I CSK 14/25
PostanowienieIzba Cywilna2026-02-25
Skład orzekający: Adam Doliwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania z uwagi na oczywistą zasadność, gdy skarżący kwestionuje ocenę dowodów i ustaleń faktycznych dokonanych przez sądy niższych instancji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy jej oczywista zasadność nie wynika w sposób jednoznaczny z treści skargi, a skarżący jedynie polemizuje z niekorzystnym dla niego rozstrzygnięciem sądu drugiej instancji, kwestionując ocenę dowodów i ustaleń faktycznych. Skarga kasacyjna nie jest trzecią instancją odwoławczą, a zarzuty błędnych ustaleń faktycznych i oceny dowodów nie mogą stanowić podstaw kasacyjnych.Stan faktyczny
Powódka wniosła skargę kasacyjną od wyroku sądu apelacyjnego oddalającego jej powództwo o zapłatę. W skardze zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym pominięcie wniosków dowodowych i nieprzeprowadzenie uzupełniających opinii biegłych, co miało świadczyć o oczywistej zasadności skargi. Sąd Najwyższy uznał, że skarżąca jedynie polemizuje z ustaleniami faktycznymi i oceną dowodów dokonaną przez sądy niższych instancji.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adwokata kwotę zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
I CSK 14/25
POSTANOWIENIE
25 lutego 2026 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Adam Doliwa
na posiedzeniu niejawnym 25 lutego 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa J.L.
przeciwko Z. w C.
z udziałem interwenienta ubocznego P. spółki akcyjnej w W.
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej J.L.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu
z 17 czerwca 2024 r., I ACa 1286/23,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego
w Poznaniu na rzecz adwokata A.D. kwotę 2700 (dwa tysiące
siedemset) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i
usług tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej
udzielonej skarżącej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym;
3. nie obciąża powódki kosztami postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
I CSK 14/25 2
Powódka, J.L., wywiodła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w
Poznaniu z 17 czerwca 2024 r., wydanego w sprawie przeciwko Z. w C. i przy
udziale interwenienta ubocznego P. spółki akcyjnej w W. o zapłatę.
Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania skarżąca wskazała
na oczywistą zasadność skargi polegającą na naruszeniu przepisów prawa
procesowego, w tym pominięcia wniosków dowodowych zgłoszonych w apelacji
powódki, nieprzeprowadzenia uzupełniających opinii biegłych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie
występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów
prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności
w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna
jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.).
Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, gdy dla przeciętnego
prawnika z samej treści skargi – bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań –
w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na
uwzględnienie z uwagi na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa.
Przyczyna przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jaką jest jej oczywista
zasadność, może dotyczyć jedynie przepisów prawa niepodlegających różnej
wykładni i niepozostawiających sądowi swobody oceny. Chodzi przy tym
o wykładnię w oczywisty, dostrzegalny już prima facie sposób sprzeczną z jednolitą
i ugruntowaną wykładnią skonkretyzowanego przepisu, przyjmowaną
w orzecznictwie i nauce prawa (zob. m.in. postanowienia SN: z 21 maja 2025 r.,
I CSK 558/24; z 26 marca 2025 r., I CSK 3537/23; z 30 stycznia 2025 r.,
I CSK 3814/23; z 31 grudnia 2024 r., I CSK 1853/23; z 20 listopada 2024 r.,
I CSK 2892/23; z 14 września 2023 r., I CSK 518/23; z 27 lipca 2023 r.,
I CSK 5328/22).
Analiza skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że przesłanka
z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. nie została spełniona. Powódka pod pozorem oczywistej
zasadności w istocie pyta o trafność stanowiska Sądu Apelacyjnego wyrażonego
w związku z rozstrzygnięciem tej konkretnej sprawy. Przedstawiła wyłącznie własne
I CSK 14/25 3
stanowisko, polemizując z niekorzystnym dla niej rozstrzygnięciem Sądu drugiej
instancji.
Podstawami skargi kasacyjnej nie mogą być objęte zarzuty błędnych ustaleń
faktycznych i oceny dowodów (art. 3983 § 3 k.p.c.), więc nie można z odwołaniem
się do nich kreować zagadnienia prawnego opartego na założeniu, że
w rzeczywistości miał miejsce stan faktyczny inny, niż ustalony przez sądy obu
instancji, czyli inny, niż stanowiący podstawę rozstrzygnięcia.
Nie jest rzeczą Sądu Najwyższego ustalanie stanu faktycznego
i dopuszczanie w sprawie nowych dowodów. Skarżąca błędnie traktuje skargę
kasacyjną jako trzecią instancję odwoławczą. Znamienne, że sądy obu instancji
wyczerpująco i wnikliwie odniosły się do przeprowadzonych dowodów z opinii
Uniwersytetu Medycznego w B. i biegłego pediatry-neonatologa. Nie ma racji
skarżąca, iż odmowa przeprowadzenia opinii uzupełniających stanowiła uchybienie
Sądu Odwoławczego.
Zgodnie z art. 278 § 1 k.p.c. o potrzebie zasięgnięcia opinii biegłego
rozstrzyga sąd. Co istotne, przepis ten nie obliguje sądu do przeprowadzania
dowodu z opinii biegłego każdorazowo, w przypadku zawnioskowania tego dowodu
przez stronę lecz określa przesłanki dopuszczenia takiego dowodu. Ustawodawca
celowo użył w art. 278 § 1 k.p.c. sformułowania „może”, podkreślając stosunkowo
szeroki margines swobody decyzyjnej sądu rozpoznającego sprawę, który ocenia,
czy w danym wypadku zachodzi potrzeba dopuszczenia dowodu z opinii biegłego
(zob. wyrok SN z 20 listopada 2025 r., II CSKP 1006/23).
Sąd Apelacyjny słusznie podkreślił, że Sąd Okręgowy dopuścił dowód
z opinii biegłego psychologa, wskazując dogodną dla powódki lokalizację.
Jednakże powódka odmówiła udziału w badaniu. Sam fakt, że powódka nie
zgadzała się z oceną przeprowadzonych dowodów z opinii biegłych nie może
stanowić podstaw kasacyjnych.
Sąd Najwyższy uznał, że nie ma innych przyczyn uzasadniających przyjęcie
skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności w postaci nieważności
postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.).
I CSK 14/25 4
Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. odmówił
przyjęcia skargi do rozpoznania.
Uwzględniwszy charakter sprawy oraz sytuację materialną skarżącej,
stosownie do art. 102 k.p.c. w związku z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c. Sąd
Najwyższy odstąpił od obciążania powódki J.L. kosztami postępowania na rzecz
Skarbu Państwa.
O kosztach pomocy prawnej udzielonej powódce z urzędu orzeczono
stosownie do § 8 pkt 6 w zw. z § 16 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb
Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów pomocy prawnej
udzielonej przez adwokata z urzędu (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 87).
Adam Doliwa
(P.H.)
[a.ł]
Powiązane orzeczenia
- V CSK 541/19 2020-06-02Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy jej zasadność opiera się na przesłance oczywistej zasadności, a skarżący jedynie polemizuje z ustaleniami faktycznymi i oceną dowodów dokonaną przez sąd drugi…
- II CSK 233/18 2018-10-04Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy skarżący powołuje się na jej oczywistą zasadność, a zarzuty dotyczą w istocie podważenia ustaleń faktycznych lub oceny dowodów?
- II CSK 29/21 2021-11-17Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania z uwagi na jej oczywistą zasadność, gdy skarżący kwestionuje ocenę dowodów i ustalenia faktyczne dokonane przez sąd drugiej instancji?
- I CSK 3928/23 2024-07-31Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, jeśli skarżący jedynie polemizuje z oceną dowodów i ustaleniami faktycznymi dokonanymi przez sądy niższych instancji?
- II CSK 2/20 2020-08-07Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy jej zasadność opiera się na zarzutach dotyczących ustaleń faktycznych i oceny dowodów, a nie na oczywistym naruszeniu prawa?
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 278 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 3 KPCart. 3989 § 1art. 102 KPCart. 39821art. 391 § 1 KPC§ 1§ 1 pkt 4§ 3
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy