I CSK 1370/26

PostanowienieIzba Cywilna2026-07-29

Skład orzekający: Roman Trzaskowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy skarżący zarzuca naruszenie art. 382 k.p.c. poprzez pominięcie dowodu z opinii biegłego oraz naruszenie art. 172 § 1 i 2 w zw. z art. 336 k.c., a jednocześnie opiera się na kwestionowaniu ustaleń faktycznych sądu drugiej instancji?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący nie wykaże istnienia przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c., takich jak istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywista uzasadniona skarga. Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona jedynie w sytuacji, gdy orzeczenie sądu drugiej instancji jest w sposób niewątpliwy i widoczny na pierwszy rzut oka sprzeczne z przepisami prawa, które nie podlegają różnej wykładni. Zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych lub oceny dowodów, w tym pominięcia dowodu z opinii biegłego, nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej, chyba że wykaże się, iż sąd drugiej instancji bezpodstawnie pominął część zebranego materiału dowodowego, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy stwierdził nabycie własności nieruchomości przez wnioskodawców z dniem 1 stycznia 2006 r. na zasadach wspólności ustawowej małżeńskiej. Sąd Okręgowy oddalił apelację uczestnika M.W. od tego postanowienia. M.W. złożył skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym art. 382 k.p.c. i art. 172 § 1 i 2 w zw. z art. 336 k.c.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od skarżącego na rzecz wnioskodawcy zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 1370/26 POSTANOWIENIE 29 lipca 2026 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Roman Trzaskowski na posiedzeniu niejawnym 29 lipca 2026 r. w Warszawie w sprawie z wniosku T.M. z udziałem M.W., R.B., W.K., E.M., M.W.-1 (i jako następcy prawnego Z.W.) i I.B. o zasiedzenie, na skutek skargi kasacyjnej M.W. od postanowienia Sądu Okręgowego w Siedlcach z 27 marca 2024 r., V Ca 739/23, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od skarżącego na rzecz wnioskodawcy, tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, kwotę 450 (czterysta pięćdziesiąt) zł z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia skarżącemu niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty. UZASADNIENIE Postanowieniem z 27 marca 2024 r. Sąd Okręgowy w Siedlcach oddalił apelację uczestnika M.W. od postanowienia Sądu Rejonowego w Węgrowie z 13 czerwca 2023 r., którym Sąd ten stwierdził, że M.M. oraz H.M. nabyli na zasadach wspólności ustawowej małżeńskiej z dniem 1 stycznia 2006 r. własność oznaczonej w sentencji nieruchomości. I CSK 1370/26 2 W skardze kasacyjnej, w uzasadnieniu wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania, uczestnik M.W. wskazał przyczynę kasacyjną określoną w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Z art. 3981 § 1 k.p.c. wynika, że skarga kasacyjna przysługuje co do zasady od prawomocnych orzeczeń sądów drugiej instancji, a więc orzeczeń wieńczących dwuinstancyjne postępowanie sądowe, w którym sądy obu instancji dysponują pełną kognicją w zakresie faktów i dowodów. Jednakże zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania tylko wtedy, gdy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W zamyśle ustawodawcy skarga kasacyjna stanowi zatem nadzwyczajny środek zaskarżenia, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a mającymi swoje źródło w interesie publicznym, w szczególności przez zapewnienie jednolitej wykładni i stosowania prawa. Wyłączną podstawą oceny pod kątem przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania są wskazane w niej przyczyny kasacyjne wraz z uzasadnieniem (art. 3984 § 2 k.p.c.). Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego, skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., jeżeli zachodzi niewątpliwa, widoczna na pierwszy rzut oka, tj. bez konieczności głębszej analizy, sprzeczność orzeczenia z przepisami prawa nie podlegającymi różnej wykładni (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 24 sierpnia 2016 r., II CSK 94/16, niepubl.) i w wyniku takiego naruszenia prawa zapadło w drugiej instancji orzeczenie oczywiście wadliwe. O przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania nie decyduje samo oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego przez sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z 15 października 2015 r., III CSK 198/15, I CSK 1370/26 3 niepubl.; z 13 kwietnia 2016 r., V CSK 622/15, niepubl.; z 2 czerwca 2016 r., III CSK 113/16, niepubl.; z 27 października 2016 r., III CSK 217/16, niepubl.; z 29 września 2017 r., V CSK 162/17, niepubl.; z 7 marca 2018 r., I CSK 664/17, niepubl.; z 18 kwietnia 2018 r., II CSK 726/17, niepubl.; z 5 października 2018 r., V CSK 168/18, niepubl.). Skarżący nie wykazał, by zaskarżone orzeczenie było dotknięte tego rodzaju nieprawidłowościami. Stosownie do art. 3983 § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów bądź oceny dowodów, co oznacza, że argumentacja wniosku dotycząca niewłaściwie przeprowadzonej przez Sąd Okręgowy oceny dowodu z opinii biegłego nie może uzasadniać tezy o oczywistej zasadności zarzutu naruszenia art. 382 k.p.c. Ponadto, za oczywistą zasadnością tego zarzutu nie może przemawiać zarzucane przez skarżącego pominięcie przez Sąd Okręgowy dowodu z opinii innego biegłego. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjaśniono, że art. 382 k.p.c. może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej, jeżeli skarżący wykaże, że sąd drugiej instancji bezpodstawnie pominął część zebranego w sprawie materiału. Strona powołująca się na naruszenie tego przepisu powinna w konsekwencji wskazać materiał dowodowy, który został przez sąd drugiej instancji pominięty przy wydaniu wyroku, i wykazać, że popełnione uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Wskazuje się przy tym, że z art. 382 k.p.c. nie wynika, aby sąd apelacyjny obowiązany był przeprowadzać dalsze dowody, bez względu na stan wyjaśnienia sprawy, bądź aby ciążył na nim obowiązek uwzględnienia każdego wniosku dowodowego zgłoszonego w postępowaniu apelacyjnym (zob. np. wyrok Sądu Najwyższego z 19 lutego 2015 r., III CSK 180/14, niepubl.; postanowienie Sądu Najwyższego z 29 września 2022 r., I CSK 2106/22, niepubl.; wyrok Sądu Najwyższego z 5 lipca 2024 r., II CSKP 900/22, niepubl.). Skarżący nie wskazał materiału dowodowego, który został zebrany w sprawie, a pominięty przez Sąd Okręgowy. O oczywistej zasadności naruszenia tego przepisu nie przekonuje natomiast wskazywane przez skarżącego pominięcie przez Sąd Okręgowy wniosków dowodowych zgłoszonych w apelacji. Z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia bowiem wynika, że Sąd Okręgowy pominął te wnioski jako spóźnione, gdyż nie wykazano, by uczestnik nie I CSK 1370/26 4 mógł ich powołać w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji ani że potrzeba powołania się na nie wynikła później, a ponadto - w odniesieniu do wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego - jako nieprzydatny do wykazania istotnych w sprawie okoliczności, a dotyczący „przesunięcia” granic nieruchomości i okoliczności, czy „wystarczy” lasu dla wszystkich osób wywodzących swe prawa z aktów własności ziemi, które to okoliczności Sąd ocenił jako pozbawione decydującego znaczenia dla wyniku rozpoznawanej sprawy. Skarżący nie wykazał również oczywistego charakteru w odniesieniu do kasacyjnego zarzutu naruszenia art. 172 § 1 i 2 w zw. z art. 336 k.c. Przedstawiona we wniosku argumentacja, oparta - wbrew regulacji art. art. 3983 § 3 k.p.c. - na podważaniu poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych, nie uzasadnia bowiem tezy o oczywistej wadliwości dokonanej przez Sąd Okręgowy oceny charakteru władania przez poprzedników wnioskodawcy sporną nieruchomością jako posiadania samoistnego. Z tych względów, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. (K.L.) [r.g.]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3981 § 1 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 382 KPCart. 172 § 1art. 336 KCart. 3989 § 2 KPC§ 1 pkt 4§ 1

Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 30.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy