu skargi kasacyjnej byłyby wiążące (art. 39813 § 2 k.p.c.). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. oraz - co do kosztów postępowania - art. 98 k.p.c. w zw. z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c., § 13 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 6 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 461), orzeczono jak w postanowieniu. [aw]
Powiązane orzeczenia
- II CSK 836/16 2017-06-08Czy w sprawie, w której Sąd drugiej instancji zastosował art. 322 k.p.c., zachodzą przesłanki do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania?
- I CSK 71/19 2019-07-05Czy sąd drugiej instancji jest związany orzeczeniem wstępnym, co do którego ma wątpliwości, a jeśli tak, to czy stanowi to podstawę do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania?
- I CSK 3201/25 2026-06-19Czy sąd drugiej instancji, zasądzając wynagrodzenie, jest związany szczegółowymi wyliczeniami przedstawionymi w pozwie, jeśli opinia biegłego wykazuje wyższe należności mieszczące się w dochodzonej kwocie głównej, a prze…
- I CSK 53/18 2018-05-30Czy właściwe jest zasądzenie przez sąd II instancji odsetek ustawowych liczonych od daty wyrokowania przez ten sąd, w sytuacji gdy sąd ten zmienił wyrok sądu I instancji na korzyść strony powodowej, zasądzając odszkodowa…
- III CSK 281/19 2020-02-27Czy sąd drugiej instancji może dokonywać zmiany ustaleń faktycznych w zakresie, który nie wynika z zarzutów naruszenia prawa procesowego podniesionych w apelacji?
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 322 KPCart. 39813 § 2 KPCart. 98 KPCart. 39821art. 391 § 1 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 1§ 13 ust. 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy